Rechter: geen Wmo-elektrische fiets voor Rotterdammer die metro op 350 meter kan bereiken Een man uit Rotterdam met medische klachten vroeg zijn gemeente om een elektrische fiets als voorziening op grond van de Wet maatschappelijke ondersteuning 2015 (Wmo 2015). Hij heeft weinig energie en kan volgens hem maximaal 500 meter lopen, op slechte dagen minder. Een elektrische fiets had hij nodig om boodschappen te doen, naar medische afspraken te gaan en zijn sociale contacten te onderhouden.
Het college van burgemeester en wethouders van Rotterdam wees de aanvraag op 17 april 2025 af. Na bezwaar bleef het college bij die afwijzing, met een besluit van 20 oktober 2025. De man stelde daarop beroep in bij de rechtbank Rotterdam, die de zaak op 5 oktober 2026 op zitting behandelde.
De man voerde aan dat het college te weinig gewicht had gegeven aan zijn beperkte loopafstand. Ook kan hij lopend slechts een paar boodschappen meenemen. Online boodschappen bestellen lukt niet, omdat hij niet digitaal vaardig is. Het openbaar vervoer is voor hem geen optie, omdat hij dat maar sporadisch kan betalen en al schulden heeft. Verder wees hij op een adviesbrief bijzondere bijstand van 4 maart 2019, waarin hem werd aangeraden in beweging te blijven.
De rechtbank oordeelt dat het college de aanvraag terecht heeft afgewezen. Een gemeente verstrekt alleen een maatwerkvoorziening als iemand zijn beperkingen niet zelf, met hulp uit zijn omgeving of met een algemene voorziening kan verminderen of wegnemen. Volgens de rechtbank kan de man het openbaar vervoer lopend bereiken: er ligt een metrostation op 350 meter en een bushalte op 400 meter van zijn woning. Het college mocht daarom stellen dat hij zich met het openbaar vervoer zelfstandig kan verplaatsen en dus zelfredzaam is en kan participeren.
Dat een elektrische fiets het bereiken van zijn bestemmingen gemakkelijker maakt, verandert dat niet. Het college hoeft geen voorziening te verstrekken die het alleen comfortabeler maakt om bestemmingen te bereiken. Ook zijn beperkte draagcapaciteit, zijn gebrek aan digitale vaardigheden, zijn geldzorgen en het advies om in beweging te blijven leiden niet tot een ander oordeel. Het college wees tijdens de zitting bovendien op andere mogelijkheden: de man kan kosteloos terecht bij de huizen van de wijk voor computer- en bewegingscursussen en hij kan een vergoeding aanvragen voor zijn kosten van het openbaar vervoer.
De rechtbank verklaart het beroep ongegrond. De afwijzing van de elektrische fiets blijft dus staan. De man krijgt zijn griffierecht niet terug en ook geen vergoeding van zijn proceskosten.
Rechtbank Rotterdam · 11 november 2026
Bestuursrecht Raad van State: omwonenden Wilhelminapark mogen niet in beroep na verhuizing buurman Omwonenden van het Wilhelminapark in Utrecht willen de parkeerstrook aan de parkzijde van de straat behouden. Het college van burgemeester en wethouders besloot op 5 april 2024 die strook aan de openbaarheid te onttrekken, waarmee de parkeerplaatsen verdwijnen. Eén bewoner stelde daartegen beroep in bij de rechtbank. Daarna verhuisde hij. Daardoor viel zijn belang bij de zaak weg, en daarmee ging ook de inhoudelijke beoordeling niet door.
De zaak heeft een voorgeschiedenis. In 2021 deed de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State al uitspraak over dezelfde parkeerstrook. Het college nam naar aanleiding daarvan een nieuw besluit, dat nu aan de orde was.
De rechtbank Midden-Nederland verklaarde het beroep van de bewoner op 27 juni 2025 niet-ontvankelijk. Omdat hij tijdens de procedure was verhuisd, had hij geen procesbelang meer. Tegen die uitspraak gingen een aantal andere omwonenden in hoger beroep. Zij waren bij de rechtbank als derde-belanghebbenden aangemerkt. Zij voerden aan dat de bewoner het beroep ook namens hen en een groot deel van de buurt had ingesteld, via een initiatiefgroep. Eén persoon voerde volgens hen de procedure om het rechtssysteem niet onnodig te belasten, terwijl alle omwonenden nog steeds belang hadden bij de uitkomst.
