Taakstraf van 216 uur voor deelname aan online groep die YouTubers belaagde Jarenlang werden twee YouTubers lastiggevallen door een onlinegroep die zichzelf een 'kartel' noemde. De groep, die op Telegram en Discord actief was en op het hoogtepunt bijna 9.000 leden telde, richtte zich op [aangever 1] en op [benadeelde 2] en zijn familie. Er werden valse advertenties op Marktplaats geplaatst, waarna vreemden bij de slachtoffers aan de deur stonden. Er werd massaal gebeld, er werden bestellingen op hun naam gedaan, en de internetverbinding van [benadeelde 2] werd platgelegd. Bij [benadeelde 2] werden ramen ingegooid en werd graffiti op de woning gespoten. De beheerders van de groep beloofden geld aan wie die acties wilde uitvoeren.
De Rechtbank Midden-Nederland veroordeelde een man uit de groep, geboren in 1997, tot een taakstraf van 216 uur. De man was op 18 juli 2023 aangehouden. De politie had hem herleid via de gebruikersnamen waarmee hij in de chatgroepen actief was. In beslag genomen telefoons en chatberichten vormden een belangrijk deel van het bewijs.
De rechtbank verklaarde bewezen dat de man heeft deelgenomen aan een criminele organisatie, die het plegen van opruiing, bedreiging, belaging en vernieling tot doel had. Het 'kartel' was volgens de rechtbank een duurzaam en gestructureerd samenwerkingsverband met een zekere taakverdeling: de een plaatste berichten, een ander betaalde en overhaalde leden om strafbare feiten te plegen, weer een ander voerde DDOS-aanvallen uit of schreef brieven aan de buren van [benadeelde 2]. De man wist dat de groep deze misdrijven beoogde. Hij plaatste Marktplaatsadvertenties op naam van [aangever 1] en belde hem 224 keer ongewenst.
Ook de belaging van [aangever 1] is bewezen, maar alleen voor de periode van 17 juni 2023 tot en met 18 juli 2023. Voor de periode daarvoor was te weinig bewijs, wat het openbaar ministerie en de verdediging ook vonden. De man bekende deze belaging. Hij werd niet veroordeeld als oprichter of leider: de rechtbank kon niet vaststellen dat hij ook het account gebruikte van een van de leiders. Het account bleef berichten sturen toen hij vastzat, en de twee accounts zaten tegelijk in dezelfde groepschat. Van de belaging van [benadeelde 2] sprak de rechtbank hem vrij, net zoals de officier van justitie had gevraagd.
Bij de straf woog de rechtbank de ernst van de feiten zwaar. De slachtoffers leden grote schade: [benadeelde 2] durfde zijn huis niet meer uit, verhuisde drie keer en woont op een geheime locatie. De kinderen van zijn nicht [benadeelde 1] werden onderweg naar school achtervolgd en bedreigd. [aangever 1] moest een van zijn woningen verlaten en is overleden voordat de zaak inhoudelijk werd behandeld. Tegelijk had de man geen strafblad. Uit een rapport van het Nederlands Instituut voor Forensische Psychiatrie en Psychologie bleek dat hij een autismespectrumstoornis heeft en daardoor mogelijk niet volledig besefte dat zijn gedrag strafbaar was. De rechtbank verklaarde hem verminderd toerekeningsvatbaar. De reclassering zag in zijn groei sinds zijn voorlopige hechtenis werd geschorst reden voor een straf zonder bijzondere voorwaarden.
De rechtbank vond een taakstraf van 240 uur in beginsel passend, en geen gevangenisstraf. De officier had een geheel voorwaardelijke gevangenisstraf van 3 maanden, een taakstraf van 180 uur en een contactverbod van 5 jaar geëist. Omdat de redelijke termijn met ruim 15 maanden was overschreden, matigde de rechtbank de taakstraf met 10 procent (24 uur) tot 216 uur, zonder dat de verdachte daar zelf schuld aan had. Het gevraagde contact- en locatieverbod legde de rechtbank niet op, omdat niet vaststond dat de man rechtstreeks betrokken was bij de belaging van [benadeelde 2] en zijn familie. De rechtbank verklaarde zijn telefoon verbeurd en hief het eerder geschorste bevel tot voorlopige hechtenis op.
De drie benadeelde partijen kregen hun schadeclaim niet toegewezen. [aangever 1] had zijn vordering van € 5.000 niet onderbouwd, en zijn erfgenamen zagen af van een nadere toelichting. [benadeelde 2] (€ 10.000) en [benadeelde 1] (€ 26.905,58) vorderden schade door het optreden van de groep, maar daarvoor was onvoldoende grondslag. Deelname aan een criminele organisatie betekent niet automatisch dat een lid aansprakelijk is voor alles wat anderen uit de groep deden. Er waren geen concrete onrechtmatige gedragingen van deze man jegens hen vastgesteld. [benadeelde 2] en [benadeelde 1] kunnen hun vordering aan de burgerlijke rechter voorleggen, en de man blijft dus mogelijk aansprakelijk. Het eindoordeel: een taakstraf van 216 uur, met aftrek van het voorarrest, te vervangen door 108 dagen hechtenis als hij die niet of niet goed uitvoert.
Rechtbank Midden-Nederland · 3 november 2026
Strafrecht Leeuwarder Courant mag stuk over wanbetalende snackbarhouder houden: rechter wijst eis tot verwijdering af Een Leeuwarder snackbarhouder wil dat de Leeuwarder Courant een artikel over hem van haar website haalt en een rectificatie plaatst. De krant schreef in juli 2026 dat hij als horecaondernemer zijn personeel en leveranciers niet of slechts deels zou hebben betaald. De voorzieningenrechter wijst alle eisen af.
Het artikel verscheen op de website en in de papieren krant, onder meer met de kop 'Snackbarhouder (43) uit Leeuwarden dreef personeel en leveranciers tot wanhoop'. Twee journalisten begonnen in 2025 een onderzoek, nadat ze signalen hadden gekregen dat oud-medewerkers en zakelijke relaties nog geld tegoed hadden. De ondernemer had ongeveer twee jaar een snackbar in een winkelcentrum in Leeuwarden, tot die in januari 2026 sloot. Vijftien jaar geleden was hij in de media bekend omdat hij een groot bedrag in een casino won. Daarna gingen meerdere horecazaken van hem snel failliet. Het artikel verwijst ook naar de uitzending van Opgelicht?! uit 2013 en zegt dat die geschiedenis zich 'lijkt te herhalen'.
De ondernemer vond dat het artikel zijn eer en goede naam schaadde, dat het feitelijke onjuistheden bevatte en dat de krant onvoldoende wederhoor had toegepast. Hij vorderde verwijdering van het artikel en van verwijzingen op sociale media, plaatsing van een rectificatie op de homepage en de voorpagina van de zaterdagkrant, en een dwangsom van € 1.000 per dag tot maximaal € 50.000. De zaak speelde in kort geding, een spoedprocedure waarin de rechter voorlopig oordeelt. Dat de ondernemer ruim zeven weken wachtte voordat hij de krant aansprak, nam de rechter hem niet kwalijk, mede door de zomervakantie. Het artikel staat nog steeds online, dus de zaak was spoedeisend.
De rechter woog de vrijheid van meningsuiting van de krant af tegen het recht van de ondernemer op bescherming van zijn eer en goede naam. Hij zag de ondernemer als publiek figuur: een bekende lokale horecaondernemer die in het verleden zelf de media opzocht en dus meer publiciteit moet accepteren. Het artikel gaat bovendien over zijn handelen als ondernemer.
Volgens de rechter hoeft de krant niet in te staan voor de juistheid van wat bronnen zeggen. Het artikel maakt voldoende duidelijk dat het om verklaringen van betrokkenen gaat, met formuleringen als 'zegt' en 'laat weten' en met aanhalingstekens. De krant sprak met veertien oud-medewerkers, leveranciers, de franchisegever en de vorige uitbater. Van de oud-medewerkers kent de redactie de identiteit. De krant toetste hun verhalen aan berichtenverkeer, facturen, betalingsherinneringen, een e-mail van de Arbeidsinspectie en de salarisadministratie die zij bij de advocaat van de ondernemer inzag. Dat anonieme bronnen werden gebruikt, is volgens de rechter geen zwaarwegende reden om de krant aansprakelijk te houden. Of de broer van de ondernemer, met wie hij een conflict heeft, achter het artikel zit, kon de rechter in kort geding niet vaststellen.
De ondernemer klaagde ook dat het artikel hem algemeen als wanbetaler en bedrieger neerzet. De rechter ziet dat lezers uit het artikel een patroon kunnen afleiden, maar kon in kort geding niet vaststellen of dat beeld op de feiten rust. De stukken die de ondernemer overlegde waren daarvoor niet genoeg. Een bodemprocedure, met een uitgebreider debat en bewijslevering, is daarvoor de aangewezen weg.
Ook het verwijt over wederhoor slaagt niet. De ondernemer kende het onderzoek sinds december 2025, sprak op 26 januari 2026 ruim een uur met een journalist en kreeg op 11 juni 2026 concrete vragen. Zijn kernverweer staat in het artikel. De krant had niet specifiek gevraagd naar stukken over de vermeende belastingfraude van de vorige uitbater, maar de rechter kon in kort geding niet vaststellen dat de krant niet had mogen publiceren als zij dat wel had gedaan.
De voorzieningenrechter wijst alle vorderingen af en veroordeelt de ondernemer in de proceskosten van de krant, begroot op € 2.690, te betalen binnen veertien dagen, plus wettelijke rente als hij te laat betaalt.
Rechtbank Noord-Nederland · 16 oktober 2026
Civiel Recht; Burgerlijk Procesrecht Raad van State: TNO moet onderzoeksdocumenten voor overheid onder Woo beoordelen op openbaarmaking Een verzoeker wilde weten hoe de grens van 25 kilometer in het rekenmodel Aerius is onderbouwd. Dat model berekent hoeveel stikstof uit bijvoorbeeld een stal of bedrijf neerslaat in natuurgebieden, en het speelt een rol bij het stikstofbeleid. Op 16 februari 2022 vroeg hij de Nederlandse Organisatie voor toegepast-natuurwetenschappelijk onderzoek (TNO) om twee notities over de modellering van stikstofdepositie en alle communicatie over de totstandkoming daarvan met onder meer ministeries, Wageningen University en Research en het RIVM. Na een verzoek van TNO om het te preciseren, beperkte hij zijn vraag tot alle communicatie en verslagen van overleggen over de onderbouwing van die grens van 25 kilometer.
TNO wees het verzoek af. Volgens TNO ging het om onderzoeksgegevens die louter met een wetenschappelijk oogmerk zijn gemaakt, en dat is geen bestuurlijke aangelegenheid. Daarom was de Wet openbaarheid van bestuur (Wob) niet van toepassing. Ook op het bezwaar, waarop TNO op 31 augustus 2022 beslist had toen de opvolger van de Wob, de Wet open overheid (Woo), al gold, bleef TNO bij dat standpunt. De rechtbank Midden-Nederland oordeelde op 5 april 2024 anders. Zij verklaarde het beroep gegrond, vernietigde het besluit en droeg TNO op een nieuw besluit te nemen. Daartegen stelde TNO hoger beroep in bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, in hoger beroep tegen de uitspraak van de rechtbank Midden-Nederland van 5 april 2024.
De Afdeling gaat eerst na of de Woo op de taken van TNO van toepassing is. Dat is het geval. TNO is een orgaan in de zin van de Woo en alles wat het binnen de kaders van de TNO-wet doet, houdt verband met zijn publieke taak. In beginsel valt dus alle informatie, ook onderzoeksgegevens, onder de Woo.
Daarna kijkt de Afdeling naar de uitzonderingen. Artikel 36 van de TNO-wet staat op de bijlage bij artikel 8.8 van de Woo. Dat artikel maakt onderzoek vertrouwelijk dat TNO verricht in opdracht van anderen dan de overheid, voor zover de opdrachtgever dat heeft bedongen. Voor onderzoek in opdracht van de rijksoverheid of lagere overheden geldt die uitzondering niet. Dat volgt uit de wetsgeschiedenis, waarin de wetgever bewust koos om TNO-onderzoek in opdracht van de overheid onder de Woo te brengen. Daar staat ook uitdrukkelijk dat de uitzonderingen voor onderzoeksgegevens van universiteiten en de Nederlandse Organisatie voor Wetenschappelijk Onderzoek (NWO) niet zijn overgenomen in de TNO-wet.
TNO voerde aan dat het toepassingsbereik van de Woo gelijk is gebleven aan dat van de Wob, zodat de oude rechtspraak over onderzoeksgegevens met een louter wetenschappelijk oogmerk blijft gelden. De Afdeling volgt dat niet. De wetgever heeft die rechtspraak bewust vervangen door de opname van artikel 36 TNO-wet in de bijlage. Dat TNO hierdoor anders wordt behandeld dan universiteiten en NWO, is een bewuste keuze van de wetgever.
Ook het betoog over de communicatie over de uitvoering van onderzoek slaagt niet. Voor zover die communicatie bij TNO berust en gaat over onderzoek in opdracht van de overheid en samenhangt met de publieke taak, valt zij onder de Woo. Communicatie over onderzoek in opdracht van anderen dan de overheid valt er niet onder. Dat de Woo van toepassing is, betekent niet dat alle informatie openbaar moet worden. TNO moet per document beoordelen of een uitzonderingsgrond van de Woo geldt.
De Afdeling verklaart het hoger beroep van TNO ongegrond en bevestigt de uitspraak van de rechtbank. TNO moet binnen zes weken een nieuw besluit nemen op het bezwaar van de verzoeker. Tegen dat nieuwe besluit staat alleen beroep open bij de Afdeling zelf. TNO moet daarnaast de proceskosten van de verzoeker in hoger beroep vergoeden tot een bedrag van € 1.868 en betaalt € 559 griffierecht.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Raad van State: hoger beroep over Woo-verzoek bij deken misbruik van recht Een man uit Nederland diende op 9 juni 2023 een verzoek in op grond van de Wet open overheid (Woo) bij de deken van de orde van advocaten in het arrondissement Gelderland. Hij wilde documenten openbaar krijgen waaruit zou blijken wat een advocaat die aan een verdachte is toegevoegd, mag doen. Aanleiding was een strafzaak waarin hij zelf als verdachte optrad en waarin hij de strategie van zijn toegevoegde raadsman niet wenste te volgen. Het verzoek was in lastig te volgen, bloemrijke bewoordingen gesteld en verwees onder meer naar Europese richtlijnen.
De deken kon uit het verzoek niet afleiden van welke documenten de man openbaarmaking wilde. Zij vroeg hem daarom op 17 juli 2023 per e-mail zijn verzoek te preciseren. De man weigerde dat: hij vond dat het verzoek van de deken buiten de wettelijke termijn kwam en dat zijn verzoek geen precisering nodig had. Bij besluit van 26 juli 2023 nam de deken het verzoek niet in behandeling. Het bezwaar daartegen verklaarde zij bij besluit van 14 september 2023 ongegrond.
De rechtbank Oost-Brabant verklaarde het beroep ongegrond bij uitspraak van 16 oktober 2024. Volgens de rechtbank was het verzoek te algemeen en te onduidelijk. De termijn van twee weken voor een verzoek om precisering is geen fatale termijn, dus de deken mocht ook daarna nog om verduidelijking vragen. Omdat de man daar uitdrukkelijk geen gevolg aan gaf, mocht de deken het verzoek buiten behandeling laten.
De man ging in hoger beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Hij stelde dat het precisieverlangen niet past bij de bedoeling van de wetgever. Het verplichte documentregister is uit het wetsvoorstel gehaald, waardoor volgens hem de opgave van een 'aangelegenheid' zou volstaan. Ook vond hij dat de deken met haar eigen zoeksoftware zelf een zoekslag had kunnen doen.
De Afdeling kwam daar niet aan toe. Zij verwees naar haar uitspraak van dezelfde dag in een andere zaak van deze man. Daarin verklaarde zij zijn hoger beroep al niet-ontvankelijk wegens misbruik van het recht om hoger beroep in te stellen. De man doet herhaalde verzoeken, voert een grote hoeveelheid kansloze procedures, dient onduidelijke processtukken in en werkt onvoldoende mee. Zijn procesgedrag in deze zaak past volgens de Afdeling in dat patroon. Hij wordt geacht te weten dat dit hoger beroep evident geen kans van slagen heeft, en heeft de bevoegdheid om hoger beroep in te stellen daarom zonder redelijk doel gebruikt.
De Afdeling verklaarde het hoger beroep niet-ontvankelijk wegens misbruik van recht. De inhoud van het beroep is dus niet beoordeeld. De deken hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Rechtbank vernietigt verstekvonnis: bedrijf betaalt € 2.500 voor portretfoto op bestelbus Een vrouw die in 2009 via een uitzendbureau voor een bedrijf werkte, kwam er jaren later achter dat een foto van haar op een bestelbus van dat bedrijf stond. Haar voor- en achternaam stonden erbij. De foto was tijdens het werk gemaakt. Meerdere mensen attendeerden haar op de bus. Zij stapte naar de kantonrechter en eiste onder meer een schadevergoeding van € 10.000 en een verbod om haar portret te blijven gebruiken.
Het bedrijf liet de zaak eerst verstek gaan. In een verstekvonnis van 19 maart 2025 kreeg de vrouw haar vorderingen grotendeels toegewezen, al viel de schadevergoeding lager uit dan zij had gevraagd. Het bedrijf kwam daarna in verzet tegen dat vonnis. Het bedrijf betaalde intussen al ongeveer € 7.000 op grond van het verstekvonnis, en daarom kon de kantonrechter nu opnieuw naar de hele zaak kijken.
Over het feit dat de foto niet in opdracht van de vrouw is gemaakt, zijn partijen het eens. In dat geval geldt artikel 21 van de Auteurswet: zo'n portret mag niet openbaar worden gemaakt als een redelijk belang van de geportretteerde zich daartegen verzet. Het bedrijf voerde aan dat de vrouw tijdens werktijd voor de foto had geposeerd en daarmee stilzwijgend toestemming had gegeven voor zakelijke promotie. Ook zouden de huisregels van het bedrijf het gebruik van zulke foto's toestaan. De kantonrechter volgde dat niet. Instemmen met het maken van een foto is geen vrijbrief om die foto onbeperkt te gebruiken. Het bedrijf liet bovendien niet zien dat de vrouw van de huisregels op de hoogte was gesteld.
De vrouw heeft volgens de rechter wel een redelijk belang. Zij is geen fotomodel en heeft geen zakelijke belangen te verdedigen, maar ze heeft een persoonlijkheidsrechtelijk belang: zij bepaalt zelf waarmee zij in verband wordt gebracht. Zij wil niet dat mensen denken dat zij bijklust voor het bedrijf. Ze werkt al meer dan tien jaar als communicatieadviseur in het sociale domein en wil ook daarom niet dat haar beeltenis overal voor wordt gebruikt. Het verweer dat zij na vijftien jaar nauwelijks nog herkenbaar was, sneuvelde. Verschillende mensen herkenden haar op de bus, en haar naam stond erbij.
De foto op de website van het bedrijf en op de website van de beletteraar liet de rechter buiten beschouwing. De vrouw maakte niet aannemelijk dat de foto daadwerkelijk op de eigen website van het bedrijf stond, en het is niet duidelijk of gebruik door de beletteraar aan het bedrijf kan worden toegerekend.
De gevorderde schadevergoeding van € 10.000 ging de rechter te ver. Hij stelde de immateriële schade naar billijkheid vast op € 2.500. De foto stond op één bus, en dat beperkte het bereik. De naam van de vrouw op de bus woog wel zwaarder. De rechtspraak waarin hogere bedragen zijn toegekend, ging volgens de rechter over foto's die veel breder zijn verspreid. Het gevraagde verbod was te ruim geformuleerd, omdat niet duidelijk is wat 'iedere directe of indirecte inbreuk' precies omvat. De rechter beperkte het verbod daarom tot het gebruik van het portret in reclame voor het bedrijf, zoals op de bestelbus is gebeurd. De verklaringen voor recht wees hij af, omdat niet duidelijk was welk belang de vrouw daarbij nog had naast de veroordelingen.
De kantonrechter vernietigde het verstekvonnis. Het bedrijf moet de vrouw € 2.500 schadevergoeding betalen, met rente vanaf 13 februari 2025. Het bedrijf mag het portret van de vrouw niet meer openbaar maken in reclame voor het bedrijf, op straffe van een dwangsom van € 250 per dag met een maximum van € 5.000. Daarnaast betaalt het bedrijf € 453,75 aan incassokosten en € 1.037,54 aan proceskosten. Omdat het bedrijf al ongeveer € 7.000 betaalde op grond van het verstekvonnis, moet de vrouw een deel terugbetalen. Daarvoor is geen vordering ingesteld, dus de partijen moeten dat onderling regelen.
Rechtbank Rotterdam · 23 oktober 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht