Rechter dwingt ex-vrouw tot overdracht bedrijfspand, afrekening polis van € 65.380 blijft liggen Een tandartsechtpaar dat na de scheiding nog steeds procedeert over de verdeling van het gezamenlijke vermogen, heeft opnieuw bij de rechter aangeklopt. Het stel dreef samen een tandartspraktijk in een maatschap, die op 31 juli 2019 werd ontbonden. De echtscheiding werd uitgesproken bij beschikking van 24 maart 2020. Daarna ontstond onenigheid over de verdeling van wat er van de maatschap over was, onder meer over het bedrijfspand waarin de praktijk was gevestigd.
In een arbitrale procedure kwam eind januari 2026 een eindvonnis. De scheidsrechters oordeelden dat de man in verband met het voortzetten van de praktijk € 102.718,41 aan zijn ex-vrouw moest betalen. Omdat hij al € 122.500 had betaald, had hij € 19.781,59 te veel voldaan. De vrouw werd veroordeeld om dat bedrag terug te betalen. Zij deed dat niet en stelde voor het bedrag te verrekenen met een vordering van haarzelf: de helft van de waarde van een levensverzekering bij ASR die bij de scheiding aan de man was toebedeeld. Die helft, € 65.380, had de man nooit aan haar betaald. De man ging daar niet mee akkoord.
Ook het bedrijfspand zelf zorgde voor een impasse. Een notaris stelde een akte van verdeling op, maar de vrouw wilde alleen tekenen als de akte uitsluitend over de overdracht van het pand ging. De conceptakte bevatte volgens haar ook slotbepalingen over de afwikkeling van de maatschap als geheel. De man vroeg de voorzieningenrechter in kort geding om het arbitrale vonnis uitvoerbaar te verklaren, om de vrouw te dwingen mee te werken aan de overdracht van het pand en om haar de notariskosten van € 7.081,40 te laten betalen. De vrouw eiste in reconventie de € 65.380 plus wettelijke rente.
De voorzieningenrechter verleent verlof om het arbitrale vonnis ten uitvoer te leggen. De vrouw voerde daartegen op zichzelf geen verweer en er was geen weigeringsgrond. Haar beroep op verrekening staat dat verlof niet in de weg. Ook over de overdracht van het pand is de rechter duidelijk: de vrouw is verplicht mee te werken. Wel schrapt hij de twee slotbepalingen uit de conceptakte, omdat nog niet over de hele linie finale kwijting over en weer wordt verleend en die bepalingen daarom niet nodig of wenselijk zijn. Weigert de vrouw te tekenen, dan komt het vonnis in plaats van haar handtekening.
De notariskosten wijst de rechter af. Dat is een zelfstandige geldvordering, waarvoor in kort geding spoedeisend belang nodig is, en dat is niet aangetoond. De vordering van de vrouw over de ASR-polis wijst hij eveneens af. Hij vindt het aannemelijk dat partijen via hun advocaten hebben afgesproken dat alle onderlinge vorderingen pas worden afgerekend nadat de rechter daar definitief over heeft geoordeeld. Dat verklaart volgens hem ook dat de vrouw geen beslag heeft gelegd. De proceskosten worden gecompenseerd, zodat iedere partij de eigen kosten draagt.
Het resultaat: de man krijgt verlof voor tenuitvoerlegging van het arbitrale vonnis en de vrouw moet de akte voor de overdracht van het bedrijfspand ondertekenen, zonder de slotbepalingen M2 en M3. De vorderingen over de notariskosten en de ASR-polis worden afgewezen.
Rechtbank Rotterdam · 30 oktober 2026
Civiel Recht Rechter geeft vader toestemming voor paspoorten van twee Afghaanse kinderen zonder moeder Een vader uit Nederland die met zijn twee kinderen uit Afghanistan is gekomen, kreeg geen reisdocument voor hen aangevraagd. De kinderen zijn geboren in 2013 en 2014 en hebben alleen de Afghaanse nationaliteit. Ze beschikken niet meer over een geldig reisdocument. De gemeente waar de vader woont ging ervan uit dat hij het gezag deelt met zijn Afghaanse ex-vrouw en dat haar toestemming dus nodig was. Zij heeft sinds 2016 geen contact meer met het gezin en haar verblijfplaats is onbekend.
