Rechter mag zich verschonen in strafzaken over criminele organisatie na eerdere procesafspraken met medeverdachte Een Rotterdamse strafrechter heeft een paar weken geleden de zaak behandeld van een man die wordt verdacht van deelname aan een criminele organisatie. In die zaak waren procesafspraken gemaakt tussen het openbaar ministerie en de verdachte, en de meervoudige kamer waarvan de rechter deel uitmaakte bevestigde die afspraken. Op 16 november 2026 zou dezelfde rechter drie strafzaken behandelen tegen medeverdachten uit dezelfde organisatie, over hetzelfde feitencomplex in dezelfde periode. Ook in die drie zaken waren procesafspraken gemaakt.
De rechter vond dat hij daardoor niet meer vrij stond om die zaken te behandelen en diende op 12 november 2026 een schriftelijk verzoek in om zich te mogen verschonen. Verschoning is het middel waarmee een rechter zich terugtrekt uit een zaak om zijn onpartijdigheid te waarborgen. Over zo'n verzoek beslist niet de rechter zelf, maar een aparte verschoningskamer van de rechtbank. Die kamer kreeg toegang tot stukken uit de dossiers van de drie strafzaken en tot de procesafspraken uit de eerder behandelde zaak.
De verschoningskamer ging uit van de regel dat een rechter wordt vermoed onpartijdig te zijn. Dat vermoeden wijkt alleen bij uitzonderlijke omstandigheden die zwaarwegende aanwijzingen geven dat de rechter vooringenomen is of dat de vrees voor vooringenomenheid bij een partij objectief gerechtvaardigd is. De kamer zag geen aanwijzing dat de rechter zelf niet onpartijdig zou zijn. Voor de vraag of de vrees voor partijdigheid objectief gerechtvaardigd is, woog zij de aangevoerde omstandigheden samen met het feit dat de rechter zelf om verschoning vroeg. Die combinatie vormt volgens de kamer op zichzelf een zwaarwegende aanwijzing.
De verschoningskamer wees het verschoningsverzoek daarom toe. De rechter neemt de behandeling van de drie strafzaken, die op 16 november 2026 zouden beginnen, dus niet meer waar.
Rechtbank Rotterdam · 13 november 2026
Strafrecht Hof verkort straf voor drugshandel in Breda met 2 maanden na overschrijding redelijke termijn Een man uit Breda handelde in 2018 samen met een medeverdachte in harddrugs en softdrugs. De politie volgde drie telefoonnummers waarop afnemers bestellingen plaatsten. Die zogeheten deallijnen werden volgens justitie door de twee mannen gebruikt. Observaties, afgeluisterde gesprekken en verklaringen van klanten moesten dat bewijzen. De rechtbank Zeeland-West-Brabant veroordeelde de man in 2021 voor handel in harddrugs en softdrugs, en sprak hem vrij van een derde feit.
De zaak ligt nu in hoger beroep bij het gerechtshof 's-Hertogenbosch, tegen het vonnis van de rechtbank Zeeland-West-Brabant van 16 april 2021. De verdachte had onbeperkt beroep ingesteld. Tegen de vrijspraak van het derde feit kan een verdachte volgens de wet geen hoger beroep instellen, en daarom verklaarde het hof hem op dat punt niet-ontvankelijk.
De verdediging bepleitte vrijspraak en voerde drie verweren. Volgens de raadsman bleek niet dat de deallijnen van de verdachte waren. Hij vond verder dat de verklaringen van negen getuigen buiten het bewijs moesten blijven, omdat hij hen niet had kunnen ondervragen. Ook de observaties uit april 2018 mochten volgens hem niet meetellen voor een periode die op 1 mei 2018 begon. Het hof verwierp alle verweren.
Over de getuigen overwoog het hof dat zeven van hen wel waren gehoord door een rechter-commissaris of raadsheer-commissaris, in aanwezigheid van de verdediging. Twee getuigen konden niet meer worden gehoord omdat ze zijn overleden. De verdediging had in eerste aanleg niet gevraagd om hen te horen. Bovendien rust het bewijs niet in beslissende mate op hun verklaringen: de deallijnen, observaties, tapgesprekken en andere getuigen ondersteunen die verklaringen. Daarom is er volgens het hof geen schending van het recht op een eerlijk proces.
Een van de getuigen was door de politie gehoord zonder tolk. Het hof vond dat geen reden om die verklaring uit te sluiten. De verbalisanten hadden vastgelegd dat de getuige Nederlands voldoende beheerste. Zijn begeleidster van een jeugdzorginstelling zat erbij en greep niet in. Zijn antwoorden waren gedetailleerd, en hij herkende de verdachte op een foto bij zijn voornaam. Ook de observaties uit april 2018 mochten meewegen, omdat dealen in april redengevend kan zijn voor dealen in de maanden daarna.
Bij de straf wees het hof erop dat de redelijke termijn ook in hoger beroep is overschreden, naast de overschrijding in eerste aanleg. De advocaat-generaal eiste 10 maanden gevangenisstraf, waarvan 5 voorwaardelijk. De rechtbank had 12 maanden opgelegd, waarvan 2 voorwaardelijk. Het hof vernietigde het vonnis voor de straf en legde 10 maanden gevangenisstraf op, waarvan 2 maanden voorwaardelijk met een proeftijd van 2 jaar. De tijd in voorarrest wordt daarvan afgetrokken. Voor het overige bevestigt het hof het vonnis.
Gerechtshof 's-Hertogenbosch · 12 november 2026
Strafrecht Rechtbank legt 17-jarige 100 uur werkstraf op voor crash met 125 km/u waarbij passagier zwaar gewond raakte Op 23 oktober 2025 rond half elf 's avonds reed een toen 17-jarige jongen over de Udensedijk in Langenboom, in de gemeente Land van Cuijk. Het regende en het was donker. Hij zat achter het stuur van de auto van een collega, die naast hem op de bijrijdersstoel zat. Ter plaatse gold een maximumsnelheid van 60 kilometer per uur, maar de jongen reed 125. Hij miste een flauwe bocht en kwam met de auto tegen twee bomen aan de rechterkant van de weg terecht.
De collega raakte zwaar gewond. Hij liep onder meer ernstig hersenletsel en meerdere botbreuken in zijn been op. Op de zitting bleek dat een medische eindsituatie nog niet in zicht is. Het slachtoffer heeft een zichtbare deuk in zijn schedel, last van uitval aan de linkerkant van zijn lichaam en kan door het beenletsel nog altijd niet fietsen of voetballen. Hij moet opnieuw aan zijn been worden geopereerd.
De jongen had bovendien helemaal niet zelfstandig mogen rijden. Hij reed met een begeleiderspas, en de collega die naast hem zat was niet als begeleider op die pas vermeld. De rechtbank vond dat van een beginnend bestuurder in deze omstandigheden (donker, onverlicht en een nat wegdek) extra voorzichtigheid mocht worden verwacht. In plaats daarvan overschreed hij de maximumsnelheid ruimschoots. De rechtbank beschouwde dat als zeer onvoorzichtig rijgedrag, wat een lagere schuldgradatie is dan roekeloosheid. De jongen bekende de feitelijke gedragingen ter zitting en zijn raadsvrouw bepleitte geen vrijspraak.
Na de crash liep de jongen om de auto heen en bleef hij bij het slachtoffer zitten om te kijken hoe het met hem ging. Toen een agent hem aansprak en vroeg of hij er iets mee te maken had, zei hij dat hij wist wie het was, maar niet dat hij erbij betrokken was. Hij gaf niet aan dat hij de bestuurder was en liet de agenten zijn identiteit niet vaststellen. Nadat een agent hem had weggestuurd uit de directe omgeving van de verongelukte auto, liep hij weg zonder zijn gegevens achter te laten. Hij meldde zich pas de volgende dag bij de politie, binnen 17 uur na het ongeluk. De rechtbank vond dat de verwarring over de opmerking van de agent dit gedrag niet rechtvaardigt, en achtte ook het doorrijden na het ongeval bewezen.
Bij de straf woog de rechtbank mee dat de jongen ten tijde van het ongeluk 17 was, zichtbaar aangedaan was op de zitting en zelf nog last heeft van het ongeluk. Hij lost een betalingsregeling af voor de schade aan de auto van (de vader van) het slachtoffer, heeft zijn excuses aangeboden en geprobeerd een mediationtraject met het slachtoffer op te starten. De Raad voor de Kinderbescherming adviseerde een werkstraf en zag geen reden voor een leerstraf, jeugdreclasseringstoezicht of een voorwaardelijke straf als stok achter de deur. De rechtbank volgde dat en oordeelde dat een lichtere straf dan geëist de ernst van de feiten voldoende tot uitdrukking brengt.
De officier van justitie eiste 160 uur werkstraf en een rijontzegging van 12 maanden, waarvan 6 voorwaardelijk. De rechtbank legt een werkstraf van 100 uur op, met 50 dagen jeugddetentie als vervangende straf als de werkstraf niet wordt uitgevoerd. Daarnaast krijgt de jongen een ontzegging van de rijbevoegdheid van 12 maanden, waarvan 6 maanden voorwaardelijk met een proeftijd van 2 jaar. De tijd dat het rijbewijs al was ingevorderd wordt daarvan afgetrokken. Omdat de jongen zijn rijbewijs voor zijn werk nodig heeft, hoeft hij het op dit moment niet in te leveren.
Rechtbank Oost-Brabant · 16 november 2026
Strafrecht Hof spreekt man (85) vrij van belaging ex-vriendin: berichten te beperkt en niet dreigend Een man uit de regio Rotterdam bleef na het einde van zijn relatie contact zoeken met zijn ex-vriendin. Tussen oktober 2023 en juli 2024 stuurde hij haar Facebook-berichten, vriendschapsverzoeken, een kaartje met zijn telefoonnummer en WhatsApp-berichten. Ook schreef hij twee keer aan haar dochter. De vrouw deed twee keer aangifte van belaging. De man, geboren in 1941, was in 2022 al eens veroordeeld voor belaging van dezelfde vrouw.
De politierechter in Rotterdam veroordeelde hem in eerste aanleg voor belaging tot een voorwaardelijke taakstraf van 180 uur, met een contact- en locatieverbod. De man ging in hoger beroep. De advocaat-generaal ging in hoger beroep uit van een kortere periode, van 8 april 2024 tot en met 25 juli 2024, en eiste een voorwaardelijke taakstraf van 120 uur met hetzelfde contact- en locatieverbod.
Het hof ging na wat aantoonbaar van de man afkomstig was. Berichten van een prepaid-nummer rekende het niet aan hem toe: de man ontkende dat nummer te gebruiken en de politie had niet onderzocht wie het gebruikte. Er bleef een beperkt aantal contactmomenten over. De man stuurde op 8 april 2024 een gebroken hartje via Messenger en wenste de vrouw op haar verjaardag succes met een 'gefeliciteerd'. Daarnaast volgden korte berichten van niet meer dan een zin op 7 juni, 21 juni, 25 juni, 11 juli en 19 juli 2024, twee vriendschapsverzoeken op 20 en 21 juli en een kaartje met 'bel me' en zijn telefoonnummer van 24 april. Op 25 juli 2024 stuurde hij nog een WhatsApp-bericht. Aan de dochter stuurde hij op 5 en 11 juli twee korte berichten. Voor de beschuldigingen dat hij in september 2023 voor de deur stond, een envelop stuurde en een bloemstuk liet bezorgen, zag het hof te weinig bewijs, net als de advocaat-generaal en de verdediging.
Volgens het hof gaat het om te weinig berichten, op te weinig momenten, om te spreken van belaging. Daarvoor is stelselmatigheid nodig, en die ontbreekt. Het hof begrijpt dat de vrouw de berichten als zeer vervelend ervoer, omdat zij geen contact meer wilde. Maar de berichten zijn kort en niet dreigend of dwingend van aard. Dat de man eerder voor belaging was veroordeeld, verandert dat niet.
Ook het subsidiair tenlastegelegde, dwang, haalde het niet. Daarvoor moet iemand daadwerkelijk zijn gedwongen iets te doen, niet te doen of te dulden. Het hof zag daar geen aanwijzing voor. Een poging tot dwang was niet ten laste gelegd.
Het hof vernietigde het vonnis van de politierechter en sprak de man vrij van beide tenlastegelegde feiten. De vrouw had een schadevergoeding van € 1.500 gevorderd voor immateriële schade; zij werd daarin niet-ontvankelijk verklaard, en moet de proceskosten van de man betalen, die het hof op nihil begrootte. Ook de vordering van het openbaar ministerie om een eerder voorwaardelijk opgelegde taakstraf van 60 uur alsnog uit te voeren wees het hof af, omdat de man niet meer is veroordeeld voor een feit in de proeftijd.
Gerechtshof Den Haag · 16 november 2026
Strafrecht Rechtbank legt 26 maanden cel op voor bijlaanval in Utrecht, zes maanden minder dan de eis Op 1 maart 2026 stond een man bij een parkeergarage in Utrecht in discussie met een ander. Na een woordenwisseling pakte hij een bijl uit zijn tas. Hij rende op de man af en sloeg met kracht met de scherpe kant van de bijl in de richting van zijn hoofd. Hij raakte hem achter het linkeroor. Het slachtoffer kreeg een scheurwond van ongeveer vier centimeter, die bij de huisartsenpost werd gelijmd, en een hersenkneuzing. Een deel van de aanval is vastgelegd door een camera met zicht op het incident.
De verdachte, een man uit de Dominicaanse Republiek die nu gedetineerd is, zei op de zitting dat hij de ander alleen had willen afschrikken. Zijn advocaat betoogde dat niet vaststond dat de wond door de bijl was ontstaan: dat was volgens haar niet goed te zien op de beelden en het letsel kon ook van een eerdere val komen. Ook zou één zwaaiende beweging en een oppervlakkige wond geen aanmerkelijke kans op de dood opleveren.
De meervoudige kamer van de rechtbank Midden-Nederland (zittingsplaats Utrecht) volgde die verweren niet. De rechters zagen op de beelden dat de verdachte met de scherpe kant van de bijl op het hoofd van het slachtoffer sloeg. De bijl woog bijna een kilo en had een scherpe snijkant. Het hoofd is volgens de rechtbank een kwetsbaar lichaamsdeel met vitale organen. Dat het slachtoffer op beeld niet buiten bewustzijn raakte en maar een wond van vier centimeter had, veranderde daar niets aan. Door op korte afstand met kracht met zo'n bijl te slaan, heeft de verdachte volgens de rechtbank bewust de aanmerkelijke kans aanvaard dat het slachtoffer zou overlijden. Dat heet voorwaardelijk opzet. Daarmee is poging tot doodslag bewezen.
Bij de straf woog de rechtbank mee dat het geweld op klaarlichte dag op de openbare weg plaatsvond en dat de verdachte eerder voor geweldsdelicten is veroordeeld. Hij liep bovendien in meerdere proeftijden. Een psycholoog stelde bij hem een ongespecificeerde persoonlijkheidsstoornis en een stoornis in cannabisgebruik vast en adviseerde het feit in verminderde mate aan hem toe te rekenen. De rechtbank nam dat over. De reclassering schatte het recidiverisico als gemiddeld in en adviseerde een deels voorwaardelijke straf met bijzondere voorwaarden.
De officier van justitie eiste 32 maanden gevangenisstraf, waarvan 12 maanden voorwaardelijk. De rechtbank legt 26 maanden op, waarvan 6 maanden voorwaardelijk, met een proeftijd van twee jaar. Het onvoorwaardelijke deel is daarmee even lang als in de eis. De voorwaarden zijn een meldplicht bij de reclassering, ambulante behandeling, verblijf in begeleid wonen of maatschappelijke opvang, dagbesteding en controle op het gebruik van alcohol en drugs. De gevorderde dadelijke uitvoerbaarheid van die voorwaarden wijst de rechtbank af, omdat er geen duidelijk patroon van gewelddadig gedrag is. Een contactverbod met het slachtoffer legt zij niet op: de rechtbank ziet geen aanwijzingen dat de verdachte hem opnieuw zal opzoeken en spreekt van een eenmalig conflict.
De bijl wordt verbeurdverklaard. Het mes dat bij de verdachte in beslag was genomen krijgt hij terug. Het slachtoffer krijgt € 2.175 aan smartengeld, vermeerderd met wettelijke rente vanaf 1 maart 2026. De rechtbank legde daarnaast de schadevergoedingsmaatregel op: de verdachte moet het bedrag aan de Staat betalen, die het aan het slachtoffer overmaakt. Bij niet-betaling volgen 21 dagen gijzeling. Tot slot beveelt de rechtbank de tenuitvoerlegging van twee eerder voorwaardelijk opgelegde gevangenisstraffen van 2 weken en 23 dagen, omdat de verdachte tijdens de proeftijden opnieuw een strafbaar feit pleegde.
Rechtbank Midden-Nederland · 16 november 2026
Strafrecht