De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State volgde die redenering niet. Het beroepschrift was ingediend en ondertekend door de bewoner zelf. Daaruit bleek niet dat hij ook namens anderen optrad, en er was geen machtiging overgelegd. De rechtbank had de omwonenden bovendien in een brief van 10 februari 2025 laten weten dat zij als derde-belanghebbenden bij de procedure waren betrokken. Ook in hun eigen stukken noemden zij zich zo, en in het hogerberoepschrift stond zelfs nadrukkelijk dat zij geen beroep hadden ingesteld.
De Afdeling wees er verder op dat de omwonenden geen belang hadden dat tegengesteld was aan dat van de bewoner. Zij kwamen net als hij op voor het behoud van de parkeerstrook. Volgens de wet kan geen hoger beroep worden ingesteld door een belanghebbende aan wie redelijkerwijs kan worden verweten dat hij niet zelf in beroep is gegaan bij de rechtbank. Dat verwijt trof hier de omwonenden. Dat het beroep van de bewoner wegens het ontbreken van procesbelang niet-ontvankelijk was verklaard, maakte dat niet anders.
De Afdeling bestuursrechtspraak verklaarde het hoger beroep van de omwonenden daarom niet-ontvankelijk. Het college hoeft geen proceskosten te vergoeden. De inhoud van het besluit om de parkeerstrook aan de openbaarheid te onttrekken is niet beoordeeld.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Raad van State wijst planschadeclaim voor winkelgebouw in Someren af ondanks gegrond hoger beroep Een bedrijf in Someren eigenaar van een winkelgebouw, stelde dat de waarde van zijn panden was gekelderd van € 2.690.000 naar € 226.000. De oorzaak was een nieuw bestemmingsplan uit 2017. Dat plan staat detailhandel op de eerste verdieping van het gebouw niet meer toe, terwijl het voorgaande plan uit 2013 dat wel mogelijk maakte. Het bedrijf vroeg de gemeente daarom om een tegemoetkoming in planschade.
Het college van burgemeester en wethouders wees de aanvraag af. Het volgde het advies van een adviesbureau: de ruimere gebruiksmogelijkheden bestonden alleen in de vier jaar tussen 2013 en 2017. Het bedrijf had het pand al in 1995 gekocht, en op dat moment was detailhandel op de eerste verdieping volgens het college niet toegestaan. Het vervallen van zo'n tijdelijk voordeel, dat pas na de eigendomsverkrijging ontstond, geeft geen recht op een vergoeding.
De rechtbank Oost-Brabant verklaarde het beroep van het bedrijf in een uitspraak van 26 april 2024 ongegrond. In hoger beroep oordeelde de Raad van State in een tussenuitspraak van 26 november 2025 dat de afwijzing onvoldoende was gemotiveerd. Het college had niet aannemelijk gemaakt dat een gebruiksverbod uit de bouwverordening van 1968 in 1995 al gold. Dat verbod gold alleen als de bestemming van het plan al was verwezenlijkt. Het college kreeg de kans de gebreken te herstellen, en deed dat op 3 februari 2026 met een nieuw besluit.
In de uitspraak van nu speelde een nieuwe wending. Het bedrijf verduidelijkte pas in deze fase dat de schade alleen de eerste verdieping betreft van het deel van het gebouw dat in het bestemmingsvrije gebied van het oude uitbreidingsplan ligt. Dat deel is in 1985 gebouwd met een bouwvergunning voor een winkel op de begane grond en een magazijn op de verdieping. De Raad van State liet de vraag of de woonbestemming was verwezenlijkt daarom rusten.
Volgens de Raad van State mocht daar in 1995 niet worden gebouwd, omdat het deel op meer dan vijftien meter van de voorgevelrooilijn ligt, zo bepaalde de bouwverordening van 1993. De bouwvergunning uit 1985 was geen stilzwijgende vrijstelling voor een zelfstandige winkel op de verdieping. Het gebruik van het magazijn als winkel zou bovendien in strijd zijn met de bouwverordening van 1968. Daarvoor zijn ingrijpende bouwkundige veranderingen nodig, omdat voor een winkel andere eisen gelden voor brandveiligheid en toegankelijkheid. Dat de verdieping soms werd gebruikt voor de verkoop van kerstspullen deed niet ter zake en was ook niet onderbouwd.
De conclusie van de Raad van State is dat de gunstige gebruiksmogelijkheden van het plan uit 2013 niet bestonden toen het bedrijf het pand kocht. Het college heeft de aanvraag daarom terecht afgewezen. Het hoger beroep is gegrond, omdat het oorspronkelijke besluit van 16 februari 2023 gebrekkig was gemotiveerd. De Raad vernietigt de uitspraak van de rechtbank en het besluit van het college, maar het beroep tegen het herstelbesluit is ongegrond: de afwijzing van de planschade blijft staan. Het college moet de proceskosten van € 5.137 vergoeden en het griffierecht van € 924 terugbetalen.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Raad van State: verkiezing Universiteitsraad Erasmus Universiteit blijft geldig ondanks fouten Een student die meedeed aan de verkiezing voor de Universiteitsraad van de Erasmus Universiteit Rotterdam kreeg 20 van de 5445 uitgebrachte stemmen. Hij had 444 stemmen nodig voor een van de twaalf zetels van de studentengeleding. Volgens hem was de verkiezing oneerlijk verlopen en moest de uitslag van onwaarde worden verklaard. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State oordeelde dat de uitslag blijft staan.
De student had zich als eenpersoonslijst aangemeld onder de partijnaam 'Students First EUR'. Het Centraal Stembureau (CSB) van de universiteit stuurde alle studenten vooraf een e-mail waarin stond dat voor de partij en voor elke kandidaat een aparte motivatie moest worden ingeleverd. De student leverde maar één motivatietekst in. Het CSB beschouwde die als zijn persoonlijke motivatie, zodat op de stempagina bij zijn lijst geen partijnaam en geen lijstmotivatie verschenen. Zijn lijst heette daar alleen met zijn eigen naam. Op de laatste stemdag, 20 april 2026, klaagde hij bij het CSB over ongelijke behandeling. Ook was een algemene oproep-video om te gaan stemmen op het sociale-mediakanaal van de Universiteitsraad geplaatst, waarin enkele partijen in beeld kwamen maar zijn lijst niet. Het CSB haalde die video na zijn klacht weg.
Tussen partijen was niet in geschil dat er twee onregelmatigheden waren geweest: de ontbrekende partijnaam op de stempagina en de video. De student noemde daarnaast dat studieverenigingen concurrerende lijsten op sociale media hadden gepromoot en dat zijn eigen promotievideo niet was gedeeld. De Afdeling zag hierin geen extra onregelmatigheden. Promotie door aan de instelling gelieerde organisaties is volgens de gedragscode voor de verkiezingen niet verboden, en het CSB hoeft alleen te onderzoeken of de in die code genoemde regels zijn overtreden. De ontbrekende lijstinformatie kwam volgens de Afdeling voor rekening en risico van de student zelf. Hij had op de openbare zitting van 2 april 2026 of vanaf 13 april, toen de stempagina zichtbaar was, kunnen melden dat de aanduiding niet klopte. Het CSB zou zo'n verzoek hebben verwerkt.
Daarna keek de Afdeling of de twee vaststaande onregelmatigheden de uitslag wezenlijk hadden beïnvloed, zoals artikel 17 van het kiesreglement vereist voor een onwaardigverklaring. De exacte invloed is niet vast te stellen, maar de concrete omstandigheden wijzen niet op een wezenlijke beïnvloeding. De video was geen promotie voor bepaalde partijen maar een algemene stemoproep. Dat daarin alleen herkenningspunten van een aantal partijen voorkwamen was onzorgvuldig, maar onvoldoende om het stemgedrag in relevante mate te beïnvloeden. Dat de partijnaam ontbrak, kan volgens de Afdeling wel enige invloed hebben gehad. Maar het college toonde met cijfers van eerdere verkiezingen aan dat eenpersoonslijsten doorgaans weinig stemmen halen, ongeacht hun aanduiding. Er was ook geen sprake van verwarring bij kiezers, en de student had onder zijn partijnaam geen campagne gevoerd.
De student voerde verder aan dat hij zich tijdens de hoorzitting bij de adviescommissie niet adequaat had kunnen verdedigen, omdat die in het Nederlands werd gehouden en hij die taal niet spreekt. De Afdeling verwierp dat. Hij was vooraf gewezen op de taal en op de mogelijkheid om een tolk of ondersteuner mee te nemen, en heeft daar geen gebruik van gemaakt. Dat komt voor zijn rekening en risico.
De Afdeling verklaarde het beroep ongegrond. Het college van bestuur van de universiteit hoeft geen proceskosten te vergoeden. De verkiezingsuitslag blijft daarmee geldig.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Raad van State: klooster Mariabosch in Baexem hoeft geen gemeentelijk monument te worden, sloop mag In Baexem, gemeente Leudal, staat het kloostercomplex Mariabosch. Het bestaat uit een kapel uit 1933, een middendeel uit 1877 met een tussendeel uit 1934 en een poortgebouw uit 1954. Sinds 2010 is het complex geen klooster meer. Het middendeel, waarvan het Oude Klooster uit 1877 deel uitmaakt, is niet in gebruik. In 2012 zijn de kapel, het poortgebouw en andere onderdelen als gemeentelijk monument aangewezen. Het middendeel niet, want dat zou worden vervangen door nieuwbouw. Het complex moet huisvesting bieden aan onder meer het Samen Zorgen Huis Leudal, dat sinds 2019 in de kapel zit.
Erfgoedvereniging Bond Heemschut vroeg het college van burgemeester en wethouders van Leudal in 2019 om het Oude Klooster alsnog als monument aan te wijzen. Volgens de vereniging heeft dit oudste deel van het complex een grote cultuurhistorische waarde. Het college wees de aanvraag af bij besluit van 22 december 2020 en hield die afwijzing na bezwaar overeind in een besluit van 22 februari 2022. Het college erkende de cultuurhistorische waarde, maar vond dat de herontwikkeling van het hele complex tot zorglocatie zwaarder weegt. Daarvoor moet het hele middendeel worden gesloopt. Het college baseerde zich op artikel 5, derde lid, van de Erfgoedverordening Leudal 2018. Daarin staat dat een pand niet wordt aangewezen als de eigenaar aantoonbaar onevenredig wordt benadeeld of de ontwikkelmogelijkheden aantoonbaar onevenredig worden beperkt.
De rechtbank Limburg verklaarde het beroep van Bond Heemschut op 4 april 2025 gegrond wegens een motiveringsgebrek. Het college had dat gebrek volgens de rechtbank hersteld met een nadere motivering van 25 september 2024. Daarom liet de rechtbank de rechtsgevolgen van het vernietigde besluit in stand. Ook kende zij de vereniging een schadevergoeding van € 875 toe van het college en € 875 van de Staat wegens overschrijding van de redelijke termijn. Bond Heemschut ging in hoger beroep tegen het in stand laten van de rechtsgevolgen.
De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State verwerpt alle bezwaren. Eerst het verwijt dat het college niet op de aanvraag zou hebben beslist. De vereniging had in bezwaar inderdaad al aangevoerd dat zij alleen het Oude Klooster bedoelde en niet het hele middendeel. Toch is er geen gebrek in de besluitvorming. Het Oude Klooster maakt deel uit van het middendeel, en doordat het college vasthield aan sloop van het hele middendeel, beslistte het ook over het Oude Klooster.
Ook het verwijt dat het college onzorgvuldig te werk ging, slaagt niet. Een waardebepaling met het puntensysteem uit de beleidsregels had niets veranderd, omdat de cultuurhistorische waarde niet ter discussie stond. Het alternatieve plan van de vereniging was bovendien beoordeeld en bleek niet uitvoerbaar, omdat delen ervan op gronden liggen met een beschermingszone in het omgevingsplan. De vereniging kon dat plan schriftelijk toelichten en had dat ook mondeling kunnen doen op de hoorzitting in bezwaar. Het college onderzocht wel degelijk of het Oude Klooster te behouden was: uit een studie van Satijnplus Architecten uit 2009 bleek dat behoud van het middendeel door de slechte bouwkundige staat niet mogelijk was.
Ook het herstel van het motiveringsgebrek houdt stand. Alleen bij sloop van het hele middendeel kunnen er 40 nieuwbouwappartementen komen. Bij behoud van het Oude Klooster zijn dat er hooguit 20: 10 in het gerenoveerde middendeel en 10 in een nieuwbouwblok. Het alternatieve plan van de vereniging met 36 appartementen strijdt met het omgevingsplan vanwege onder meer een veiligheidszone, een geurzone en een beschermingszone voor een watergang. Dat de vereniging dit niet gemotiveerd betwistte, telde mee. Met 20 appartementen stijgen de kosten per appartement zo sterk dat de herontwikkeling in gevaar komt. De Afdeling deelt ook het oordeel dat het Oude Klooster in slechte bouwkundige staat verkeert, zoals blijkt uit een rapport van DOOK erfgoedwerk van 30 augustus 2024. Een visuele inspectie door de vereniging waarbij de buitengevels nog goed leken, verandert dat niet.
Bij de belangenafweging telt volgens de Afdeling mee dat naast monumentenzorg ook volkshuisvesting, leefbaarheid en toegang tot medische zorg spelen, en dat het behoud van de waardevollere delen van het complex in het gedrang komt als de herontwikkeling niet doorgaat. Het college mocht daarom meer gewicht geven aan het voorkomen van onevenredige benadeling van de eigenaar dan aan behoud van het Oude Klooster.
Het hoger beroep is ongegrond. De Afdeling bevestigt de uitspraak van de rechtbank voor zover aangevallen. Het Oude Klooster wordt dus geen gemeentelijk monument en het college hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht