Rechtbank vernietigt verstekvonnis: bedrijf betaalt € 2.500 voor portretfoto op bestelbus Een vrouw die in 2009 via een uitzendbureau voor een bedrijf werkte, kwam er jaren later achter dat een foto van haar op een bestelbus van dat bedrijf stond. Haar voor- en achternaam stonden erbij. De foto was tijdens het werk gemaakt. Meerdere mensen attendeerden haar op de bus. Zij stapte naar de kantonrechter en eiste onder meer een schadevergoeding van € 10.000 en een verbod om haar portret te blijven gebruiken.
Het bedrijf liet de zaak eerst verstek gaan. In een verstekvonnis van 19 maart 2025 kreeg de vrouw haar vorderingen grotendeels toegewezen, al viel de schadevergoeding lager uit dan zij had gevraagd. Het bedrijf kwam daarna in verzet tegen dat vonnis. Het bedrijf betaalde intussen al ongeveer € 7.000 op grond van het verstekvonnis, en daarom kon de kantonrechter nu opnieuw naar de hele zaak kijken.
Over het feit dat de foto niet in opdracht van de vrouw is gemaakt, zijn partijen het eens. In dat geval geldt artikel 21 van de Auteurswet: zo'n portret mag niet openbaar worden gemaakt als een redelijk belang van de geportretteerde zich daartegen verzet. Het bedrijf voerde aan dat de vrouw tijdens werktijd voor de foto had geposeerd en daarmee stilzwijgend toestemming had gegeven voor zakelijke promotie. Ook zouden de huisregels van het bedrijf het gebruik van zulke foto's toestaan. De kantonrechter volgde dat niet. Instemmen met het maken van een foto is geen vrijbrief om die foto onbeperkt te gebruiken. Het bedrijf liet bovendien niet zien dat de vrouw van de huisregels op de hoogte was gesteld.
De vrouw heeft volgens de rechter wel een redelijk belang. Zij is geen fotomodel en heeft geen zakelijke belangen te verdedigen, maar ze heeft een persoonlijkheidsrechtelijk belang: zij bepaalt zelf waarmee zij in verband wordt gebracht. Zij wil niet dat mensen denken dat zij bijklust voor het bedrijf. Ze werkt al meer dan tien jaar als communicatieadviseur in het sociale domein en wil ook daarom niet dat haar beeltenis overal voor wordt gebruikt. Het verweer dat zij na vijftien jaar nauwelijks nog herkenbaar was, sneuvelde. Verschillende mensen herkenden haar op de bus, en haar naam stond erbij.
De foto op de website van het bedrijf en op de website van de beletteraar liet de rechter buiten beschouwing. De vrouw maakte niet aannemelijk dat de foto daadwerkelijk op de eigen website van het bedrijf stond, en het is niet duidelijk of gebruik door de beletteraar aan het bedrijf kan worden toegerekend.
De gevorderde schadevergoeding van € 10.000 ging de rechter te ver. Hij stelde de immateriële schade naar billijkheid vast op € 2.500. De foto stond op één bus, en dat beperkte het bereik. De naam van de vrouw op de bus woog wel zwaarder. De rechtspraak waarin hogere bedragen zijn toegekend, ging volgens de rechter over foto's die veel breder zijn verspreid. Het gevraagde verbod was te ruim geformuleerd, omdat niet duidelijk is wat 'iedere directe of indirecte inbreuk' precies omvat. De rechter beperkte het verbod daarom tot het gebruik van het portret in reclame voor het bedrijf, zoals op de bestelbus is gebeurd. De verklaringen voor recht wees hij af, omdat niet duidelijk was welk belang de vrouw daarbij nog had naast de veroordelingen.
De kantonrechter vernietigde het verstekvonnis. Het bedrijf moet de vrouw € 2.500 schadevergoeding betalen, met rente vanaf 13 februari 2025. Het bedrijf mag het portret van de vrouw niet meer openbaar maken in reclame voor het bedrijf, op straffe van een dwangsom van € 250 per dag met een maximum van € 5.000. Daarnaast betaalt het bedrijf € 453,75 aan incassokosten en € 1.037,54 aan proceskosten. Omdat het bedrijf al ongeveer € 7.000 betaalde op grond van het verstekvonnis, moet de vrouw een deel terugbetalen. Daarvoor is geen vordering ingesteld, dus de partijen moeten dat onderling regelen.
Rechtbank Rotterdam · 23 oktober 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Hof bekrachtigt vonnis en verklaart ook nieuwe merken van DNACC nietig DNACC ging in hoger beroep tegen het vonnis van de rechtbank Den Haag van 27 maart 2024, waarin haar merken bouwbakkie, bakkie en rolbakkie nietig waren verklaard omdat ze beschrijvend zijn voor een containerbak en dus geen onderscheidend vermogen hebben. Die rechtbank wees om die reden alle vorderingen van DNACC tegen de exploitant van Opslagbakkie.nl af, wees de tegenvordering tot nietigverklaring van de oude merken toe en veroordeelde DNACC in de proceskosten. In hoger beroep wilde DNACC dat het hof alsnog haar vorderingen zou toewijzen, terwijl de wederpartij op zijn beurt ook nietigverklaring vroeg van de nieuwe merken die DNACC in 2023 had laten inschrijven.
Het gerechtshof Den Haag onderschrijft het oordeel van de rechtbank volledig. De woorden bak, bouwbak en rolbak zijn onbetwist beschrijvend voor een container, en volgens het hof verandert de verkleinvorm bakkie daar niets aan. Het hof wijst erop dat de uitgang kie een vorm van populair taalgebruik is die ongeacht de grootte van een voorwerp wordt gebruikt, zoals ook een aanhangwagen wel een bakkie wordt genoemd. Er is dan ook een direct verband tussen de merken en de containerverhuur waarvoor ze zijn ingeschreven, waardoor het publiek ze meteen als beschrijving opvat in plaats van als herkomstaanduiding van één bepaald bedrijf.
DNACC probeerde het hof ervan te overtuigen dat de merken door jarenlang en intensief gebruik alsnog zijn ingeburgerd bij het publiek. Ze wees op reclame op vrachtwagens en honderden billboards, een reclamebudget van meer dan twee miljoen euro tussen 2018 en 2022 en een omzet van bijna € 46 miljoen in diezelfde periode. Het hof vindt dit onvoldoende bewijs. Omzet- en reclamecijfers zeggen volgens het hof niets over het marktaandeel van DNACC of over het percentage klanten dat de merken daadwerkelijk aan haar bedrijf koppelt, en marktonderzoek daarnaar ontbreekt. Bovendien is DNACC alleen in Nederland actief, terwijl voor een Beneluxmerk inburgering in de hele Benelux nodig is, inclusief het Nederlandstalige deel van België. Om die reden verklaart het hof niet alleen de oude merken, maar op vordering van de wederpartij ook de in 2023 aangevraagde nieuwe merken bouwbakkie, bakkie en rolbakkie alsnog nietig, voor zover ze zien op de verhuur van containers.
Ook het beroep van DNACC op handelsnaamrecht wijst het hof van de hand. Zelfs als DNACC de namen bakkie, bouwbakkie en rolbakkie als handelsnaam zou hebben gevoerd, zijn ook die beschrijvend, en is niet aangetoond dat het publiek ze specifiek met DNACC associeert. Het woord opslagbakkie wijkt bovendien voldoende af in klank en beeld, zodat geen verwarring bij het publiek te duchten is. Omdat de merken en handelsnamen van DNACC dus geen bescherming bieden, blijft er voor haar geen grondslag over om tegen het gebruik van opslagbakkie.nl op te treden.
Het hof bekrachtigt daarom het vonnis van de rechtbank Den Haag volledig en verklaart daarnaast ook de nieuwe merken van DNACC uit 2023 nietig, voor zover ze betrekking hebben op de verhuur van containers. DNACC wordt, als de in het ongelijk gestelde partij, veroordeeld in de proceskosten van het hoger beroep, begroot op € 21.723,90.
Gerechtshof Den Haag · 18 augustus 2026
Civiel Recht; Intellectueel-eigendomsrecht Avient wint modelrechtgeschil over kunststof scheepskettingen van Chinese concurrent Avient Protective Materials B.V., de Nederlandse producent van de bekende Dyneema-vezels, stapte naar de rechter omdat een Chinese concurrent zijn geregistreerde modelrechten zou schenden. Die concurrent, Shanghai Port Star Rigging Co. Ltd, verkocht onder de naam 'SuperLink' kunststof kettingen voor gebruik in de scheepvaart die volgens Avient vrijwel identiek zijn aan zijn eigen Dyneema-kettingen.
De kettingen zijn gemaakt van UHMWPE, een ultrasterke synthetische vezel die eind jaren zeventig werd uitgevonden door DSM. Avient heeft twee geregistreerde Uniemodellen voor de ketting en de bijbehorende schalmen. Port Star was eerder distributeur van de Dyneema-ketting maar brengt nu een eigen versie op de markt. Op de Breakbulk Europe-beurs in Rotterdam in juni 2026 presenteerde Port Star haar SuperLink-ketting, waarop Avient meteen beslag liet leggen op de tentoongestelde producten en het promotiemateriaal.
Port Star betwistte de geldigheid van de modelrechten niet op grond van nieuwheid of eigen karakter, maar voerde aan dat de bescherming niet geldt omdat de vorm van de ketting en schalmen volledig door de technische functie wordt bepaald. Daarvoor wees Port Star op octrooiaanvragen van Avient zelf en van zijn rechtsvoorganger DSM, waaruit zou blijken dat de gelaagde wikkelingen en de zogeheten Möbius-draaiing puur functionele keuzes zijn die de sterkte en flexibiliteit van het product vergroten.
De voorzieningenrechter verwierp dat verweer. Avient legde een verklaring over van een van de oorspronkelijke ontwerpers, die uitlegde dat het concept begon met de wens een product te maken dat associaties oproept met zware stalen scheepskettingen, terwijl het in werkelijkheid uiterst licht is. Dat 'wow-effect' was een bewuste esthetische keuze. De ontwerper beschreef ook concrete visuele beslissingen: de breedte-verhoudingen van de banden, het openlaten van de zijkanten, en de plaatsing van de draaiing in één van de wangen om een visueel eigen accent te geven. Alleen als de techniek de enige bepalende factor is, geldt de uitzondering op modelrechtbescherming. Dat was hier niet het geval.
De rechter stelde verder vast dat alle kenmerkende elementen van de modellen, de gelaagde weefselstructuur, de strakke schalmvorm, de onderlinge bevestiging van de schalmen en de wijze van draaien, op vrijwel identieke wijze zijn terug te vinden in de SuperLink-ketting. De kleine verschillen die Port Star aanwees, zoals een afwijkend stikselpatroon en een iets minder scherpe hoek van de draaiing, zijn zo ondergeschikt dat ze voor de zogenoemde 'geïnformeerde gebruiker', iemand met kennis van de sector maar geen technisch expert, geen andere algemene indruk opleveren.
Niet alle vorderingen van Avient werden gehonoreerd. De eis dat Port Star zou worden verboden te beweren dat de SuperLink haar eigen innovatie is, wees de rechter af omdat Avient die vordering niet goed had onderbouwd. Ook de recall-brief aan afnemers en de eis tot vernietiging van voorraden sneuvelden, omdat Port Star onweersproken had gesteld dat zij nog geen enkele ketting aan een Europese klant had verkocht.
De voorzieningenrechter beval Port Star de inbreuk op de modelrechten in de gehele Europese Unie met onmiddellijke ingang te staken. Port Star moet daarnaast binnen dertig dagen informatie verstrekken over de herkomst van de kettingen, de productieaantallen en de verkochte aantallen in de EU. Bij overtreding riskeert Port Star een dwangsom van € 10.000 per dag of € 1.000 per verkocht product, met een maximum van € 250.000. Port Star werd ook veroordeeld tot betaling van de proceskosten van Avient, begroot op € 19.049,57.
Rechtbank Den Haag · 28 augustus 2026
Civiel Recht; Intellectueel-eigendomsrecht Rechter heft bewijsbeslag van Jaguar tegen BYD om Ti7 op en corrigeert proceskostenveroordeling Autofabrikant Jaguar Land Rover legde in augustus 2026 bewijsbeslag op gegevens van BYD over de Ti7, een zevenzits SUV die BYD ontwierp. Jaguar vermoedt dat het ontwerp inbreuk maakt op haar Uniemodellen voor de Land Rover Defender. BYD Nederland en BYD Europe vorderden in kort geding dat dit beslag wordt opgeheven, en dat Jaguar de executie stopt van dwangsommen van € 500.000 die BYD volgens Jaguar had verbeurd.
Dit vonnis is een herstelvonnis. De voorzieningenrechter van de rechtbank Den Haag had op 11 november 2026 vonnis gewezen. Daarin stond bij de proceskostenveroordeling per vergissing dat BYD de kosten moest betalen, terwijl de rechter Jaguar had veroordeeld. BYD vroeg verbetering op grond van artikel 31 Rv. Jaguar maakte daartegen geen bezwaar. De rechtbank vond de fouten kennelijk en herstelde ze: overal waar BYD stond, staat nu Jaguar. Het hele vonnis is in dit herstelvonnis opnieuw weergegeven.
Inhoudelijk oordeelde de voorzieningenrechter dat het beslag onnodig is voor zover het de gestelde inbreuk op de modellen van Jaguar betreft. Jaguar had in haar verzoekschrift niet gezegd dat zij het beslag nodig had om die inbreuk te bewijzen. Jaguar voerde aan dat zij de gegevens nodig heeft om de omvang van de inbreuk en de schade vast te stellen. Dat sneed geen hout: BYD verkoopt de Ti7 niet in de Europese Unie, dus er kan nog geen schade zijn. Een mogelijke inbreuk in de toekomst is volgens de rechter geen rechtsbetrekking in de zin van artikel 194 Rv. Daarom bleek summierlijk dat de schadevordering van Jaguar ondeugdelijk is, en moet het beslag worden opgeheven. Daarmee eindigt van rechtswege ook de gerechtelijke bewaring van de beslagen gegevens.
Ook de dwangsommen waren volgens de rechter niet verbeurd. Het beslagverlof verplichtte BYD om toegang te verlenen tot gegevens op externe servers, zoals clouddiensten. Dat gold niet voor fysieke gegevensdragers als laptops en de lokale opslagschijf (NAS): die kon de deurwaarder gewoon zelf meenemen. Bij Microsoft 365 en het beheerprogramma Purview was het niet aannemelijk dat de Nederlandse IT-medewerker zelfstandig toegang kon verlenen, en een Chinese collega gaf die toegang uiteindelijk om 17.15 uur. Bij de berichtendienst WeCom verstrekte BYD de inlogcodes, en dat was alles wat het verlof van haar vroeg. Bovendien bleek uit de processen-verbaal van de deurwaarder nergens dat BYD concreet was gezegd welke medewerking binnen welke termijn werd verwacht, en dat is nodig voordat een dwangsom kan worden verbeurd.
De rechter heft het beslag op en beveelt Jaguar om binnen 24 uur na betekening de beslagen gegevens te laten vernietigen, op straffe van € 50.000 per uur met een maximum van € 500.000. Jaguar moet ook alle executiemaatregelen op grond van het beslagverlof staken, op straffe van € 500.000 per executiehandeling. Jaguar betaalt de proceskosten van € 25.376,57, plus wettelijke rente als zij niet binnen veertien dagen betaalt. BYD had € 60.917 aan advocaatkosten gevorderd; de rechter hield het bij het indicatietarief van € 18.000 voor een normaal kort geding en verhoogde dat met griffierecht, deurwaarderskosten en nakosten. Het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad.
Rechtbank Den Haag · 12 november 2026
Civiel Recht; Intellectueel-eigendomsrecht Rechter dwingt Brits sporttechbedrijf patenten voor voetbalschoentechnologie over te dragen Een Nederlands bedrijf dat zich richt op sporttechnologie en een Brits bedrijf dat zogeheten grounding-technologie ontwikkelt, sloten in juni 2025 een samenwerkingsovereenkomst om deze technologie samen te verwerken in voetbalschoenen. Grounding-technologie zou onder meer ontstekingen en spierpijn na inspanning verminderen en het herstel versnellen. Voor de samenwerking richtten de partijen een joint venture op, waarin het Nederlandse bedrijf 80% van de aandelen kreeg en het Britse bedrijf 20%, met een winstverdeling van 60% respectievelijk 40%. Het Britse bedrijf verplichtte zich in de overeenkomst om al haar relevante patenten en andere intellectuele eigendomsrechten zonder tegenprestatie over te dragen aan de nieuwe joint venture.
Toen de octrooigemachtigde van het Britse bedrijf eind 2025 de overdrachtsdocumenten voor het Europees Octrooibureau, het Britse en het Amerikaanse octrooibureau had opgesteld, ondertekende de joint venture deze wel, maar het Britse bedrijf niet. In februari 2026 liet het Britse bedrijf juist weten de samenwerkingsovereenkomst buitengerechtelijk te willen vernietigen wegens dwaling en bedrog. Volgens haar was zij de overeenkomst aangegaan in de veronderstelling dat haar winstaandeel van 40% zou blijven bestaan, terwijl de overeenkomst bepaalde dat de winstverdeling zou worden herberekend naar het aantal aandelen zodra er nieuwe aandeelhouders zouden toetreden, wat haar aandeel dan zou terugbrengen tot 20%. Het Nederlandse bedrijf betwistte dat de overeenkomst kon worden vernietigd, en toen overleg niet tot een oplossing leidde, sommeerde het Nederlandse bedrijf het Britse bedrijf om de overdracht van de patenten alsnog te regelen. Het Britse bedrijf deed dat niet, waarna de Nederlandse bedrijven een kort geding aanspanden bij de rechtbank Amsterdam.
Zij vorderden dat het Britse bedrijf werd veroordeeld om alle benodigde documenten voor de patentoverdracht te ondertekenen, op straffe van een dwangsom, en dat het bedrijf tot die tijd zou worden verboden om de patenten te verkopen, te bezwaren of in licentie te geven.
De voorzieningenrechter overwoog dat partijen in de overeenkomst uitdrukkelijk hadden afgesproken om geen beroep te doen op vernietiging, en dat uit de overgelegde correspondentie bleek dat de winstverdelingsbepaling onderwerp was geweest van onderhandelingen tussen twee professionele partijen die daarbij allebei een eigen advocaat hadden. Dat over de precieze gevolgen van toetreding van nieuwe aandeelhouders voor het winstaandeel van het Britse bedrijf geen duidelijk antwoord was gegeven tijdens die onderhandelingen, was onvoldoende voor het voorshandse oordeel dat sprake was van dwaling of bedrog; voor een grondig onderzoek naar die vraag is in een kort geding geen ruimte. Bovendien ging het geschil over de verdeling van toekomstige winst, terwijl van winst op dit moment nog geen sprake is. Het Britse bedrijf kon daarom worden gehouden aan haar verplichting om de patenten aan de joint venture over te dragen, zodat deze de benodigde financiering en samenwerkingspartners kan aantrekken. Zolang de patenten bij het Britse bedrijf blijven, kan de joint venture immers niet verder met de ontwikkeling en exploitatie van de technologie, en dat is in niemands belang.
De voorzieningenrechter veroordeelde het Britse bedrijf om binnen veertien dagen na het vonnis alle akten en formulieren te ondertekenen die nodig zijn om vijf specifiek genoemde patenten en patentaanvragen over te dragen aan de joint venture, op straffe van een dwangsom van € 2.000 per dag met een maximum van € 50.000. Daarnaast verbood de rechter het Britse bedrijf om de patenten tot de overdracht te verkopen, te bezwaren of in licentie te geven, op straffe van een dwangsom van € 20.000 per overtreding met een maximum van € 200.000. Het Britse bedrijf moet ook de proceskosten van € 1.491,57 aan de Nederlandse bedrijven vergoeden.
Rechtbank Amsterdam · 23 september 2026
Civiel Recht