De vader vroeg de kinderrechter in Groningen om vervangende toestemming. Hij vindt een reisdocument praktisch noodzakelijk voor zijn kinderen en ook sociaal van belang, bijvoorbeeld voor schoolreizen naar het buitenland. De moeder is behoorlijk opgeroepen voor de zitting, maar niet verschenen. De Raad voor de Kinderbescherming adviseerde het verzoek hoe dan ook toe te wijzen, omdat de kinderen zich in de Nederlandse samenleving moeten kunnen legitimeren. Ook Vluchtelingenwerk was bij de zitting aanwezig.
De kinderrechter deelt het standpunt van de gemeente niet. De ouders zijn in Afghanistan getrouwd en daar ook gescheiden. Uit de Afghaanse uitspraak over de echtscheiding blijkt niet dat een gezagsregeling is getroffen. Volgens het Afghaanse recht, dat hier van toepassing is, had de vader daardoor al het alleenzeggenschap over de kinderen voordat zij naar Nederland kwamen. Strikt genomen heeft hij dus geen toestemming van de moeder nodig. Toch geeft de rechter die toestemming alsnog, om zeker te stellen dat er nu daadwerkelijk een reisdocument wordt afgegeven.
De toestemming geldt voor de aanvraag van een reisdocument op grond van artikel 34 van de Paspoortwet. Omdat beide kinderen de Afghaanse nationaliteit hebben, kan dat een reisdocument voor vluchtelingen of een reisdocument voor vreemdelingen zijn. De rechter wijst op het belang van een identiteitsbewijs. In de zorg geldt de identificatieplicht vanaf de geboorte, dus ook een huisarts, apotheek of ziekenhuis kan er om vragen. In het openbaar vervoer geldt ze vanaf twaalf jaar in specifieke situaties, en voor andere overtredingen vanaf veertien jaar. Voor reizen naar het buitenland heeft ieder kind een eigen paspoort of identiteitskaart nodig, want bijschrijven op het paspoort van een ouder kan niet meer.
De kinderrechter van de rechtbank Noord-Nederland verleent daarom vervangende toestemming voor het aanvragen van een reisdocument voor beide kinderen. De beschikking is op dit punt uitvoerbaar bij voorraad, wat betekent dat ze meteen kan worden gebruikt. Wat meer of anders is verzocht, wijst de rechter af.
Rechtbank Noord-Nederland · 5 november 2026
Civiel Recht; Personen- En Familierecht Rechter laat verklaringen van getraumatiseerde zoon (7) onderzoeken voor beslissing over omgang en gezag vader Een zevenjarige jongen uit Groningen is ernstig getraumatiseerd. Hij is volgens eerdere beschikkingen langdurig blootgesteld aan extreem geweld, mishandeling en verwaarlozing in de woning van zijn moeder, onder meer in een kelder waar hij en een meisje, de dochter van een vriendin van de moeder, werden opgesloten. Zijn vader vraagt de rechtbank om hem met het ouderlijk gezag te belasten en om een omgangsregeling: elk weekend van vrijdag na school tot zondag 18.00 uur en de helft van de vakanties en feestdagen. Hij wil daarnaast een voorlopige voorziening. De rechtbank kan daar nu niet over beslissen en wil eerst deskundigen en de Raad voor de Kinderbescherming laten onderzoeken.
Het kind is sinds 4 mei 2026 uit huis geplaatst in een gezinshuis. Het gezag van de moeder is eerst geschorst en daarna beëindigd, waarna de jongen onder voogdij van Stichting Jeugdbescherming Noord kwam. De moeder zit in detentie en het strafrechtelijk onderzoek richt zich op haar rol. Naar de rol van de vader is geen onderzoek gedaan. Het Openbaar Ministerie heeft besloten dat vooralsnog niet te doen.
In verslagen van gezinshuisouders, begeleiders en de voogd staat wat de jongen over zijn vader heeft verteld. Volgens die verslagen wist de vader dat de kinderen in de kelder werden opgesloten, kwam hij daar kijken, bracht hij het slot op de kelderdeur aan en sloeg hij het kind. Die uitspraken zijn niet altijd eenduidig. Op 1 september 2026 zei de jongen dat zijn vader niet slaat, een paar dagen later zei hij van wel. Ook vertelde hij dat de kelder overdag niet op slot was. De vader wijst op die inconsistenties. De jeugdbeschermingsinstelling gebruikt de verklaringen juist voor haar verweer, maar acht aangifte niet opportuun. De rechter volgt geen van beide partijen in de manier waarop zij de verklaringen beoordelen.
De rechter overweegt dat het ontbreken van een eenduidig verhaal op zichzelf niet betekent dat de verteld feiten onjuist zijn. Hij verwijst naar wetenschappelijk onderzoek waaruit blijkt dat jonge, getraumatiseerde kinderen vaak in fragmenten en geleidelijk vertellen. Of de verklaringen betrouwbaar zijn, kan een jurist niet beoordelen. Daarvoor is specifieke deskundigheid nodig. De rechter is daarom voornemens een hoogleraar orthopedagogiek te benoemen. Die moet onder meer onderzoeken wat bij een kind van zeven mag worden verwacht, hoe de verklaringen tot stand zijn gekomen en bevraagd, en welke alternatieve verklaringen denkbaar zijn.
Ook het beschermend vermogen van de vader is onvoldoende in beeld. Hij vertelde de Raad dat hij geen beperkingen zag in de opvoeding door de moeder en hield er rekening mee dat de jongen na haar detentie naar haar zou terugkeren. Later zei hij zich bijna niet te kunnen voorstellen dat hij signalen heeft gemist. Daarom wil de rechter een psychiater en een klinisch psycholoog laten onderzoeken of er bij de vader sprake is van psychopathologie of persoonlijkheidskenmerken die zijn opvoedvaardigheden beïnvloeden. Het gaat daarbij ook om zijn vermogen om de ernst van wat zijn zoon heeft meegemaakt te erkennen en diens belangen voorop te stellen. De rechter benadrukt dat dit onderzoek niet bedoeld is om de vader iets te verwijten. Het is toekomstgericht en kan ook in zijn voordeel uitvallen. De vader heeft toegezegd mee te werken.
Daarnaast vraagt de rechter de Raad voor de Kinderbescherming om onderzoek en advies, omdat de jeugdbeschermingsinstelling zelf partij is. De opvoedsituatie bij de vader is nooit onderzocht, en de weekenden roepen vragen op: de jongen vertelde dat hij daar pas midden in de nacht naar bed ging en laat in de avond verbleef op een plek waar volwassenen alcohol dronken. Verder is onduidelijk wat de jongen aankan. Rond de omgangsmomenten raakte hij steeds meer ontregeld, met lichamelijke klachten, agressie en het openkrabben van zijn huid. Na de opschorting van het contact op 18 september 2026 namen die klachten duidelijk af. Zijn traumabehandeling is pas eind september begonnen, en er is geen actueel beeld van het contact tussen vader en zoon. Ook de Raad vond het te vroeg voor concrete beslissingen. De rechter wil verder dat de onderzoeken het kind zo min mogelijk belasten en hem alleen spreken als zijn behandelaar dat verantwoord vindt.
De rechtbank verwijst de zaak naar de rol van 14 december 2026, zodat de vader en de jeugdbeschermingsinstelling zich bij akte kunnen uitlaten over de te benoemen deskundigen en de vragen aan hen en de Raad. Iedere verdere beslissing, ook over de voorlopige regeling, houdt de rechter aan.
Rechtbank Noord-Nederland · 13 november 2026
Civiel Recht; Personen- En Familierecht Hof bekrachtigt afwijzing schadeclaim tegen Staat over coronatoegangsbewijs Van 25 september 2021 tot 25 februari 2022 konden Nederlanders bij horeca, culturele locaties en evenementen alleen naar binnen met een coronatoegangsbewijs. Zo'n bewijs kreeg je met een vaccinatiebewijs, een herstelbewijs of een negatieve testuitslag. Drie mensen vonden dat de Staat daarmee hun grondrechten schond en vorderden schadevergoeding. Een van hen had danslessen gevolgd, een tweede exploiteerde twee horecazaken in Amersfoort en Soest en een derde ging naar de tennisvereniging en ondernam sociale activiteiten.
De eerste eiseres had zich ingeschreven voor een dansopleiding, maar kreeg geen toegang tot de dansschool en stelt betaald te hebben voor lessen die zij niet kon volgen. De horecaondernemer stelt omzet te zijn misgelopen en sloot zijn zaken vanaf 6 november 2021 helemaal, omdat hij zijn gasten niet wilde controleren. Daarna beperkte hij zich tot het bezorgen van maaltijden. De derde eiseres liet zich meerdere keren testen en wil reiskosten en reistijd vergoed krijgen. Zij stelt ook dat zij de tenniskantine niet in mocht, terwijl haar tennisvrienden dat wel mochten. Alle drie noemen zij daarnaast immateriële schade, zoals stress, ruzie met hun omgeving en verlies van levensvreugde. Geen van hen heeft zich laten vaccineren.
De rechtbank Den Haag wees hun vorderingen af. Het gerechtshof Den Haag kijkt in hoger beroep naar veertien grieven en wijst ze allemaal af. Een deel van het betoog gaat over de vaccins zelf: zouden die niet werken tegen besmetting en schadelijk zijn? Het hof zegt dat de appellanten zich niet hebben laten vaccineren, dat vaccinatie nooit verplicht was en dat zij een bewijs ook met een negatieve test konden krijgen. Zij hebben daarom geen belang bij hun klachten over de vaccins. Daarnaast bepaalde het Europese geneesmiddelenagentschap dat de vaccins onder voorwaarden op de markt mochten, en dat oordeel is voor het hof het uitgangspunt.
Ook het beroep op de Grondwet slaagt niet. De appellanten vinden dat de wet te veel aan de ministers heeft overgelaten, maar het hof mag een wet in formele zin niet aan de Grondwet toetsen (artikel 120 Grondwet). Het hof volgt verder de rechtbank dat de Staat mocht afgaan op de adviezen van het Outbreak Management Team. Dat orgaan wees op het risico van een opleving van het virus en op druk op de zorg als de afstandsregel van anderhalve meter zou vervallen. Het coronatoegangsbewijs was het alternatief. De Nederlandse Zorgautoriteit rekende per september 2021 met 180.000 tot 200.000 uitgestelde operaties. Dat de appellanten achteraf grafieken tonen waaruit zou blijken dat het bewijs weinig effect had, maakt de invoering niet onrechtmatig, want het gaat om de kennis van toen.
Over de grondrechten oordeelt het hof dat de rechtbank kon volstaan met een toets aan artikel 8 EVRM, omdat de andere genoemde bepalingen op dezelfde gronden tot hetzelfde resultaat leiden. Het Handvest van de Europese Unie is niet van toepassing, want de Staat voerde met het bewijs geen Europees recht uit. Het verwijt van discriminatie tussen gevaccineerden en niet-gevaccineerden gaat niet op, omdat er een test of herstelbewijs als alternatief was en er een uitzondering gold voor mensen die geen test konden ondergaan. Ook gold het bewijs maar kort en alleen voor niet-essentiële activiteiten. Dat de horecaondernemer zijn zaken sloot om geen gasten te hoeven controleren, komt volgens het hof voor zijn eigen rekening.
Het hof bekrachtigt daarom het vonnis van de rechtbank. De drie appellanten moeten hoofdelijk de proceskosten in hoger beroep betalen: € 987 aan griffierecht en nakosten en € 3.870 aan salaris van de advocaat van de Staat, vermeerderd met wettelijke rente als zij niet binnen veertien dagen betalen.
Gerechtshof Den Haag · 10 november 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Hoge Raad verwerpt cassatie van moeder over uithuisplaatsing peuter bij pleegouders Een moeder probeerde via de Hoge Raad de verlenging van de uithuisplaatsing van haar peuter terug te draaien. Het kind, geboren in oktober 2021, werd al op een maand leeftijd voorlopig uit huis geplaatst vanwege zorgen over de opvoedomgeving, middelengebruik van de moeder en een instabiele thuissituatie. Sindsdien woont het bij pleegouders, bij wie het goed is gehecht.
De moeder werkte de afgelopen jaren hard aan haar situatie en heeft inmiddels een stabiel leven opgebouwd. Toch lukte het niet om een band op te bouwen tussen haar en het kind. Vanaf november 2023 is alle omgang stopgezet, omdat het kind na contactmomenten met de moeder ernstig ontregeld gedrag vertoonde. Een behandeltraject bij therapieinstelling Basic Trust moest eind 2024 vroegtijdig worden beëindigd omdat het kind door de therapie juist verder ontregelde in plaats van stabiel werd. De oorzaak van deze extreme reacties is tot nu toe niet vastgesteld.
De rechtbank Den Haag verlengde in januari 2025 de ondertoezichtstelling en de machtiging tot uithuisplaatsing, omdat de zogenoemde aanvaardbare termijn was verstreken: de maximale periode waarbinnen een kind onduidelijkheid kan verdragen over zijn opvoedperspectief. De rechtbank onderschreef het perspectiefbesluit van de gecertificeerde instelling William Schrikker Stichting Jeugdbescherming en Jeugdreclassering, inhoudende dat het kind niet bij de moeder zal opgroeien. Het hof Den Haag bevestigde dat oordeel in oktober 2025 en voegde toe dat ook voor de moeder en de pleegouders de onzekerheid moet worden beëindigd, omdat aanhoudende onzekerheid bij hen ook onrust bij het kind kan veroorzaken.
In cassatie voerde de moeder twee klachten aan. Ten eerste dat het hof nader onderzoek had moeten laten doen naar de oorzaak van de ontregelingsproblemen van het kind, gelet op de uit het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens voortvloeiende verplichting om in te spannen voor het behoud van het gezinsleven. Ten tweede dat een tijdelijke jeugdbeschermingsmaatregel altijd gericht moet zijn op gezinshereniging en het hof dat beginsel had miskend.
De Hoge Raad stelt in zijn beschikking vast dat een machtiging tot uithuisplaatsing inderdaad in beginsel verenigbaar moet zijn met het doel van hereniging van ouder en kind. Dat volgt ook uit rechtspraak van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens, onder meer in de recente zaak Van Slooten tegen Nederland. Maar het belang van het kind om niet van gezin te veranderen kan zwaarder wegen dan het belang van de ouder bij terugplaatsing. De Hoge Raad oordeelt dat het hof dat afwegingskader correct heeft toegepast en zijn oordeel voldoende heeft gemotiveerd. De klachten van de moeder stuiten daar op af.
De Hoge Raad voegt hieraan een verduidelijking toe over de betekenis van een perspectiefbesluit. Als een rechter zo'n besluit 'onderschrijft', betekent dat uitsluitend dat hij zich kan vinden in het standpunt van de gecertificeerde instelling bij zijn beslissing in de voorliggende zaak. Dat oordeel bindt een volgende rechter niet: bij toekomstige procedures over hetzelfde kind, zoals een verzoek tot beëindiging van het gezag, wordt de afweging opnieuw gemaakt.
De Hoge Raad verwerpt het cassatieberoep van de moeder.
Hoge Raad · 30 oktober 2026
Civiel Recht; Personen- En Familierecht