Raad van State: gemeente Gemert-Bakel hoeft geen extra Woo-stukken te zoeken in mailbox kabinetschef Een inwoner van De Mortel, gemeente Gemert-Bakel, wil alle correspondentie inzien die de provincie en de gemeente met elkaar hebben gevoerd over zijn dossier. Hij vroeg die stukken op 17 februari 2023 op via de Wet openbare overheid (Woo), de wet waarmee burgers overheidsinformatie kunnen opvragen. Het college van burgemeester en wethouders wees het verzoek af, omdat de gevraagde documenten al openbaar waren.
De man ging in bezwaar. Het college verklaarde dat bezwaar op 14 juni 2023 niet-ontvankelijk. De rechtbank Oost-Brabant verklaarde het beroep daartegen op 29 maart 2024 gegrond en droeg het college op een nieuw besluit op bezwaar te nemen. Dat deed het college op 14 mei 2024: het bezwaar werd opnieuw ongegrond verklaard, nu met een nadere toelichting over hoe het naar de documenten had gezocht. De rechtbank verklaarde ook het beroep tegen dat nieuwe besluit ongegrond, bij uitspraak van 18 april 2025. Volgens de rechtbank had het college voldoende inzichtelijk gemaakt welke zoekslagen het had verricht.
De man ging in hoger beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Zijn kernpunt: de kabinetschef van de provincie had hem zelf verteld dat zij emailberichten naar de gemeente had gestuurd. Die berichten zouden dus bij het college moeten berusten. Ook vond hij dat het college ten onrechte afzag van het inschakelen van een digitaal opsporingsbedrijf, dat volgens hem wel meer documenten zou kunnen vinden.
De Afdeling oordeelde dat de gronden van de man grotendeels een herhaling waren van wat hij al in beroep had aangevoerd. De rechtbank was daar gemotiveerd op ingegaan, en de man had geen redenen genoemd waarom die beoordeling onjuist of onvolledig zou zijn. Wat hij op de zitting vertelde over zijn gesprek met de kabinetschef was volgens de Afdeling bovendien niet concreet genoeg om aannemelijk te maken dat er meer documenten onder het college berusten dan al openbaar zijn gemaakt.
De Afdeling verwees naar een eerdere uitspraak van 25 maart 2026 over een gelijkluidend verzoek van dezelfde man. Daarin zag de Afdeling geen grond om aan te nemen dat de inhoud van de mailbox van de kabinetschef toch onder het college berust, ondanks de toelichting van het college.
De Afdeling verklaarde het hoger beroep ongegrond en bevestigde de uitspraak van de rechtbank. Het college hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Hof wijst verzoek incassobureau om inzage in bewijsbeslag tegen criticus af Een groep incassobedrijven, in de uitspraak gezamenlijk IVB genoemd, voert al jaren een conflict met een voormalige klant die zich online kritisch over het bedrijf uitlaat. IVB stelt dat deze man verantwoordelijk is voor een online lastercampagne: negatieve berichten op verschillende websites en forums, deels onder zijn eigen naam en deels via anonieme aliassen. Om bewijs te verzamelen liet IVB in 2023 beslag leggen op een groot aantal digitale gegevensdragers van de man, waaronder telefoons, een laptop en zijn LinkedIn-gegevens. In deze procedure vorderde IVB dat de man toestemming zou geven om afschriften van die beslagen bestanden aan haar te verstrekken.
De rechtbank Noord-Holland wees die vordering al af. Voor de publicaties die de man onder zijn eigen naam had geplaatst, had IVB volgens de rechtbank geen belang bij inzage, omdat al vaststond dat hij die had geschreven. Voor de overige, anonieme publicaties ontbrak volgens de rechtbank voldoende bewijs dat de man daarachter zat, waardoor de vereiste juridische band met hem niet aannemelijk was gemaakt. De rechtbank sprak van een fishing expedition: een zoektocht naar informatie zonder dat vaststaat dat daar recht op bestaat.
IVB ging in hoger beroep en betoogde dat de regels voor inzage sinds de invoering van het nieuwe bewijsrecht in 2025 zijn versoepeld. Onder de nieuwe wet moet een rechter een inzageverzoek toewijzen, tenzij zich een van de wettelijke uitzonderingen voordoet, en hoeft de gestelde rechtsbetrekking nog niet vast te staan. IVB meende dat zij daarom niet eerst aannemelijk hoefde te maken dat de man verantwoordelijk was voor de anonieme publicaties.
Het hof volgde dit betoog niet. Ook onder het nieuwe recht moet worden voorkomen dat het inzagerecht wordt misbruikt om te vissen naar informatie. Een verzoeker mag zich niet beperken tot het enkel stellen van een rechtsbetrekking, maar moet ten minste een begin van feitelijke onderbouwing geven. Dat weegt extra zwaar wanneer, zoals hier, de gevraagde inzage zeer ver reikt en onder meer alle privécorrespondentie van de man zou omvatten.
Inhoudelijk kwam het hof tot dezelfde conclusie als de rechtbank. De stelling dat de man achter een kritische website zou zitten, was volgens IVB gebaseerd op het feit dat hij daar op LinkedIn regelmatig naar verwees, maar dat zegt volgens het hof niets over wie de website heeft opgericht. Ook de vermoedens dat de man schuilging achter verschillende online aliassen vonden geen steun: dat de inhoud van die berichten leek op wat de man zelf schreef, zei weinig, omdat meerdere ontevreden klanten van IVB vergelijkbare klachten uitten. Een rapport dat IVB zelf had laten opstellen, koppelde dezelfde aliassen zelfs aan een andere, bij naam bekende persoon. Het hof concludeerde dat voor de gestelde betrokkenheid van de man bij de anonieme publicaties geen enkel begin van aannemelijkheid bestond.
In hoger beroep voerde IVB nog aan dat de man aansprakelijk was als deelnemer aan groepsgedrag, een aparte juridische grondslag. Ook die aanvullende stelling bleef volgens het hof onvoldoende toegelicht: IVB maakte niet duidelijk welke concrete stellingen zij daarmee in de beslagen stukken zou kunnen onderbouwen. Het hof bekrachtigde daarom het vonnis van de rechtbank en wees het inzageverzoek definitief af. IVB werd veroordeeld in de proceskosten van het hoger beroep: € 3.131 aan de zijde van de man en € 3.596 aan de zijde van de andere partij in de procedure.
Gerechtshof Amsterdam · 8 september 2026
Civiel Recht Stichting Veehandelscentrum Noord Nederland verliest verzet tegen openbaarmaking NVWA-inspectiestukken Stichting Veehandelscentrum Noord Nederland, een veehandelsbedrijf uit Leeuwarden, probeerde via de rechter te voorkomen dat inspectiestukken van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) over verzamelplaatsen voor dieren openbaar worden gemaakt. Die stukken bevatten namen van bedrijven, aantallen geleverde dieren en inspectierapporten over een periode van vier jaar. De informatie werd opgevraagd door Stichting Wakker Dier op grond van de Wet open overheid.
Wakker Dier had in december 2024 een verzoek ingediend bij de minister van Landbouw voor alle documenten over NVWA-toezicht op verzamelplaatsen, waaronder inspectierapporten, boeterapporten, schriftelijke waarschuwingen en beeldmateriaal. Het Veehandelscentrum maakte bezwaar tegen de openbaarmaking en stapte na het ongegrond verklaren van dat bezwaar naar de rechtbank. Tegelijkertijd vroeg het om een spoedmaatregel om de publicatie voorlopig tegen te houden.
Het Veehandelscentrum beriep zich op twee weigeringsgronden uit de Wet open overheid. Ten eerste stelde het dat de namen van toeleveranciers en aantallen geleverde dieren vertrouwelijke bedrijfsinformatie zijn. Door een tekort aan slachtdieren is de markt sterk concurrerend, en het bedrijf vreesde dat concurrenten de informatie zouden gebruiken om toeleveranciers gericht te benaderen.
De voorzieningenrechter ging daar niet in mee. De namen in de rapporten zijn eigen bevindingen van de NVWA, opgesteld tijdens inspecties. Ze zijn dus niet door de bedrijven zelf vertrouwelijk aan de overheid meegedeeld, wat een vereiste is voor deze weigeringsgrond. Daarmee valt de informatie niet onder de bescherming van dit artikel.
Als tweede grond voerde het Veehandelscentrum aan dat openbaarmaking van de namen van eiseres en haar zakenrelaties een uitnodiging zou vormen voor activisten. Het bedrijf wees op een incident bij een slachterij in Apeldoorn, waarvoor het als leverancier optreedt. De rechter erkende de vrees van het bedrijf, maar oordeelde dat er onvoldoende concrete aanwijzingen zijn voor een dreiging van extremistische acties jegens het Veehandelscentrum zelf. Het bedrijf heeft nog nooit te maken gehad met dierenrechtenactivisten. Het krantenartikel over het incident in Apeldoorn legt geen verband met dierenrechtenactivisme en bevat slechts de mededeling dat er een incident is geweest en dat de politie onderzoek doet.
Omdat de rechter het beroep ongegrond verklaarde, was er geen reden om de spoedmaatregel toe te wijzen. De openbaarmaking van de NVWA-stukken mag dan ook doorgaan. Het Veehandelscentrum krijgt het griffierecht niet terug en ontvangt geen vergoeding van de proceskosten.
Rechtbank Noord-Nederland · 28 oktober 2026
Bestuursrecht Naam van gemeenteambtenaar in Roompot-dossier blijft geheim na Woo-verzoek Een man diende bij de gemeente Noord-Beveland een verzoek in op grond van de Wet open overheid (Woo) om documenten openbaar te maken die te maken hadden met een eerdere procedure van onderzoeksplatform Follow the Money. Dat platform had destijds via de Wet openbaarheid van bestuur documenten opgevraagd over vakantieparkexploitant Roompot. De man wilde onder meer dat het college een specifiek document opnieuw beoordeelde en kritisch bekeek of het zwart maken van namen daarin wel volgens de regels was gebeurd.
Het college wees het verzoek af, en het bezwaar daartegen werd ongegrond verklaard. In de beroepsprocedure bij de rechtbank beperkte de man zijn verzoek tot één concreet punt: de naam van een ambtenaar die in mei 2012 per mail had gereageerd op een brief van een advocatenkantoor over het Roompotstrand. Die ambtenaar had in die mail laten weten de brief niet aan een dossier toe te voegen. Volgens de man had het college de naam van deze ambtenaar ten onrechte niet openbaar gemaakt.
Het college beriep zich op de weigeringsgrond in de Woo die openbaarmaking uitsluit voor zover het belang daarvan niet opweegt tegen de bescherming van de persoonlijke levenssfeer. De rechtbank Zeeland-West-Brabant oordeelde dat het college dat privacybelang van de ambtenaar zwaarder mocht laten wegen dan het belang bij openbaarmaking, ook al was er sinds 2012 veel tijd verstreken. De man ging daartegen in hoger beroep.
Bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State voerde hij aan dat de ambtenaar willens en wetens de brief buiten het dossier had gehouden en zo de besluitvorming over het plaatsen van strandslaaphuisjes bewust had beïnvloed ten gunste van Roompot: als de brief wel in het dossier had gezeten, had er volgens hem een openbare aanbesteding moeten plaatsvinden. Omdat de ambtenaar daarmee volgens hem de integriteitsregels had geschonden, zou het algemeen belang bij openbaarmaking van diens naam zwaarder moeten wegen dan diens privacybelang. Ook betoogde hij dat de ambtenaar wél mocht beslissen om de brief niet toe te voegen, en dus als vertegenwoordiger van de gemeente in de openbaarheid trad, en dat de rechtbank ten onrechte niet had beoordeeld of de ambtenaar in het mandaatregister stond.
De Afdeling wees er eerst op dat deze procedure alleen over het Woo-verzoek ging, en niet over de vraag of de ambtenaar zich daadwerkelijk schuldig had gemaakt aan een integriteitsschending; dat viel buiten de omvang van het geschil. Inhoudelijk stelde de Afdeling vast, na kennis te hebben genomen van de niet-openbare gegevens, dat het om een ambtenaar ging die niet vanwege zijn functie in de openbaarheid treedt. De enkele omstandigheid dat deze ambtenaar kon beslissen een document niet aan het dossier toe te voegen, maakte niet dat hij daarmee als vertegenwoordiger van de gemeente naar buiten trad. Ook de vraag of hij in het mandaatregister stond, deed er niet toe: dat is alleen relevant bij het ondertekenen van besluiten, en hier ging het slechts om een naamsvermelding onder een mailbericht. De man had niet aannemelijk gemaakt dat het openbaarheidsbelang zwaarder woog dan het privacybelang van de ambtenaar. Voor het aan de orde stellen van een vermeende integriteitsschending was openbaarmaking van de naam bovendien niet nodig: daarvoor kan hij een klacht indienen bij de gemeente of de Nationale Ombudsman, met gebruikmaking van de al openbare stukken. Het college verklaarde ter zitting bovendien dat de brief van 23 april 2012 altijd gewoon in het dossier heeft gezeten en daar nooit uit is gehaald.
De Afdeling verklaarde het hoger beroep ongegrond en bevestigde de uitspraak van de rechtbank. De naam van de ambtenaar blijft dus geheim, en het college hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 9 september 2026
Bestuursrecht Rechter beveelt columnist columns over Huttopia aan te passen en rectificatie te plaatsen Camping [naam] in de Achterhoek werd in 2025 overgenomen door Huttopia, een exploitant van natuurcampings. Het bedrijf zegde daarna de huurovereenkomsten van de jaarplaatshouders op. Eén van hen, een columnist die zijn eigen website beheert, schreef vanaf mei 2026 vier columns over Huttopia en stuurde daarnaast e-mails naar media, overheidsinstanties, toezichthouders en campinggasten. Huttopia stapte naar de voorzieningenrechter van de rechtbank Midden-Nederland (zittingsplaats Lelystad) om die uitlatingen te laten stoppen.
In de columns noemt hij Huttopia onder meer een mogelijke sekte en een 'kampeerrover', en beschuldigt hij het concern van overtreding van de Recron-voorwaarden, vriendjespolitiek met Staatsbosbeheer en machtsmisbruik. In de e-mails stelt hij dat Huttopia speelt met de gezondheid van gasten (gevaarlijk zwemwater, open riolering, legionella), dat kinderen van klanten worden gepest en dat medewerkers op naam beschuldigd worden van misstanden. Hij liet ook weten dat ANWB-juristen een wetsovertreding zouden hebben bevestigd.
Op een eerdere zitting in Zutphen over de beëindiging van zijn jaarplaats hadden partijen een schikking getroffen. De columnist stelde dat Huttopia daarom geen aanpassing van de columns meer kon eisen, maar de rechter wees dat af: Huttopia betwistte dat zo'n afspraak was gemaakt en uit het proces-verbaal bleek er niets van.
Bij de inhoudelijke beoordeling woog de rechter twee gelijkwaardige rechten tegen elkaar af: de bescherming van eer en goede naam van Huttopia en de vrijheid van meningsuiting van de columnist. Een columnist mag scherp en kritisch over zijn persoonlijke ervaringen schrijven, maar geen lichtvaardige beschuldigingen doen die onvoldoende steun vinden in de feiten. Hier presenteerde hij gezondheidsrisico's, wetsovertredingen en persoonlijk verwijtbare gedragingen als vaststaande feiten. Hij kon ook op de zitting niet aangeven waarop hij dat baseerde en verwees vooral naar zijn eigen beleving en wat hij van anderen had gehoord. Dat zijn website maar vijf keer per dag wordt bekeken, nam de reputatieschade niet weg, zeker gezien het grote aantal verstuurde e-mails en de aanwezige pers. De afweging viel daarom in het voordeel van Huttopia uit.
De vordering tot schadevergoeding van € 1.000 wees de rechter af. Een geldvordering is niet vanzelf spoedeisend, en Huttopia had niet gesteld of aannemelijk gemaakt dat zij een bodemprocedure niet kon afwachten. Ook de gevraagde algemene verboden voor de toekomst werden afgewezen. Die waren te ruim geformuleerd om te kunnen worden nageleefd en gehandhaafd, en Huttopia kon ze op de zitting niet concreter maken. Wel benadrukte de rechter dat de columnist de oorspronkelijke inhoud niet opnieuw in een andere vorm mag publiceren, ook niet in het boek dat hij wil uitbrengen.
De voorzieningenrechter veroordeelt de columnist om binnen zeven dagen na betekening van het vonnis de vier columns op de aangegeven punten aan te passen of te verwijderen, op straffe van een dwangsom van € 500 per dag met een maximum van € 25.000. Daarnaast moet hij binnen dezelfde termijn drie maanden lang een rectificatie op zijn website plaatsen waarin staat dat de beschuldigingen onjuist waren en geen steun vonden in de feiten, ook onder een dwangsom van € 500 per dag tot maximaal € 25.000. Omdat hij grotendeels in het ongelijk is gesteld, betaalt hij de proceskosten van € 2.227,46, vermeerderd met wettelijke rente als hij niet binnen veertien dagen betaalt.
Rechtbank Midden-Nederland · 12 november 2026
Civiel Recht