Hoge Raad verwerpt cassatie van moeder over uithuisplaatsing peuter bij pleegouders Een moeder probeerde via de Hoge Raad de verlenging van de uithuisplaatsing van haar peuter terug te draaien. Het kind, geboren in oktober 2021, werd al op een maand leeftijd voorlopig uit huis geplaatst vanwege zorgen over de opvoedomgeving, middelengebruik van de moeder en een instabiele thuissituatie. Sindsdien woont het bij pleegouders, bij wie het goed is gehecht.
De moeder werkte de afgelopen jaren hard aan haar situatie en heeft inmiddels een stabiel leven opgebouwd. Toch lukte het niet om een band op te bouwen tussen haar en het kind. Vanaf november 2023 is alle omgang stopgezet, omdat het kind na contactmomenten met de moeder ernstig ontregeld gedrag vertoonde. Een behandeltraject bij therapieinstelling Basic Trust moest eind 2024 vroegtijdig worden beëindigd omdat het kind door de therapie juist verder ontregelde in plaats van stabiel werd. De oorzaak van deze extreme reacties is tot nu toe niet vastgesteld.
De rechtbank Den Haag verlengde in januari 2025 de ondertoezichtstelling en de machtiging tot uithuisplaatsing, omdat de zogenoemde aanvaardbare termijn was verstreken: de maximale periode waarbinnen een kind onduidelijkheid kan verdragen over zijn opvoedperspectief. De rechtbank onderschreef het perspectiefbesluit van de gecertificeerde instelling William Schrikker Stichting Jeugdbescherming en Jeugdreclassering, inhoudende dat het kind niet bij de moeder zal opgroeien. Het hof Den Haag bevestigde dat oordeel in oktober 2025 en voegde toe dat ook voor de moeder en de pleegouders de onzekerheid moet worden beëindigd, omdat aanhoudende onzekerheid bij hen ook onrust bij het kind kan veroorzaken.
In cassatie voerde de moeder twee klachten aan. Ten eerste dat het hof nader onderzoek had moeten laten doen naar de oorzaak van de ontregelingsproblemen van het kind, gelet op de uit het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens voortvloeiende verplichting om in te spannen voor het behoud van het gezinsleven. Ten tweede dat een tijdelijke jeugdbeschermingsmaatregel altijd gericht moet zijn op gezinshereniging en het hof dat beginsel had miskend.
De Hoge Raad stelt in zijn beschikking vast dat een machtiging tot uithuisplaatsing inderdaad in beginsel verenigbaar moet zijn met het doel van hereniging van ouder en kind. Dat volgt ook uit rechtspraak van het Europees Hof voor de Rechten van de Mens, onder meer in de recente zaak Van Slooten tegen Nederland. Maar het belang van het kind om niet van gezin te veranderen kan zwaarder wegen dan het belang van de ouder bij terugplaatsing. De Hoge Raad oordeelt dat het hof dat afwegingskader correct heeft toegepast en zijn oordeel voldoende heeft gemotiveerd. De klachten van de moeder stuiten daar op af.
De Hoge Raad voegt hieraan een verduidelijking toe over de betekenis van een perspectiefbesluit. Als een rechter zo'n besluit 'onderschrijft', betekent dat uitsluitend dat hij zich kan vinden in het standpunt van de gecertificeerde instelling bij zijn beslissing in de voorliggende zaak. Dat oordeel bindt een volgende rechter niet: bij toekomstige procedures over hetzelfde kind, zoals een verzoek tot beëindiging van het gezag, wordt de afweging opnieuw gemaakt.
De Hoge Raad verwerpt het cassatieberoep van de moeder.
Hoge Raad · 30 oktober 2026
Civiel Recht; Personen- En Familierecht Kantonrechter verleent 17-jarige handlichting om bedrijf in stolpboerderijen te starten Micky Bersee uit Schagerbrug is zeventien en wil een eigen bedrijf beginnen. Hij richt zich op timmer- en renovatiewerk aan ambachtelijke stolpboerderijen en andere bestaande panden: herstellen, renoveren, onderhouden en verbeteren van karakteristieke gebouwen en ander vastgoed. Zijn bedrijf heet BerseeBouw. Er is alleen een probleem: als minderjarige kan hij zonder meer geen zakelijke bankrekening openen en niet zelfstandig zaken doen. Daarom vroeg hij de kantonrechter om handlichting.
