Rechtbank wijst Woo-beroep Utrecht af maar laat gemeente € 200 griffierecht terugbetalen Een man uit de regio Utrecht vroeg de gemeente Utrecht op 20 en 24 februari 2026 om informatie op grond van de Wet open overheid (Woo), de wet waarmee burgers overheidsinformatie kunnen opvragen. De gemeente besliste niet binnen de wettelijke termijn. Daarop stelde de man op 14 september 2026 beroep in bij de rechtbank, omdat het college van burgemeester en wethouders volgens hem niet volledig had beslist.
Na het beroep ging de gemeente alsnog aan de slag. Op 31 augustus 2026 nam het college een eerste deelbesluit en op 12 oktober 2026 een tweede en laatste deelbesluit op de verzoeken. Op 16 oktober 2026 liet de man de rechtbank weten dat hij zijn beroep wilde handhaven.
De rechtbank besloot zonder zitting, omdat een mondelinge behandeling in deze zaak niet nodig was. De man wilde met zijn beroep bereiken dat de gemeente alsnog een besluit nam op zijn verzoeken. Met het besluit van 12 oktober 2026 had de gemeente volledig beslist en was dat doel bereikt. Daarmee was zijn belang bij een beroep tegen het uitblijven van een besluit weggevallen. Dat deel van het beroep is daarom kennelijk niet-ontvankelijk.
Een beroep tegen het niet tijdig nemen van een besluit heeft van rechtswege ook betrekking op een besluit dat alsnog wordt genomen. Omdat het hier om de beoordeling van een Woo-verzoek gaat, vond de rechtbank het wenselijk dat de gemeente het besluit eerst zelf opnieuw bekijkt. Zij stuurde het beroep tegen het besluit van 12 oktober 2026 daarom door naar het college, dat het als bezwaarschrift moet behandelen. Over de inhoud van dat besluit doet de rechtbank dus geen uitspraak.
De man kreeg wel gelijk op één punt. Toen hij beroep instelde, was de gemeente in gebreke gesteld en had zij nog steeds niet beslist. Hij heeft het beroep dus terecht ingesteld. De rechtbank bepaalde daarom dat de gemeente het griffierecht van € 200 aan hem moet vergoeden. Proceskosten die voor vergoeding in aanmerking komen, waren er niet.
De rechtbank verklaarde het beroep tegen het uitblijven van een besluit niet-ontvankelijk, verwees het beroep tegen het besluit van 12 oktober 2026 door naar het college voor behandeling als bezwaar en droeg de gemeente op € 200 griffierecht aan de man te vergoeden.
Rechtbank Midden-Nederland · 11 november 2026
Bestuursrecht; Bestuursprocesrecht Wrakingskamer wijst wraking af van rechter in privacyzaak tegen Autoriteit Persoonsgegevens Een vrouw uit de regio Rotterdam wilde dat de Autoriteit Persoonsgegevens (AP) onderzoek zou doen naar haar voormalige advocaat. Volgens haar had die persoonsgegevens onrechtmatig verwerkt. De AP weigerde en de vrouw ging in beroep bij de bestuursrechter van de rechtbank Rotterdam. Na de mondelinge behandeling op 10 september 2026 vroeg zij de rechter te wraken, omdat zij vreesde dat hij haar zaak niet onpartijdig zou beoordelen.
De vrouw noemde zes omstandigheden. De rechter zou haar tijdens de zitting hebben geprobeerd te intimideren en te misleiden door te zeggen dat hij niet bevoegd was. Hij zou haar geloofwaardigheid ter discussie hebben gesteld door te vragen of iemand haar had geholpen met het beroepschrift. Verder zou hij zonder haar medeweten telefonisch contact hebben opgenomen met haar voormalige advocaat. Ook zou hij herhaaldelijk hebben gezegd dat de zaak thuishoort in het burgerlijk recht en een argument van de AP hebben overgenomen dat een onderzoek voor één persoon de overheid onnodig veel geld kost. Tot slot zei de rechter 'u begrijpt mij niet', wat zij als denigrerend ervoer. De rechter berustte niet in de wraking en reageerde schriftelijk op het verzoek.
De wrakingskamer van de rechtbank, bestaande uit drie rechters, vond het verzoek tijdig. Het was vijf dagen na de zitting ingediend, met een weekend ertussen, en het was gedateerd op 13 september 2026. Inhoudelijk ging de kamer uit van het vermoeden dat een rechter onpartijdig is. Dat vermoeden wordt alleen doorbroken bij bijzondere omstandigheden die een zwaarwegende aanwijzing geven voor partijdigheid, of voor een objectief gerechtvaardigde vrees daarvoor. Dat de vrouw zelf bang is, is volgens de kamer belangrijk maar niet doorslaggevend.
De opmerkingen over bevoegdheid en het burgerlijk recht gingen volgens de kamer over wat de bestuursrechter wel en niet kan beslissen. Een rechter mag partijen daarover transparant informeren als hun standpunten daar aanleiding toe geven, en daarmee treedt hij niet buiten zijn taak. Bovendien is de zitting inhoudelijk voortgezet, wat laat zien dat de rechter zich bevoegd achtte.
Over het contact met de voormalige advocaat verklaarde de rechter dat hij hem niet zelf had gesproken. Hij had de griffier gevraagd per e-mail te informeren naar diens standpunt over het verzoek van de vrouw om haar dossier te ontvangen. Hij legde het e-mailbericht en het antwoord over. Volgens de kamer geeft zo'n contact geen schijn van partijdigheid. De tegenpartij in de beroepsprocedure is de AP en niet de voormalige advocaat, dus ook de AP wist niet wat er was besproken. Van ongelijke behandeling of schending van hoor en wederhoor was dus geen sprake.
Dat de rechter het standpunt van de AP ter sprake bracht, was volgens de kamer juist bedoeld om de vrouw de kans te geven erop te reageren. Dat wijst niet op vooringenomenheid.
De overige klachten gingen over de manier waarop de rechter zich tegenover haar gedroeg: de vraag of zij hulp had gehad en de opmerking dat zij hem niet begreep. Daarvoor is de wrakingsprocedure niet bedoeld. De vrouw kan daarover een klacht indienen bij het gerechtsbestuur en had dat op 10 september 2026 al gedaan. Concrete feiten waaruit partijdigheid blijkt, zijn volgens de kamer niet gesteld of gebleken.
De wrakingskamer wijst het wrakingsverzoek af, zodat de rechter de beroepszaak tegen de AP kan blijven behandelen. Tegen deze beslissing staat geen rechtsmiddel open.
Rechtbank Rotterdam · 16 oktober 2026
Civiel Recht Rechtbank wijst iPhone-batterijclaim tegen Apple af: te weinig steun van gedupeerden voor Stichting Aequitas Honderdduizenden Nederlanders bezaten in 2017 en 2018 een iPhone waarvan de prestaties werden afgeremd door een software-update. Volgens Stichting Aequitas Belangenbehartiging heeft Apple die gebruikers niet eerlijk geïnformeerd over problemen met de batterij en over de energiebeheerfunctie die de snelheid van het toestel verminderde. De stichting wil via een collectieve actie dat Apple de schade vergoedt, die zij voorlopig begroot op € 316.600.000. De rechtbank Amsterdam komt niet aan de vraag toe of Apple iets te verwijten valt, want de stichting mocht deze procedure niet voeren.
Het gaat om de iPhone 6, 6 Plus, 6s, 6s Plus, de eerste generatie SE en de iPhone 7 en 7 Plus. Bij sommige van deze toestellen schakelde de telefoon onverwacht uit, vooral bij een laag oplaadniveau, een oudere batterij of lage temperaturen. Apple introduceerde daarop met de update iOS 10.2.1 van 23 januari 2017 een energiebeheerfunctie die pieken in het stroomverbruik beperkt. Voor de iPhone 7 volgde iOS 11.2 op 2 december 2017. De laatste relevante update verscheen op 29 maart 2018. Stichting Aequitas verwijt Apple dat het bedrijf niet duidelijk meldde dat de prestaties van de toestellen daardoor opzettelijk werden vertraagd.
De zaak is aangespannen tegen Apple Inc. uit Californië en de Nederlandse vennootschappen Apple Benelux, Apple Holding en Apple Retail Netherlands. Het is een collectieve actie onder de Wet afwikkeling massaschade in collectieve actie (WAMCA). De rechter beoordeelt eerst of de belangenorganisatie ontvankelijk is, en pas daarna of de claim inhoudelijk deugt.
De rechtbank toetst vooral aan het representativiteitsvereiste. Een belangenorganisatie moet de steun hebben van een voldoende groot deel van de groep voor wie zij opkomt. De Hoge Raad overwoog op 17 juli 2026 in een andere WAMCA-zaak dat het niet genoeg is dat een niet te verwaarlozen aantal personen achter de actie staat. Het aantal deelnemers moet worden afgezet tegen de totale groep.
Bij Stichting Aequitas hadden zich bij dagvaarding 14.705 deelnemers aangemeld, op de datum van de mondelinge behandeling volgens de stichting 16.362. Stichting Aequitas zelf schat het aantal getroffen iPhones op ruim 4,4 miljoen. Omdat het aanmeldformulier uitgaat van één iPhone per deelnemer en de stelling dat veel mensen meerdere toestellen hadden niet is onderbouwd, stelt de rechtbank de totale groep ongeveer gelijk aan dat aantal. Dan steunt slechts 0,33 procent (bij 14.705 deelnemers) tot 0,37 procent (bij 16.362 deelnemers) van de groep de vordering.
Die kleine achterban kan alleen voldoende zijn als andere omstandigheden dat goedmaken. Stichting Aequitas wees erop dat alle iPhone-modellen onder de deelnemers vertegenwoordigd zijn en dat ConsumentenClaim de aanmeldingen verwerkt. De rechtbank vindt dat onvoldoende. Over de samenstelling van de totale groep is niets bekend, dus zegt de verdeling over de modellen niets over een goede afspiegeling. Dat ConsumentenClaim de administratie verzorgt, zegt volgens de rechtbank evenmin iets over de steun onder gedupeerden.
Daar komt bij dat niet vaststaat dat de aangemelde deelnemers wel tot de groep behoren zoals de stichting die zelf heeft gedefinieerd. Volgens het rapport van RSM Netherlands Accountants zijn niet vastgelegd welke update zij installeerden, of zij toen in Nederland woonden, of zij het batterijvervangingsprogramma voor de iPhone 6s hebben gebruikt en hoeveel van hen als bedrijf in plaats van als particulier handelden. De overige ontvankelijkheidseisen bespreekt de rechtbank niet meer.
Apple vroeg ook om een vervijfvoudigde proceskostenveroordeling, omdat de vorderingen tegen de Nederlandse Apple-vennootschappen summierlijk ondeugdelijk zouden zijn. De rechtbank wijst dat af. Tegen Apple Inc. is dat verweer niet gevoerd, en niet is gebleken dat voor de Nederlandse gedaagden meer kosten zijn gemaakt. Daarom geldt het gewone liquidatietarief.
De rechtbank verklaart Stichting Aequitas niet-ontvankelijk in haar vorderingen en veroordeelt haar in de proceskosten van Apple, begroot op € 19.639. Dat bedrag bestaat uit € 10.188 griffierecht, € 9.262 salaris voor de advocaat en € 189 nakosten.
Rechtbank Amsterdam · 11 november 2026
Civiel Recht Leider van onlinegroep krijgt 20 maanden cel voor jarenlange belaging van twee YouTubers Jarenlang werden twee YouTubers en hun families belaagd door een onlinegroep die opereerde via Telegram en Discord. Bij een van hen werden ramen ingegooid en graffiti op de gevel gespoten, hij werd bedreigd en er werden ongevraagd bestellingen op zijn naam gedaan. Zijn internetverbinding werd platgelegd tijdens livestreams. De ander werd jarenlang lastiggevallen met telefoontjes en nepadvertenties op Marktplaats, waardoor vreemden bij hem aan de deur kwamen. De rechtbank Midden-Nederland heeft een man uit deze groep veroordeeld tot een gevangenisstraf van 20 maanden. Hij was een van de leiders.
De groep begon als pestgroep tegen een YouTuber die zijn dagelijks leven streamde. Vanaf april 2020 werd ook een tweede YouTuber het doelwit. De leiders verspreidden de leugen dat hij pedofiel zou zijn, waarna 'pedojagers' naar zijn woning kwamen en tegen zijn deur trapten. Ook zijn ouders, zijn nicht en haar kinderen werden bedreigd en lastiggevallen. Het graf van zijn overleden broertje werd vernield. In 2022 had een van de groepen ruim 9.000 leden. Beheerders riepen leden op tot strafbare acties en loofden geld uit voor wie ramen wilde ingooien.
De verdachte gebruikte in de chatgroepen een schuilnaam. Hij verklaarde pas vanaf februari 2022 mee te doen, om te achterhalen wie problemen veroorzaakte bij zijn vriendin, de bovenbuurvrouw van een van de slachtoffers. Dat is volgens de rechtbank onjuist. Uit berichten van medeleden blijkt dat deze gebruiker al sinds 2018 actief was. Bovendien beheerde hij berichten in het openbare kanaal en gaf hij anderen instructies, onder meer om een scholier een betaalkaart te laten kopen waarmee de dader van een ruitvernieling betaald kon worden. Een medelid kreeg van hem een beheerdersrol nadat hij een autoruit had ingegooid. Volgens de rechtbank had hij daarmee voldoende macht en gezag om als leider te gelden.
Ook de belaging van de eerste YouTuber is bewezen. De verdachte belde hem tussen oktober 2021 en oktober 2022 minstens 173 keer. De verdediging vroeg om vrijspraak voor het benaderen via sociale media en de Marktplaatsadvertenties, maar de rechtbank oordeelt dat de verdachte als medepleger ook voor die onderdelen verantwoordelijk is, omdat hij als leider zijn bijdrage van voldoende gewicht leverde aan de belaging als geheel. Dat de klacht van het slachtoffer niet apart in het dossier zat, verhindert de vervolging niet: uit zijn aangifte blijkt dat hij een strafproces wilde.
Van de uitlokking van een vernieling op 2 maart 2022 is de verdachte vrijgesproken, omdat uit het dossier niet blijkt dat de dader door hem is aangezet. Dat de dader een fiets en een beloning kreeg, is niet aangetoond. Van uitlokking van een voltooide vernieling op 6 augustus 2022 is hij ook vrijgesproken, omdat die vernieling niet is voltooid. Wel is bewezen dat hij een poging daartoe heeft uitgelokt door 20 euro uit te loven.
De rechtbank vindt 24 maanden cel passend, maar verlaagt dat met 4 maanden omdat de redelijke termijn bijna twee jaar is overschreden. Een celstraf gelijk aan het voorarrest, zoals de verdediging bepleitte, past niet bij de ernst van de feiten. De officier van justitie eiste 18 maanden, waarvan 6 voorwaardelijk. Daarnaast krijgt de verdachte een contactverbod van twee jaar met drie slachtoffers, dat direct ingaat. Een locatieverbod wijst de rechtbank af.
De verdachte moet de tweede YouTuber € 10.000 smartengeld betalen, vermeerderd met wettelijke rente. Aan zijn nicht moet hij € 22.415,79 betalen: € 10.000 immateriële schade en € 12.415,79 materiële schade, bestaande uit de helft van haar gederfde inkomsten (€ 4.489,79) en verhuiskosten (€ 7.926). De vordering van de inmiddels overleden eerste YouTuber is niet-ontvankelijk, omdat zijn erfgenamen die niet wilden onderbouwen. De in beslag genomen telefoon wordt verbeurdverklaard. De verdachte krijgt dus 20 maanden gevangenisstraf met aftrek van voorarrest en moet de beide benadeelden in totaal € 32.415,79 vergoeden.
Rechtbank Midden-Nederland · 3 november 2026
Strafrecht; Strafprocesrecht Hoge Raad: ING mocht eigenaar metaalhandel acht jaar registreren na opzegging bankrelatie Een handelaar in oud ijzer en metalen dreef zijn zaak als eenmanszaak en had zowel privé als zakelijk rekeningen bij ING. In 2021 liet de bank weten de zakelijke bankrelatie te willen beëindigen. Volgens ING had de ondernemer bij een periodiek cliëntenonderzoek geen transparant beeld gegeven van het gebruik van zijn zakelijke rekeningen, waardoor de bank haar wettelijke verplichtingen om witwassen te voorkomen niet goed kon nakomen. In oktober 2022 werd de zakelijke relatie daadwerkelijk beëindigd. De man verzette zich daar eerst tegen, maar berustte er uiteindelijk in.
Daarmee was de kous voor hem niet af. ING had zijn gegevens ook opgenomen in haar Interne Verwijzingsregister en in haar Gebeurtenissenadministratie, voor een periode van acht jaar. Dat zijn interne registers van de bank over gebeurtenissen die voor de veiligheid en integriteit van de financiële instelling van belang zijn. In de aantekening stond dat de man grote cashuitgaven had gedaan die niet te verantwoorden waren, dat hij geen adequate boekhouding van zijn cashinkopen had bijgehouden en dat hij te weinig maatregelen nam om betrokkenheid bij heling, witwassen en andere financieel-economische criminaliteit uit te sluiten.
De ondernemer wilde die registratie weg hebben. Hij vorderde dat ING de gegevens zou wissen waaruit volgt dat niet is uitgesloten dat hij zich schuldig heeft gemaakt aan witwassen of andere financiële criminaliteit, en dat de bank hem uit het verwijzingsregister zou schrappen. De rechtbank Amsterdam wees de vordering af. Het gerechtshof Amsterdam bekrachtigde dat vonnis. Volgens het hof ging het niet om strafrechtelijke persoonsgegevens, omdat de genoemde feiten geen bewezenverklaring van een strafbaar feit konden dragen. Ook woog het belang van ING zwaarder: de bank mocht gedurende zekere tijd bijhouden dat en waarom zij een relatie had beëindigd. Het hof wees er bovendien op dat de gegevens niet voor derden toegankelijk bleken en dat de man gewoon bankzaken kon blijven doen, onder meer bij een Duitse bank.
De ondernemer ging in cassatie, de laatste mogelijkheid om een uitspraak te laten toetsen op rechtsfouten. Zijn eerste klacht betrof het begrip 'strafbaar feit' in artikel 10 van de Algemene verordening gegevensbescherming (AVG). Voor gegevens over strafbare feiten gelden extra strenge voorwaarden. Volgens de man had het hof miskend dat dit begrip Europees moet worden uitgelegd, zodat ook de aard van het feit en de zwaarte van de mogelijke sanctie meetellen, en niet alleen de kwalificatie naar Nederlands recht.
De Hoge Raad oordeelt dat de man terecht uitgaat van die drie criteria, die het Hof van Justitie van de Europese Unie in een uitspraak uit 2021 heeft geformuleerd: de juridische kwalificatie naar nationaal recht, de aard van het feit en de zwaarte van de sanctie. Maar het hof heeft dat volgens de Hoge Raad niet miskend. Gelet op wat partijen over en weer hadden aangevoerd, kon het hof oordelen dat het tweede en derde criterium in deze zaak niet aan de orde waren. Daarop strandt de eerste klacht.
De tweede klacht ging over het recht van bezwaar uit artikel 21 van de AVG. Een bank moet een verwerking van persoonsgegevens staken wanneer een betrokkene daartegen bezwaar maakt, tenzij zij dwingende gerechtvaardigde gronden heeft die zwaarder wegen dan de belangen van de betrokkene. Volgens de man had het hof niet onderzocht of daarvan sprake was. De Hoge Raad wijst dat af. Het hof had geoordeeld dat ING een gerechtvaardigd en zwaarwegend belang heeft, mede door haar verplichtingen onder de witwaswetgeving, en dat het belang van de man daar niet tegen opwoog. In dat oordeel ligt besloten dat ING dwingende gerechtvaardigde gronden had aangevoerd. De overige klachten behandelt de Hoge Raad kort, omdat ze geen vragen opwerpen die van belang zijn voor de eenheid of de ontwikkeling van het recht.
De Hoge Raad verwerpt het beroep en veroordeelt de ondernemer in de kosten van de cassatieprocedure aan de zijde van ING, begroot op € 905 aan verschotten en € 2.200 aan salaris. Daarover is wettelijke rente verschuldigd als hij die kosten niet binnen veertien dagen betaalt. De registratie van zijn gegevens voor acht jaar blijft daarmee in stand.
Hoge Raad · 6 november 2026
Civiel Recht