Weduwnaar krijgt € 104.213 van belast inkomen geschrapt omdat hangar ondernemingsvermogen is Een man die in november 2020 zijn vrouw verloor, was met haar in gemeenschap van goederen getrouwd. Samen hielden zij 88,8 procent van de certificaten van aandelen in een familie-bv die actief is in de luchtvaart. Via een dochter-bv bezat het bedrijf een hangar met kantoor op een vliegveld en een staartwielvliegtuig; een tweede vliegtuig werd in de loop van 2020 verkocht. Bij het overlijden ging fiscaal de helft van dat aanmerkelijk belang over, en daarover moest inkomstenbelasting worden berekend.
Voor zo'n overgang bestaat de doorschuifregeling: over het deel van de waarde dat toe te rekenen is aan ondernemingsvermogen, hoeft niet direct belasting te worden betaald. Over beleggingsvermogen wel. De man en de erven gingen in hun aangiften uit van een totaal vervreemdingsvoordeel van € 368.443. De Belastingdienst legde de man eerst een aanslag op volgens zijn aangifte, maar kreeg daarna vragen over de waardering. In januari 2024 volgde een navorderingsaanslag over 2020, waarbij de inspecteur het totale voordeel op € 444.330 stelde en het inkomen uit aanmerkelijk belang van de man verhoogde naar € 400.141. Het bezwaar daartegen werd in maart 2025 ongegrond verklaard.
De man ging in beroep bij de belastingkamer van de rechtbank Gelderland, die de zaak tegelijk behandelde met het beroep van de erven van zijn vrouw. Over de berekeningen waren partijen het op de zitting eens: als de inspecteur gelijk heeft, is het totale voordeel € 423.350, als de man gelijk heeft € 340.117. De vraag was alleen of de hangar ondernemingsvermogen is of een belegging.
De hangar werd grotendeels verhuurd aan een ander bedrijf voor € 3.000 per maand, waarbij de bv twee stallingsplaatsen voor vliegtuigen en een kantoorruimte hield. De inspecteur vond dat te weinig: het vliegtuig nam hooguit 10 procent van de ruimte in en de ondernemingsopbrengsten waren maar 3 procent van het totaal. Hij verwees naar een arrest van de Hoge Raad van augustus 2023, waarin die oordeelde dat het Pottenbakkersarrest, dat een ondernemer toestaat een verhuurd pand in zijn bedrijfsvermogen te houden, geen betekenis heeft voor de bedrijfsopvolgingsregeling in de erfbelasting. De kennisgroepen van de Belastingdienst passen die lijn ook toe op de doorschuifregeling, maar volgens hen verandert het arrest niets voor vermogen dat gemengd wordt gebruikt.
Op dat laatste punt kreeg de man gelijk. Hij verklaarde op de zitting, zonder tegenspraak, dat hij drie dagen en zijn dochter één dag per week vanuit het kantoor bij de hangar werkten. In elk geval in een deel van 2020 stonden er twee eigen vliegtuigen, en de verkoop van een ervan betekent niet dat het gemengde gebruik direct ophield. Bovendien leverde de verhuur van het overgebleven vliegtuig, dat onbetwist bij het bedrijf hoort, substantiële opbrengsten op. Samen is dat gemengd gebruik. Omdat een bv geen keuzevermogen heeft, telt zulk vermogen volgens de wetsgeschiedenis als ondernemingsvermogen. De hangar valt dus onder de doorschuifregeling.
Het totale vervreemdingsvoordeel daalt daarmee met € 104.213. De man en de erven vroegen die vermindering volledig bij de man te laten landen, en de rechtbank deed dat. De rechtbank verklaarde het beroep gegrond, vernietigde de uitspraak op bezwaar en verminderde de navorderingsaanslag over 2020 naar een inkomen uit aanmerkelijk belang van € 295.928, met een evenredige verlaging van de belastingrente. De inspecteur moet € 934 aan proceskosten betalen, de helft van het normale bedrag omdat de twee samenhangende zaken tegelijk zijn behandeld, en het griffierecht van € 53 vergoeden.
Rechtbank Gelderland · 25 september 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Rechtbank: erfstelling partner blijft staan ondanks einde samenwoning Een man uit Overijssel benoemde in 2011 zijn partner tot enig erfgenaam, op de dag dat zij gingen samenwonen en een samenlevingscontract sloten. In zijn testament stond dat die erfstelling zou vervallen als de gemeenschappelijke huishouding vóór zijn overlijden was beëindigd. Hij overleed op 30 maart 2025. Zijn broer en twee zussen vonden dat zij erfgenamen waren, omdat hij en zijn partner al jaren niet meer samenwoonden.
De samenwoning eindigde ergens in 2020. Op 19 oktober 2020 beëindigde de man ook de levensverzekering die bij de samenleving hoorde. Daarna hadden hij en zijn partner een latrelatie, een relatie waarin ze apart wonen, tot aan zijn overlijden. De notaris vroeg advies over de uitleg van het testament en gaf daarna een verklaring van erfrecht af aan de partner. De broer en zussen wilden dat de rechter zou vaststellen dat zij de enige erfgenamen waren en dat de partner alles moest teruggeven wat zij uit de nalatenschap had ontvangen. Ook eisten zij dat zij rekening en verantwoording zou afleggen en dat de verklaring van erfrecht uit het rechtsverkeer zou verdwijnen. In een nevenprocedure vroegen zij om stukken van de notaris en bankafschriften, maar die vorderingen trokken zij in of werden ingetrokken geacht nadat de partner de afschriften had aangeboden.
De rechtbank Overijssel in Almelo bekeek wat de man met zijn testament heeft bedoeld. Daarbij telt wat hij kennelijk wilde regelen en in welke omstandigheden hij het testament maakte. Ook gebeurtenissen van ná het opmaken kunnen daarvoor bewijs leveren. De broer en zussen stelden dat de gedragingen en verklaringen van de man buiten het testament niet mochten meetellen omdat het testament duidelijk zou zijn. De rechtbank vond dat onjuist: zulke gedragingen en verklaringen mogen wel dienen om te begrijpen wat de erflater bedoelde, alleen mogen ze niet in de plaats van de tekst komen.
Uit het testament leidt de rechtbank af dat de man de erfstelling wilde laten vervallen als de relatie zou eindigen: hij noemde drie situaties, namelijk einde van de gemeenschappelijke huishouding, echtscheiding en einde van een geregistreerd partnerschap. De rechtbank vond het wel mogelijk dat hij een latrelatie niet had voorzien. Toch is aannemelijk dat hij ook dan zijn partner als erfgenaam wilde. In het testament staat namelijk niet dat de erfstelling vervalt bij einde van de 'samenwoning', maar bij einde van de 'gemeenschappelijke huishouding'. Hij stelde dus niet specifiek het samenwonen of een gezamenlijke woning als voorwaarde. Volgens de rechtbank kan een gemeenschappelijke huishouding ook bestaan als partners niet meer op één adres wonen.
Van zo'n gemeenschappelijke huishouding was hier nog steeds sprake. De man en zijn partner waren veel samen. Zij hielden hun gezamenlijke en/of rekening aan, stortten er beiden geld op en betaalden er allerlei kosten van, zoals vakanties, uitjes, abonnementen en cadeaus. Volgens de partner betaalde de man ook regelmatig contant etentjes en boodschappen. De overgelegde WhatsApp-berichten lieten volgens de rechtbank een liefdevolle relatie zien, ook na het einde van de samenwoning. De man had zijn partner zelfs ten huwelijk gevraagd en zij had ja gezegd. Uit de berichten en de vele foto's bleek bovendien dat hij intensief contact had met de kinderen en kleinkinderen van zijn partner, voor wie hij een (stief)vader en (stief)opa was. De rechtbank vond niet in te zien dat hij de erfstelling zou hebben laten vervallen alleen omdat zij niet meer samenwoonden.
De rechtbank wees alle vorderingen van de broer en zussen af. De proceskosten compenseerde zij vanwege de relatie tussen partijen: iedere partij draagt de eigen kosten. De partner blijft dus de enige erfgenaam van de overleden man.
Rechtbank Overijssel · 21 oktober 2026
Civiel Recht Kantonrechter vervangt twee afwikkelingsbewindvoerders van nalatenschap door notarisstichting In een nalatenschap van een man die in 1954 werd geboren en in 2025 in Enschede overleed, waren twee personen afwikkelingsbewindvoerder: zij moesten de nalatenschap afwikkelen. Twee andere betrokkenen vroegen de kantonrechter in Almelo om hen te ontslaan en een opvolger te benoemen. Op 6 juli 2026 had de kantonrechter in een tussenbeschikking al voorgesteld om notaris mr. B.O. Kapma van KB notarissen in Amsterdam te benoemen, via de Stichting KB notarissen Executele & Bewind. Partijen mochten daarop reageren.
De verzoekers konden met die keuze instemmen. De twee bewindvoerders hadden bezwaren. Volgens hen paste een benoeming via een stichting niet bij het testament van de erflater, dat zou uitgaan van een natuurlijk persoon. Beoordelingen op internet zouden twijfel oproepen over een kostenefficiënte en onafhankelijke afwikkeling. Een kantoor in Amsterdam zou bovendien onnodige kosten meebrengen, omdat de bezittingen in Twente liggen en een van de bewindvoerders en een belanghebbende daar wonen. Kosten zijn volgens hen extra belangrijk omdat de nalatenschap nauwelijks liquide middelen heeft. Zij stelden als alternatief een notaris uit Denekamp voor.
De kantonrechter volgde die bezwaren niet. De bewindvoerders hadden zelf aangevoerd dat de verkochte woning op 1 oktober 2026 wordt overgedragen en dat er na aflossing van de hypotheek vrij vermogen overblijft. Uit het testament volgt niet zonder meer dat alleen een natuurlijk persoon kan worden benoemd. De notaris had uitgelegd dat de benoeming via de stichting loopt om bij personeelswisselingen de continuïteit te waarborgen, dat hij en zijn naaste medewerkers het werk doen en dat de kosten maandelijks volgens het gangbare tarief worden gedeclareerd, net als bij de voorgestelde alternatieve notaris. Beiden zijn bovendien gespecialiseerd executeur. Voor de bereikbaarheid telt ook de woonplaats van de verzoekers mee, en een van de bewindvoerders woonde zelf ook ver van Twente. Twee negatieve beoordelingen op een vergelijkingssite wogen niet op tegen andere openbare beoordelingen; het kantoor scoort op Google gemiddeld 4 van de 5 sterren op basis van 47 reviews. De kantonrechter twijfelde er ook niet aan dat het team van de notaris de kennis van ondernemers en familiebedrijven heeft die voor deze nalatenschap nodig is.
De kantonrechter ontsloeg de twee bewindvoerders met ingang van de dag van de beschikking en benoemde de Stichting KB notarissen Executele & Bewind in Amsterdam tot opvolgend afwikkelingsbewindvoerder. De beschikking is uitvoerbaar bij voorraad. Gezien de relatie tussen partijen draagt ieder de eigen proceskosten.
Rechtbank Overijssel · 21 september 2026
Civiel Recht Rechter wijst claim van € 40.000 in contanten af: broer onderbouwt erfenisgeschil met zus onvoldoende Een broer eiste van zijn zus € 40.000 die hun moeder haar jaren eerder in contanten zou hebben toevertrouwd om veilig te bewaren. De rechtbank Limburg, zittingsplaats Roermond, wees de vordering af omdat de man niet duidelijk genoeg had gemaakt wanneer en hoe het geld zou zijn overhandigd.
De moeder had in januari 2024 zelf al een procedure tegen haar dochter begonnen om dat bedrag terug te krijgen. Zij overleed voordat er een mondelinge behandeling was geweest. In augustus 2024 werd die zaak op gezamenlijk verzoek van beide kanten doorgehaald. De dochter verwierp daarna de nalatenschap, waarna de zoon als enige erfgenaam overbleef. In oktober 2025 vroeg hij zijn zus per brief om te betalen. Dat deed zij niet, waarna hij in februari 2026 zelf naar de rechter stapte.
De zus voerde eerst aan dat haar broer zijn recht had verspeeld. Door de eerste procedure gezamenlijk te laten doorhalen zou hij het vertrouwen hebben gewekt dat hij geen nieuwe zaak zou beginnen. De rechtbank ging daar niet in mee. Doorhaling heeft op zichzelf geen rechtsgevolg. Uit de eigen stellingen van de zus bleek bovendien dat tussen de advocaten nooit expliciet was besproken dat de broer van een nieuwe procedure zou afzien. Dat zij er zelf van uitging omdat voor doorhaling in plaats van schorsing was gekozen, was daarvoor niet genoeg.
Over de kern van de zaak was de rechtbank kritisch. Wie een vordering instelt, moet de feiten waarop hij zich beroept concreet stellen en onderbouwen. De broer zei dat het geld in 2004 tot 2006 in twee enveloppen van elk € 20.000 aan zijn zus was gegeven. Het zou afkomstig zijn uit de verkoop van de woning van de moeder. De zus legde stukken over waaruit bleek dat die woning al op 28 februari 2003 was verkocht en dat de opbrengst giraal op de bankrekening van de moeder was gestort. Haar eigen huis, waar de kluis stond, kocht zij pas op 1 mei 2006.
Tijdens de mondelinge behandeling veranderde de broer zijn verhaal. Nu zei hij dat zijn moeder op zijn advies € 40.000 contant had opgenomen om vermogensbelasting te ontlopen. Volgens de rechtbank had hij daarmee de feiten in de dagvaarding niet volledig en naar waarheid aangevoerd. Bankafschriften van die opname legde hij niet over. Zijn uitleg dat de bank ze niet meer had, onderbouwde hij evenmin, bijvoorbeeld met een brief van de bank. Een schriftelijke verklaring van de moeder uit september 2023 noemde als moment medio 2007, en ook dat strookte niet met de periode uit de dagvaarding. De zus betwistte bovendien dat die verklaring van haar moeder afkomstig was. De broer was volgens zijn eigen verhaal bij de overhandiging aanwezig, maar kon niet globaal aangeven wanneer die zou hebben plaatsgevonden.
De rechtbank concludeerde dat de broer wisselende en onderling niet consistente stellingen had ingenomen. Daarmee had hij niet voldaan aan zijn stelplicht. Omdat al het voorgaande niet vaststond, kwam de rechtbank niet toe aan bewijslevering en passeerde zij het bewijsaanbod. Dat de broer zijn vordering primair op bewaarneming baseerde en subsidiair op zaakwaarneming, onverschuldigde betaling en ongerechtvaardigde verrijking, veranderde daar niets aan. Voor al die grondslagen moest hij eerst onderbouwen dat zijn moeder het geld aan zijn zus had gegeven. Het beroep van de zus op verjaring besprak de rechtbank daarom niet meer.
De rechtbank wees alle vorderingen af en veroordeelde de broer in de proceskosten van € 3.112, te betalen binnen veertien dagen. Dat bedrag bestaat uit griffierecht, salaris van de advocaat en nakosten.
Rechtbank Limburg · 14 oktober 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Gerecht Sint Maarten verdeelt woning uit nalatenschap: dochter krijgt USD 30.916 van de erven Ruim tien jaar na het overlijden van haar vader is op Sint Maarten nog altijd geen verdeling van zijn nalatenschap tot stand gekomen. De erflater overleed op 2 januari 2015 zonder testament. Zijn weduwe, drie kinderen uit zijn huwelijk en een dochter die hij in 1984 op Aruba had erkend, zijn ieder voor een vijfde gerechtigd tot de nalatenschap. Die dochter stapte naar het Gerecht in eerste aanleg van Sint Maarten, omdat de weduwe en de andere kinderen het huis in de gemeenschap bleven bewonen en zij niets kreeg.
Het huis was het enige dat nog echt telde. De erflater en zijn weduwe waren in gemeenschap van goederen gehuwd, dus de helft van de woning en de helft van de hypotheekschuld vielen in de nalatenschap. Toen de bank na het overlijden dreigde te executeren, regelde de weduwe via haar toenmalige werkgever een herfinanciering. De schuld werd daarmee Cg 299.000. Alle erven, ook de dochter, stemden daarmee in. Het Gerecht neemt die schuld daarom mee in de verdeling.
Voor de waarde van het huis gaat de rechter uit van het gemiddelde van de twee taxaties die partijen hadden laten opstellen: USD 506.540 en USD 510.000, dus USD 508.270. Ook de onderhoudskosten telt het Gerecht mee. De weduwe had die kosten sinds 2015 gedragen, ook na de schade door orkaan Irma in 2017, maar kon geen facturen laten zien. De rechter schat ze daarom op USD 3.000 per jaar, samen USD 33.000. Dat de woning nu de getaxeerde waarde heeft, is volgens het Gerecht mede te danken aan dat onderhoud.
De dochter vroeg ook om een gebruiksvergoeding van USD 23.940, omdat de anderen in het huis wonen. Dat wijst het Gerecht af. Een gebruiksvergoeding is volgens de rechter bedoeld voor ex-partners, waarvan de een in de woning blijft en de ander elders woonruimte moet betalen. Hier woonden de weduwe en twee kinderen er al in 2015, een derde kind trok er na het overlijden in, en de dochter heeft er nooit gewoond. Zij verbleef er alleen af en toe tijdens vakanties. Bovendien droeg de weduwe al die jaren de zorg voor het huis.
Twee wijzigingen van eis laat het Gerecht buiten beschouwing. De weduwe en de andere kinderen wilden tijdens de zitting nog dat eerst de omvang van de nalatenschap in kaart werd gebracht door een vereffenaar. Dat vond de rechter in strijd met de goede procesorde. De dochter wilde ook de verdeling van levensverzekering, pensioen en bankrekeningen laten beslissen, maar na de toelichting ter zitting bleek daar geen beslissing over nodig.
De berekening gaat zo: de helft van de woningwaarde is USD 254.135, daarvan gaat de helft van de hypotheekschuld af (USD 83.055) en de helft van de onderhoudskosten (USD 16.500). Dat laat USD 154.580 over. Bij vijf gerechtigden is een vijfde deel USD 30.916. Een uitstel van de verdeling met drie jaar, zoals de weduwe en de kinderen vroegen, krijgen zij niet: sinds juni 2025 konden zij rekening houden met de vordering, en het bedrag is bovendien veel lager dan de dochter eiste. Wel mogen zij betalen in twee termijnen.
Het Gerecht wijst de woning toe aan de weduwe en de andere kinderen, met uitsluiting van de dochter. Zij dragen alle lasten en kosten van de woning en de hypotheek. Zij moeten de dochter USD 30.916 betalen, in twee gelijke termijnen uiterlijk 30 december 2026 en 30 december 2027. Omdat beide partijen deels in het ongelijk zijn gesteld en het om familie gaat, draagt ieder de eigen proceskosten. Het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad, voor zover het de verdeling en de betaling betreft. Al het andere dat is gevorderd, wijst het Gerecht af.
Gerecht in eerste aanleg van Sint Maarten · 13 oktober 2026
Civiel Recht