Weduwe van overleden gedetineerde krijgt geen inzage in medisch dossier en rapport over zelfdoding Een man van 58 jaar zat een gevangenisstraf van zeven jaar uit voor de handel in en smokkel van cocaïne, toen hij in 2025 levenloos in zijn cel werd aangetroffen. Volgens de lijkschouwer pleegde hij zelfdoding door verhanging. In zijn cel lag een zakje met wit poeder, en in zijn urine werd cocaïne aangetroffen. Zijn weduwe wilde weten wat er voorafgaand aan zijn dood was gebeurd en of de penitentiaire inrichting (PI) iets te verwijten valt.
Ze vroeg de Staat om zijn medisch dossier uit de detentieperiode, het volledige rapport van de interne calamiteitenonderzoekscommissie (CALOC) van de Dienst Justitiële Inrichtingen, het penitentiair dossier en nog enkele andere gegevens. Het medisch dossier hoefde ze ook niet in gedeelten te krijgen, en meer subsidiair vroeg ze het te laten verstrekken aan een onafhankelijke arts. De Staat weigerde. Hij had haar wel de conclusie van het CALOC-onderzoek laten weten: binnen de PI was navolgbaar gehandeld en er was geen nalatigheid die direct tot de zelfdoding had geleid. Het volledige rapport ging naar de Inspectie Gezondheidszorg en Jeugd. Omdat tijdsverloop de herinneringen van getuigen kan doen vervagen, nam de voorzieningenrechter het spoedeisend belang aan en beoordeelde hij de vorderingen inhoudelijk.
Het medisch beroepsgeheim geldt ook na het overlijden van de patiënt. Nabestaanden kunnen alleen inzage krijgen als ze een zwaarwegend belang aannemelijk maken, bijvoorbeeld een vermoeden van een medische fout of van schending van artikel 2 EVRM, de bescherming van het recht op leven. Dat vermoeden moet met concrete aanwijzingen worden onderbouwd. Volgens de voorzieningenrechter is dat hier niet gelukt. De man was in detentie gewaardeerd om zijn gedrag, had geen disciplinaire sancties en geen positieve urinecontroles, en werd gemonitord. Zijn gedragsverandering in de laatste periode, waarbij hij zich terugtrok en minder aan de arbeid deelnam, bleek volgens de Staat samen te hangen met de voorbereiding van zijn hoger beroep. Medewerkers spraken er toen met hem over en maakten afspraken. Ook de weduwe zelf, die intensief contact met hem had, zag de zelfdoding niet aankomen. De zaak verschilt daarmee van een eerder arrest van het gerechtshof Den Haag, waarin een zeer kwetsbare gedetineerde met suïcidale uitlatingen werd overgeplaatst en waarbij alle voorzorgsmaatregelen direct werden afgeschaald.
Voor het CALOC-rapport geldt dat de wetgever het vertrouwelijk intern melden van incidenten in de zorg zwaar laat wegen. Volgens de Hoge Raad (arrest van 10 februari 2023) kan een nabestaande dergelijke interne stukken niet via artikel 194 Rv opvragen, omdat dit de meldingsbereidheid en de kwaliteit van de zorg zou ondermijnen. Gewichtige redenen verzetten zich daarom tegen verstrekking of inzage. Voor het penitentiair dossier geldt dat de Penitentiaire maatregel en de Wet justitiële en strafvorderlijke gegevens exclusief regelen wie gegevens mag krijgen. Nabestaanden die zelf onderzoek willen doen vallen daar niet onder. De vragen uit de vierde vordering had de Staat al ter zitting beantwoord.
De weduwe kan wel gebruikmaken van artikel 7:458b BW, waarmee een onafhankelijke arts kan beoordelen of het weigeren van inzage in het medisch dossier gerechtvaardigd is. De Staat heeft toegezegd daaraan mee te werken. De voorzieningenrechter wees alle vorderingen af en veroordeelde de weduwe in de proceskosten van de Staat van € 2.101, te betalen binnen veertien dagen.
Rechtbank Den Haag · 9 november 2026
Civiel Recht Rechter stopt verbouwing van appartement op Sint Maarten na sloop van dragende muur Een eigenaar van een appartementsrecht in de Rainbow Tower Building op Sint Maarten heeft een deel van een dragende muur gesloopt, terwijl de vereniging van eigenaren hem daar twee keer voor had gewaarschuwd. Het Gerecht in eerste aanleg van Sint Maarten beval hem in kort geding alle werkzaamheden te staken.
Het gaat om een unit op de derde etage, ter hoogte van de parkeergarage. Volgens de splitsingsakte was die bedoeld als kantoor. De vorige eigenaar, het inmiddels failliet verklaarde Sabra N.V., bouwde de unit om tot drie aparte woonunits. In september 2025 kocht een Canadees bedrijf, 17366884 Canada Incorporated, de unit op een veiling van de failliete boedel. Het bedrijf werd op 17 februari 2026 eigenaar en wil de woonbestemming handhaven en de drie woonunits blijven exploiteren. Daarvoor liet het de unit renoveren.
De vereniging van eigenaren (Rainbow Tower Building Home Owners Association) waarschuwde de eigenaar op 25 maart 2026 en opnieuw op 18 augustus 2026 dat structurele wijzigingen alleen met haar toestemming zijn toegestaan. De eigenaar vond dat hij binnen de regels handelde. Hij brak vervolgens een muur af of gedeeltelijk weg, waarna de vereniging hem sommeerde alle werkzaamheden direct te staken. Daarna begon zij het kort geding. De splitsingsakte verbiedt wijzigingen aan het gebouw, aan de plattegrond en aan alles wat de constructie in gevaar kan brengen.
De vereniging eiste dat de eigenaar de werkzaamheden staakt, dat een ingenieursbureau (ICE) de unit mag inspecteren en dat hij de kosten daarvan betaalt. Ook wilde zij een gedetailleerd renovatieplan en een dwangsom van USD 2.500 per overtreding. Zij wees erop dat ICE op 21 oktober 2026 had aangegeven dat de aangetaste muur mogelijk een belangrijke rol speelt in de stabiliteit van het gebouw, waarin ongeveer 70 woningen zitten. De eigenaar voerde aan dat hij binnen zijn eigen unit mag werken, dat hij geen dragende delen heeft aangetast en dat zijn aannemer mondeling had bevestigd dat niets constructiefs was geraakt.
Het Gerecht vond aannemelijk dat een deel van een dragende muur is gesloopt. Op de foto's is te zien dat de muur van beton met ijzervlechtwerk is gemaakt. De eigenaar heeft de weggebroken delen inmiddels hersteld, maar niet op dezelfde wijze: daarbij is geen betonvlechtwerk gebruikt. Ook zijn er in andere muren openingen gemaakt waar leidingen doorheen lopen. Of dat is toegestaan en gevaar oplevert voor bovengelegen woningen, is nog niet duidelijk.
Op de zitting spraken partijen af dat ICE namens de vereniging een opname doet van de werkzaamheden, met een engineer van de eigenaar erbij. In het rapport moet staan of de eigenaar toestemming had moeten vragen en of de ingrepen nog een concreet risico opleveren. Is dat laatste zo, dan moet hij het herstel betalen. De eigenaar zei geen bezwaar te hebben tegen het voorleggen van zijn renovatieplannen. De dwangsom wees het Gerecht toe in gematigde vorm, omdat hij zich niets aantrok van de waarschuwingen en de verhouding tussen partijen moeizaam is.
Het Gerecht beval de eigenaar daarom alle werkzaamheden te staken en gestaakt te houden. Hervatten mag pas nadat het onderzoek van ICE is afgerond en de door ICE noodzakelijk geachte veiligheids- en herstelmaatregelen zijn uitgevoerd. Binnen zeven dagen moet hij een gedetailleerd renovatieplan verstrekken, en voor werkzaamheden waarvoor de splitsingsakte toestemming eist, moet hij die schriftelijk verkrijgen van de vereniging. Bij overtreding verbeurt hij USD 1.000 per overtreding of per dag, tot maximaal USD 100.000, in plaats van de gevraagde USD 2.500 met een maximum van USD 250.000. De eigenaar betaalt bovendien de proceskosten van Cg 3.699,50, vermeerderd met nakosten, en het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad. Het meer of anders gevorderde, waaronder de afzonderlijke eis dat de eigenaar de kosten van onderzoek en herstel aan de vereniging vergoedt, is afgewezen.
Gerecht in eerste aanleg van Sint Maarten · 13 november 2026
Civiel Recht Rechtbank onbevoegd in zaak over drie Bali-bungalows: koper geen consument Een Belgische belegger kocht in november 2024 drie nog te bouwen bungalows in een project op West-Bali, bij een bedrijf dat in Nederland is gevestigd. De bungalows moesten uiterlijk op 14 november 2025 sleutelklaar worden opgeleverd. Dat gebeurde niet. De koper had inmiddels € 279.000 aanbetaald op de Nederlandse zakelijke bankrekening van de verkoper. Na een ingebrekestelling op 18 mei 2026 ontbond hij de overeenkomst op 27 mei 2026 per deurwaardersexploot. Hij vorderde bij de rechtbank Rotterdam € 317.013,35, bestaande uit de aanbetaling en een contractuele boete van 10 procent, plus rente en beslagkosten.
De verkoper stelde dat de Rotterdamse rechter niet bevoegd is. Hij wees op een bepaling in de overeenkomst: geschillen worden voorgelegd aan de rechter in het arrondissement waar de onroerende zaak ligt, en dat is in Indonesië. De koper stelde dat hij als consument handelde. Voor consumenten geldt in de Europese bevoegdheidsregels (Brussel I bis) een beschermende regeling. Daarin kan een consument zijn wederpartij dagvaarden bij de rechter van zijn eigen woonplaats of van de woonplaats van de wederpartij. Een forumkeuze die vóór het ontstaan van het geschil is gemaakt, wordt dan opzijgeschoven als de consument daardoor slechter af is.
De rechtbank stelde vast dat de beschermende regeling alleen geldt voor iemand die een overeenkomst sluit los van enige bedrijfs- of beroepsmatige doelstelling, uitsluitend om aan eigen particuliere behoeften te voldoen. Dat het niet-beroepsmatige aspect zwaarder weegt, is niet voldoende: het beroepsmatige gebruik moet zo marginaal zijn dat het in de globale context onbetekenend is. Dat de koper de bungalows als privébelegging kocht en geen belegger van beroep is, bleef onbetwist. Voor zijn koopbeslissing was echter van belang of de bungalows geschikt gemaakt konden worden voor verhuur, om zijn vermogen verder op te bouwen.
De rechtbank woog daarnaast mee dat het om drie identieke bungalows op één bungalowpark gaat, op grote afstand van België. Voor zover de koper ze mede voor eigen gebruik kocht, ligt het volgens de rechtbank voor de hand dat hij hooguit één bungalow nu en dan zelf met familie zou bewonen. Daarom oordeelde de rechtbank dat de koper niet als consument handelde. De forumkeuze voor Indonesië bleef daarmee overeind. Omdat Indonesië geen lidstaat is, ging de rechtbank niet na of die keuze op grond van de Europese regels geldig is, maar toetste zij haar aan artikel 8 Rv. Dat artikel bepaalt dat de Nederlandse rechter geen rechtsmacht heeft als partijen bij overeenkomst een buitenlandse rechter bij uitsluiting hebben aangewezen.
De rechtbank verklaarde zich onbevoegd kennis te nemen van de vorderingen. De koper moet de proceskosten van de verkoper betalen, begroot op € 3.645, vermeerderd met € 98 plus betekeningskosten als het vonnis wordt betekend. De voorwaardelijke vordering van de verkoper om de koper niet-ontvankelijk te verklaren, kwam niet meer aan de orde. De kosten van dat incident werden gecompenseerd: iedere partij draagt de eigen kosten.
Rechtbank Rotterdam · 11 november 2026
Civiel Recht Rechter beveelt medisch onderzoek na verkeersongeval, verzekeraar betaalt € 18.782 voorschot Een man raakte in 2022 betrokken bij een verkeersongeval. De verzekeraar van de tegenpartij heeft erkend aansprakelijk te zijn. Wat partijen verdeeld houdt, is of de klachten die de man nu nog heeft echt door dat ongeval komen, en of het medisch dossier compleet genoeg is om dat te beoordelen. Daarom vroeg hij de kantonrechter van de rechtbank Rotterdam om een voorlopig deskundigenonderzoek te bevelen. Dat is een onderzoek door onafhankelijke deskundigen vóórdat er een hoofdprocedure is, zodat partijen weten waar ze aan toe zijn.
De verweerder voerde op de zitting aan dat de kantonrechter niet bevoegd zou zijn, omdat de schade naar verwachting hoger is dan € 25.000. De kantonrechter wees dat verweer af. Een bevoegdheidsverweer moet volgens de wet al in het verweerschrift staan en was te laat gedaan. Ook had de rechter geen reden om de zaak uit eigen beweging door te sturen naar de handelskamer, zeker nu partijen het inmiddels eens waren over de invulling van het onderzoek.
Partijen spraken af dat eerst een neuroloog de man onderzoekt en daarna een psychiater. De psychiater mag pas beginnen nadat hij het definitieve rapport van de neuroloog heeft ontvangen, en moet dat rapport meewegen. Beide deskundigen hebben toegezegd het onderzoek uit te voeren.
De kantonrechter nam de vragen over die partijen hadden afgesproken, de zogenoemde IWMD-vraagstelling uit 2025. Daarin wordt onder meer gevraagd naar de klachten van de man, de diagnose, zijn beperkingen, de vraag of nog verbetering of verslechtering te verwachten is, en hoe zijn situatie zou zijn geweest zonder het ongeval. Op gezamenlijk verzoek kwamen er twee instructies bij. De deskundigen moeten beoordelen of de beschikbare medische informatie voldoende is en, zo niet, welke aanvullende informatie nodig is. Ook krijgen ze te horen dat de man sinds medio juli een paar uur per week als Uber Eats-bezorger werkt en bestellingen per fiets bezorgt, wat hem volgens hemzelf veel moeite kost.
De neuroloog begrootte zijn onderzoek op € 7.287,23 inclusief btw, de psychiater op € 11.495 inclusief btw. Partijen hadden geen bezwaar tegen die bedragen. De rechter stelde het voorschot daarom vast op in totaal € 18.782,23. Omdat de verzekeraar de aansprakelijkheid voor het ongeval heeft erkend en partijen dit zo hebben afgesproken, moet zij dat voorschot betalen. Wie de kosten uiteindelijk draagt, wordt pas na het onderzoek bepaald, in een eventuele bodemprocedure.
De kantonrechter beval het deskundigenonderzoek, benoemde de neuroloog en de psychiater en gaf de verzekeraar twee weken na ontvangst van de nota van het Landelijk Dienstencentrum voor de Rechtspraak om € 18.782,23 voor te schieten. De deskundigen moeten binnen drie maanden na de start van hun onderzoek hun definitieve rapport inleveren en partijen de kans geven op de conceptrapporten te reageren. Alle verdere beslissingen houdt de rechter aan.
Rechtbank Rotterdam · 13 november 2026
Civiel Recht; Burgerlijk Procesrecht Hof wijst tweede verzoek af om zaak tegen Staat naar ander hof te verwijzen na incident op zitting Een man die onder een geheim adres woont, ligt in een kort geding overhoverhoop met de Staat der Nederlanden, vertegenwoordigd door de Raad voor de Rechtspraak. De voorzieningenrechter van de rechtbank Oost-Brabant deed op 4 september 2025 uitspraak in die zaak. Beide partijen gingen in hoger beroep: de man in principaal appel, de Staat in incidenteel appel. In het arrest van 10 november 2026 gaat het niet over de inhoud van dat geschil, maar over de vraag of het gerechtshof 's-Hertogenbosch de zaak wel zelf mag blijven behandelen.
Aanleiding is een zitting van een andere, meervoudige kamer van hetzelfde hof op 10 februari 2026. Wat daar precies is gebeurd, staat niet in dit arrest. Wel blijkt dat de man daar aanleiding in zag om te vragen de zaak naar een ander hof te verwijzen. Het hof wees dat verzoek al af in een tussenarrest van 21 juli 2026.
De man kwam daarna met een nieuw verzoek. Hij wees op een aanvullende aangifte tegen de betrokken politie- en parketfunctionarissen, een aansprakelijkheidstelling van de politie en de Staat, een aparte aangifte tegen de raadsheren van de meervoudige kamer, een voorbehoud van persoonlijke aansprakelijkheid en een formele klacht met het verzoek om een tuchtrechtelijke beoordeling. Hij zei, gelet op de eerdere gebeurtenissen, geen vertrouwen te hebben dat zijn veiligheid, lichamelijke integriteit en eerlijke deelname aan de procedure worden beschermd. Hij vroeg de zaak te verwijzen naar het hof Arnhem-Leeuwarden of het hof Amsterdam en de Staat te veroordelen in de kosten van dit incident.
De Staat zag geen reden voor verwijzing. Volgens de Staat gaan de 'nieuwe' omstandigheden over stukken die betrekking hebben op wat er op 10 februari 2026 is gebeurd, zodat er in feite geen sprake is van een nieuw verzoek. Over de beslissing liet de Staat het oordeel aan het hof.
Het hof wijst erop dat artikel 62b van de Wet op de rechterlijke organisatie een hof de mogelijkheid geeft een zaak naar een ander hof te verwijzen als door betrokkenheid van het hof behandeling elders gewenst is. Daarmee wordt volgens het hof een andere betrokkenheid bedoeld dan alleen het behandelen van de zaak zelf. Ook de nieuwe stellingen geven het hof geen aanleiding tot verwijzing. De aansprakelijkstellingen en de klacht veranderen dat niet. Er zijn geen omstandigheden die de gestelde vrees voor partijdigheid van het hof objectief rechtvaardigen.
In de hoofdzaak verwijst het hof de zaak naar de rol van 24 november 2026, zodat partijen kunnen opgeven wanneer ze verhinderd zijn in de periode januari tot en met mei 2027. De man wil een mondelinge behandeling waarbij hij zelf aanwezig is, en daarvoor wordt een datum gezocht. Iedere verdere beslissing is aangehouden.
Het hof wijst de vordering van de man in het incident af en veroordeelt hem in de proceskosten van het incident. Die kosten aan de zijde van de Staat zijn begroot op € 1.290 aan salaris advocaat.
Gerechtshof 's-Hertogenbosch · 10 november 2026
Civiel Recht; Burgerlijk Procesrecht