Rechter staat verkoop van 34 percelen aan Provincie-bedrijf toe De Provincie Limburg wil 34 percelen grond van bijna 63 hectare verkopen aan de Grondexploitatiemaatschappij Californië B.V. (GEC). Het gaat om grond in het glastuinbouwgebied Californië II in Horst aan de Maas, onderdeel van de gebiedsontwikkeling Klavertje 4 bij Venlo. Een aardbeientelende onderneming uit de regio wilde die grond zelf kopen en trok naar de kortgedingrechter om de verkoop te stoppen. Zij wilde dat de Provincie alsnog een openbare selectieprocedure zou houden waarin ook andere gegadigden kunnen meedingen.
De zaak draait om de zogenoemde Didam-arresten van de Hoge Raad. Daarin staat dat een overheid die grond wil verkopen in beginsel ruimte moet bieden aan meerdere gegadigden, tenzij op grond van objectieve, toetsbare en redelijke criteria maar één serieuze gegadigde in aanmerking komt. De Provincie had daarom op 24 juni 2026 in het Provinciaal Blad aangekondigd dat zij van plan was aan GEC te verkopen, met een uitleg waarom GEC de enige serieuze gegadigde zou zijn. Andere partijen kregen twintig dagen om daartegen naar de rechter te stappen.
De Provincie wees op een overeenkomst uit 2011 met GEC. Daarin is afgesproken dat de Provincie gronden voor Californië II op verzoek van GEC koopt en later aan GEC doorlevert, waarna GEC de grond bouwrijp maakt en doorverkoopt aan bedrijven. GEC is zelf een publiek-private samenwerking waarin onder meer de Provincie, het ministerie van Economische Zaken en meerdere gemeenten aandeelhouder zijn. Het bedrijf is speciaal opgericht om dit gebied te ontwikkelen. De eisende onderneming vond dat dit geen objectieve criteria zijn en dat ook in 2011 al de gelijkheid van gegadigden gold. GEC en de Provincie stelden dat de eiser in 2011 nog niet bestond en dat GEC met de overeenkomst en eerdere investeringen de enige serieuze gegadigde is.
De voorzieningenrechter volgt de Provincie en GEC. Volgens de rechter is GEC een projectvehikel dat bestaat om Californië II uit te voeren en te financieren. De afspraken uit 2011 zijn feitelijk een financieringsconstructie om dat publieke doel mogelijk te maken. GEC heeft bovendien de grondpositie, de benodigde vergunningen en de financiële verplichtingen en risico's die andere gegadigden niet hebben. Daarmee is de positie van de eiser niet gelijkwaardig aan die van GEC. Uitgifte aan een andere partij zou de financieringsconstructie doorkruisen en het publieke doel in gevaar brengen. De rechter vindt de kennisgeving weliswaar summier, maar voldoende duidelijk en toetsbaar: de eiser kon zijn bezwaren in dit kort geding naar voren brengen, en daar draait het bij de Didam-regels om.
Ook GEC had als tussenkomende partij vorderingen ingesteld: zij wilde de Provincie laten gebieden de verkoop door te zetten. Die vorderingen wijst de rechter af wegens gebrek aan belang, omdat tussen GEC en de Provincie niet in geschil is dat de verkoop er komt. Het vragen om afwijzing van de vorderingen van de eiser ziet de rechter als verweer en niet als zelfstandige vordering.
De voorzieningenrechter wijst alle vorderingen van de eisende onderneming af en veroordeelt haar in de proceskosten van de Provincie van € 2.101, plus wettelijke rente als ze niet binnen veertien dagen betaalt. GEC wordt eveneens in de proceskosten veroordeeld, maar die zijn begroot op nihil. De Provincie mag de verkoop aan GEC doorzetten.
Rechtbank Limburg · 19 oktober 2026
Civiel Recht; Goederenrecht Kantonrechter wijst verzoek tot opheffing van bewind en mentorschap af Een man uit Brabant, die in een verzorgingshuis woont, wil af van het bewind en het mentorschap dat sinds juni 2025 over hem is ingesteld. De maatregelen kwamen er na het overlijden van zijn echtgenote, in een periode van escalerende onenigheid in de familie en signalen van financieel misbruik. Almass Bewindvoering B.V. is aangesteld als bewindvoerder en mentor, dus als beheerder van zijn geld en als behartiger van zijn persoonlijke belangen. De man vindt dat hij zijn zaken weer zelf kan regelen en voelt zich door de maatregelen beperkt in zijn vrijheid en privacy. Hij stelt dat de situatie sinds de instelling wezenlijk is veranderd: hij woont zelfstandig, heeft een actief sociaal netwerk en komt afspraken na.
De man bracht ook bezwaren in tegen de manier waarop de maatregelen destijds zijn ingesteld. Volgens zijn gemachtigde heeft hij het verzoek niet zelf ondertekend en zou er geen zitting zijn geweest. De bewindvoerder-mentor wees erop dat de man het verzoek, het plan van aanpak en het mentorschapsplan in zijn aanwezigheid ondertekende. De kantonrechter kon niet met zekerheid vaststellen of de instellingszitting heeft plaatsgevonden, omdat niet bekend is waar het dossier van de rechtbank die de maatregelen instelde nu ligt. Tegen beide instellingsbeschikkingen is geen hoger beroep ingesteld, waardoor ze definitief zijn. Die bezwaren passeerde de kantonrechter dan ook.
Bij de beoordeling van het opheffingsverzoek vroeg de kantonrechter zich af of de noodzaak voor de maatregelen is weggevallen. Ter zitting vertelde de man vier keer opnieuw hetzelfde verhaal over zijn bankbezoek, waar hij hoorde dat zijn huis was verkocht en dat er een bewind was ingesteld. Hij bleef herhalen dat hij geen bankafschriften krijgt, terwijl de bank die maandelijks per post stuurt en hij ook via een bankapp inzage heeft. Over de nalatenschap van zijn vrouw zei hij dat hij een paar honderdduizend euro mist, maar dat hij het laat gaan. Twee kettingen van zijn vrouw mist hij ook nog. Zijn computer gebruikt hij sinds de verhuizing niet meer en hij verwijst voor zijn financiën naar familieleden.
De bewindvoerder-mentor stelde dat de financiën nu goed lopen, maar dat er veel vermogen is dat zorgvuldig beheerd moet worden. Ook moet de zorg worden gecoördineerd, bijvoorbeeld rond zijn hartproblemen en een gebroken voet. De zorginstelling wil dat het mentorschap blijft. De zus van de man vertelde dat hij vroeger zijn geldzaken zelf regelde met een boekhouder en het met wat hulp zonder bewind zou kunnen. Zij zei ook dat de huisarts haar eerder had gezegd dat hij zijn financiële zaken niet meer zelf kon regelen.
De kantonrechter oordeelde dat de man zijn vermogensrechtelijke en niet-vermogensrechtelijke belangen nu onvoldoende zelfstandig kan behartigen. Hij geeft deels zelf invulling aan zijn dagelijks leven, maar het ontbreekt hem op belangrijke punten aan overzicht en inzicht. De kantonrechter begrijpt zijn frustratie over de beperking van zijn autonomie. De feitelijke grondslag voor beide maatregelen is volgens hem echter ongewijzigd aanwezig. De kantonrechter wees het verzoek tot opheffing van het bewind en het mentorschap daarom af.
Rechtbank Oost-Brabant · 23 oktober 2026
Civiel Recht; Personen- En Familierecht Rechtbank bevestigt toestemming voor natuurbegraafplaats op Kalenberg in Barchem; beroep omwonenden ongegrond Op de Kalenberg in Barchem, in de gemeente Lochem, komt een natuurbegraafplaats. De gemeente gaf de Stichting Beheer Landgoed De Kalenberg op 15 januari 2025 toestemming om die bijzondere begraafplaats in gebruik te nemen. Een actiegroep, een landelijke stichting die zich tegen natuurbegraafplaatsen verzet en twee omwonenden vonden dat die toestemming niet had mogen worden verleend.
Zij gingen in administratief beroep bij de provincie Gelderland. Die liet de toestemming met een besluit van 10 juli 2025 in stand. Het beroep van de twee omwonenden verklaarde de provincie niet-ontvankelijk, omdat zij geen belanghebbenden zouden zijn. Het beroep van de twee stichtingen verklaarde de provincie ongegrond. Daarna stapten alle vier naar de rechtbank, die de zaak op 20 augustus 2026 op zitting behandelde.
Eerst keek de rechtbank naar de omwonenden. Een belanghebbende is iemand die gevolgen van enige betekenis ondervindt van het besluit voor zijn woon- of leefsituatie. Daarvoor kijkt de rechtbank onder meer naar afstand, zicht en de gevolgen voor het verkeer. De omwonenden wonen in een bosrijk gebied op 290 tot 400 meter van de locatie en hebben geen direct zicht op de begraafplaats, omdat die aan de andere zijde van de Kalenberg ligt. Het verkeer neemt volgens de rechtbank maar beperkt toe: er worden naar verwachting twee natuurbegrafenissen per maand gehouden en er zijn meerdere toegangswegen. De bewoners hoeven dus geen noemenswaardige aantasting van hun woon- en leefklimaat te vrezen.
De omwonenden beriepen zich op een uitspraak van de Raad van State uit 2020, waarin bewoners van aangrenzende percelen in beginsel belanghebbenden zijn. Dat hielp hen niet. Het perceel waarop de begraafplaats komt, grenst niet direct aan hun perceel. Dat hun perceel grenst aan andere gronden van de stichting, verandert dat niet, want de toestemming gaat niet over die gronden. De provincie heeft het administratief beroep van de omwonenden dus terecht niet-ontvankelijk verklaard.
De twee stichtingen zijn volgens de rechtbank wel belanghebbenden, gelet op hun statutaire doelen en feitelijke werkzaamheden. Hun beroepsgronden hadden alleen geen succes. Zij vonden dat de gemeente beleidsvrijheid had en had moeten onderzoeken of het openbaar belang van een gepaste lijkbezorging zich tegen de begraafplaats verzet. Ook vonden zij dat omgevingsaspecten en ruimtelijke ordening hadden moeten meewegen, en dat de provincie die gronden niet had mogen negeren.
De rechtbank wijst dat af. Volgens artikel 41 van de Wet op de lijkbezorging mag de gemeente de toestemming alleen weigeren als de ingebruikname in strijd is met wettelijke voorschriften uit die wet of het Besluit op de lijkbezorging. Van beleidsvrijheid is geen sprake, en omgevingsgerelateerde aspecten horen niet bij die toets. Die kunnen wel aan de orde komen in de lopende procedure tegen het bestemmingsplan 'Natuurbegraven op de Kralenberg Barchem'. De stichtingen verwezen naar een uitspraak van de Raad van State uit 2018, maar die ging over de vergunning voor een crematorium. Daarvoor geeft artikel 53 van de wet de gemeente wel beleidsruimte. Dat de toestemming bepaalt dat de begraafplaats alleen mag worden gebruikt in overeenstemming met het bestemmingsplan, betekent niet dat de regels van dat plan in deze procedure ter discussie staan.
De rechtbank verklaart het beroep ongegrond. De toestemming voor de natuurbegraafplaats blijft in stand. Eisers krijgen hun griffierecht niet terug en ook geen vergoeding van hun proceskosten.
Rechtbank Gelderland · 20 oktober 2026
Bestuursrecht Rechtbank vernietigt verstekvonnis: bedrijf betaalt € 2.500 voor portretfoto op bestelbus Een vrouw die in 2009 via een uitzendbureau voor een bedrijf werkte, kwam er jaren later achter dat een foto van haar op een bestelbus van dat bedrijf stond. Haar voor- en achternaam stonden erbij. De foto was tijdens het werk gemaakt. Meerdere mensen attendeerden haar op de bus. Zij stapte naar de kantonrechter en eiste onder meer een schadevergoeding van € 10.000 en een verbod om haar portret te blijven gebruiken.
Het bedrijf liet de zaak eerst verstek gaan. In een verstekvonnis van 19 maart 2025 kreeg de vrouw haar vorderingen grotendeels toegewezen, al viel de schadevergoeding lager uit dan zij had gevraagd. Het bedrijf kwam daarna in verzet tegen dat vonnis. Het bedrijf betaalde intussen al ongeveer € 7.000 op grond van het verstekvonnis, en daarom kon de kantonrechter nu opnieuw naar de hele zaak kijken.
Over het feit dat de foto niet in opdracht van de vrouw is gemaakt, zijn partijen het eens. In dat geval geldt artikel 21 van de Auteurswet: zo'n portret mag niet openbaar worden gemaakt als een redelijk belang van de geportretteerde zich daartegen verzet. Het bedrijf voerde aan dat de vrouw tijdens werktijd voor de foto had geposeerd en daarmee stilzwijgend toestemming had gegeven voor zakelijke promotie. Ook zouden de huisregels van het bedrijf het gebruik van zulke foto's toestaan. De kantonrechter volgde dat niet. Instemmen met het maken van een foto is geen vrijbrief om die foto onbeperkt te gebruiken. Het bedrijf liet bovendien niet zien dat de vrouw van de huisregels op de hoogte was gesteld.
De vrouw heeft volgens de rechter wel een redelijk belang. Zij is geen fotomodel en heeft geen zakelijke belangen te verdedigen, maar ze heeft een persoonlijkheidsrechtelijk belang: zij bepaalt zelf waarmee zij in verband wordt gebracht. Zij wil niet dat mensen denken dat zij bijklust voor het bedrijf. Ze werkt al meer dan tien jaar als communicatieadviseur in het sociale domein en wil ook daarom niet dat haar beeltenis overal voor wordt gebruikt. Het verweer dat zij na vijftien jaar nauwelijks nog herkenbaar was, sneuvelde. Verschillende mensen herkenden haar op de bus, en haar naam stond erbij.
De foto op de website van het bedrijf en op de website van de beletteraar liet de rechter buiten beschouwing. De vrouw maakte niet aannemelijk dat de foto daadwerkelijk op de eigen website van het bedrijf stond, en het is niet duidelijk of gebruik door de beletteraar aan het bedrijf kan worden toegerekend.
De gevorderde schadevergoeding van € 10.000 ging de rechter te ver. Hij stelde de immateriële schade naar billijkheid vast op € 2.500. De foto stond op één bus, en dat beperkte het bereik. De naam van de vrouw op de bus woog wel zwaarder. De rechtspraak waarin hogere bedragen zijn toegekend, ging volgens de rechter over foto's die veel breder zijn verspreid. Het gevraagde verbod was te ruim geformuleerd, omdat niet duidelijk is wat 'iedere directe of indirecte inbreuk' precies omvat. De rechter beperkte het verbod daarom tot het gebruik van het portret in reclame voor het bedrijf, zoals op de bestelbus is gebeurd. De verklaringen voor recht wees hij af, omdat niet duidelijk was welk belang de vrouw daarbij nog had naast de veroordelingen.
De kantonrechter vernietigde het verstekvonnis. Het bedrijf moet de vrouw € 2.500 schadevergoeding betalen, met rente vanaf 13 februari 2025. Het bedrijf mag het portret van de vrouw niet meer openbaar maken in reclame voor het bedrijf, op straffe van een dwangsom van € 250 per dag met een maximum van € 5.000. Daarnaast betaalt het bedrijf € 453,75 aan incassokosten en € 1.037,54 aan proceskosten. Omdat het bedrijf al ongeveer € 7.000 betaalde op grond van het verstekvonnis, moet de vrouw een deel terugbetalen. Daarvoor is geen vordering ingesteld, dus de partijen moeten dat onderling regelen.
Rechtbank Rotterdam · 23 oktober 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Rechtbank wijst vordering af: certificaathouder kwam te laat met omzetting naar certificaten op naam Een houder van twee certificaten van aandelen aan toonder in Forward Business Parks 2000 N.V. wilde die laten omzetten in certificaten op naam. Het administratiekantoor dat de aandelen houdt, de STAK, weigerde dat. De houder stapte naar de rechter en eiste dat de STAK alsnog zou meewerken, op straffe van een dwangsom.
De achtergrond is een wijziging van de administratievoorwaarden van de STAK bij notariële akte van 9 oktober 2017. Houders van certificaten aan toonder konden die tot uiterlijk 9 oktober 2022 kosteloos op naam laten stellen. Wie dat niet deed, zou zijn certificaten zien vervallen: de STAK zou de onderliggende aandelen kosteloos aanbieden aan de onderneming, waarna de niet-omgezette certificaten hun waarde verloren. De houder deed zijn verzoek pas op 18 april 2023, ruim een halfjaar na het verstrijken van die termijn.
De houder beriep zich primair op artikel 2:82 lid 6 en lid 9 van het Burgerlijk Wetboek. Volgens hem mochten eerder uitgegeven aandeelbewijzen tot 31 december 2025 worden ingeleverd, en gold dat ook voor certificaten. De rechtbank volgt hem niet. Die wetsbepaling ziet op aandelen en niet op certificaten. De wetgever heeft bewust onderscheid gemaakt tussen de regels voor aandelen van een naamloze vennootschap en contractuele certificaten van aandelen, dus de bepalingen kunnen ook niet naar analogie worden toegepast.
Subsidiair vroeg de houder om de wijziging van de administratievoorwaarden te vernietigen, en meer subsidiair om haar nietig te verklaren. Hij voerde aan dat hij geen overgangsperiode had gekregen en dat dit in strijd is met het recht op eigendom uit artikel 1 van het Eerste Protocol bij het EVRM. De rechtbank wijst dat af. De houder heeft niet duidelijk gemaakt welke bepaling hij bedoelt, laat staan waarom die in strijd zou zijn met het EVRM-protocol, dat in beginsel van toepassing is op staten. Ook de meest subsidiair gevorderde verklaring voor recht dat de STAK onrechtmatig handelt, strandt. De STAK handelt niet in strijd met een wettelijke verplichting of met haar eigen administratievoorwaarden, en de houder heeft niet uitgelegd op welke andere wijze zij onrechtmatig zou handelen. Daardoor komt de rechtbank niet toe aan de gevorderde buitengerechtelijke incassokosten.
De rechtbank wijst alle vorderingen af. De houder is in het ongelijk gesteld en moet de proceskosten van de STAK betalen: € 4.292, bestaande uit € 2.995 griffierecht, € 1.108 salaris advocaat en € 189 nakosten. Bij niet-tijdige betaling binnen veertien dagen na aanschrijving komen daar € 98 nakosten en de kosten van betekening bij, plus de wettelijke rente. Het vonnis is wat de proceskosten betreft uitvoerbaar bij voorraad.
Rechtbank Amsterdam · 21 oktober 2026
Civiel Recht