Vrouw toegelaten tot schuldsanering ondanks belastingschulden en verkeersboetes via hardheidsclausule Een vrouw uit de regio Dordrecht zat in ernstige financiële problemen en vroeg de rechtbank om toelating tot de wettelijke schuldsaneringsregeling (Wsnp). Die regeling biedt mensen met problematische schulden de kans om na een periode van aflossen en voldoen aan verplichtingen een zogeheten 'schone lei' te krijgen: schuldeisers kunnen dan niet langer hun vorderingen op de schuldenaar verhalen.
De toelating was niet vanzelfsprekend. De rechtbank beoordeelt altijd of schulden 'te goeder trouw' zijn ontstaan. In dit geval had de vrouw schulden bij de Belastingdienst voor onder meer inkomstenbelasting, motorrijtuigenbelasting en omzetbelasting, en boetes bij het CJIB voor verkeersovertredingen. Dergelijke schulden worden naar hun aard als niet te goeder trouw beschouwd en staan normaal gesproken aan toelating in de weg.
Toch besloot de rechtbank de vrouw via de zogeheten hardheidsclausule toe te laten. Daarvoor is vereist dat de omstandigheden die tot de schulden leidden, onder controle zijn gebracht. De vrouw had haar onderneming op 1 september 2024 opgeheven en werkte inmiddels in loondienst. Ze had ook geen auto's meer op haar naam staan, waardoor nieuwe belastingschulden of boetes voor motorrijtuigen niet meer aan de orde zijn. Ter zitting legde ze uit hoe de schulden waren ontstaan, mede door problemen met haar inmiddels ex-partner. De rechtbank achtte haar houding serieus en saneringsgezind genoeg om te verwachten dat ze haar verplichtingen zou nakomen.
De vrouw verzocht de rechtbank ook om de ingangsdatum van de schuldsanering te stellen op 30 januari 2026, eerder dan de datum van de uitspraak. Zo'n eerdere ingangsdatum is mogelijk als de schuldenaar tijdens het voorafgaande minnelijke schuldhulpverleningstraject al aan alle Wsnp-verplichtingen heeft voldaan, inclusief de inspanningsplicht om fulltime te werken of aantoonbaar te solliciteren. De vrouw stelde dat haar gezondheidsklachten haar daartoe hebben beperkt, maar onderbouwde dat onvoldoende met stukken. Een medische rapportage uit november 2025 beschreef haar beperkingen als tijdelijk, terwijl ze ter zitting juist aangaf dat haar situatie was verslechterd door een evenwichtsstoornis. Ze zat op het moment van de zitting in de Ziektewet en wachtte op een keuring door het UWV. Omdat de rechtbank de inspanningsplicht tijdens het minnelijke traject niet kon beoordelen en de berekeningen van het vrij te laten bedrag niet volledig konden worden gecontroleerd, werd dit verzoek afgewezen.
Gezien de aard van de schulden, met name de recente belastingschulden, verlengde de rechtbank de standaard looptijd van 18 maanden naar 24 maanden.
De rechtbank liet de vrouw toe tot de Wsnp met ingang van 29 oktober 2026, voor een periode van 24 maanden. Er worden een bewindvoerder en een rechter-commissaris benoemd. De eerste dertien maanden geldt een postblokkade, waarbij alle post via de bewindvoerder loopt. Het verzoek om de ingangsdatum te vervroegen naar 30 januari 2026 wees de rechtbank af.
Rechtbank Rotterdam · 29 oktober 2026
Civiel Recht; Insolventierecht Rechter laat veiling van aandelen Access World door Glencore doorgaan, claim van eigenaar GCM afgewezen Het bedrijf Global Capital Merchants Limited (GCM) kocht in 2022 de aandelen in Access World Group Holdings, een bedrijf met een Rotterdamse holding, voor USD 176,7 miljoen. De koop werd deels betaald met een lening van de grondstoffenhandelaar Glencore van uiteindelijk USD 140 miljoen, die uiterlijk 16 januari 2023 terugbetaald moest zijn. Als zekerheid kreeg Glencore een pandrecht op alle aandelen. Dat pandrecht betekent dat Glencore de aandelen mag laten verkopen als GCM niet terugbetaalt.
Die terugbetaling bleef uit. Een door Glencore geleid verkoopproces van eind 2024 tot eind 2025 leverde geen koper op. Eind 2025 legden twee andere schuldeisers van GCM, Perfect Hexagon Limited en Siltech PMR, ook nog beslag op de aandelen. Begin 2026 besloot Glencore daarom het pandrecht uit te winnen. Eerst wilde zij de aandelen onderhands verkopen aan haar eigen dochter Tironimus AG voor USD 51,4 miljoen. De voorzieningenrechter wees dat verzoek op 2 juli 2026 af, onder meer omdat bij verkoop aan een dochteronderneming de kans op belangenverstrengeling reëel is.
Glencore koos daarna voor een openbare veiling ten overstaan van een deurwaarder. Geïnteresseerden konden tot 15 oktober 2026 hun interesse melden en moesten aantonen dat zij € 25 miljoen beschikbaar hebben. Biedingen kunnen tot 3 december 2026 worden uitgebracht. Glencore mag zelf meebieden en haar vordering op GCM verrekenen met de koopprijs. Glencore mag ook weigeren de aandelen te gunnen aan de partij die de deurwaarder voordraagt.
GCM vroeg in kort geding om die veilingvoorwaarden aan te passen en de veiling te schorsen. Zij wilde langere deadlines (15 december 2026 en 1 februari 2027), schrapping of versoepeling van de eis van € 25 miljoen, vaste stukken in de data room (de digitale kamer met bedrijfsinformatie voor bieders), een matiging van de afstandsverklaring voor de uitvoerders van de veiling en een beperking van het bieden door Glencore. Verder eiste zij informatie van Access World en Glencore, op straffe van een dwangsom.
De voorzieningenrechter vond de deadlines niet te krap. Geïnteresseerden hadden vier weken om zich te melden. De partijen uit Qatar en Saudi-Arabië waarmee GCM in gesprek zou zijn, deden dat niet. Bovendien kan de biedtermijn op verzoek worden verlengd. Voor de eis van € 25 miljoen geldt dat potentiële bieders hun capaciteit op verschillende manieren kunnen aantonen. De vrees van GCM dat dit bieders afschrikt, is onvoldoende onderbouwd. De data room bevat de gevraagde stukken volgens Glencore al, en GCM heeft de data room niet vooraf bekeken om dat te controleren.
Het recht van niet-gunning is volgens de rechter met waarborgen omkleed. De notaris werkt alleen mee als de veiling correct verloopt, en Glencore zegde ter zitting toe het recht alleen te gebruiken bij gegronde objectieve redenen. De afstandsverklaring geldt al alleen voor zover de wet dat toestaat. Dat een credit-bid (bieden met verrekening van de eigen vordering) bieders afschrikt of tot belangenverstrengeling leidt, heeft GCM niet onderbouwd.
Ook de gevraagde informatie hoefde niet te worden verstrekt. Access World had een deel van de stukken al geleverd, een ander deel kwam in de data room of was niet beschikbaar. Alle bieders moeten dezelfde informatie krijgen. De verschillen in omzetcijfers verklaarde Access World eenvoudig met een verschil tussen bruto en netto.
De voorzieningenrechter weigert alle gevraagde voorzieningen. Het belang van Glencore bij een voortgezette executie met een zo hoog mogelijke opbrengst weegt zwaarder dan dat van GCM. GCM moet de proceskosten betalen: € 2.101 aan Glencore, € 2.101 aan Access World en € 1.707 aan de deurwaarder, plus wettelijke rente. Het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad.
Rechtbank Amsterdam · 5 november 2026
Civiel Recht Franchisenemer hoeft niet persoonlijk in te staan voor schulden: ondertekening onvoldoende bewezen Op 9 juni 2023 kwamen de bestuurder van franchisegever Oh My Sushi, een medewerker en de eigenaar van een transportbedrijf bijeen. Volgens Oh My Sushi tekende de eigenaar die dag digitaal de franchiseovereenkomst, namens zijn bv. De eigenaar zegt dat het slechts een adviesgesprek was en dat hij nooit heeft getekend, onder meer omdat hij daarmee persoonlijk aansprakelijk zou worden. Over die handtekening ging het geschil.
De rechtbank Amsterdam had Oh My Sushi in een tussenvonnis van 5 november 2025 opgedragen te bewijzen dat de elektronische handtekening onder de overeenkomst van 9 juni 2023 van de gedaagden afkomstig is. Daarna zijn getuigen gehoord, en Oh My Sushi overlegde ook een schriftelijke verklaring van een derde.
De bestuurder van Oh My Sushi verklaarde dat de eigenaar tijdens de bijeenkomst heeft getekend. Zijn broer en zakenpartner bevestigde dat hem dat later die dag telefonisch is verteld. De rechtbank gaf aan dat laatste verhaal weinig gewicht, omdat de broer er zelf niet bij was en dus niet uit eigen waarneming kon verklaren. Bovendien zijn beiden nauw betrokken bij Oh My Sushi, waardoor hun verklaringen extra kritisch moeten worden bekeken.
De verklaring van de bestuurder staat lijnrecht tegenover die van de eigenaar. De enige andere persoon die bij de bijeenkomst was, de medewerker van Oh My Sushi, is niet als getuige gehoord. Oh My Sushi had hem wel opgeroepen, maar hij verscheen niet, en daarna zag zij ervan af hem te horen. De rechtbank noemt dat een manco in de bewijslevering. De schriftelijke verklaring die hij wel afgaf heeft maar beperkte waarde: hij legde die niet onder ede af, de eigenaar kon hem er geen vragen over stellen en hij zegt er niets over het telefoongesprek waarvan de twee broers gewag maken. Twee getuigen van de eigenaar verklaarden juist dat hij hun zei niet te hebben getekend en dat ook niet te willen.
Oh My Sushi is daarom niet geslaagd in het bewijs dat de eigenaar de overeenkomst heeft ondertekend. Daardoor staat niet vast dat is afgesproken dat hij persoonlijk aansprakelijk is voor de verplichtingen van zijn bv uit de franchiseovereenkomst. Ook een non-concurrentiebeding voor de duur van de overeenkomst is niet komen vast te staan. De vorderingen die daarop berusten wijst de rechtbank af. Dat gold volgens het tussenvonnis al voor de vorderingen op basis van een non-concurrentiebeding dat na afloop van de overeenkomst zou gelden.
Toegewezen is wel de vordering tot betaling van de franchisevergoedingen over juli 2024 tot en met maart 2025. Het gaat om € 22.021,48, plus wettelijke handelsrente vanaf de dag van de dagvaarding. Dat bedrag moet de bv betalen. Omdat beide partijen deels gelijk kregen, draagt iedere partij de eigen proceskosten. De rechtbank verklaarde de betalingsveroordeling uitvoerbaar bij voorraad en wees het meer of anders gevorderde af.
Rechtbank Amsterdam · 4 november 2026
Civiel Recht Hoge Raad: geen concernvrijstelling overdrachtsbelasting bij vastgoedfonds-aandelen van B.V. Een besloten vennootschap uit een internationaal financieel concern nam op 15 april 2021 alle aandelen over in een Nederlandse B.V. die vastgoed bezat. Die overname gebeurde bij de liquidatie van een vastgoedfonds waarin beleggers units hadden gekocht. Over zulke verkrijgingen is overdrachtsbelasting verschuldigd. De vennootschap betaalde dat bedrag op aangifte, maar vond dat ze er niet voor hoefde te betalen en maakte bezwaar.
De vennootschap beriep zich op de zogeheten concernvrijstelling. Die geldt als de verkrijgende en de vervreemdende vennootschap tot hetzelfde concern behoren. In de structuur stond een Zwitserse beheerder, Funds AG, die juridisch eigenaar was van alle aandelen in twee houdstermaatschappijen. De ene houdstermaatschappij bezat de aandelen in de Nederlandse B.V. die werd overgenomen, de andere de aandelen in de overnemende vennootschap. De fondsen zelf hadden geen rechtspersoonlijkheid. Beleggers die units kochten, kregen een vordering op Funds AG ter waarde van hun evenredige deel in de activa en inkomsten van het fonds. Geen enkele belegger had 90 procent of meer van de units.
Het Gerechtshof Den Haag oordeelde in het voordeel van de vennootschap. Volgens het hof vertegenwoordigen aandelen van één soort het gehele belang in een vennootschap, zowel juridisch als economisch. Omdat alle betrokken vennootschappen maar één soort aandelen hadden, hoorden ze volgens het hof samen met Funds AG bij één concern. Dat de waardeontwikkeling van het vastgoed via het fondsrendement naar de beleggers ging, veranderde daar volgens het hof niets aan. De vrijstelling was daarom van toepassing. De staatssecretaris van Financiën ging in cassatie.
De Hoge Raad geeft de staatssecretaris gelijk. Voor een concern in de zin van de regeling is vereist dat de moedervennootschap het gehele of nagenoeg gehele economische belang heeft bij de aandelen in haar dochters. Wie juridisch eigenaar van de aandelen is, speelt daarbij geen rol. Een moedervennootschap heeft dat economische belang alleen als zij het gehele of nagenoeg gehele risico van waardeverandering en tenietgaan van de aandelen draagt en de opbrengsten ervan geheel of nagenoeg geheel geniet. Het hof ging dus uit van een onjuiste rechtsopvatting door te stellen dat bij één soort aandelen het economische belang vanzelf bij de aandeelhouder ligt.
De Hoge Raad deed de zaak zelf af. Op grond van de feiten die het hof had vastgesteld en waartegen niemand opkwam, dragen de fondsparticipanten in betekenende mate het risico van waardeverandering van de aandelen en genieten zij in betekenende mate de opbrengsten. Het belang bij de aandelen berust daarom niet geheel of nagenoeg geheel bij Funds AG. De betrokken vennootschappen vormen dus geen concern. Met een concern met een van de beleggers lukt het ook niet, omdat niemand van hen 90 procent of meer van de units houdt.
Ook het recente arrest van het Hof van Justitie van de Europese Unie in de zaak Nova Iberomoldes brengt geen verandering. Volgens de Hoge Raad blijkt uit de stukken niet dat hier verrichtingen hebben plaatsgevonden waarover een Europese richtlijn het heffen van indirecte belasting verbiedt.
De Hoge Raad verklaart het cassatieberoep gegrond en vernietigt de uitspraken van zowel het hof als de rechtbank. Het beroep tegen de uitspraak van de inspecteur verklaart hij alsnog ongegrond, zodat de op aangifte voldane overdrachtsbelasting verschuldigd blijft. Er volgt geen proceskostenveroordeling.
Hoge Raad · 6 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Rotterdamse vrouw toegelaten tot schuldsanering, looptijd 18 maanden en geen eerdere ingangsdatum Een vrouw uit de regio Rotterdam bevond zich in een problematische schuldensituatie. Om tot een oplossing te komen vroeg zij de rechtbank haar toe te laten tot de wettelijke schuldsaneringsregeling, in vaktaal de Wsnp. Daarmee kan iemand met onbetaalbare schulden na een periode van strikte regels en afdrachten een 'schone lei' krijgen. De rechtbank Rotterdam wees het verzoek op 4 november 2026 toe.
De zaak werd op 21 oktober 2026 behandeld. Naast de vrouw waren haar partner en een schuldhulpverlener van haar gemeente aanwezig. De rechtbank stelde vast dat de vrouw aan alle toelatingseisen voldoet. Zij bevindt zich in een problematische schuldensituatie en was te goeder trouw bij het ontstaan en onbetaald laten van haar schulden. Daarbij keek de rechtbank vooral naar de afgelopen drie jaar. Ook bestaat de verwachting dat zij zich aan de verplichtingen van de regeling zal houden.
Op de zitting is uitdrukkelijk besproken wat van haar wordt verwacht. De vrouw werkt nu 24 uur per week in een bakkerij. Zij weet dat zij tijdens de schuldsanering aanvullend moet solliciteren naar werk voor 12 uur per week, zodat zij aan haar inspanningsverplichting voldoet.
De rechtbank is bevoegd om de zaak te behandelen als hoofdprocedure, omdat het centrum van de voornaamste belangen van de vrouw in Nederland ligt. De regeling krijgt een looptijd van achttien maanden.
De vrouw had niet gevraagd om een eerdere ingangsdatum. Zo'n eerdere datum is mogelijk als iemand in de periode voor de schuldsanering, het zogeheten minnelijke traject, alle verplichtingen is nagekomen. Dan moet de schuldenaar maximaal hebben afgelost op basis van de normen voor het vrij te laten bedrag en zich hebben ingespannen om zoveel mogelijk inkomsten te verwerven, in beginsel door fulltime te werken of aantoonbaar naar een fulltimebaan te solliciteren. Uit de stukken en de zitting kon niet worden vastgesteld dat de vrouw dat heeft gedaan. De looptijd gaat daarom in op de dag van het vonnis.
Tijdens de regeling moet de vrouw zich houden aan een aantal verplichtingen: zij moet informatie verstrekken, zich inspannen om inkomen te verwerven, geen nieuwe schulden maken, haar schuldeisers niet benadelen en inkomen boven het vrij te laten bedrag en goederen die in de boedel vallen afdragen. De boedel is het geheel van haar bezittingen, nu en in de loop van de regeling. De bewindvoerder beheert die boedel, controleert de naleving van de verplichtingen en verdeelt de opbrengsten onder de schuldeisers. Een rechter-commissaris houdt toezicht op de bewindvoerder. De eerste dertien maanden geldt in beginsel een postblokkade: alle post gaat dan eerst naar de bewindvoerder, die haar na controle doorstuurt.
Houdt de vrouw zich aan alle verplichtingen, dan eindigt het traject met een schone lei. Schuldeisers kunnen hun vorderingen waarop de regeling betrekking heeft dan niet meer op haar verhalen. Dat geldt zodra de slotuitdelingslijst verbindend is geworden.
De rechtbank sprak de schuldsaneringsregeling uit voor de vrouw, benoemde mr. M.C. Franken tot rechter-commissaris en L. Hordijk tot bewindvoerder, en stelde de ingangsdatum vast op 4 november 2026 met een duur van achttien maanden. De bewindvoerder moet de post van de vrouw inzien en mag een voorschot op zijn vergoeding nemen, voor zover de boedel daarvoor toereikend is.
Rechtbank Rotterdam · 4 november 2026
Civiel Recht; Insolventierecht