Rechtbank wijst WIA-uitkering af, UWV betaalt € 1.000 voor te late beslissing op bezwaar Een pedagogisch medewerkster uit de regio Rotterdam meldde zich op 15 februari 2022 ziek en vroeg in november 2023 een uitkering aan op grond van de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (WIA). Die uitkering is bedoeld voor mensen die door ziekte of een gebrek langdurig niet kunnen werken. Het UWV wees de aanvraag af, omdat zij volgens het instituut met passend werk nog genoeg kon verdienen. De vrouw vond dat het UWV haar klachten niet goed had onderzocht en stapte naar de rechter.
Het UWV beoordeelde de aanvraag in 2024 met een verzekeringsarts en een arbeidsdeskundige. Daaruit volgde dat de vrouw haar eigen werk niet meer kon doen, maar wel andere functies, zoals administratief medewerker en archiefmedewerker. Het inkomen in die functies lag volgens het UWV 18,89 procent lager dan wat zij zonder ziekte zou verdienen. Dat is minder dan de grens van 35 procent verlies aan verdienvermogen die nodig is voor een WIA-uitkering. In bezwaar paste het UWV de beperkingen van de vrouw enigszins aan en schrapte het één geschikte functie, omdat die te veel uren vroeg. Het verlies aan verdienvermogen werd daarmee vastgesteld op 23,58 procent. Het bezwaar bleef daarom ongegrond. Het bestreden besluit op bezwaar dateert van 2 september 2025.
In beroep voerde de vrouw aan dat het onderzoek niet zorgvuldig en niet volledig was. Haar ziektebeelden zijn volgens haar niet in samenhang beoordeeld, de bijwerkingen van haar medicijnen en haar vermoeidheid zijn niet onderzocht, en haar oogklachten zouden nauwkeurig werk in de functies bemoeilijken. Ze kon volgens haar geen vier uur per dag en twintig uur per week werken. Ze vroeg de rechtbank daarom een onafhankelijk deskundige te benoemen en deed een beroep op uitspraken van de Centrale Raad van Beroep waarin een deskundige over vermoeidheid is aangesteld.
De rechtbank volgde haar daar niet in. Volgens de rechtbank draait de WIA om objectief vast te stellen beperkingen bij het uitvoeren van passende arbeid, niet om ervaren klachten. Uit de rapporten van de artsen blijkt dat alle klachten, diagnoses en ook de medicatie en vermoeidheid zijn betrokken in de beoordeling. De verzekeringsarts zag bij het onderzoek geen afwijkingen in de aandacht en de vrouw kan autorijden. Voor haar oogklachten had zij geen medische stukken overgelegd. Het infuus dat zij noemde, kreeg zij pas na de datum waarop haar arbeidsongeschiktheid wordt beoordeeld. Ook de vermoeidheidsvragenlijst die zij overlegde, ging over de periode na die datum. Er was volgens de rechtbank geen medische reden om haar uren verder te beperken, en dus ook geen aanleiding om een deskundige te benoemen.
Wel kreeg de vrouw gelijk over de duur van de procedure. De totale procedure, gerekend vanaf het bezwaarschrift van 11 maart 2024 tot de uitspraak, duurde twee jaar en acht maanden. Dat is acht maanden meer dan de redelijke termijn van twee jaar. Omdat het UWV te laat op het bezwaar beslist heeft, ligt die overschrijding bij het UWV.
De rechtbank verklaarde het beroep ongegrond, zodat de afwijzing van de WIA-uitkering in stand blijft. Het UWV moet de vrouw wel € 1.000 schadevergoeding betalen voor de overschrijding van de redelijke termijn, en haar proceskosten van € 934 vergoeden.
Rechtbank Rotterdam · 11 november 2026
Bestuursrecht; Socialezekerheidsrecht Rechter geeft vrouw met vier kinderen tot 1 februari 2027 om eigen woning ex-partner te verlaten Een vrouw woont met haar vier kinderen in een huis dat van haar ex-partner is. De relatie is voorbij, de man woont inmiddels bij zijn moeder en wil terug naar zijn eigen woning. De vrouw heeft nog geen andere woonruimte gevonden. Wie mag er in het huis blijven wonen? Over die vraag moest de voorzieningenrechter van de rechtbank Rotterdam in een kort geding beslissen.
Partijen hadden een affectieve relatie en sloten in 2011 bij de notaris een samenlevingsovereenkomst. Daarin staat dat ieder van hen, als de overeenkomst eindigt, de kantonrechter kan vragen om nog zes maanden in de gezamenlijke woning te mogen blijven wonen. Uit de relatie zijn vier minderjarige kinderen geboren, van 4, 8, 14 en 16 jaar. De vrouw heeft het eenhoofdig gezag. De man is de enige eigenaar van de woning. Hij zegde de samenlevingsovereenkomst op 5 december 2025 op, per 5 januari 2026, en vertrok volgens eigen zeggen op 1 februari 2026 uit het huis. De vrouw bleef met de kinderen achter. Op 30 april 2026 liet de man haar weten dat zij tot 5 juli 2026 in de woning mocht blijven.
Die termijn is inmiddels verstreken. De vrouw heeft zich bij een woningcorporatie ingeschreven voor een sociale huurwoning en een urgentieverklaring aangevraagd, een bewijs dat zij met voorrang voor een huurwoning in aanmerking komt. Over die aanvraag is nog niet beslist. Volgens de rechter houdt de woningcorporatie de beslissing aan tot er vonnis is gewezen in dit kort geding. De man eiste dat de vrouw de woning binnen twee weken verlaat, op straffe van een dwangsom van € 500 per dag. De vrouw vroeg juist om te mogen blijven tot ze een eigen woning heeft, met een dwangsom van € 1.000 per dag voor de man als hij haar daarin hindert.
De rechter erkent dat de man het recht heeft om in zijn eigen woning te wonen en dat hij belang heeft bij terugkeer. Hij gaf de vrouw bovendien al een half jaar om iets anders te vinden, en zij heeft de woning inmiddels negen maanden alleen gebruikt. Daartegenover staat het belang van de vrouw en de kinderen. Omdat de beslissing de kinderen raakt, geeft de rechter volgens artikel 3 van het Internationaal Verdrag inzake de Rechten van het Kind bijzonder gewicht aan hun belangen. De man zei dat de kinderen bij hem konden blijven wonen en dat hij de zorg kon overnemen, maar de vrouw betwistte dat hij dat behoorlijk kan. Zij heeft de zorg al die jaren gedragen, dus het is voorlopig niet aannemelijk dat een verandering in het belang van de kinderen is. Ook vindt de rechter het voor de man makkelijker om tijdelijk onderdak te vinden dan voor de vrouw om woonruimte te vinden voor zichzelf en vier kinderen.
Tegelijk is het belang van de vrouw niet onbegrensd. De man heeft volgens de rechter een stip aan de horizon nodig, en die zet de rechter op 1 februari 2027. Een dag later, op 2 februari 2027, staat bij dezelfde rechtbank de zitting gepland over de omgangsregeling met de kinderen en het gezag. De rechter spreekt de hoop uit dat de urgentieverklaring snel wordt toegekend, zodat de vrouw vóór die datum een huurwoning krijgt. Dan kan de rechter in de bodemprocedure al rekening houden met de nieuwe woonsituatie. Beide dwangsommen wijst de rechter af. Een gedwongen ontruiming kan een deurwaarder zo nodig uitvoeren, en er is geen aanleiding te denken dat de man zich niet aan de uitspraak zal houden. De proceskosten worden gecompenseerd, zodat iedere partij de eigen kosten draagt.
De voorzieningenrechter veroordeelt de vrouw om de woning te verlaten zodra zij andere woonruimte heeft, maar uiterlijk op 31 januari 2027, onder medeneming van haar spullen en met afgifte van de sleutels aan de man. In reconventie, dus op de eigen vordering van de vrouw, veroordeelt de rechter de man om tot 1 februari 2027 te gedogen dat de vrouw met de kinderen het huis blijft gebruiken, of tot zij eerder een andere woning heeft gevonden. De dwangsommen worden afgewezen en het vonnis is voor beide kanten uitvoerbaar bij voorraad.
Rechtbank Rotterdam · 5 november 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Rechtbank dwingt UWV binnen twee weken te beslissen op WIA-aanvraag, bij boete € 100 per dag Een man uit Brabant vroeg op 31 oktober 2023 bij het UWV om een herbeoordeling van zijn arbeidsongeschiktheid op grond van de Wet werk en inkomen naar arbeidsvermogen (Wet WIA). Ruim twee jaar later had hij nog steeds geen besluit. Op 23 januari 2026 stelde hij het UWV daarom in gebreke, een brief waarin het bestuursorgaan twee weken krijgt om alsnog te beslissen. Het UWV ontving die brief op 26 januari 2026, maar liet ook daarna niets van zich horen. De man stapte daarom naar de rechtbank.
De rechtbank Zeeland-West-Brabant oordeelde dat het beroep kennelijk gegrond is. Dat betekent dat de zaak zonder zitting kon worden afgedaan, omdat de uitkomst voor de rechter evident was. Dat het UWV te laat was, werd niet betwist. Het UWV zelf wees in het verweerschrift op een tekort aan verzekeringsartsen als reden voor de vertraging en liet weten dat het nog onduidelijk is wanneer er een besluit kan komen.
De rechtbank legde dat argument naast een lijn die een meervoudige kamer van dezelfde rechtbank op 4 september 2026 had uitgezet in drie vergelijkbare zaken. Volgens die lijn geldt in dit soort zaken een nadere beslistermijn van zestien maanden, te rekenen vanaf de dag na ontvangst van de aanvraag. Die termijn was in deze zaak allang verstreken. De rechtbank zag geen aanleiding om van die lijn af te wijken of een andere termijn te bepalen.
De rechtbank droeg het UWV daarom op om binnen twee weken na verzending van de uitspraak alsnog een besluit bekend te maken. Houdt het UWV zich daar niet aan, dan moet het een dwangsom betalen van € 100 voor elke dag dat de termijn wordt overschreden, met een maximum van € 15.000.
Ook de kosten van de procedure komen voor rekening van het UWV. Het moet het griffierecht van € 54 aan de man vergoeden en daarnaast € 467 aan proceskosten betalen. Dat bedrag is relatief laag, omdat de gemachtigde van de man alleen een beroepschrift indiende en de zaak enkel ging over de vraag of de beslistermijn was overschreden.
Rechtbank Zeeland-West-Brabant · 6 november 2026
Bestuursrecht Rechtbank: lager WIA-dagloon na WW-periode is geen discriminatie ten opzichte van ziekengeld Een man die tot september 2021 werkte en daarna een WW-uitkering kreeg, werd in 2022 ziek. Hij ontving eerst ziekengeld, dat werd berekend op zijn WW-dagloon. Toen hij per 4 juli 2024 een loongerelateerde WGA-uitkering kreeg, de uitkering voor gedeeltelijk arbeidsgeschikten, bleek het dagloon dat daarbij hoort veel lager uit te vallen. Het UWV stelde het ongemaximeerde dagloon, het dagloon zonder wettelijk plafond, eerst vast op € 307,84. Dat is veel minder dan het ongemaximeerde dagloon van € 468,39 waarop zijn ziekengeld was gebaseerd.
De man voerde aan dat hij hierdoor ongelijk wordt behandeld ten opzichte van mensen die ziekengeld krijgen. Bij het ziekengeld wordt het dagloon van een zieke WW'er namelijk overgenomen van de WW. Een gelijke regeling ontbreekt in de Wet WIA. Door die achteruitgang in dagloon wordt volgens hem bovendien veel meer van zijn inkomsten gekort op de uitkering. Hij schatte zijn terugval eerst op € 1.300 netto per maand. De rechtbank vond een terugval van € 1.000 netto per maand niet onaannemelijk. Het UWV had na bezwaar het dagloon intussen al verhoogd naar € 336,18, omdat de maand september 2021 zonder loon was gebleven door de achteraf betaalde WW. Dat bleef volgens de man te weinig.
De zaak is behandeld in een beroep tegen die beslissing op bezwaar van 13 augustus 2025. De rechtbank stelt vast dat er een verschil in behandeling bestaat tussen ziekengeld en WIA-uitkering. Zij vindt ook dat het om rechtens vergelijkbare gevallen gaat, onder verwijzing naar een uitspraak van de Centrale Raad van Beroep van 30 juli 2024. Beide regelingen compenseren loonderving door ziekte of arbeidsongeschiktheid en kennen bijna gelijkluidende rekenregels.
Tóch is het verschil volgens de rechtbank gerechtvaardigd. Bij sociale zekerheid heeft de wetgever veel ruimte, en alleen een onderscheid zonder redelijke grond is discriminatie. Het ziekengeld is een tijdelijke voorziening van maximaal 104 weken, terwijl de WIA-uitkering blijvend is. Gelijkschakeling heeft bovendien aanzienlijke financiële gevolgen voor de staatskas. Ook is het een bewuste keuze van de besluitgever, die al in 2005 onderscheid maakte tussen de dagloonberekening voor WW en ziekengeld enerzijds en de WIA anderzijds. De brief van de minister van 6 oktober 2023 die de man aanhaalde, ging over loonloze periodes in het refertejaar en niet over het overnemen van het WW-dagloon in de WIA.
Ook het beroep op het evenredigheidsbeginsel faalt. Dat de rekenregel voor mensen met een hoog inkomen tot een forse terugval kan leiden, is geen reden om de regel buiten toepassing te laten, mede omdat het plafond in de formele wet staat. Bijzondere omstandigheden in zijn geval zijn er niet. Hij raakte volgens zijn eigen verklaring op de zitting niet in financiële problemen. De rechtbank verklaart het beroep ongegrond. Het dagloon blijft € 336,18. De man krijgt zijn griffierecht niet terug en ook geen vergoeding van proceskosten.
Rechtbank Gelderland · 11 november 2026
Bestuursrecht; Socialezekerheidsrecht Rechter geeft vader toestemming voor paspoorten van twee Afghaanse kinderen zonder moeder Een vader uit Nederland die met zijn twee kinderen uit Afghanistan is gekomen, kreeg geen reisdocument voor hen aangevraagd. De kinderen zijn geboren in 2013 en 2014 en hebben alleen de Afghaanse nationaliteit. Ze beschikken niet meer over een geldig reisdocument. De gemeente waar de vader woont ging ervan uit dat hij het gezag deelt met zijn Afghaanse ex-vrouw en dat haar toestemming dus nodig was. Zij heeft sinds 2016 geen contact meer met het gezin en haar verblijfplaats is onbekend.
De vader vroeg de kinderrechter in Groningen om vervangende toestemming. Hij vindt een reisdocument praktisch noodzakelijk voor zijn kinderen en ook sociaal van belang, bijvoorbeeld voor schoolreizen naar het buitenland. De moeder is behoorlijk opgeroepen voor de zitting, maar niet verschenen. De Raad voor de Kinderbescherming adviseerde het verzoek hoe dan ook toe te wijzen, omdat de kinderen zich in de Nederlandse samenleving moeten kunnen legitimeren. Ook Vluchtelingenwerk was bij de zitting aanwezig.
De kinderrechter deelt het standpunt van de gemeente niet. De ouders zijn in Afghanistan getrouwd en daar ook gescheiden. Uit de Afghaanse uitspraak over de echtscheiding blijkt niet dat een gezagsregeling is getroffen. Volgens het Afghaanse recht, dat hier van toepassing is, had de vader daardoor al het alleenzeggenschap over de kinderen voordat zij naar Nederland kwamen. Strikt genomen heeft hij dus geen toestemming van de moeder nodig. Toch geeft de rechter die toestemming alsnog, om zeker te stellen dat er nu daadwerkelijk een reisdocument wordt afgegeven.
De toestemming geldt voor de aanvraag van een reisdocument op grond van artikel 34 van de Paspoortwet. Omdat beide kinderen de Afghaanse nationaliteit hebben, kan dat een reisdocument voor vluchtelingen of een reisdocument voor vreemdelingen zijn. De rechter wijst op het belang van een identiteitsbewijs. In de zorg geldt de identificatieplicht vanaf de geboorte, dus ook een huisarts, apotheek of ziekenhuis kan er om vragen. In het openbaar vervoer geldt ze vanaf twaalf jaar in specifieke situaties, en voor andere overtredingen vanaf veertien jaar. Voor reizen naar het buitenland heeft ieder kind een eigen paspoort of identiteitskaart nodig, want bijschrijven op het paspoort van een ouder kan niet meer.
De kinderrechter van de rechtbank Noord-Nederland verleent daarom vervangende toestemming voor het aanvragen van een reisdocument voor beide kinderen. De beschikking is op dit punt uitvoerbaar bij voorraad, wat betekent dat ze meteen kan worden gebruikt. Wat meer of anders is verzocht, wijst de rechter af.
Rechtbank Noord-Nederland · 5 november 2026
Civiel Recht; Personen- En Familierecht