Hoge Raad vernietigt boete van € 250.000 voor verboden grondverkoop: hof matigde niet onder aflossing Een B.V. kocht in 2011 van de gemeente Peel en Maas een stuk grond om duurzame woningen te bouwen volgens het 'cradle-to-cradle'-principe. De koopprijs was € 455.000. In de koopovereenkomst stond dat de koper zijn rechten en plichten niet mocht overdragen zonder schriftelijke toestemming van de gemeente. Wie dat toch deed, verbeurde een boete van € 250.000.
Het oorspronkelijke bouwplan bleek niet levensvatbaar. Met toestemming van de gemeente verkocht de B.V. twee percelen aan derden. Over de resterende ruim 1.300 vierkante meter grond schreef zij in 2018 aan de gemeente dat een lokale ondernemer daar nieuwbouwwoningen wilde realiseren, en zij vroeg om toestemming voor de overdracht. In juli 2018 mailde zij dat zij ervan uitging dat er geen bezwaren waren als de gemeente niets meer van zich liet horen. Een schriftelijke toestemming kwam er niet. Toch droeg de B.V. de grond op 23 november 2018 over aan een projectontwikkelaar, voor € 195.000 exclusief btw. Direct daarna werd de B.V. ontbonden. De opbrengst kwam terecht bij de beheermaatschappij die bestuurder van de B.V. was.
De gemeente stapte naar de rechter tegen die beheermaatschappij en tegen de drie bestuurders daarvan. Zij vorderde € 250.000 schadevergoeding, gelijk aan de contractuele boete. Volgens de gemeente had de beheermaatschappij onrechtmatig gehandeld door actief te bewerkstelligen dat de B.V. haar verplichtingen niet nakwam. De aansprakelijkheid van de bestuurders baseerde zij op een wetsartikel over aansprakelijkheid voor onrechtmatige daden van bestuurders van rechtspersonen. De rechtbank Limburg wees de vordering toe tot € 195.000. Het gerechtshof 's-Hertogenbosch kende in 2025 het volledige bedrag van € 250.000 toe.
In cassatie bij de Hoge Raad voerden de beheermaatschappij en de bestuurders onder meer aan dat het hof de boete had moeten matigen. De wet geeft de rechter de mogelijkheid een afgesproken boete te verlagen als de billijkheid dat klaarblijkelijk eist. Het hof had matiging afgewezen. Het woog daarbij mee dat de beheermaatschappij onrechtmatig jegens de gemeente had gehandeld door de schuld die de B.V. aan haar had, af te lossen.
Daarmee ging het hof volgens de Hoge Raad de fout in. De boete is afgesproken tussen de gemeente en de B.V., en alleen die verhouding is van belang bij de vraag of de boete moet worden gematigd. De rechtsverhouding tussen de beheermaatschappij en de gemeente, en een eventuele wettelijke schadeplicht van de beheermaatschappij, speelt bij die beoordeling geen rol. Het hof had dat onderscheid niet gemaakt. De overige klachten van het middel konden niet tot cassatie leiden; de Hoge Raad hoefde dat niet verder te motiveren.
De Hoge Raad vernietigt het arrest van het hof 's-Hertogenbosch van 18 maart 2025 en verwijst de zaak naar het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, dat de zaak opnieuw moet behandelen. De gemeente moet de kosten van de cassatieprocedure betalen: € 8.627,40 aan verschotten en € 2.600 voor salaris, met wettelijke rente als zij niet binnen veertien dagen betaalt.
Hoge Raad · 6 november 2026
Civiel Recht; Ondernemingsrecht Kantonrechter ontbindt huurovereenkomst winkelruimte wegens achterstand van € 26.495 na afwijzing beroep op gebreken Een huurster van een winkelruimte in Amsterdam bouwde een huurachterstand op van ruim € 26.000. Ze huurde het pand sinds augustus 2022 voor € 3.980,25 per maand. Haar verhuurder, een Luxemburgs vastgoedbedrijf, stapte naar de rechter en eiste onder meer ontbinding van de huurovereenkomst en ontruiming van het pand.
De huurster verweerde zich door te stellen dat ze de huur terecht had ingehouden vanwege ernstige gebreken aan het pand: structurele daklekkages, rioolproblemen, stankoverlast en gedwongen sluitingen van haar winkel. Ze beweerde die problemen herhaaldelijk te hebben gemeld, maar stelde dat de verhuurder geen duurzame oplossing had geboden. In een tegenvordering vroeg ze om verlaging van de huurprijs.
