Raad van State: woonboot-bewoners kunnen woontoren Leeuwarden niet tegenhouden, tien beroepen niet-ontvankelijk Op een kantoorperceel aan de Harlingertrekweg in Leeuwarden, waar tot voor kort het kantoorpand van De Friesland Zorgverzekeraar stond, mag een woontoren van 43 meter hoog komen. De gemeenteraad stelde in januari 2025 een bestemmingsplan vast dat op dit perceel maximaal 150 woningen toestaat. In de eerste fase komt in de zuidwestelijke hoek een nieuwe toren met maximaal 35 appartementen en kleinschalige commerciële voorzieningen op de begane grond. In de tweede fase wordt het bestaande kantoorpand omgebouwd tot woongebouw, met een extra bouwlaag op enkele plekken en nieuwe balkons. Ontwikkelaar is OWC De Friesland B.V.
Bewoners van woonboten die aan de kade van de Harlingertrekweg liggen, kwamen in beroep tegen het deel van het plan dat de woontoren mogelijk maakt. Zeventien mensen tekenden het beroepschrift. De gemeenteraad vond dat niet iedereen belanghebbende was. Tien van hen wonen op 192 tot 362 meter van de toren. De Raad van State oordeelde dat zij geen gevolgen van enige betekenis zullen ondervinden, omdat de afstand daarvoor te groot is. Hun beroep is daarom niet-ontvankelijk en de Afdeling bestuursrechtspraak behandelde het niet inhoudelijk.
De andere zeven bewoners liggen op 18 tot 100 meter van de toren en hebben er zicht op. De raad stelde dat ook zij geen belanghebbenden zijn, omdat zij geen exclusief gebruiksrecht hebben op de grond waarop hun boot ligt. Zij hebben alleen een ligplaatsvergunning voor gemeentelijk vaarwater. De Afdeling wees dat af: met die vergunning mogen zij daar met hun woonboot liggen en wonen, waardoor hun belang zich voldoende onderscheidt van dat van willekeurige anderen. Hun beroep is ontvankelijk.
Inhoudelijk slaagde geen van hun bezwaren. Hinder tijdens de bouw, zoals geluid, trillingen en bouwverkeer, betreft volgens de Afdeling de uitvoering van het plan en niet het plan zelf, en valt daarom buiten de toetsing. Over privacy overwoog de Afdeling dat de dichtstbijzijnde woonboten op 20 meter van de toren en 15 meter van de horeca liggen, ruim boven de norm van 2 meter uit het Burgerlijk Wetboek. De woonruimten liggen grotendeels onder de kade en de ramen zijn klein. Het uitzicht verandert wel, maar niet onevenredig, in een stedelijk gebied waar de bewoners nu ook al tegen bebouwing aankijken. De zonnestudie liet zien dat de toren niet tot nauwelijks tot minder zonuren leidt, en de bewoners bestreden die studie niet.
Ook het verwachte windprobleem hield geen stand. Volgens het windonderzoek is er geen risico op windgevaar voor voetgangers en fietsers, en de bewoners onderbouwden niet waarom dat onderzoek onjuist zou zijn. Het verkeersonderzoek rekent met 293 tot 299 extra motorvoertuigen per etmaal, die de Tesselschadestraat zonder knelpunten kan verwerken. De parkeerbehoefte van 395 plaatsen in fase 1 en 301 in fase 2 wordt gedekt door ongeveer 200 plaatsen op eigen terrein en 200 op het aangrenzende terrein. Dat de voorzieningen in de buurt, zoals scholen, huisartsen en supermarkten, onder druk komen, onderbouwden de bewoners helemaal niet. Dat hun belangen niet zijn meegewogen, vond de Afdeling evenmin aannemelijk.
Op het plan was het recht van vóór 1 januari 2024 nog van toepassing, omdat het ontwerp op 21 december 2023 ter inzage lag en dus vóór de inwerkingtreding van de Omgevingswet. De Afdeling verklaarde het beroep van de tien bewoners op grote afstand niet-ontvankelijk en het beroep van de overige zeven ongegrond. Het plan blijft daarmee in stand. De gemeente hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Rechtbank veroordeelt minister tot € 1.868 proceskosten voor uitzendbureau na herstel besluit Timing Uitzendbureau uit Apeldoorn kreeg van de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid te horen dat de uitgezonden werknemers van het bedrijf niet meetelden als werkenden in de eigen arbeidsorganisatie. Daardoor liet de minister de projectkosten voor activiteiten ten behoeve van die uitgezonden werknemers buiten beschouwing. Het uitzendbureau stelde op 21 augustus 2025 beroep in tegen de beslissing op bezwaar, die dateert van 16 juli 2025.
De rechtbank Gelderland behandelde het beroep op 28 mei 2026 op zitting en deed op 17 juli 2026 een tussenuitspraak. Daarin oordeelde de rechtbank dat de minister ten onrechte van mening was dat de uitgezonden werknemers geen werkenden in de arbeidsorganisatie van het uitzendbureau zijn. De minister kreeg de kans dit gebrek te herstellen, en dat deed hij op 6 augustus 2026 met een nieuwe beslissing op bezwaar. Het uitzendbureau trok daarop het beroep in.
Bij die intrekking vroeg het uitzendbureau de rechtbank de minister te veroordelen in de proceskosten. Dat kan in het bestuursrecht als een beroep wordt ingetrokken omdat het bestuursorgaan geheel of gedeeltelijk is tegemoetgekomen aan degene die beroep instelde. De minister liet de rechtbank weten dat hij bereid was de proceskosten te vergoeden. De rechtbank oordeelde dat hij met de nieuwe beslissing inderdaad aan het beroep was tegemoetgekomen en deed zonder zitting uitspraak op het verzoek.
De rechtbank stelde de vergoeding vast op basis van het Besluit proceskosten bestuursrecht. Voor de rechtsbijstand van de gemachtigde telde de rechtbank twee punten: één voor het indienen van het beroepschrift en één voor het verschijnen ter zitting. Een punt is € 934 waard bij wegingsfactor 1, wat neerkomt op € 1.868. Andere kosten die voor vergoeding in aanmerking komen, waren er niet.
Het griffierecht van € 385 maakt geen deel uit van de veroordeling. De rechtbank wees erop dat de minister dit bedrag moet vergoeden en dat het uitzendbureau zich daarvoor rechtstreeks tot hem moet wenden. Partijen kunnen binnen zes weken na verzending van de uitspraak verzet instellen bij de rechtbank.
De rechtbank veroordeelt de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid tot betaling van € 1.868 aan proceskosten aan Timing Uitzendbureau.
Rechtbank Gelderland · 13 november 2026
Bestuursrecht Raad van State: schapenstal in Klarenbeek mag, vergunning blijft na herroeping eerdere vergunning staan Twee omwonenden in Klarenbeek, in de gemeente Voorst, probeerden te voorkomen dat naast hen een schapenstal wordt gebouwd. Het college van burgemeester en wethouders van Voorst had daarvoor op 27 december 2022 een omgevingsvergunning tweede fase verleend aan de aanvragers. De omwonenden maakten bezwaar, maar het college verklaarde dat bezwaar op 22 mei 2023 ongegrond. Daarna gingen zij naar de rechter.
De procedure verliep in twee fasen. De bouw van de stal is in twee stappen vergund: eerst een vergunning eerste fase, die het college al op 14 januari 2022 verleende en waaraan voorschriften zijn verbonden, daarna de vergunning tweede fase waar het in deze zaak om draait. De omwonenden vochten de tweede vergunning aan. De rechtbank Gelderland verklaarde hun beroep op 2 november 2023 ongegrond. Daartegen kwam een van de omwonenden in hoger beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Daar is de zaak op 9 oktober 2026 behandeld.
De Afdeling besliste dat de Wabo (Wet algemene bepalingen omgevingsrecht) nog van toepassing is. De Omgevingswet is op 1 januari 2024 in werking getreden, maar de aanvraag is op 14 november 2022 ingediend. Voor zulke aanvragen blijft het oude recht gelden tot het besluit onherroepelijk is.
Het hoofdargument van de omwonenden was dat de vergunning eerste fase wel bestaat, maar in de praktijk onbruikbaar is. Volgens hen kunnen de vergunninghouders niet aan de voorschriften van die vergunning voldoen. Dat zou betekenen dat het net zo is alsof er nooit een vergunning eerste fase is verleend, en dan had de vergunning tweede fase niet mogen worden afgegeven.
De Afdeling volgt dat niet. De rechtbank heeft volgens de Afdeling terecht overwogen dat het een kwestie van handhaving is als vergunninghouders de voorschriften van de vergunning eerste fase niet naleven. Dat zij daar mogelijk niet aan kunnen voldoen, maakt niet dat de vergunning tweede fase niet verleend had kunnen worden. Ook het feit dat de vergunning eerste fase bij een uitspraak van dezelfde dag is herroepen, is volgens de Afdeling geen reden om het bestreden besluit te vernietigen.
Het hoger beroep is daarmee ongegrond. De Afdeling bevestigt de uitspraak van de rechtbank, zodat de vergunning voor de schapenstal in stand blijft. Het college hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht; Omgevingsrecht Rechter wijst bezwaar tegen Rotterdamse parkeervergunning af en weigert schadevergoeding voor lange procedure Een inwoner van Rotterdam vond de aanslag voor zijn parkeervergunning over 2022 te hoog. Zijn argument: er zijn in zijn wijk te weinig parkeerplaatsen, waardoor hij onvoldoende gebruik kan maken van de vergunning. Hij maakte op 8 maart 2022 bezwaar. De heffingsambtenaar van de gemeente Rotterdam verklaarde dat bezwaar op 17 maart 2023 ongegrond. Daartegen stelde de man op 15 maart 2023 beroep in bij de rechtbank Rotterdam, die de zaak op 15 oktober 2026 behandelde.
Volgens de rechtbank doet de parkeerdruk niet ter zake. De gemeente mag de belasting heffen van iedereen die een parkeervergunning aanvraagt, en dat had de man gedaan. De aanslag stond op zijn naam en was voor het juiste bedrag opgelegd. Klachten over het aantal parkeerplaatsen kunnen die bevoegdheid niet beperken. De man had bovendien gevraagd om twintig soorten stukken, van parkeerdrukonderzoeken tot ruwe meetgegevens en interne correspondentie. De rechtbank vond dat hij niet had uitgelegd waarom die stukken relevant zouden zijn voor de vraag of de aanslag mocht worden opgelegd. Ook zijn beroep op de algemene beginselen van behoorlijk bestuur en op het recht op een eerlijk proces in het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens bleef zonder gevolg. De rechtbank vond de stellingen te weinig uitgewerkt om als beroepsgrond te behandelen.
De man klaagde ook dat hij niet was gehoord in bezwaar. De rechtbank oordeelt dat de gemeente de hoorplicht niet heeft geschonden. De man had de gemeente gevraagd om binnen 14 dagen te beslissen, maar stuurde dat verzoek per e-mail naar een adres dat niet van de heffingsambtenaar was. Daardoor kwam het met vertraging aan. Hij is zelf professioneel gemachtigde en kent de gang van zaken bij de gemeente, aldus de rechtbank. Door zelf zo'n korte termijn te stellen, nam hij de gemeente de mogelijkheid om in overleg een hoorzitting te plannen. De heffingsambtenaar stelde een hoorzitting voor op 14 of 15 maart 2023, bood daarna 15 of 16 maart aan en was bereid de zitting telefonisch te houden. Dat was volgens de rechtbank voldoende.
De rechtbank stelt vast dat de redelijke termijn is overschreden: het bezwaar werd ingediend in maart 2022 en de uitspraak volgt in november 2026. De man had om € 3.000 immateriële schadevergoeding gevraagd, € 500 voor elk half jaar. Dat bedrag krijgt hij niet. Bij een gering financieel belang is er geen recht op zo'n vergoeding, en de Hoge Raad heeft die grens in belastingzaken in 2024 verhoogd van € 15 naar € 1.000. De rechtbank rekent het financiële belang hier op nul, omdat de man zijn standpunt tegen beter weten in heeft ingenomen. Hij is zelf professioneel gemachtigde en wordt bijgestaan door een juridisch adviesbureau, en had dus moeten weten dat zijn argument over de parkeerdruk de aanslag niet kon verlagen. De rechtbank volstaat daarom met de constatering dat de termijn is overschreden.
Ook de gevraagde dwangsom van de man voor het te laat beslissen op zijn bezwaar wijst de rechtbank af. Daarvoor is een schriftelijke ingebrekestelling nodig, en een e-mail naar het verkeerde adres voldoet daar niet aan. De gemeente moet bedacht zijn op schriftelijke ingebrekestellingen, maar niet op een bericht aan een van de vele duizenden e-mailadressen van de gemeente.
De rechtbank verklaart het beroep ongegrond en wijst het verzoek om schadevergoeding af. De aanslag blijft in stand. De man krijgt zijn griffierecht niet terug en krijgt ook geen vergoeding van zijn proceskosten.
Rechtbank Rotterdam · 11 november 2026
Bestuursrecht Rechtbank: bezwaar tegen last voor huisvesting arbeidsmigranten in Vaassen terecht niet-ontvankelijk De eigenaar van een pand in Vaassen met drie huisnummers laat daar arbeidsmigranten wonen. De gemeente Epe vindt dat niet toegestaan en greep in. De burgemeester legde op 1 juli 2024 een last onder bestuursdwang op, omdat de eigenaar zonder exploitatievergunning een openbare inrichting zou exploiteren. Op 14 april 2025 volgde een tweede besluit van het college van burgemeester en wethouders: een last onder dwangsom om het gebruik van het pand voor huisvesting van arbeidsmigranten te beëindigen en beëindigd te houden. Die last rust op het bestemmingsplan Oosterhof Heggerenk, dat van rechtswege onderdeel is van het omgevingsplan van de gemeente.
De eigenaar kwam in verzet, maar zonder succes. Zijn bezwaren tegen beide besluiten werden niet-ontvankelijk verklaard, en de rechtbank Gelderland oordeelt nu dat dit terecht gebeurde. De rechtbank benadrukt dat de zaak niet gaat over de vraag of het huisvesten van arbeidsmigranten past binnen de functie pension. Zij beoordeelt alleen of de bezwaren terecht niet in behandeling zijn genomen.
Bij de last onder dwangsom draaide het om de bezwaartermijn van zes weken. Het besluit is op 14 april 2025 verzonden, zodat de termijn op 26 mei 2025 eindigde. Het bezwaarschrift is gedateerd op 27 mei 2025 en op 2 juni 2025 per post ontvangen. De eigenaar voerde aan dat zijn gemachtigde al op 22 april 2025 per e-mail had geschreven dat hij 'ter sauvering van zijn rechten' tijdig bezwaar zou instellen. De rechtbank vindt dat onvoldoende: daarmee werd alleen aangekondigd dat bezwaar zou volgen, niet dat het al was gemaakt. Dat de eigenaar nog overleg wilde met de gemeente, bevestigt volgens de rechtbank slechts dat hij nog niet had besloten bezwaar te maken. Het college hoefde hem ook niet te wijzen op de juiste manier van bezwaar maken, via de website of per post, want dat stond al in de bezwaarclausule. De termijnoverschrijding was dus niet verschoonbaar.
De eigenaar betoogde bovendien dat de last onder dwangsom een vervangend besluit was voor de ingetrokken last onder bestuursdwang, zodat het lopende beroep zich van rechtswege ook tegen het nieuwe besluit zou richten. De rechtbank wijst dat af. De besluiten zijn genomen door verschillende bestuursorganen op verschillende wettelijke grondslagen: de burgemeester op een bepaling in de Algemene plaatselijke verordening 2024, het college op het bestemmingsplan. Dat beide besluiten aan dezelfde eigenaar zijn gericht, schept onvoldoende samenhang.
In de zaak over de last onder bestuursdwang had de eigenaar geen procesbelang meer. De burgemeester had die last op 11 april 2025 al ingetrokken, waarmee de eigenaar bereikt had wat voor hem feitelijk van betekenis was. Een inhoudelijke beoordeling van zijn bezwaar had daarom geen nut meer.
Tijdens de zitting zei de eigenaar behoefte te hebben aan overleg en het college verklaarde bereid daarover in gesprek te gaan. De rechtbank verklaart beide beroepen ongegrond. De eigenaar krijgt zijn griffierecht niet terug en ook geen vergoeding van zijn proceskosten.
Rechtbank Gelderland · 11 november 2026
Bestuursrecht; Omgevingsrecht