Handlichting betekent dat een minderjarige bepaalde bevoegdheden van een meerderjarige krijgt. Dat kan volgens artikel 1:235 van het Burgerlijk Wetboek alleen als de minderjarige zestien jaar of ouder is en zijn ouders ermee instemmen. Tegen de wil van de ouders in kan het niet. De kantonrechter bepaalt ook welke bevoegdheden worden toegekend en laat zich daarbij leiden door het belang van de minderjarige: is de gevraagde handlichting verantwoord?
Op de zitting van 29 oktober 2026 in Alkmaar verscheen Bersee, die zonder advocaat procedeerde, samen met zijn ouders. Zij zijn zelf ondernemer en gaven aan hun zoon te kunnen helpen, bijvoorbeeld met de boekhouding. Ook vonden zij dat zijn bevoegdheid om het bedrijf zelfstandig te vertegenwoordigen niet beperkt hoefde te worden.
De kantonrechter vond dat Bersee goed had uitgelegd waarom hij de handlichting nodig heeft. Hij is zeventien jaar oud en zijn ouders stemden in met het verzoek. Net als de ouders vond de kantonrechter het verantwoord het verzoek toe te wijzen.
De handlichting gaat niet meteen in. Volgens artikel 1:237 van het Burgerlijk Wetboek werkt zij pas vanaf de publicatie van de beschikking in de Staatscourant, zodat derden ervan kunnen kennisnemen. De griffier zorgt voor die publicatie. Daarnaast wordt de beschikking, met toestemming van Bersee niet geanonimiseerd, op rechtspraak.nl gepubliceerd. Bersee moet de handlichting zelf nog laten inschrijven in het handelsregister van de Kamer van Koophandel; dat is wettelijk verplicht.
De kantonrechter verleent Bersee handlichting voor het zelfstandig verrichten van de rechtshandelingen die nodig zijn om zijn bedrijf BerseeBouw uit te oefenen. De beschikking is uitvoerbaar bij voorraad.
Rechtbank Noord-Holland · 11 november 2026
Civiel Recht Rechter dwingt weduwe tot hypotheek voor stiefkinderen na erfenisruzie Na het overlijden van een man in 2025 kwamen zijn drie kinderen en zijn weduwe in een conflict over de afwikkeling van de erfenis. Partijen waren het eens dat de wettelijke verdeling van toepassing is. Dat betekent dat de weduwe de nalatenschap in handen kreeg, terwijl de kinderen een geldvordering op haar hebben die niet direct opeisbaar is. Samen met een geadopteerde dochter van de weduwe zijn er vijf erfgenamen.
In juni 2026 sloten de kinderen en de weduwe een vaststellingsovereenkomst. Daarin legden zij vast hoe hoog de vordering van de kinderen is, hoe die wordt betaald, dat er een hypotheekrecht ten gunste van de kinderen komt op de woning van de weduwe, en hoe het zit met de erfbelasting. De notaris maakte een concept hypotheekakte op. De weduwe weigerde die te ondertekenen, omdat zij het niet eens was met de inhoud.
De kinderen stapten naar de voorzieningenrechter van de rechtbank Limburg, zittingsplaats Roermond. Zij vroegen de weduwe te veroordelen om binnen zeven dagen mee te werken aan het vestigen van het hypotheekrecht. Zij wilden ook dat het vonnis haar handtekening zou vervangen als zij bleef weigeren. Een deel van die vordering, namelijk dat het vonnis haar medewerking in het geheel zou vervangen, trokken zij tijdens de zitting in. Een van de kinderen woont in België, maar de voorzieningenrechter bleef bevoegd omdat de weduwe in Nederland woont.
Op de zitting bleek dat de weduwe zich liet bijstaan door haar belastingadviseur, die ook als tolk optrad omdat zij de Nederlandse taal onvoldoende beheerst. De pleitnota die de adviseur voor haar had gemaakt, wees de voorzieningenrechter als processtuk af. In deze procedure kan een partij alleen in persoon of via een advocaat optreden, niet via een gemachtigde die geen advocaat is.
De inhoud van de hypotheekakte bleek uiteindelijk het enige geschilpunt. Tijdens de zitting kwamen partijen overeen dat de weduwe geen bezwaar meer had als twee passages werden aangepast. Beide gaan over het verhuren van de woning. In de akte wordt vastgelegd dat het verhuren van het onderpand is toegestaan en niet wordt gezien als het in gebruik of genot afstaan dat de akte verbiedt. De voorzieningenrechter volgde deze afspraak.
Over de proceskosten oordeelde de rechter dat hij geen reden zag om af te wijken van het uitgangspunt dat in familiezaken de kosten worden gecompenseerd. De kinderen hadden gevraagd om vergoeding van de werkelijke kosten van € 5.318,55, maar dat wees hij af.
De voorzieningenrechter veroordeelde de weduwe om binnen zeven dagen na betekening van het vonnis volledige medewerking te verlenen aan het vestigen van het hypotheekrecht, volgens de aangepaste concept hypotheekakte. Dat betekent dat zij bij de notaris moet verschijnen en de akte moet ondertekenen. Doet zij dat niet, dan treedt het vonnis in de plaats van haar wilsverklaring en handtekening in de akte. Iedere partij draagt de eigen proceskosten en het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad.
Rechtbank Limburg · 6 november 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Hof laat moeder alleen gezag houden over zoon: vader in Turkije en doodsbedreigingen Een jongen van 8 groeit op bij zijn moeder in Nederland, terwijl zijn vader in Turkije woont. De moeder zegt dat de vader haar meermalen met de dood heeft bedreigd, per telefoon en per e-mail. Veilig Thuis raakte erbij betrokken. Op aanraden van de politie staakte zij het contact met hem. Sinds eind november 2025 is zij in behandeling voor angst- en traumagerelateerde klachten.
Bij de echtscheiding ondertekenden de ouders in oktober 2025 een convenant. Daarin staat dat het gezamenlijk gezag eindigt en dat de moeder alleen het gezag krijgt. De vader tekende ook een referteverklaring, waarmee hij zich niet verzette tegen het verzoek van de moeder om het gezag te beëindigen. De rechtbank Amsterdam beëindigde het gezamenlijk gezag daarna in de echtscheidingsbeschikking.
De vader ging in hoger beroep en wilde het gezamenlijk gezag terug. Hij voerde aan dat hij het Nederlands onvoldoende beheerst en geen eigen advocaat had. Daardoor zou hij niet hebben begrepen dat hij afstand deed van het gezag. Verder vond hij dat de rechtbank niet had uitgelegd waarom gezamenlijk gezag onmogelijk is, en dat hij ten onrechte niet was gehoord. Hij belt zijn zoon dagelijks en wil betrokken blijven. De beëindiging van het gezag noemde hij een onevenredige inbreuk op de band met zijn zoon.
De moeder vroeg het hof de vader niet-ontvankelijk te verklaren, omdat hij met het convenant had ingestemd. Het hof wees dat af. Wie in eerste aanleg met een beslissing instemde, kan volgens de Hoge Raad toch belang hebben bij hoger beroep. Bovendien staat de beëindiging van het gezag niet ter vrije beschikking van partijen: de rechter moet die uitspreken. Wat de vader heeft ondertekend, speelt hooguit mee bij de inhoudelijke beoordeling.
Op dat punt gaf het hof de moeder gelijk. Gezamenlijk gezag is het uitgangspunt, en slechte communicatie tussen ouders is niet genoeg om het te beëindigen. Ouders moeten wel in staat zijn om belangrijke beslissingen samen te nemen, zonder dat het kind klem raakt tussen hen. Dat is hier niet het geval. De verhouding is ernstig verstoord en er is geen rechtstreeks contact. De ouders wonen in verschillende landen, waardoor hulpverlening om de communicatie te verbeteren nauwelijks haalbaar is. Van de moeder kan niet worden gevergd dat zij over belangrijke beslissingen met de vader overlegt. Dat geeft haar veel stress, en zij moet beschikbaar zijn voor haar zoon. Dat de ouders elkaar nog per e-mail kunnen bereiken, vond het hof onvoldoende. De moeder doet de dagelijkse verzorging en regelt school en medische zaken. De Raad voor de Kinderbescherming adviseerde ook om de beschikking te bekrachtigen.
Het beroep van de vader op artikel 6 EVRM, het recht op een eerlijk proces, slaagde niet. Het hof liet in het midden of hij bij het tekenen voldoende was geïnformeerd. Dat de rechtbank hem niet hoorde, is in hoger beroep hersteld, want daar kon hij zijn standpunt toelichten. Het hof benadrukt dat de vader betrokken moet blijven bij het leven van zijn zoon. De moeder moet hem blijven informeren, zoals in het convenant is afgesproken, en de vader moet zijn betrokkenheid respectvol en zonder bedreigingen vormgeven.
Het hof bekrachtigde de beschikking van de rechtbank over het gezag. De moeder houdt daarmee alleen het gezag over haar zoon.
Gerechtshof Amsterdam · 10 november 2026
Civiel Recht; Personen- En Familierecht Hof vernietigt toestemming voor week Egypte met zoontje na zorgconflict, omgangsregeling blijft Een jongen van acht had zijn vader sinds mei 2024 niet gezien, maar zou in oktober 2025 een week met hem naar Egypte op vakantie gaan. De rechter had daarvoor in kort geding toestemming gegeven, ook al wilde de moeder daar niet aan meewerken. Het gerechtshof Amsterdam oordeelt nu dat die vakantie veel te snel kwam en vernietigt dat deel van de beslissing. De omgangsregeling zelf blijft wel overeind.
De ouders zijn gescheiden en hebben samen het gezag over hun twee kinderen, die bij de moeder wonen. Over de jongste zoon is een zorgregeling vastgesteld. Bij beschikking van 7 juli 2025 bepaalde de rechtbank Amsterdam dat er stapsgewijs wordt toegewerkt naar een weekend per twee weken bij de vader, plus een doordeweekse schooldag per week. Daarnaast moesten de ouders een bemiddelingstraject volgen. Voor een vakantieregeling zag de rechtbank toen geen aanleiding. Volgens het hof is er na die beschikking niet of nauwelijks invulling gegeven aan het opbouwen van het contact.
De vader stapte vervolgens naar de voorzieningenrechter, de rechter die in spoedzaken een tijdelijke beslissing neemt. Die veroordeelde de moeder tot nakoming van de zorgregeling en gaf de vader vervangende toestemming om van 18 tot 25 oktober 2025 met zijn zoon naar Egypte te reizen. De moeder moest het paspoort van het kind uiterlijk op 14 oktober aan de vader geven, op straffe van een dwangsom van € 1.000. De moeder ging in hoger beroep tegen dat vonnis van de rechtbank Amsterdam van 13 oktober 2025, nader uitgewerkt op 27 oktober 2025. Zij voerde onder meer aan dat de voorzieningenrechter niet had gekeken of er voor de reis genoeg omgang was geweest en dat de beslissing vooruitliep op de hulpverlening bij Levvel.
Intussen had de rechtbank in de hoofdzaak op 21 mei 2026 opnieuw een voorlopige regeling vastgesteld. Het kind verblijft sindsdien om de week van vrijdag 16.00 uur tot zondag 18.30 uur bij de vader. De doordeweekse dag is geschrapt, omdat de vader naar een andere woonplaats is verhuisd en de afstand te groot werd. Het hof wijst op de afstemmingsregel: een rechter in kort geding moet zijn oordeel in beginsel laten aansluiten op wat de rechter in de hoofdzaak heeft beslist. Dat geldt alleen niet bij een klaarblijkelijke misslag of een ingrijpende verandering van omstandigheden. De moeder voerde geen van beide aan overtuigend aan. Haar eerste grief, tegen de nakoming van de zorgregeling, faalt daarom, en haar verzoek om de omgang te beperken tot zaterdag en zondag wijst het hof af.
Bij de vakantie oordeelt het hof anders. Het acht het moeilijk te rijmen dat een week buitenland werd toegestaan terwijl het kind zijn vader lange tijd nauwelijks had gezien, de spanningen tussen de ouders groot waren en juist de hulpverlening verbetering moest brengen. Dat de jongen volgens de vader graag mee wilde, verandert dat niet. De voorzieningenrechter is volgens het hof te voortvarend geweest en heeft zich ten onrechte losgemaakt van de beslissing van de bodemrechter. De reis is inmiddels verleden tijd, maar het hof beoordeelt de toestemming toch, omdat daarvan afhangt of de moeder het paspoort had moeten afgeven. Omdat de toestemming ten onrechte is gegeven, vervalt ook de veroordeling tot afgifte van het paspoort en de dwangsom.
Het hof vernietigt het vonnis voor zover het de vervangende toestemming en de paspoortveroordeling betreft, en wijst die vorderingen van de vader alsnog af. De veroordeling van de moeder tot nakoming van de zorgregeling bekrachtigt het hof. De proceskosten worden gecompenseerd, zodat elke partij de eigen kosten draagt.
Gerechtshof Amsterdam · 27 oktober 2026
Civiel Recht; Personen- En Familierecht