De kantonrechter verwierp het verweer van de huurster op alle punten. Ze had haar stellingen namelijk op geen enkele manier onderbouwd. Zo beweerde ze dat de winkelvloer regelmatig blank stond en dat ze de winkel 's ochtends niet kon openen, maar ze overlegde geen enkel bewijs: geen foto's, geen video's, geen verklaringen van derden. Ook bleek uit de stukken niet dat ze vóór 27 oktober 2025 over lekkage had geklaagd bij de verhuurder. De verhuurder ontkende gemotiveerd dat er sprake was van ernstige gebreken en wees op de herstelwerkzaamheden die medio 2025, begin 2026 en begin september 2026 waren uitgevoerd. Een door de verhuurder ingeschakelde aannemer had bovendien geen stank in het pand geconstateerd.
Daarnaast wees de rechter erop dat de huurovereenkomst zelf opschorting, huurprijsvermindering en verrekening uitsluit in de algemene bepalingen. De huurster beriep zich nog op een uitzondering in diezelfde voorwaarden, maar liet na dat standpunt feitelijk toe te lichten.
De kantonrechter liet de huurster nog één kans: als ze binnen een maand de volledige achterstand én alle tot dan toe vervallen huurtermijnen voldoet, hoeft de huurovereenkomst niet te worden ontbonden. Doet ze dat niet, dan worden de huurovereenkomst ontbonden en moet ze het pand ontruimen. Voor een gevorderde dwangsom zag de rechter geen aanleiding, omdat de verhuurder al een executoriale titel heeft en niet heeft onderbouwd waarom een extra prikkel nodig zou zijn. Ook de gevorderde machtiging om de ontruiming zelf uit te voeren, wees de rechter af: gedwongen ontruiming moet via een deurwaarder verlopen.
De kantonrechter veroordeelde de huurster tot betaling van de huurachterstand van € 26.495,70, een contractuele boete van € 2.700, buitengerechtelijke incassokosten van € 1.039,95 en proceskosten van € 2.932,16. Als de huurovereenkomst wordt ontbonden, is de huurster ook een gebruikersvergoeding verschuldigd van € 3.980,25 per maand tot de daadwerkelijke ontruiming, met een extra boete van € 300 per maand bij niet-tijdige betaling. De vordering tot schadevergoeding na ontruiming werd deels verwezen naar een afzonderlijke schadeprocedure.
Rechtbank Amsterdam · 27 oktober 2026
Civiel Recht Kantonrechter beveelt ontruiming van eetcafé na acht maanden huurachterstand bij Heineken Heineken verhuurt een bedrijfsruimte in Groningen die wordt gebruikt als eetcafé. De huurder betaalde de huur al ongeveer acht maanden niet meer. Inmiddels is de achterstand opgelopen tot € 88.876,11, bij een huurprijs van € 11.140,47 per maand. Twee andere bedrijven hebben zich in de huurovereenkomst hoofdelijk aansprakelijk gesteld voor de verplichtingen van de huurder. Heineken vroeg de kantonrechter in kort geding, een spoedprocedure, om ontruiming van het pand en om betaling van de achterstand.
De zaak is behandeld door de kantonrechter van de rechtbank Noord-Nederland, zittingsplaats Groningen. Op 27 oktober 2026 vond de mondelinge behandeling plaats. Namens Heineken verschenen drie medewerkers, bijgestaan door gemachtigde mr. H.J. Heynen. De drie gedaagden verschenen niet, waarop de rechter verstek tegen hen verleende. Bij verstek wordt een vordering toegewezen, tenzij die onrechtmatig of ongegrond lijkt.
De kantonrechter vond dat Heineken een spoedeisend belang had. Er was al acht maanden huur onbetaald en Heineken vreesde dat ook de komende termijnen niet betaald zouden worden. Volgens de rechter kan van een verhuurder in die situatie niet worden verlangd dat hij de uitkomst van een bodemprocedure afwacht. Tegelijk benadrukte de rechter dat ontruiming in kort geding een ingrijpende maatregel is die de huurbescherming raakt. Voor toewijzing moet daarom in hoge mate waarschijnlijk zijn dat een gewone procedure tot hetzelfde resultaat zou leiden.
Die waarschijnlijkheid zag de kantonrechter hier wel. Een huurachterstand van acht maanden, met de verwachting dat die verder oploopt, is een ernstige tekortkoming in de nakoming van de huurovereenkomst. Heineken had om ontruiming binnen acht dagen gevraagd. Die termijn vond de rechter te kort voor het ontruimen van een bedrijfspand, en hij verlengde die tot veertien dagen na betekening van het vonnis. Ook de gevraagde betalingen werden toegewezen, met uitzondering van rente over huurtermijnen vanaf november 2026, omdat die termijnen nog niet opeisbaar zijn.
De huurder moet het eetcafé binnen veertien dagen na betekening van het vonnis ontruimen met alle personen en zaken die er zijn, behalve spullen van Heineken, en de sleutels afgeven. De drie gedaagden moeten hoofdelijk € 96.956,82 aan achterstallige huur tot en met oktober 2026 betalen, vermeerderd met contractuele rente van 1% per maand vanaf 13 oktober 2026. Daarnaast moeten zij € 5.456,24 aan openstaande drankleveranties betalen, met wettelijke handelsrente, en € 11.140,47 per maand vanaf 1 november 2026 tot de dag van daadwerkelijke ontruiming. Hoofdelijk betekent dat Heineken elk van hen voor het volledige bedrag kan aanspreken. Ook de proceskosten van € 2.357,62 komen voor hun rekening. Het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad, dus het kan direct worden uitgevoerd, ook als gedaagden in verzet gaan.
Rechtbank Noord-Nederland · 10 november 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Recreatiepark-geschil: rechtbank wijst € 16.114 toe voor bouwgebreken maar houdt oordeel over perceel en verhuurplicht aan Een echtpaar kocht in 2020 een recreatiewoning op een bungalowpark voor € 283.300. Na oplevering in 2023 bleek er van alles mis: een ontbrekende grindkoffer voor de hemelwaterafvoer, een kapot draaikiepraam in de badkamer, ontbrekende deurrubberen, gebrekkig schilderwerk aan de gevels, een niet goed ingewerkte loodafdichting, een ontbrekende noodoverstort op het dak, een warmtepomp zonder verplichte werkschakelaar en een ontbrekend energielabel. Daarnaast waren er klachten over het park zelf: waterplassen op de wegen, gevaarlijk aangelegde verlichting en geen deugdelijke afvalvoorziening.
De eigenaren van het recreatiepark wierpen daar tegenover dat het om een bungalow ging en niet om een reguliere woning, zodat er lagere eisen zouden gelden. De rechtbank verwierp dat verweer: ook een recreatiewoning moet aan de voor dat type woning geldende eisen van het bouwbesluit voldoen en deugdelijk zijn ingericht met de overeengekomen voorzieningen. Dat het om een vakantieverblijf gaat, maakt dat niet anders.
Voor de meeste bouwgebreken wees de rechtbank de gevorderde bedragen (gedeeltelijk) toe, waarbij zij bij uiteenlopende offertes steeds de lagere, beter onderbouwde bedragen aannam. De vordering over de voor- en achterdeur werd afgewezen: het verschil met de minimale deurbreedten uit het bouwbesluit was zodanig gering dat er geen rechtens relevant gebrek was aangetoond. De kosten voor nieuwe sloten werden evenmin toegewezen omdat niet was komen vast te staan dat de eigenaren sleutels hadden achtergehouden of er slordig mee waren omgegaan.
Het echtpaar vorderde ook een boete wegens te late oplevering: de bouw duurde veel langer dan de overeengekomen 100 werkbare werkdagen. De rechtbank bevestigde dat de oplevertermijn een fatale termijn was, maar wees de schadeclaim toch af. Het echtpaar had ter zitting zelf verklaard dat zij het hele jaar wilden recreëren en helemaal niet van plan waren te verhuren. Daarmee viel de grondslag voor de gevorderde misgelopen huurinkomsten weg, en voor de overige schadeberekeningmethoden was onvoldoende gesteld.
Over de omvang van het perceel staat een aparte strijd. Het echtpaar stelt 409 m² te hebben gekocht maar een stuk minder te hebben gekregen door onjuist geplaatste hagen en overbouw door naburige kavels. De partijen spraken naar stelling van het echtpaar op 1 november 2023 af hoe de grenzen hergetrokken zouden worden. De rechtbank belastte het echtpaar met het bewijs van die afspraken en hield iedere beslissing over het perceel aan.
Over de verhuurverplichting oordeelde de rechtbank dat de koopovereenkomst weliswaar als uitgangspunt heeft dat de woning 245 dagen per jaar beschikbaar moet zijn voor verhuur, maar dat het echtpaar voldoende had aangevoerd om tegenbewijs te mogen leveren. Het echtpaar stelt dat de verkopers tijdens de onderhandelingen hebben gezegd dat die bepaling er puur voor de gemeente in stond en in de praktijk niets voorstelde. De rechtbank stelde verder vast dat de verhuurplicht, voor zover die bestaat, in elk geval niet de verplichting inhoudt om uitsluitend via het parkbedrijf te verhuren. Die vordering van de parkeigenaren werd afgewezen.
Het parkverbod dat de eigenaren aan een van de kopers hadden opgelegd wegens het niet betalen van de volledige parkkosten, werd door de rechtbank buiten werking gesteld. Het echtpaar had de betaling gedeeltelijk mogen opschorten omdat het parkbedrijf zelf eerder tekortschoot in de parkvoorzieningen. Een opschorting van ongeveer een derde van de betalingsverplichtingen achtte de rechtbank proportioneel. Het verzoek om artikel 11 van het parkreglement, dat het parkverbod mogelijk maakt, geheel te vernietigen, wees de rechtbank af: de bepaling bevat voldoende waarborgen en is niet onredelijk bezwarend.
De rechtbank veroordeelde de parkeigenaren tot het treffen van maatregelen tegen wateroverlast, het herstellen van de parkverlichting en het voeren van overleg over de afvalinzameling. De vordering over de slagboom werd afgewezen omdat tijdens de procedure al een nieuwe elektrische slagboom was geplaatst. De parkeigenaren werden ook veroordeeld om mee te werken aan de vestiging van erfdienstbaarheden voor gemeenschappelijke muren en nutsvoorzieningen, maar niet aan een erfdienstbaarheid van weg naar de openbare weg, omdat die buiten de reikwijdte van de contractuele verplichting viel.
De rechtbank wees in totaal € 16.114,22 aan schadevergoeding toe voor de bouwgebreken. Over de percelen en de verhuurverplichting wordt eerst bewijs geleverd voordat de rechtbank verder beslist.
Rechtbank Oost-Brabant · 28 oktober 2026
Civiel Recht Kantonrechter ontbindt huur na 17 maanden achterstand en wijst incassokosten af wegens oneerlijk boetebeding Een verhuurder uit Eindhoven kreeg zijn huurders voor de kantonrechter in Rotterdam omdat zij sinds eind 2024 een woning huren en de huur al langere tijd niet meer betaalden. Op het moment van de zitting was de achterstand opgelopen tot € 21.837,08, ruim 17 maanden huur. De maandelijkse huur bedraagt € 1.253,55. De verhuurder, RP Onroerend Goed, eiste betaling van de achterstand met rente en incassokosten, ontbinding van de huurovereenkomst en ontruiming van de woning.
De zaak richtte zich tegen twee huurders. Een van hen verscheen met een advocaat en erkende dat de achterstand groot is, maar verzette zich tegen ontbinding en ontruiming. Zij voerde aan dat zij te maken heeft gehad met huiselijk geweld en financieel misbruik door de andere huurder. Haar inkomen daalde, waardoor zij de huur niet meer zelfstandig kon opbrengen. Op dit moment zoekt zij een andere woning via een urgentieverklaring. De tweede huurder verscheen niet, waardoor tegen hem verstek is verleend. Omdat de eerste huurder wel was verschenen, kon de tweede niet in verzet komen, alleen in hoger beroep.
De kantonrechter vond de achterstand ernstig genoeg om de huurovereenkomst te ontbinden. Bij een achterstand van meer dan drie maanden is dat doorgaans het geval, maar de rechter weegt alle omstandigheden mee. Hier woog zwaar dat de huur ook na de dagvaarding structureel niet is betaald. De kantonrechter had begrip voor de persoonlijke situatie van de huurster, maar oordeelde dat een verhuurder zo'n grote en oplopende achterstand niet hoeft te accepteren. Hij hoeft ook niet te wachten met juridische stappen tot er duidelijkheid is over een urgentieaanvraag of een andere sociale huurwoning.
De incassokosten en de rente wees de rechter af. Artikel 17.2 van de huurovereenkomst bepaalt dat de huurder bij te late betaling een administratieve boete van € 10 verschuldigd is. Volgens de wet zou de huurder alleen wettelijke rente en incassokosten moeten betalen. Het opleggen van een extra boete wijkt in het nadeel van de huurder af van de wet en is daarom een oneerlijke bepaling. Daardoor kan de verhuurder zich er niet op beroepen, en ook niet op de incassokosten en rente uit de wet. Andere oneerlijke bepalingen vond de rechter niet, voor zover ze voor deze zaak van belang waren. Ook een deel van de vordering voor de rest van de maand wees hij af, omdat de verhuurder niet had uitgelegd waarom de huurders die zouden moeten betalen.
De huurders moeten hoofdelijk de achterstand van € 21.837,08 betalen en de woning binnen veertien dagen na betekening van het vonnis verlaten. Tot de dag van de ontruiming betalen zij een gebruiksvergoeding van € 1.253,55 per maand. Ook worden zij hoofdelijk veroordeeld in de proceskosten van € 1.576,61. Het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad, wat betekent dat het meteen kan worden uitgevoerd, ook als een van de partijen in hoger beroep gaat.
Rechtbank Rotterdam · 13 november 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht