Rechtbank wijst claim van aannemer op bestuurders van horecabedrijf af: geen persoonlijk ernstig verwijt Een groot horecapand aan de markt in een Brabantse stad stond al een paar jaar leeg toen twee ondernemers het plan opvatten om er een horecagelegenheid in te openen. Daarvoor was een grote verbouwing nodig. Zij richtten via hun eigen holdingvennootschappen een werkmaatschappij op, die het pand per 1 januari 2023 ging huren. Voor de verbouwing schakelden zij Bouwbedrijf Lymbouw in. Dat bedrijf begon medio december 2022 met de werkzaamheden. Op 27 februari 2023 werd een gewijzigde aannemingsovereenkomst ondertekend, na een offerte van 16 februari 2023 van ruim € 387.000 exclusief btw.
De werkmaatschappij betaalde de facturen van Lymbouw tot en met 17 april 2023, in totaal ruim € 521.000 exclusief btw. Daarna bleven de facturen onbetaald: ruim € 115.000 exclusief btw voor de periode tot de opening op 9 juni 2023 en ruim € 199.000 exclusief btw voor de periode daarna. In een arbitrageprocedure werd de werkmaatschappij veroordeeld tot betaling van ruim € 479.000. Op 24 juni 2025 ging zij op eigen aangifte failliet. Lymbouw bleef daardoor onbetaald zonder verhaal en sprak de twee ondernemers en hun holdings aan voor het bedrag, van € 398.892,85 (subsidiair € 131.603,50, meer subsidiair € 47.865,83). Volgens Lymbouw wisten zij of hadden zij moeten begrijpen dat de werkmaatschappij de verplichtingen niet kon nakomen. Ook hadden zij volgens Lymbouw eerder faillissement moeten aanvragen. Verder beriep Lymbouw zich op groepsaansprakelijkheid.
De rechtbank begint met de maatstaf. Een bestuurder is naast de vennootschap alleen aansprakelijk als hem persoonlijk een ernstig verwijt te maken valt. Die hoge drempel geldt volgens de rechtbank ook bij een beroep op groepsaansprakelijkheid. Anders zou de drempel te omzeilen zijn. Voor het aangaan van verplichtingen waarvan de bestuurder wist of moest begrijpen dat de vennootschap ze niet kon nakomen en geen verhaal zou bieden, is bovendien vereist dat hij dat inzicht had op het moment van aangaan. Dit is de zogeheten Beklamel-norm.
Van die wetenschap is in februari en maart 2023 volgens de rechtbank onvoldoende gebleken. De werkmaatschappij had een financiering van € 900.000 van de bank, een rekening-courantkrediet van € 157.000, € 475.000 eigen inbreng van de ondernemers en € 150.000 van de verhuurder tot haar beschikking. Dat was in totaal € 1.525.000. De offerte van februari 2023 viel ruim binnen het bedrag dat voor de verbouwing was bestemd. Een kostenoverzicht van Lymbouw met forse overschrijdingen kwam pas op 30 maart 2023. Daarna betaalde de werkmaatschappij nog facturen tot en met 17 april 2023.
Voor de periode daarna was het aan Lymbouw om concreet te stellen welke nieuwe opdrachten de bestuurders nog gaven, wanneer dat gebeurde en hoeveel die extra zouden kosten. Dat heeft Lymbouw volgens de rechtbank niet gedaan. Dat een factuur van na 17 april 2023 dateert, zegt niets over het moment van de opdracht. Verslagen van wekelijkse bouwvergaderingen waarin de kosten zouden zijn genoemd, heeft Lymbouw niet overgelegd. Een uitzondering is een opdracht voor cortenstalen bekleding van een DJ-booth op 11 mei 2023 van € 1.649,35. Dat bedrag is te gering voor aansprakelijkheid. De rechtbank wijst er ook op dat een aannemer die een stelpost voorstelt, de opdrachtgever tijdig moet waarschuwen als de begrote kosten in betekenende mate dreigen te worden overschreden.
De overige verwijten slagen evenmin. Een lege projectvennootschap, zoals in het arrest van de Hoge Raad waarop Lymbouw zich beriep, was de werkmaatschappij niet. De toezegging in juni 2023 dat er betaald zou worden en het voorstel in juli 2023 om de helft van de vorderingen aan een andere vennootschap te factureren, veranderden niets aan haar financiële positie. Verweer voeren tegen een faillissementsverzoek is niet onrechtmatig. Dat Lymbouw daarna een dure arbitrageprocedure koos, ligt volgens de rechtbank aan haar eigen keuze en niet aan het gedrag van de bestuurders.
De rechtbank wijst alle vorderingen van Lymbouw af. Lymbouw moet de proceskosten van de ondernemers en hun holdings betalen, begroot op € 14.496,00, en daar komen € 98,00 nakosten bij als zij niet tijdig betaalt.
Rechtbank Zeeland-West-Brabant · 21 oktober 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Vrouw mag woning in Almelo onderhands verkopen omdat man onvindbaar is en ING wil executeren Een Roemeens echtpaar kocht in 2022 samen een woning in Almelo, gefinancierd met een hypotheek bij ING. De relatie liep stuk en in 2025 startte een echtscheidingsprocedure in Roemenië. Ondertussen voldeden beiden al langere tijd niet meer aan hun hypothecaire verplichtingen. ING somde de totale schuld van € 211.127,50 op en dreigde met executoriale verkoop als er niet snel een oplossing zou komen.
De vrouw keerde terug naar Nederland en probeerde de woning onderhands te verkopen. Dat kon alleen als de man meewerkte, maar die was onvindbaar. Een brief die zij hem stuurde naar een gevangenis in Slovenië kwam onbestelbaar terug. Bij de rechtszitting verscheen hij ook niet.
De zaak was juridisch complex door het internationale karakter. De rechter moest vaststellen welk recht van toepassing is op de woning. Het huwelijksvermogensregime van partijen valt onder Roemeens recht, omdat zij bij hun huwelijk in 2009 alleen de Roemeense nationaliteit gemeenschappelijk hadden en ook hun eerste verblijfplaats in Roemenië hadden. Een argument van de vrouw dat partijen bij het tekenen van de koopovereenkomst in 2022 automatisch voor Nederlands recht hadden gekozen, wees de rechter af: zo'n rechtskeuze moet in Nederland via een notariële akte worden vastgelegd, wat niet was gebeurd.
Voor de eigendomsoverdracht van de woning zelf geldt wel Nederlands recht, omdat onroerend goed altijd wordt beheerst door het recht van het land waar het zich bevindt. Dat is een beginsel uit zowel het Roemeense als het Nederlandse internationaal privaatrecht.
Naar Roemeens recht is de gemeenschap van goederen geëindigd op het moment waarop het echtscheidingsverzoek werd ingediend, ook al is de scheiding nog niet uitgesproken. De woning behoort daarmee tot het te verdelen gemeenschappelijk vermogen. De vrouw vroeg de rechter niet om verdeling, maar om de man te verplichten mee te werken aan de verkoop en levering. Dat kan ook in een kort geding worden gevorderd.
De rechter oordeelde dat de vrouw een spoedeisend belang had. ING was alleen bereid de executoriale verkoop op te schorten in afwachting van de uitkomst van dit kort geding. Executoriale verkoop levert doorgaans minder op dan onderhandse verkoop, wat nadelig is voor beide partijen. Omdat de man onvindbaar is en niet verscheen, lag er geen tegenwicht tegenover de stellingen van de vrouw.
De voorzieningenrechter veroordeelde de man om binnen twee weken na betekening van het vonnis mee te werken aan de onderhandse verkoop. Een door de vrouw aan te wijzen NVM-, VBO- of Vastgoed Pro-makelaar bepaalt de vraagprijs, de verkoopstrategie en eventuele prijsaanpassingen. Als de man weigert of nalaat zijn handtekening te zetten onder de verkoopopdracht, de koopovereenkomst of de notariële leveringsakte, treedt het vonnis zelf in de plaats van zijn toestemming en handtekening. De proceskosten worden gecompenseerd: iedere partij draagt de eigen kosten, wat gebruikelijk is in zaken van familierechtelijke aard.
Rechtbank Overijssel · 16 oktober 2026
Civiel Recht Kantonrechter wijst factuur van aannemer af: vaste prijs, nog niets opeisbaar Een aannemer die renovatiewerk deed aan een pand in Breda en omstreken kreeg zijn factuur van € 1.854,89 niet betaald. Hij stapte naar de kantonrechter, maar die wees de vordering af. Volgens de rechter was de opdrachtgever niets verschuldigd, omdat er een vaste prijs was afgesproken en het werk nooit is opgeleverd.
De zaak begon eind november 2025. De aannemer bracht op 9 en 21 november offertes uit voor renovatiewerkzaamheden. De opdrachtgever, een besloten vennootschap, vroeg om een aangepaste offerte van € 25.000 exclusief btw. Op 25 november spraken partijen telefonisch een vaste prijs van € 25.000 af. Na overleg over meerwerk steeg die prijs naar € 26.000 exclusief btw. Daar waren beide partijen het over eens.
De aannemer stelde in de procedure eerst dat hij op regiebasis werkte, dus dat hij mocht afrekenen op basis van gewerkte uren en materiaal. Later erkende zijn gemachtigde dat een vaste prijs was afgesproken, maar zei hij dat hij toch op uren en materiaal mocht factureren. Hij wees op een e-mail van 25 november, 's middags verstuurd, waarin hij dat had geschreven. De kantonrechter volgde dat niet. Een prijsafspraak op uren en materiaal is iets anders dan de vaste prijs die 's ochtends mondeling was gemaakt. De opdrachtgever had die e-mail opgevat als een bepaling over eventueel meerwerk, en die uitleg had de aannemer niet betwist. De rechter vond haar niet onredelijk.
Dat de opdrachtgever eerdere facturen wel had betaald, veranderde dat niet. Ze deed dat na aandringen van de aannemer en om het werk gaande te houden. Al op 3 december 2025 liet ze weten geen inkoopfacturen te willen ontvangen, omdat een vaste som was afgesproken. Bovendien was niet gebleken dat de facturen waren gespecificeerd naar uren en materiaal, zoals de aannemer zelf zei dat was afgesproken.
Daarna keek de rechter naar de vraag wanneer betaald moest worden. Zonder betaalafspraak is de aanneemsom pas opeisbaar na oplevering van het werk, volgens artikel 7:750 van het Burgerlijk Wetboek. De aannemer kon niet onderbouwen dat een betaalafspraak was gemaakt. Op zijn algemene voorwaarden, waarin betalingstermijnen konden staan, kon hij zich ook niet beroepen. Hij had die voorwaarden pas die middag meegestuurd, na de afspraak van de ochtend. Zijn verwijzing naar een online omgeving waar de voorwaarden zichtbaar zouden zijn geweest, was betwist en niet onderbouwd. De voorwaarden waren bovendien niet in de procedure overgelegd.
Een betaaltermijn op een factuur is volgens de rechter geen vooraf overeengekomen betalingsafspraak. De factuur van 8 december 2025 leverde dus geen opeisbare vordering op, en de opdrachtgever was ook niet in verzuim. Wel hadden partijen op 11 en 12 december gesproken over een betaling van € 8.000 na twee weken werk en € 5.500 na oplevering. Daar kwam het niet van. De aannemer werkte maar één week in december, stuurde geen factuur van € 8.000 en leverde het werk niet op. Hij heeft zijn vordering ook niet op die afspraak gebaseerd. Sinds januari 2026 verricht hij geen werk meer voor de opdrachtgever.
De kantonrechter wees de vordering van € 2.133,12, bestaande uit de hoofdsom van € 1.854,89 en € 278,23 aan buitengerechtelijke incassokosten, in zijn geheel af. De aannemer is in het ongelijk gesteld en moet de proceskosten betalen. Omdat de opdrachtgever zonder professionele rechtsbijstand op de zitting verscheen, kent de rechter haar een forfaitaire vergoeding van € 50 toe voor reis-, verblijf- en verletkosten.
Rechtbank Zeeland-West-Brabant · 21 oktober 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Hoge Raad vernietigt boete van € 250.000 voor verboden grondverkoop: hof matigde niet onder aflossing Een B.V. kocht in 2011 van de gemeente Peel en Maas een stuk grond om duurzame woningen te bouwen volgens het 'cradle-to-cradle'-principe. De koopprijs was € 455.000. In de koopovereenkomst stond dat de koper zijn rechten en plichten niet mocht overdragen zonder schriftelijke toestemming van de gemeente. Wie dat toch deed, verbeurde een boete van € 250.000.
Het oorspronkelijke bouwplan bleek niet levensvatbaar. Met toestemming van de gemeente verkocht de B.V. twee percelen aan derden. Over de resterende ruim 1.300 vierkante meter grond schreef zij in 2018 aan de gemeente dat een lokale ondernemer daar nieuwbouwwoningen wilde realiseren, en zij vroeg om toestemming voor de overdracht. In juli 2018 mailde zij dat zij ervan uitging dat er geen bezwaren waren als de gemeente niets meer van zich liet horen. Een schriftelijke toestemming kwam er niet. Toch droeg de B.V. de grond op 23 november 2018 over aan een projectontwikkelaar, voor € 195.000 exclusief btw. Direct daarna werd de B.V. ontbonden. De opbrengst kwam terecht bij de beheermaatschappij die bestuurder van de B.V. was.
De gemeente stapte naar de rechter tegen die beheermaatschappij en tegen de drie bestuurders daarvan. Zij vorderde € 250.000 schadevergoeding, gelijk aan de contractuele boete. Volgens de gemeente had de beheermaatschappij onrechtmatig gehandeld door actief te bewerkstelligen dat de B.V. haar verplichtingen niet nakwam. De aansprakelijkheid van de bestuurders baseerde zij op een wetsartikel over aansprakelijkheid voor onrechtmatige daden van bestuurders van rechtspersonen. De rechtbank Limburg wees de vordering toe tot € 195.000. Het gerechtshof 's-Hertogenbosch kende in 2025 het volledige bedrag van € 250.000 toe.
In cassatie bij de Hoge Raad voerden de beheermaatschappij en de bestuurders onder meer aan dat het hof de boete had moeten matigen. De wet geeft de rechter de mogelijkheid een afgesproken boete te verlagen als de billijkheid dat klaarblijkelijk eist. Het hof had matiging afgewezen. Het woog daarbij mee dat de beheermaatschappij onrechtmatig jegens de gemeente had gehandeld door de schuld die de B.V. aan haar had, af te lossen.
Daarmee ging het hof volgens de Hoge Raad de fout in. De boete is afgesproken tussen de gemeente en de B.V., en alleen die verhouding is van belang bij de vraag of de boete moet worden gematigd. De rechtsverhouding tussen de beheermaatschappij en de gemeente, en een eventuele wettelijke schadeplicht van de beheermaatschappij, speelt bij die beoordeling geen rol. Het hof had dat onderscheid niet gemaakt. De overige klachten van het middel konden niet tot cassatie leiden; de Hoge Raad hoefde dat niet verder te motiveren.
De Hoge Raad vernietigt het arrest van het hof 's-Hertogenbosch van 18 maart 2025 en verwijst de zaak naar het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, dat de zaak opnieuw moet behandelen. De gemeente moet de kosten van de cassatieprocedure betalen: € 8.627,40 aan verschotten en € 2.600 voor salaris, met wettelijke rente als zij niet binnen veertien dagen betaalt.
Hoge Raad · 6 november 2026
Civiel Recht; Ondernemingsrecht Curaçaose rechter stopt sloop door stichting rond woningen op landgoed Zeegening Twee vrouwen wonen al tientallen jaren in twee huizen op het terrein Zeegening op Curaçao. In juli 2026 haalde een stichting zonder hun toestemming de omheining, de poort en de brievenbus rond hun woningen weg. Daarna legde ze een wal van puin aan voor hun huizen, waardoor de toegang tot de woningen veranderde. De vrouwen vroegen de rechter in een kort geding, een spoedprocedure, om de werkzaamheden te laten stoppen en de schade te laten herstellen.
De stichting is door het gerecht aangesteld als vereffenaar, dus als beheerder die de zaken regelt, van de onbeheerde nalatenschap van een man die in 1928 overleed. Tot die nalatenschap behoort Zeegening, een terrein van 330.000 vierkante meter. De stichting liet een verkavelingsplan opstellen, dat de overheid goedkeurde, en begon met het kaalschrapen van een groot deel van het terrein om kavels te kunnen verkopen. Volgens de vrouwen zijn zij door verjaring eigenaar geworden van het stuk grond waarop hun huizen staan. De stichting betwist dat.
De rechter ging in de kern mee met de vrouwen. Als vereffenaar mocht de stichting wel werken aan de uitvoering van haar plan, maar niet eigenmachtig een einde maken aan het bezit dat anderen uitoefenen, zeker niet na protest en met eigendomsaanspraken in het spel. Het vereffenaarschap en het goedgekeurde verkavelingsplan kunnen volgens de rechter geen afbreuk doen aan eigendom dat eventueel is verkregen. Ze laten ook onverlet dat rekening moet worden gehouden met serieuze aanspraken op voortgezet gebruik. Het weghalen van de omheining, de poort en de brievenbus was daarom onrechtmatig.
Of de vrouwen echt eigenaar zijn geworden door verjaring, liet de rechter nadrukkelijk open. Dat hoeft in een kort geding niet te worden vastgesteld. Wel nam hij aan dat zij na tientallen jaren bewoning als 'gebruiker' kunnen worden aangemerkt in de zin van de artikelen 3:200a en verder van het Burgerlijk Wetboek. Op grond daarvan zouden zij in een aparte procedure in aanmerking kunnen komen voor toekenning van een deel van de grond die zij gebruiken. De stichting had de bestaande situatie moeten respecteren zolang daarover geen duidelijkheid bestond.
De rechter gebruikte voor zijn beslissing een stuk van 4.079 vierkante meter, zoals aangegeven op een situatieschets van de vrouwen. Voor het andere stuk van 2.451 vierkante meter dat de vrouwen ook wilden beschermen, was onvoldoende gebleken dat zij het daadwerkelijk in bezit hadden. Dat deel van de vorderingen wees hij af.
Op de zitting had de stichting verzekerd dat zij de woningen verder met rust zou laten. Volgens de rechter nam dat het belang van de vrouwen bij een verbod niet weg, gelet op wat er eerder was gebeurd. Ook stelde de rechter op 8 oktober 2026 aan beide partijen een minnelijke oplossing voor: de stichting zou meewerken aan het op naam stellen van de percelen, de vrouwen zouden de kosten dragen en daarna geen bodemprocedures voeren. Daarover is in dit vonnis niets beslist.
De rechter beveelt de stichting om met onmiddellijke ingang alle bouw-, sloop-, graaf-, egalisatie- en verkavelingswerkzaamheden te staken op het stuk van 4.079 vierkante meter, op straffe van een dwangsom van Cg 5.000 per overtreding met een maximum van Cg 50.000. Binnen een maand moet de stichting de puinwal voor de woningen verwijderen, op straffe van Cg 100 per dag tot maximaal Cg 10.000. Binnen drie maanden moet zij de afrastering en afscherming, voor zover redelijkerwijs mogelijk, terugbrengen in een staat die lijkt op die van voor de verwijdering, met dezelfde dwangsom van Cg 100 per dag tot maximaal Cg 10.000. De stichting wordt veroordeeld in de proceskosten, waaronder Cg 1.500 gemachtigdensalaris, en de vrouwen mogen kosteloos procederen. Het meer of anders gevorderde is afgewezen en het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad.
Gerecht in eerste aanleg van Curaçao · 22 oktober 2026
Civiel Recht