Kantonrechter: aannemer en school aansprakelijk voor val van directrice op bevroren bouwplaats Op 3 december 2019 kreeg de directeur/bestuurder van een Brabantse school een rondleiding over de bouwplaats van de nieuwbouw. In de nacht ervoor had het gevroren. In het middengedeelte van de begane grond, de latere aula, was het gebouw nog niet wind- en waterdicht, en daar lag een betonvloer met aangevroren plassen. De directrice gleed uit en kwam op haar billen terecht. Haar hoofd maakte daarbij een harde heen-en-weerbeweging. Ze liep hersenletsel en een frozen shoulder op. Later werden ook Postcommotioneel Syndroom, duizeligheid en PTSS vastgesteld. Op een video die kort na de val is opgenomen, zegt het hoofd facilitaire zaken van de school dat het glad is, dat hij zelf bijna onderuit ging en dat er eigenlijk meteen zout op moet.
De vrouw stelde zowel de school (inmiddels gefuseerd tot SILFO) als aannemer Binx aansprakelijk, en trok ook hun verzekeraars MS Amlin en Allianz in de procedure. De school was haar werkgever en de aannemer bouwde het gebouw. Volgens haar hadden zij onvoldoende gedaan voor haar veiligheid. Ze vroeg een verklaring voor recht dat beiden de schade moeten vergoeden en een voorschot van € 40.000. Daarnaast voerde de school een vrijwaringsprocedure tegen de aannemer: als de school moet betalen, moet de aannemer dat terugbetalen.
Binx stelde dat het een ongelukkige samenloop van omstandigheden was. Bezoekers van een bouwplaats moeten volgens het bedrijf extra oplettend zijn, zeker na nachtvorst. Bovendien zou de bouwplaats die dagen gesloten zijn geweest en had niemand haar aangemeld. De kantonrechter toetste dit aan de zogeheten kelderluikcriteria, de maatstaf voor de vraag of iemand een ander aan een te groot risico blootstelt. De kans dat iemand op een aangevroren betonvloer uitglijdt is groot, de gevolgen kunnen ernstig zijn, en goed strooien of de toegang afsluiten was niet bezwarend. Dat de directrice niet op de gladheid bedacht was, vond de rechter begrijpelijk, want zelfs de twee ervaren begeleiders waren verrast. De verklaring van een voormalig uitvoerder van Binx, dat er vanwege de vorst niet werd gewerkt en bezoekers waren gewaarschuwd, woog weinig. Er werd die dag wel gewerkt (een trap werd geplaatst), de bewuste e-mail kon niet worden overgelegd en de vrouw was gewoon via de hoofdingang binnengelaten. Binx handelde daarom onrechtmatig.
Ook de school is aansprakelijk, op grond van de wettelijke zorgplicht van een werkgever. Die verantwoordelijkheid verdwijnt niet doordat de aannemer de veiligheid op de bouwplaats regelt. De school nodigde haar eigen directeur uit via medewerkers over wie zij zeggenschap had, en had de staat van de bouwplaats moeten laten inspecteren. Uitglijden over een aangevroren vloer is volgens de rechter geen alledaags risico. Het verweer dat de directrice zelf mede verantwoordelijk was voor de veiligheid, verwierp de rechter: zij bewaakte de voortgang van de bouw, had geen kennis van de veiligheidsregels en was na de eerste steenlegging niet meer op de bouwplaats geweest.
Het gevorderde voorschot van € 40.000 wees de rechter af. Het is nog onduidelijk welke klachten uit de val voortkomen en welke uit het arbeidsconflict met de school dat later ontstond. In de vrijwaringszaak slaagt de school maar deels. De bouwovereenkomst bevat een vrijwaringsbeding en maakt Binx verantwoordelijk voor de veiligheid, maar alleen voor de schade die rechtstreeks uit de val voortvloeit. Schade door het arbeidsconflict ligt te ver van het ongeval af om aan de aannemer toe te rekenen.
De kantonrechter verklaarde voor recht dat de school en Binx hoofdelijk aansprakelijk zijn voor de schade door het ongeval, op te maken bij staat, en veroordeelde hen hoofdelijk in de proceskosten van € 2.520,68. In de vrijwaring moet Binx de school vergoeden wat die aan de directrice moet betalen, voor zover dat de rechtstreekse gevolgen van de val betreft, en betaalt Binx € 931,40 aan proceskosten.
Rechtbank Oost-Brabant · 12 november 2026
Civiel Recht; Arbeidsrecht Rechter: gespreksverslag bijstandsaanvraag is geen besluit, bezwaar Rotterdammer niet-ontvankelijk Een Rotterdamse man vroeg op 25 augustus 2026 bij de gemeente een bijstandsuitkering aan. Op 14 oktober 2026 werd hij uitgenodigd voor een gesprek met medewerkers van de gemeente. Daarin kwamen vragen aan bod over zijn inkomsten, een uitkering uit het verleden, een vakantie en een auto. De gemeente beëindigde het gesprek voortijdig, omdat de man op veel vragen geen antwoord had.
Na dat gesprek maakte de man bezwaar tegen het gespreksverslag van het college van burgemeester en wethouders van 14 oktober 2026. Hij stelde dat hem aan het einde van het gesprek mondeling was meegedeeld dat zijn aanvraag zou worden afgewezen. Die mededeling stond niet in het verslag. Het college verklaarde zijn bezwaar met een besluit van 20 oktober 2026 niet-ontvankelijk, omdat het gespreksverslag geen besluit is en er nog niet op de aanvraag was beslist. Daartegen stelde de man beroep in bij de rechtbank Rotterdam.
De rechtbank besliste zonder zitting, omdat het beroep kennelijk ongegrond was. Artikel 8:54 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) maakt dat mogelijk.
De rechtbank gaf het college gelijk. Volgens artikel 1:3 van de Awb is een besluit een schriftelijke beslissing van een bestuursorgaan die een publiekrechtelijke rechtshandeling inhoudt, dus een beslissing die iets verandert in iemands rechten of plichten. Een gespreksverslag legt alleen vast welke vragen zijn gesteld en waarom het gesprek eindigde. Ongeacht wat erin staat, brengt het geen verandering aan in het recht, want er is niet mee beslist op de aanvraag voor een bijstandsuitkering. Het college had bovendien op 20 oktober 2026 schriftelijk laten weten dat nog geen besluit op de aanvraag was genomen.
Omdat het gespreksverslag niet gericht was op rechtsgevolg, heeft het college het bezwaar terecht niet-ontvankelijk verklaard. De rechtbank verklaart het beroep ongegrond. De man krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.
Rechtbank Rotterdam · 13 november 2026
Bestuursrecht; Socialezekerheidsrecht Rechtbank beveelt Dienst Toeslagen na 60 weken wachten alsnog te beslissen op bezwaar, met dwangsom Een vrouw uit de regio Utrecht kreeg een definitieve beschikking over haar compensatie kinderopvangtoeslag en maakte daar bezwaar tegen. De Dienst Toeslagen ontving dat bezwaarschrift op 27 maart 2025. Een besluit bleef daarna uit. Meer dan anderhalf jaar later heeft de rechtbank de dienst opgedragen binnen twee weken alsnog een beslissing te nemen, op straffe van een dwangsom.
De dienst had de definitieve beschikking op 27 december 2024 genomen. De beslistermijn voor het bezwaar begon op 28 maart 2025 te lopen en verliep op 31 juli 2025. Daarna gebeurde niets. In juli 2026 stelde de vrouw de dienst via haar gemachtigde in gebreke, een schriftelijke waarschuwing dat een besluit te lang uitblijft. De dienst ontving die brief op 10 juli 2026. Meer dan twee weken later, op 19 augustus 2026, stelde zij beroep in tegen het niet tijdig beslissen. Dat is de route die de wet daarvoor voorschrijft. Dat de beslistermijn was overschreden, was tussen partijen niet in geschil. De Dienst Toeslagen diende een verweerschrift in.
De rechtbank hield geen zitting, omdat dat in deze zaak niet nodig was. Zij verklaarde het beroep gegrond. Omdat de dienst nog geen besluit had genomen, moet hij dat alsnog doen. De rechtbank gebruikte daarvoor de maatstaf die de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State op 26 maart 2025 formuleerde. Bij beroepen tegen het niet tijdig beslissen op bezwaar is een nadere beslistermijn van zestig weken na het verstrijken van de wettelijke termijn realistisch. Zijn die zestig weken bij de uitspraak al verstreken, dan geldt een termijn van twee weken na verzending van de uitspraak. Hier waren sinds 31 juli 2025 al meer dan zestig weken verstreken, dus gold de korte termijn.
De rechtbank bepaalde dat de dienst voor elke dag dat hij die termijn overschrijdt een dwangsom van € 100 moet betalen, tot een maximum van € 15.000. Volgens de rechtbank zijn die bedragen volgens het beleid van de rechtspraak het uitgangspunt in dit soort zaken en was er geen reden om ervan af te wijken.
De Dienst Toeslagen moet de proceskosten van de vrouw vergoeden. De rechtbank stelde die vast op € 467: één punt voor het indienen van het beroepschrift, met een waarde van € 934 per punt en een wegingsfactor van 0,5. Ook moet de dienst het betaalde griffierecht van € 54 terugbetalen.
De rechtbank verklaarde het beroep gegrond en vernietigde het niet tijdig nemen van een besluit. Zij droeg de Dienst Toeslagen op uiterlijk twee weken na verzending van de uitspraak een besluit op bezwaar bekend te maken. Bij overschrijding betaalt de dienst een dwangsom van € 100 per dag, met een maximum van € 15.000. Verder veroordeelde zij de dienst in de proceskosten van € 467 en droeg zij hem op het griffierecht van € 54 te vergoeden.
Rechtbank Midden-Nederland · 11 november 2026
Bestuursrecht; Bestuursprocesrecht Rotterdamse voorzieningenrechter wijst verzoek om spoedmaatregel af: beroep is al ongegrond verklaard Een man uit Rotterdam vroeg de voorzieningenrechter van de rechtbank Rotterdam om een voorlopige voorziening, een spoedmaatregel in afwachting van de beslissing in zijn beroepszaak. Het verzoek hing samen met zijn beroep tegen een besluit op bezwaar dat het college van burgemeester en wethouders van Rotterdam op 20 oktober 2026 nam. Dat beroep is bij de rechtbank geregistreerd onder zaaknummer ROT 26/8412. De uitspraak maakt niet duidelijk waar het besluit zelf over ging.
De voorzieningenrechter besliste zonder zitting. Dat mag op grond van artikel 8:83, derde lid, van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) als het verzoek kennelijk ongegrond is. Volgens de voorzieningenrechter was dat hier het geval.
De reden is dat de rechtbank op dezelfde dag, 13 november 2026, ook uitspraak deed in het beroep zelf. Dat beroep verklaarde de rechtbank ongegrond. Daarmee loopt er bij de rechtbank geen beroepsprocedure meer waaraan een voorlopige voorziening vastgekoppeld kan worden. Een spoedmaatregel is bedoeld om de periode te overbruggen totdat de rechter over de hoofdzaak beslist, en die periode was door de uitspraak in het beroep afgelopen. Het treffen van een voorlopige voorziening was daarom niet meer mogelijk.
De voorzieningenrechter wijst het verzoek om een voorlopige voorziening dan ook af. Tegen deze uitspraak staat geen hoger beroep of verzet open.
Rechtbank Rotterdam · 13 november 2026
Bestuursrecht; Socialezekerheidsrecht Raad van State: woonboot-bewoners kunnen woontoren Leeuwarden niet tegenhouden, tien beroepen niet-ontvankelijk Op een kantoorperceel aan de Harlingertrekweg in Leeuwarden, waar tot voor kort het kantoorpand van De Friesland Zorgverzekeraar stond, mag een woontoren van 43 meter hoog komen. De gemeenteraad stelde in januari 2025 een bestemmingsplan vast dat op dit perceel maximaal 150 woningen toestaat. In de eerste fase komt in de zuidwestelijke hoek een nieuwe toren met maximaal 35 appartementen en kleinschalige commerciële voorzieningen op de begane grond. In de tweede fase wordt het bestaande kantoorpand omgebouwd tot woongebouw, met een extra bouwlaag op enkele plekken en nieuwe balkons. Ontwikkelaar is OWC De Friesland B.V.
Bewoners van woonboten die aan de kade van de Harlingertrekweg liggen, kwamen in beroep tegen het deel van het plan dat de woontoren mogelijk maakt. Zeventien mensen tekenden het beroepschrift. De gemeenteraad vond dat niet iedereen belanghebbende was. Tien van hen wonen op 192 tot 362 meter van de toren. De Raad van State oordeelde dat zij geen gevolgen van enige betekenis zullen ondervinden, omdat de afstand daarvoor te groot is. Hun beroep is daarom niet-ontvankelijk en de Afdeling bestuursrechtspraak behandelde het niet inhoudelijk.
De andere zeven bewoners liggen op 18 tot 100 meter van de toren en hebben er zicht op. De raad stelde dat ook zij geen belanghebbenden zijn, omdat zij geen exclusief gebruiksrecht hebben op de grond waarop hun boot ligt. Zij hebben alleen een ligplaatsvergunning voor gemeentelijk vaarwater. De Afdeling wees dat af: met die vergunning mogen zij daar met hun woonboot liggen en wonen, waardoor hun belang zich voldoende onderscheidt van dat van willekeurige anderen. Hun beroep is ontvankelijk.
Inhoudelijk slaagde geen van hun bezwaren. Hinder tijdens de bouw, zoals geluid, trillingen en bouwverkeer, betreft volgens de Afdeling de uitvoering van het plan en niet het plan zelf, en valt daarom buiten de toetsing. Over privacy overwoog de Afdeling dat de dichtstbijzijnde woonboten op 20 meter van de toren en 15 meter van de horeca liggen, ruim boven de norm van 2 meter uit het Burgerlijk Wetboek. De woonruimten liggen grotendeels onder de kade en de ramen zijn klein. Het uitzicht verandert wel, maar niet onevenredig, in een stedelijk gebied waar de bewoners nu ook al tegen bebouwing aankijken. De zonnestudie liet zien dat de toren niet tot nauwelijks tot minder zonuren leidt, en de bewoners bestreden die studie niet.
Ook het verwachte windprobleem hield geen stand. Volgens het windonderzoek is er geen risico op windgevaar voor voetgangers en fietsers, en de bewoners onderbouwden niet waarom dat onderzoek onjuist zou zijn. Het verkeersonderzoek rekent met 293 tot 299 extra motorvoertuigen per etmaal, die de Tesselschadestraat zonder knelpunten kan verwerken. De parkeerbehoefte van 395 plaatsen in fase 1 en 301 in fase 2 wordt gedekt door ongeveer 200 plaatsen op eigen terrein en 200 op het aangrenzende terrein. Dat de voorzieningen in de buurt, zoals scholen, huisartsen en supermarkten, onder druk komen, onderbouwden de bewoners helemaal niet. Dat hun belangen niet zijn meegewogen, vond de Afdeling evenmin aannemelijk.
Op het plan was het recht van vóór 1 januari 2024 nog van toepassing, omdat het ontwerp op 21 december 2023 ter inzage lag en dus vóór de inwerkingtreding van de Omgevingswet. De Afdeling verklaarde het beroep van de tien bewoners op grote afstand niet-ontvankelijk en het beroep van de overige zeven ongegrond. Het plan blijft daarmee in stand. De gemeente hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht