Hoge Raad: geen cassatie zonder griffierecht, ook niet na beroep op Europees Handvest Een bv die in cassatie ging tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam, betaalde het griffierecht niet en zag haar beroep daarom niet in behandeling worden genomen. Daarmee kwam een principiële vraag op tafel: mag een rechter het betalen van griffierecht als harde voorwaarde stellen voor de behandeling van een zaak?
De griffier van de Hoge Raad wees de bv op 26 juni 2026 bij aangetekende brief op het verschuldigde griffierecht en gaf haar vier weken om te betalen. Volgens de gegevens van Track&Trace van PostNL is die brief afgeleverd op het adres dat de bv zelf had opgegeven. Het geld kwam niet binnen. Op 28 juli 2026 kreeg de bv via haar digitale dossier alsnog de kans uit te leggen waarom ze niet had betaald. Daarvan maakte ze gebruik met een brief van 25 augustus 2026.
In die brief stelde de bv dat het ontbreken van een mogelijkheid om griffierecht pas achteraf te betalen niet past bij het recht op een doeltreffende voorziening in rechte, zoals dat is vastgelegd in artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Volgens de bv zou het Hof van Justitie van de Europese Unie oordelen dat griffierecht pas achteraf mag worden geheven als een beroep ongegrond blijkt. Die manier van heffen zou veel evenrediger zijn dan de regeling in artikel 8:41 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb), die betaling vooraf voorschrijft. De Hoge Raad zou daarom prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie moeten stellen.
De Hoge Raad volgt die redenering niet. Wat de bv aanvoert, geeft volgens de Hoge Raad geen reden om te oordelen dat zij niet in verzuim was. Voor het stellen van prejudiciële vragen verwijst de Hoge Raad naar zijn eerdere arrest van 12 juni 2026, waarin hij dezelfde vraag al besprak en geen aanleiding zag het Hof van Justitie te raadplegen. Dat geldt ook nu. Omdat het griffierecht niet is betaald, moet het beroep op grond van artikel 8:41, zesde lid, Awb niet-ontvankelijk worden verklaard.
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk en veroordeelt niemand in de proceskosten.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Hoge Raad verklaart cassatieberoep niet-ontvankelijk: bv betaalde griffierecht niet en wil Europese vragen Een bv die in belastingzaken tot aan de Hoge Raad wilde procederen, liep vast op een bedrag dat zij niet betaalde: het griffierecht. Wie in cassatie gaat, moet dat recht vooraf voldoen. De griffier stuurde de bv op 26 juni 2026 een aangetekende brief met de herinnering aan die betalingsplicht en gaf haar vier weken om te betalen. Volgens de gegevens van PostNL is de brief afgeleverd op het adres dat de bv zelf had opgegeven. Het geld kwam niet binnen.
Op 28 juli 2026 plaatste de griffier daarna een bericht in het digitale dossier van de bv. Daarmee kreeg de bv de kans uit te leggen waarom zij niet had betaald. Die kans benutte zij met een brief van 25 augustus 2026, ingediend via het webportaal van de Hoge Raad.
In die brief stelde de bv niet dat ze de brief van de griffier had gemist of dat de betaling mislukt was. Ze richtte zich tegen de regel zelf. Volgens de bv past het niet bij het recht op een eerlijk proces, vastgelegd in artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, dat een cassatieberoep alleen in behandeling wordt genomen als het griffierecht vooraf is betaald. Zij vond dat het recht pas achteraf mag worden geheven, en alleen als het beroep ongegrond blijkt. De bv rekende erop dat het Hof van Justitie van de Europese Unie dat zou bevestigen en vond dat de Hoge Raad daarom verplicht was daarover vragen aan dat Hof voor te leggen.
De Hoge Raad ging daar niet in mee. Wat de bv aanvoerde was geen reden om aan te nemen dat zij niet in verzuim was geweest met de betaling. Voor het stellen van vragen aan het Hof van Justitie zag de Hoge Raad geen aanleiding. Hij verwees daarvoor naar zijn eerdere arrest van 12 juni 2026, waarin hij dit punt al had behandeld. Omdat de betaling uitbleef, moet het beroep volgens artikel 8:41, lid 6, van de Algemene wet bestuursrecht niet-ontvankelijk worden verklaard.
Het beroep richtte zich tegen de uitspraak van het gerechtshof Amsterdam van 31 maart 2026. Wat het hof in de belastingzaak had beslist, is door dit arrest niet beoordeeld; de Hoge Raad is daar niet aan toegekomen.
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk. Een proceskostenveroordeling volgt niet.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Raad van State: echtpaar krijgt € 500 extra voor te trage toeslagenprocedure, hoger beroep ongegrond Een echtpaar uit [woonplaats] kreeg tussen 2019 en 2021 te maken met herberekeningen van hun zorgtoeslag, huurtoeslag en kindgebonden budget. De Dienst Toeslagen stelde de bedragen steeds opnieuw vast omdat hun toetsingsinkomen veranderde. De man en de vrouw vonden dat de Dienst daarbij van te hoge inkomensgegevens uitging, omdat er geen rekening zou zijn gehouden met aftrekposten. Ze maakten bezwaar, kregen nul op het rekest en gingen in beroep.
De Dienst Toeslagen gebruikt voor zijn berekeningen de inkomensgegevens zoals de inspecteur van de inkomstenbelasting die heeft vastgelegd in de Basisregistratie Inkomen. Die gegevens zijn leidend: verandert de Belastingdienst het inkomen, dan wordt de toeslag automatisch opnieuw berekend. De rechtbank Den Haag verklaarde de beroepen op 13 maart 2024 ongegrond. Wie het niet eens is met de vastgestelde inkomens, moet daarvoor bij de belastingrechter zijn, want de Dienst Toeslagen en de inspecteur zijn aparte bestuursorganen met eigen bevoegdheden. Wel kende de rechtbank een vergoeding van € 1.000 toe, omdat de redelijke termijn met negen maanden was overschreden.
Het echtpaar ging in hoger beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State. Hun grond over rente die in strijd zou zijn met hun geloofsovertuiging trokken ze op de zitting in. De man stelde verder dat hij in het Fraude Signalering Voorziening-systeem (FSV) als fraudeur is geregistreerd, waardoor zijn inkomen te hoog zou worden vastgesteld. Volgens de Afdeling hoort die klacht bij de belastingrechter en niet in deze procedure tegen de Dienst Toeslagen. De Afdeling wees ook de stelling af dat er dwangsommen verschuldigd zouden zijn voor het niet tijdig beslissen op bezwaar: het echtpaar had geen ingebrekestelling gestuurd en de Dienst had op alle bezwaren beslist.
Ook over de schadevergoeding voor de te lange procedure kreeg het echtpaar geen gelijk. Het stelde dat het voor elk van de acht bezwaren en voor het jaar 2019 apart een vergoeding zou moeten krijgen. De Afdeling volgde de rechtbank dat alle zaken om dezelfde vraag draaien, namelijk of de Dienst van de juiste inkomensgegevens is uitgegaan. Het echtpaar heeft daardoor maar eenmaal spanning en frustratie ondervonden. Door gezamenlijk te procederen hebben beiden de voor- en nadelen van de procedure kunnen delen. De Afdeling hanteert dan eenmaal het tarief van € 500 per half jaar overschrijding. Ook de verletkosten (kosten van tijdverzuim voor het bijwonen van de zitting) bleven op twee uur tegen het minimale uurtarief staan, omdat het echtpaar geen specificatie had overgelegd.
Maar de procedure in hoger beroep duurde zelf ook lang. De Afdeling telde vanaf de ontvangst van het eerste bezwaarschrift op 25 juni 2021 en kwam voor de hele procedure, bestaande uit bezwaar en twee rechterlijke instanties, uit op een overschrijding van 17 maanden van de redelijke termijn van vier jaar. Dat levert € 1.500 op. Omdat het echtpaar al € 1.000 van de rechtbank kreeg, wijst de Afdeling een aanvullende vergoeding van € 500 toe.
De Afdeling bevestigt de uitspraak van de rechtbank en verklaart het hoger beroep ongegrond. De Staat der Nederlanden (de minister van Binnenlandse Zaken en Koninkrijksrelaties) moet het echtpaar een schadevergoeding van € 500 betalen; betaling aan een van beiden bevrijdt de Staat. De Dienst Toeslagen hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Hoge Raad verklaart belastingberoep niet-ontvankelijk: griffierecht niet betaald, geen prejudiciële vragen Een bv die bij de Hoge Raad in cassatie ging tegen een belastinguitspraak van het gerechtshof, liep vast op een formaliteit: het griffierecht, de vergoeding die je betaalt om een zaak in behandeling te laten nemen. Dat bedrag kwam niet binnen, ook niet na een herinnering.
De griffier van de Hoge Raad wees de bv bij aangetekende brief van 26 juni 2026 op de verschuldigdheid van het griffierecht en gaf vier weken om te betalen. Volgens de gegevens van PostNL is die brief afgeleverd op het adres dat de bv zelf had opgegeven. Er werd niet betaald. Op 28 juli 2026 plaatste de griffier daarom een bericht in het digitale dossier, waarin de bv de kans kreeg uit te leggen waarom het griffierecht was uitgebleven. Van die kans maakte de bv gebruik met een brief van 25 augustus 2026.
In die brief stelde de bv niet dat de betaling per ongeluk was gemist. Zij voerde aan dat het niet-ontvankelijk verklaren van een cassatieberoep bij uitblijvende betaling in strijd is met het recht op een doeltreffende voorziening in rechte, zoals vastgelegd in artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Volgens de bv zou het Hof van Justitie van de Europese Unie oordelen dat griffierecht pas achteraf mag worden geheven, bij een ongegrond beroep, omdat dat evenrediger zou zijn dan de vooraf te betalen heffing die artikel 8:41 van de Algemene wet bestuursrecht voorschrijft. Daarom zou de Hoge Raad verplicht zijn prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie te stellen.
De Hoge Raad wijst dat af. Wat de bv aanvoert, is volgens de Hoge Raad geen reden om aan te nemen dat zij niet in verzuim was. Voor het stellen van prejudiciële vragen ziet de Hoge Raad geen aanleiding, op de gronden uit zijn eerdere arrest van 12 juni 2026 (ECLI:NL:HR:2026:915), waarin hij dezelfde kwestie al had beoordeeld. Omdat het griffierecht niet is betaald, moet het beroep volgens artikel 8:41, lid 6, van de Awb niet-ontvankelijk worden verklaard. De Hoge Raad kijkt daardoor niet naar de inhoud van de belastingzaak.
De zaak betreft het beroep in cassatie tegen de uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam van 31 maart 2026. Over de onderliggende belastinggeschillen zegt het arrest niets. De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk en veroordeelt niemand in de proceskosten.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Hoge Raad: belastingzaak stopt omdat griffierecht niet is betaald Een belastingzaak bij de Hoge Raad is geëindigd voordat de rechters er inhoudelijk naar keken. De reden: het griffierecht, de vergoeding die iedereen betaalt om een zaak in cassatie te laten behandelen, is niet voldaan.
De belanghebbende, vertegenwoordigd door J.W. Vugts, ging in cassatie tegen de uitspraak van de rechtbank Oost-Brabant van 7 april 2026. Daarmee richtte het beroep zich rechtstreeks tegen de rechtbank, zonder tussenstop bij het gerechtshof. Wat er in de belastingzaak zelf speelde, blijkt uit het arrest niet; de Hoge Raad kwam daar niet aan toe.
De griffier van de Hoge Raad wees de belanghebbende op 26 juni 2026 bij aangetekende brief op het verschuldigde griffierecht en gaf vier weken om te betalen. Volgens de gegevens van Track&Trace van PostNL is die brief afgeleverd op het adres dat de belanghebbende zelf had opgegeven. Het griffierecht kwam niet binnen.
Daarna kreeg de belanghebbende een tweede kans. Bij aangetekende brief van 29 juli 2026 vroeg de griffier binnen vier weken uit te leggen waarom er niet was betaald. Ook die brief is volgens PostNL afgeleverd op het opgegeven adres. De belanghebbende reageerde niet.
Op grond van artikel 8:41, lid 6, van de Algemene wet bestuursrecht moet een beroep in dat geval niet-ontvankelijk worden verklaard. De Hoge Raad deed dat dan ook. Een veroordeling in de proceskosten vond de Hoge Raad niet nodig.
De Hoge Raad verklaarde op 13 november 2026 het beroep in cassatie niet-ontvankelijk. De uitspraak van de rechtbank Oost-Brabant blijft daardoor ongewijzigd in stand. Proceskosten zijn niet toegewezen.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht