Hoge Raad vernietigt boete van € 250.000 voor verboden grondverkoop: hof matigde niet onder aflossing Een B.V. kocht in 2011 van de gemeente Peel en Maas een stuk grond om duurzame woningen te bouwen volgens het 'cradle-to-cradle'-principe. De koopprijs was € 455.000. In de koopovereenkomst stond dat de koper zijn rechten en plichten niet mocht overdragen zonder schriftelijke toestemming van de gemeente. Wie dat toch deed, verbeurde een boete van € 250.000.
Het oorspronkelijke bouwplan bleek niet levensvatbaar. Met toestemming van de gemeente verkocht de B.V. twee percelen aan derden. Over de resterende ruim 1.300 vierkante meter grond schreef zij in 2018 aan de gemeente dat een lokale ondernemer daar nieuwbouwwoningen wilde realiseren, en zij vroeg om toestemming voor de overdracht. In juli 2018 mailde zij dat zij ervan uitging dat er geen bezwaren waren als de gemeente niets meer van zich liet horen. Een schriftelijke toestemming kwam er niet. Toch droeg de B.V. de grond op 23 november 2018 over aan een projectontwikkelaar, voor € 195.000 exclusief btw. Direct daarna werd de B.V. ontbonden. De opbrengst kwam terecht bij de beheermaatschappij die bestuurder van de B.V. was.
De gemeente stapte naar de rechter tegen die beheermaatschappij en tegen de drie bestuurders daarvan. Zij vorderde € 250.000 schadevergoeding, gelijk aan de contractuele boete. Volgens de gemeente had de beheermaatschappij onrechtmatig gehandeld door actief te bewerkstelligen dat de B.V. haar verplichtingen niet nakwam. De aansprakelijkheid van de bestuurders baseerde zij op een wetsartikel over aansprakelijkheid voor onrechtmatige daden van bestuurders van rechtspersonen. De rechtbank Limburg wees de vordering toe tot € 195.000. Het gerechtshof 's-Hertogenbosch kende in 2025 het volledige bedrag van € 250.000 toe.
In cassatie bij de Hoge Raad voerden de beheermaatschappij en de bestuurders onder meer aan dat het hof de boete had moeten matigen. De wet geeft de rechter de mogelijkheid een afgesproken boete te verlagen als de billijkheid dat klaarblijkelijk eist. Het hof had matiging afgewezen. Het woog daarbij mee dat de beheermaatschappij onrechtmatig jegens de gemeente had gehandeld door de schuld die de B.V. aan haar had, af te lossen.
Daarmee ging het hof volgens de Hoge Raad de fout in. De boete is afgesproken tussen de gemeente en de B.V., en alleen die verhouding is van belang bij de vraag of de boete moet worden gematigd. De rechtsverhouding tussen de beheermaatschappij en de gemeente, en een eventuele wettelijke schadeplicht van de beheermaatschappij, speelt bij die beoordeling geen rol. Het hof had dat onderscheid niet gemaakt. De overige klachten van het middel konden niet tot cassatie leiden; de Hoge Raad hoefde dat niet verder te motiveren.
De Hoge Raad vernietigt het arrest van het hof 's-Hertogenbosch van 18 maart 2025 en verwijst de zaak naar het gerechtshof Arnhem-Leeuwarden, dat de zaak opnieuw moet behandelen. De gemeente moet de kosten van de cassatieprocedure betalen: € 8.627,40 aan verschotten en € 2.600 voor salaris, met wettelijke rente als zij niet binnen veertien dagen betaalt.
Hoge Raad · 6 november 2026
Civiel Recht; Ondernemingsrecht Kantonrechter dwingt school tot betaling van € 18.889 na te late opzegging van drie jaar lopend softwarecontract Een school die in 2018 een online leeromgeving afnam bij Profijt Software, moet het volledige bedrag van € 18.889,54 betalen voor het schooljaar 2025-2026. De school meende dat zij het contract op 1 april 2025 netjes had opgezegd, maar volgens de kantonrechter liep de overeenkomst gewoon door.
Profijt Software levert online software voor het onderwijs. Op 9 oktober 2018 sloot het bedrijf met de school een overeenkomst voor een online leeromgeving. Die had een looptijd van drie jaar, ingaand op 1 september 2018. In de overeenkomst stond ook dat de 'Nederland ICT Voorwaarden' van toepassing waren, met een verwijzing naar de website van het bedrijf. Volgens artikel 4.2 van die voorwaarden uit 2014 wordt een contract telkens stilzwijgend verlengd voor dezelfde periode als de oorspronkelijke looptijd, tenzij een van beide partijen schriftelijk opzegt met een termijn van drie maanden voor het einde van de periode. Dat betekende hier verlenging met telkens drie jaar.
Op 1 april 2025 liet de school weten dat zij het contract per 1 september 2025 wilde beëindigen. Profijt Software was het daar niet mee eens: door de stilzwijgende verlengingen liep het contract volgens het bedrijf tot 1 september 2027. Toen de school de factuur van 7 juli 2025 voor het schooljaar 2025-2026 (€ 17.101,76) niet betaalde, stapte Profijt Software naar de kantonrechter. Het bedrijf vorderde daarnaast € 841,76 aan rente en € 946,02 aan buitengerechtelijke incassokosten.
De school voerde een reeks verweren. Ten eerste vond zij dat de nieuwere voorwaarden uit 2020 golden, waarin de stilzwijgende verlenging maximaal een jaar bedraagt. Dan zou haar opzegging van 1 april 2025 op tijd zijn geweest. De kantonrechter volgde dat niet. Profijt Software had onweersproken gesteld dat de versie uit 2014 op het moment van het sluiten van de overeenkomst op de website stond. De overeenkomst verwees daarnaar, en de school had daar eenvoudig kennis van kunnen nemen. Daarmee waren de voorwaarden uit 2014 van toepassing.
Ten tweede riep de school de bescherming in die consumenten krijgen tegen onredelijk bezwarende bedingen, via de zogenoemde reflexwerking. Die route sloot de kantonrechter af: de positie van de school lijkt onvoldoende op die van een consument. Alleen de stelling dat zij als relatief kleine school de deskundigheid van Profijt Software had ingehuurd, was daarvoor niet genoeg.
Ten derde wees de school op de bepaling dat de overeenkomst 'tussentijds per 1 september 2019 kan worden beëindigd'. Dat zou volgens haar een jaarlijkse opzegmogelijkheid betekenen. De kantonrechter oordeelde van niet. De looptijd van drie jaar staat duidelijk in het contract. Profijt Software had bovendien tijdens de zitting uitgelegd dat het eerste jaar op verzoek van de school als proefjaar diende, en de school betwistte dat niet. Ook past die uitleg bij de tekst, want daarin staat specifiek het jaartal 2019 en niet bijvoorbeeld 'jaarlijks'.
Tot slot voerde de school aan dat de kantonrechter niet bevoegd was. Profijt Software zou ook al een factuur voor 2026-2027 hebben gestuurd, waardoor de totale vordering boven de grens van € 25.000 voor kantonzaken uit zou komen. De kantonrechter overwoog dat het contract jaarlijks een nieuwe vordering oplevert, omdat de licenties elk jaar op 1 september worden gefactureerd. In deze zaak ging het alleen om de factuur voor 2025-2026, dus de kantonrechter was bevoegd.
De conclusie van de kantonrechter was dat de school het contract niet rechtsgeldig had opgezegd en dat het doorloopt tot september 2027. Daarom moet de school € 18.889,54 betalen, vermeerderd met de wettelijke handelsrente van 10,15 procent over € 17.101,76 vanaf 10 februari 2026. Ook de € 946,02 aan buitengerechtelijke incassokosten wordt toegewezen. De school moet daarnaast de proceskosten van € 2.640,52 betalen. Het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad verklaard, wat betekent dat Profijt Software het ook mag laten uitvoeren als de school in hoger beroep gaat.
Rechtbank Amsterdam · 6 november 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Rechtbank wijst factuur van € 32.431 voor schoonmaak scheepstank af: toezegging om te betalen niet bewezen Een binnenvaartschip, de Oostzee, liet in 2021 en in 2024 zijn tanks reinigen door Martens Havenontvangstinstallatie Vlissingen. Martens heeft de werkzaamheden nooit betaald gekregen. Het bedrijf stuurde een rekening naar de huidige eigenaar van het schip, een BV uit Vlaardingen, en spande een procedure bij de rechtbank Rotterdam aan. De eigenaar betwistte dat zij kon worden aangesproken en stelde daarnaast zelf schade te hebben geleden, omdat bij de reiniging in 2024 brandstof verloren zou zijn gegaan.
In een eerder tussenvonnis van 8 april 2026 had de rechtbank de zaak al voor een groot deel beslist. De rekening voor het werk uit 2024, ruim € 39.000, lag voor toewijzing gereed. De tegeneis van de eigenaar over de verloren brandstof lag voor afwijzing gereed. Over het werk uit 2021 was nog niets beslist. Daarvoor eiste Martens € 32.431,63, maar de eigenaar had die opdracht niet zelf gegeven. Martens stelde daarom dat een vertegenwoordiger van de eigenaar, de financieel directeur van het concern waartoe de BV behoort, had toegezegd de rekening te zullen betalen. De rechtbank droeg Martens op dat te bewijzen.
Martens liet drie getuigen horen. Zij vertelden over gesprekken in november 2024 en april 2025 op het kantoor in Vlaardingen. Volgens hen zei de financieel directeur dat de rekening zou worden betaald als de verzekeraar het geld had uitgekeerd, en wilde hij dat samen laten gaan met een aanbod om ook de andere tanks te reinigen. Berichten waarin hij dat zou hebben bevestigd, waren automatisch verwijderd. De directeur zelf verklaarde als getuige van de eigenaar dat hij niets had toegezegd. Het geld was volgens hem nooit binnengekomen, omdat de verzekeraar het had verrekend met andere facturen. De BV waar het om ging was een lege vennootschap die zonder geld niet kon betalen.
De rechtbank vond dat Martens niet in de bewijsopdracht is geslaagd. De verklaringen van de getuigen gingen niet verder dan wat zij eerder schriftelijk hadden verklaard. Geen van hen verklaarde met zekerheid dat de directeur namens de eigenaar had toegezegd te betalen, en een van hen wist niet eens welke BV hij bedoelde. Er was dus niets wezenlijks veranderd ten opzichte van de situatie voor de bewijslevering. Zonder vaststaande toezegging ontbreekt ook de grondslag voor betaling op basis van een betalingsafspraak.
De rechtbank wijst de vordering van € 32.431,63 voor het werk uit 2021 daarom af. De eigenaar moet wel de rekening van € 39.146,46 voor het werk uit 2024 betalen, met wettelijke rente vanaf 26 juni 2025. De tegeneis van de eigenaar wordt afgewezen. De eigenaar betaalt daarnaast € 7.859,88 aan proces- en beslagkosten, omdat zij al in het tussenvonnis grotendeels in het ongelijk was gesteld. De kosten van de getuigenverhoren over het werk uit 2021 zijn daarbij niet meegeteld. Het vonnis is uitvoerbaar bij voorraad.
Rechtbank Rotterdam · 11 november 2026
Civiel Recht Kantonrechter wijst billijke vergoeding af: appje 'je kan naar huis' was geen ontslag op staande voet Een werkneemster van een bedrijf met een contract voor een jaar kreeg op 28 januari 2026 na een slecht verlopen telefoongesprek met haar leidinggevende een appbericht: 'Je kan naar huis gaan! Dit was ook tevens je laatste werkdag.' Ze moest ook de sleutels inleveren. Zij zag dat als een ontslag op staande voet, dat wil zeggen een ontslag met onmiddellijke ingang wegens een dringende reden, en stapte naar de kantonrechter in Rotterdam.
De werkneemster was op 17 februari 2025 voor een jaar in dienst getreden. Haar werkgever had haar aangeboden het contract te verlengen, maar zij liet op 17 januari 2026 per e-mail weten dat niet te willen. Na het telefoongesprek van 28 januari, waarover partijen verschillen of er is geschreeuwd, volgde de appwisseling. De werkneemster schreef dat zij zonder geldige reden was ontslagen en juridische stappen zou nemen. Daarop reageerde de leidinggevende binnen enkele minuten met: 'Je bent niet ontslagen maar obv je nul uren contract zien wij geen ruimte je de komende dagen in te zetten.' Ook verwees hij naar het einde van de arbeidsovereenkomst per 17 februari, waarvoor zijzelf had gekozen.
De werkneemster legde zich neer bij het vermeende ontslag op staande voet en vroeg een billijke vergoeding van € 4.572,48 bruto, een transitievergoeding van € 762,08 bruto, rente en proceskosten. Het achterstallige loon van € 1.320,00 waar ze eerst ook om vroeg, was inmiddels betaald.
De kantonrechter keek of de werkneemster de mededelingen en gedragingen van de werkgever in de gegeven omstandigheden redelijkerwijs als ontslag op staande voet mocht opvatten. Hij kan zich voorstellen dat de opmerking over de laatste werkdag, samen met het inleveren van de sleutels, onder omstandigheden zo kan worden opgevat. Hier was dat anders: nog geen half uur later, en slechts enkele minuten nadat de werkneemster bezwaar maakte, liet de werkgever duidelijk weten dat zij niet was ontslagen en wees hij op het einde van het contract per 17 februari. Daarmee mocht zij het niet langer als ontslag op staande voet zien.
Dat de werkgever ook schreef dat zij haar niet meer zou inzetten, terwijl het om 32 uur per week ging, veranderde dat niet. Er kon wel twijfel ontstaan of het loon doorbetaald zou worden, maar dat is geen ontslag. De werkgever betaalde het loon bovendien op de gewone dag, rond 24 februari 2026, ruim voor het verzoekschrift. Dat de werkneemster dezelfde dag geen toegang meer had tot systemen met privacygevoelige cliëntgegevens, maakte het evenmin tot een ontslag, gelet op het bericht dat zij niet was ontslagen.
Zonder ontslag op staande voet is er geen recht op een billijke vergoeding. Ook de transitievergoeding gaat niet door: het contract eindigde doordat de werkneemster zelf had laten weten dat ze niet wilde verlengen, en dan bestaat daar geen recht op.
De kantonrechter wees beide verzoeken af en veroordeelde de werkneemster in de proceskosten van de werkgever, begroot op € 1.009,00 (€ 865,00 gemachtigdensalaris en € 144,00 nakosten). Dat deel van de beschikking is uitvoerbaar bij voorraad verklaard.
Rechtbank Rotterdam · 13 november 2026
Civiel Recht; Arbeidsrecht Rechtbank wijst iPhone-batterijclaim tegen Apple af: te weinig steun van gedupeerden voor Stichting Aequitas Honderdduizenden Nederlanders bezaten in 2017 en 2018 een iPhone waarvan de prestaties werden afgeremd door een software-update. Volgens Stichting Aequitas Belangenbehartiging heeft Apple die gebruikers niet eerlijk geïnformeerd over problemen met de batterij en over de energiebeheerfunctie die de snelheid van het toestel verminderde. De stichting wil via een collectieve actie dat Apple de schade vergoedt, die zij voorlopig begroot op € 316.600.000. De rechtbank Amsterdam komt niet aan de vraag toe of Apple iets te verwijten valt, want de stichting mocht deze procedure niet voeren.
Het gaat om de iPhone 6, 6 Plus, 6s, 6s Plus, de eerste generatie SE en de iPhone 7 en 7 Plus. Bij sommige van deze toestellen schakelde de telefoon onverwacht uit, vooral bij een laag oplaadniveau, een oudere batterij of lage temperaturen. Apple introduceerde daarop met de update iOS 10.2.1 van 23 januari 2017 een energiebeheerfunctie die pieken in het stroomverbruik beperkt. Voor de iPhone 7 volgde iOS 11.2 op 2 december 2017. De laatste relevante update verscheen op 29 maart 2018. Stichting Aequitas verwijt Apple dat het bedrijf niet duidelijk meldde dat de prestaties van de toestellen daardoor opzettelijk werden vertraagd.
De zaak is aangespannen tegen Apple Inc. uit Californië en de Nederlandse vennootschappen Apple Benelux, Apple Holding en Apple Retail Netherlands. Het is een collectieve actie onder de Wet afwikkeling massaschade in collectieve actie (WAMCA). De rechter beoordeelt eerst of de belangenorganisatie ontvankelijk is, en pas daarna of de claim inhoudelijk deugt.
De rechtbank toetst vooral aan het representativiteitsvereiste. Een belangenorganisatie moet de steun hebben van een voldoende groot deel van de groep voor wie zij opkomt. De Hoge Raad overwoog op 17 juli 2026 in een andere WAMCA-zaak dat het niet genoeg is dat een niet te verwaarlozen aantal personen achter de actie staat. Het aantal deelnemers moet worden afgezet tegen de totale groep.
Bij Stichting Aequitas hadden zich bij dagvaarding 14.705 deelnemers aangemeld, op de datum van de mondelinge behandeling volgens de stichting 16.362. Stichting Aequitas zelf schat het aantal getroffen iPhones op ruim 4,4 miljoen. Omdat het aanmeldformulier uitgaat van één iPhone per deelnemer en de stelling dat veel mensen meerdere toestellen hadden niet is onderbouwd, stelt de rechtbank de totale groep ongeveer gelijk aan dat aantal. Dan steunt slechts 0,33 procent (bij 14.705 deelnemers) tot 0,37 procent (bij 16.362 deelnemers) van de groep de vordering.
Die kleine achterban kan alleen voldoende zijn als andere omstandigheden dat goedmaken. Stichting Aequitas wees erop dat alle iPhone-modellen onder de deelnemers vertegenwoordigd zijn en dat ConsumentenClaim de aanmeldingen verwerkt. De rechtbank vindt dat onvoldoende. Over de samenstelling van de totale groep is niets bekend, dus zegt de verdeling over de modellen niets over een goede afspiegeling. Dat ConsumentenClaim de administratie verzorgt, zegt volgens de rechtbank evenmin iets over de steun onder gedupeerden.
Daar komt bij dat niet vaststaat dat de aangemelde deelnemers wel tot de groep behoren zoals de stichting die zelf heeft gedefinieerd. Volgens het rapport van RSM Netherlands Accountants zijn niet vastgelegd welke update zij installeerden, of zij toen in Nederland woonden, of zij het batterijvervangingsprogramma voor de iPhone 6s hebben gebruikt en hoeveel van hen als bedrijf in plaats van als particulier handelden. De overige ontvankelijkheidseisen bespreekt de rechtbank niet meer.
Apple vroeg ook om een vervijfvoudigde proceskostenveroordeling, omdat de vorderingen tegen de Nederlandse Apple-vennootschappen summierlijk ondeugdelijk zouden zijn. De rechtbank wijst dat af. Tegen Apple Inc. is dat verweer niet gevoerd, en niet is gebleken dat voor de Nederlandse gedaagden meer kosten zijn gemaakt. Daarom geldt het gewone liquidatietarief.
De rechtbank verklaart Stichting Aequitas niet-ontvankelijk in haar vorderingen en veroordeelt haar in de proceskosten van Apple, begroot op € 19.639. Dat bedrag bestaat uit € 10.188 griffierecht, € 9.262 salaris voor de advocaat en € 189 nakosten.
Rechtbank Amsterdam · 11 november 2026
Civiel Recht