Raad van State wijst misbruik van hoger beroep af in AVG-zaak tegen deken advocaten Een man diende op 18 januari 2021 een klacht in tegen de deken van de orde van advocaten in Oost-Brabant. Het Hof van Discipline wees de deken van Overijssel aan om die klacht te onderzoeken. Na dat onderzoek stuurde de deken van Overijssel hem op 27 januari 2022 een standpunt over de klacht, het zogeheten dekenstandpunt. Twee dagen later deed de man een beroep op de Algemene Verordening Gegevensbescherming (AVG). Hij eiste dat het dekenstandpunt werd gewist, of dat de persoonsgegevens daarin werden gecorrigeerd. Volgens hem had de deken dat standpunt niet mogen opstellen, omdat de wettelijke poging om de klacht minnelijk te regelen niet had plaatsgevonden.
De deken liet in februari 2022 weten dat de AVG alleen het wissen van persoonsgegevens kent, niet van een standpunt als geheel. Ook vroeg de deken de man aan te geven welke gegevens onjuist waren en hoe ze gerectificeerd moesten worden. De man reageerde daarop, maar gaf geen onderbouwing van specifieke persoonsgegevens. Op 14 maart 2022 wees de deken het verzoek af. Volgens de deken was er een voldoende gerechtvaardigd belang om een dekenstandpunt te geven, en kan het Hof van Discipline zo'n standpunt naast zich neerleggen.
Tegen die afwijzing maakte de man bezwaar. De deken verklaarde dat bezwaar op 6 mei 2022 niet-ontvankelijk, omdat de man, ook al kreeg hij daartoe de kans, geen gronden had aangevoerd tegen het besluit. De rechtbank Oost-Brabant bevestigde dat oordeel op 5 augustus 2022: de man had in bezwaar alleen over inzage geschreven en niets gezegd over de afwijzing van zijn verzoek om rectificatie.
In hoger beroep voerde de man aan dat de Europese privacyverordening de verwerker verplicht om binnen één maand opgave te doen. Een uitzondering daarop moet binnen die maand worden gemeld, en de bewijslast ligt volledig bij de verwerker. Volgens de man had de deken beide verplichtingen genegeerd, en kon de nationale regelgeving daar niets aan veranderen. Ook vroeg hij om prejudiciële vragen te stellen aan het Hof van Justitie van de EU.
De Afdeling bestuursrechtspraak kwam niet toe aan de inhoud. Zij verwees naar haar uitspraak van dezelfde dag in een andere zaak van deze man. Daarin oordeelde zij dat hij misbruik maakt van het recht om hoger beroep in te stellen. Hij doet herhaaldelijk verzoeken, dient veel kansloze klachten in, voert veel procedures, levert onduidelijke processtukken aan en werkt onvoldoende mee. Zijn procesgedrag in deze zaak past in dat patroon, en hij moet worden geacht te weten dat dit hoger beroep evident geen kans van slagen heeft. Prejudiciële vragen stelde de Afdeling niet, omdat de man niet had aangegeven waarop die vragen gericht zouden moeten zijn.
De man had ook gevraagd om schadevergoeding wegens overschrijding van de redelijke termijn. Volgens de Afdeling bestaat bij een niet-ontvankelijk hoger beroep wegens misbruik van recht in beginsel geen spanning en frustratie die recht geeft op vergoeding van immateriële schade. Er was geen reden om hiervan af te wijken.
De Afdeling verklaarde het hoger beroep daarom niet-ontvankelijk wegens misbruik van recht en wees het verzoek om schadevergoeding af. De deken hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Rechtbank wijst eis tot deblokkering TikTok-account af wegens IS-nasheeds in video's Een man met ruim 27.000 volgers op TikTok stapte naar de rechter nadat het platform zijn account op 20 mei 2026 permanent blokkeerde. TikTok stelde dat hij in meerdere video's en berichten muziek had gebruikt die in strijd is met de richtlijnen over gewelddadige en haatdragende inhoud. De man eiste in kort geding dat zijn account binnen 48 uur werd hersteld, op straffe van een dwangsom.
De kern van het geschil draaide om zogenoemde nasheeds: islamitische vocale muziek die de man had toegevoegd aan zijn content via de muziekbibliotheek van TikTok. TikTok toonde aan de hand van vertalingen aan dat drie van deze nasheeds direct afkomstig zijn van of verbonden zijn met de terroristische organisatie Islamitische Staat. Twee ervan komen uit het songbook van de Ajnad Foundation, de mediatak van IS. De teksten bevatten passages over slachtingen, onthoofdingen en bloedvergieten.
De man voerde aan dat hij de taal van de nasheeds niet verstond en zich niet bewust was van de inhoud. De rechter verwierp dit verweer: het gewelddadige en haatdragende karakter van de muziek wordt er niet door weggenomen. Bovendien had de man, die wist dat een deel van zijn volgers de taal wel spreekt, de verantwoordelijkheid om na te gaan wat er in de muziek werd gezongen voordat hij die gebruikte.
De man voerde ook aan dat de nasheeds beschikbaar waren in de eigen muziekbibliotheek van TikTok en daarom niet tot een overtreding konden leiden. De rechter ging daar niet in mee: gebruikers vullen die bibliotheek zelf en TikTok verwijdert muziek zodra zij er lucht van krijgt. Bovendien had de man bij het gebruik van muziek ingestemd met de voorwaarden van TikTok, die hem verplichten de Communityrichtlijnen te volgen.
Een ander verweer betrof de zogeheten 90-dagenregel uit het beleid van TikTok: schendingen 'vervallen' na negentig dagen en mogen daarna niet meer als grondslag voor een blokkering worden gebruikt. De man betoogde dat die termijn ingaat op de dag dat hij de content plaatste. De rechter oordeelde anders: de termijn begint te lopen op het moment dat TikTok de schending constateert en de gebruiker daarvan op de hoogte stelt. TikTok handelde binnen die termijn en voldeed daarmee aan haar eigen beleid.
De man stelde verder dat TikTok de Europese Digitaledienstenverordening had geschonden door onvoldoende te waarschuwen. De rechter verwierp ook dit standpunt. TikTok had op 24 april 2026 al een eerste waarschuwing gegeven, ruim voor de uiteindelijke blokkering. Dat TikTok in de waarschuwingen niet expliciet de muziek als bron van het probleem had benoemd, maakte dit niet anders: gelet op de inhoud van de video's had de man dit zelf gemakkelijk kunnen achterhalen.
Ten slotte woog de rechter de belangen af. Het belang van TikTok om haar platform vrij te houden van extremistisch materiaal en een veilige omgeving te bieden voor gebruikers, woog zwaarder dan het belang van de man bij behoud van zijn account, ook al heeft hij zelf geen banden met IS en is hij geen sympathisant van extremistisch gedachtegoed. De rechter wees alle vorderingen af en veroordeelde de man in de proceskosten van TikTok, begroot op € 2.101.
Rechtbank Midden-Nederland · 23 oktober 2026
Civiel Recht CBb vernietigt weigering ACM om reisbranche-mails openbaar te maken Een reisondernemer vroeg in juli 2023 aan de Autoriteit Consument & Markt (ACM) om openbaarmaking van documenten over het toezicht op de reisbranche: e-mails en een brief die de toezichthouder had uitgewisseld met de reisbranchevereniging ANVR en de Consumentenbond. De ACM wees die verzoeken af. Na bezwaar bleef de weigering in januari 2024 in stand. Het ging om 100 e-mails en één brief.
De ACM baseerde haar weigering op twee bepalingen uit de Instellingswet Autoriteit Consument en Markt. De stukken van de ANVR en de Consumentenbond mocht zij volgens artikel 7 niet openbaar maken, omdat het gegevens zijn die zij voor haar toezicht heeft verkregen. Haar eigen e-mails hield zij tegen op grond van artikel 12w, in samenhang met artikel 12u. Dat artikel zegt dat openbaarmaking achterwege blijft als die in strijd is of zou kunnen komen met het doel van het toezicht. Volgens de ACM zouden marktpartijen zich terughoudender opstellen bij het delen van informatie als die later openbaar kan worden, en dat schaadt de effectiviteit van haar toezicht.
De rechtbank Rotterdam verklaarde het beroep van de ondernemer op 23 januari 2025 ongegrond. Daartegen stelde de ondernemer hoger beroep in bij het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBb). Hij vond dat de ACM per passage van elk document had moeten motiveren waarom openbaarmaking het toezicht zou schaden. Ook vond hij dat de rechtbank ten onrechte was voorbijgegaan aan de bredere reikwijdte van zijn tweede verzoek: dat betrof volgens hem ook andere documenten dan e-mails met de ANVR en de Consumentenbond.
Het CBb stuurde de ACM op 17 augustus 2026 een brief met kritische vragen over haar ruime uitleg van artikel 12w. Naar aanleiding daarvan meldde de ACM op 10 september 2026 dat zij 25 van de e-mails toch openbaar kan maken. Daarnaast bleek haar zoekslag naar relevante documenten onvolledig te zijn geweest. Een nieuwe zoekslag had al nieuwe documenten opgeleverd en was nog niet klaar.
Op de zitting van 14 september 2026 erkende de ACM dat haar beslissing op bezwaar voor vernietiging in aanmerking komt. Zij had te lichtvaardig geconcludeerd dat openbaarmaking van die 25 e-mails het toezicht zou schaden, en haar eerste zoekslag was te beperkt. De ACM zei toe alle documenten opnieuw te beoordelen: de eerder gevonden e-mails en de brief, de nieuw gevonden stukken en wat er nog bijkomt. Zij vroeg daarvoor vier maanden.
Omdat de ACM de onrechtmatigheid erkende, slaagt het hoger beroep. Het CBb gaf geen oordeel over de uitleg van de artikelen 7 en 12w, omdat nog onduidelijk is welke documenten er uiteindelijk in beeld komen. Het vernietigde de uitspraak van de rechtbank, verklaarde het beroep tegen de beslissing op bezwaar alsnog gegrond en vernietigde die beslissing.
De ACM moet uiterlijk op 1 februari 2027 een nieuwe beslissing op het bezwaar nemen, met inachtneming van de afspraken die partijen op de zitting hebben gemaakt. Tegen die nieuwe beslissing staat alleen beroep open bij het CBb zelf. De ACM moet bovendien het betaalde griffierecht van € 950 vergoeden en de proceskosten van € 3.736 betalen.
College van Beroep voor het bedrijfsleven · 27 oktober 2026
Bestuursrecht Rechter verbiedt vrouw om Stichting Huis voor Dieren op Facebook te beschuldigen van fraude en dierenmishandeling Een vrouw uit Overijssel plaatste jarenlang berichten op Facebook waarin zij de voorzitter van Stichting Huis voor Dieren en haar voormalige dierencrematorium beschuldigde van fraude, oplichting, dierenmishandeling, corruptie en psychische stoornissen. Aanleiding was een ontevreden ervaring in 2021, toen de vrouw haar hond liet cremeren bij het crematorium en op de urn de pootafdruk en naam van het dier ontbraken.
In de Facebook-berichten beschreef de vrouw de voorzitter als iemand met een 'narcistische en psychopatische stoornis', beweerde zij dat dieren illegaal in kliko's waren gedumpt in plaats van gecremeerd, en riep zij oud-medewerkers op zich bij haar te melden over vermeende misstanden. Ze tagde daarbij ook instanties als de NVWA, de Rijksrecherche en nieuwsmedia. De vrouw presenteerde haar beweringen als vaststaande feiten en noemde zichzelf een 'klokkenluider'.
Stichting Huis voor Dieren en haar voorzitter stapten naar de rechter en vorderden onder meer een verbod op verdere negatieve uitlatingen, verwijdering van de berichten, een rectificatie en een verbod op het doen van meldingen bij instanties. Zij stelden dat de beschuldigingen onrechtmatig waren omdat daarvoor geen bewijs bestond. Tegelijk werd gevorderd dat twee andere gedaagden, de nieuwe eigenaren van het crematorium, geen bedrijfsinformatie meer mochten doorspelen.
De rechter stelde vast dat de beschuldigingen de grens van de vrijheid van meningsuiting overschreden. Hoewel de vrouw het recht heeft zich kritisch uit te laten over dienstverlening waarbij zij ontevreden was, gaan de berichten veel verder: ze bevatten ernstige beschuldigingen van strafbare feiten en beledigingen die als vaststaande feiten worden gepresenteerd, terwijl de vrouw in haar juridische verweer zelf toegaf dat de onderliggende feiten niet allemaal bewezen zijn. De rechter oordeelde dat het recht op bescherming van de goede naam in dit geval zwaarder weegt dan het recht op vrije meningsuiting.
De vorderingen werden deels toegewezen en deels afgewezen. Een rectificatie wees de rechter af, omdat het verbod en de verwijdering van de berichten al voldoende tegemoet komen aan de belangen van de stichting. Het verbod om meldingen te doen bij politie en andere instanties wees de rechter ook af, omdat onvoldoende was aangetoond dat de aangiften opzettelijk onjuist waren. De vorderingen tegen de nieuwe eigenaren van het crematorium werden volledig afgewezen, omdat onvoldoende vaststond dat de stichting nog rechthebbende was op de bedrijfsinformatie na de overdracht.
De vrouw moet de berichten binnen 24 uur na betekening van het vonnis verwijderen en mag geen vergelijkbare uitlatingen meer plaatsen op haar Facebook-profiel en haar besloten Facebook-groep. Bij overtreding verbeurt zij een dwangsom van € 250 per dag, met een maximum van € 15.000. Ook moet zij de proceskosten van de stichting betalen, begroot op € 2.254. Omdat de vorderingen tegen de nieuwe eigenaren zijn afgewezen, moet de stichting op haar beurt de proceskosten van die twee gedaagden vergoeden, begroot op € 1.707.
Rechtbank Overijssel · 22 oktober 2026
Civiel Recht Raad van State verhoogt proceskostenvergoeding in Woo-geschil van Veldhovense raadslid met gemeente Een raadslid uit Veldhoven vroeg op grond van de Wet open overheid (Woo) om documenten van de gemeente Veldhoven. Aanleiding was een verklaring die wethouders in februari 2022 hadden voorgelezen tijdens een raadsvergadering, waarin het raadslid werd beschuldigd van het doen van schadelijke uitspraken over collega's. Het raadslid wilde inzage in de stukken die aan die beschuldigingen ten grondslag lagen.
Het college van burgemeester en wethouders verstrekte vijf documenten, maar deels met zwartgelakte namen. Over andere gevraagde documenten stelde het college dat het ging om openbaar toegankelijke informatie die niet door het college was opgemaakt of ontvangen, en dus niet onder de Woo valt. Het raadslid maakte bezwaar, maar dat werd ongegrond verklaard. De rechtbank Oost-Brabant oordeelde vervolgens dat het college zijn weigering onvoldoende had gemotiveerd en gaf het college de kans dat gebrek te herstellen. Na een aanvullende motivering oordeelde de rechtbank dat het college dat herstel correct had uitgevoerd en liet de rechtsgevolgen van het besluit in stand.
Het raadslid ging in hoger beroep bij de Raad van State. Zij voerde onder meer aan dat zij haar Woo-verzoek in bezwaar niet had uitgebreid maar slechts verduidelijkt, dat er meer documenten bij het college moesten berusten, dat sociale mediaposts wél onder de Woo zouden vallen en dat de zwartlakkingen van persoonsgegevens onterecht waren. De Raad van State volgde al deze argumenten niet.
Over de sociale mediaberichten oordeelde de Raad van State dat het college slechts had kennisgenomen van die berichten zonder er printscreens van te maken. Die informatie was daarmee niet neergelegd in een door het college opgemaakt of ontvangen document en valt dus niet onder de Woo. Ook bestond er geen verplichting voor het college om dergelijke gegevens alsnog te vervaardigen. Over de volledigheid van de zoekslag oordeelde de Raad van State dat het raadslid niet aannemelijk had gemaakt dat er meer relevante documenten bij het college berustten.
Over de zwartgelakte namen bevestigde de Raad van State het oordeel van de rechtbank. Namen van ambtenaren die niet uit hoofde van hun functie in de openbaarheid treden, hoeven niet openbaar te worden gemaakt. Dat sommige medewerkers hun naam en werk zelf op LinkedIn zetten, betekent niet dat zij daarmee als functionaris in de openbaarheid treden. Ook de naam van een externe adviseur was terecht weggelakt: externe adviseurs treden niet automatisch in de openbaarheid, net zomin als advocaten dat doen.
Op één punt kreeg het raadslid wel gelijk. De rechtbank had een tijdig ingediende zienswijze over de aanvullende motivering van het college ten onrechte niet bij de beoordeling betrokken. Dit raakte niet de inhoudelijke uitkomst, maar wel de berekening van de proceskostenvergoeding: voor het indienen van een zienswijze had de rechtbank nog een half punt extra moeten toekennen. De einduitspraak van de rechtbank werd op dat punt vernietigd.
De Raad van State veroordeelt de gemeente Veldhoven tot vergoeding van de totale proceskosten in beroep en hoger beroep van € 4.280,25, waarvan € 4.203,00 voor rechtsbijstand en € 77,25 voor reiskosten. Daarnaast moet de gemeente het betaalde griffierecht van € 289,00 terugbetalen.
Raad van State · 28 oktober 2026
Bestuursrecht