Raad van State: te laat bezwaar tegen loodsvergunning in Oude Pekela blijft onontvankelijk door verkeerd adres Een man uit Oude Pekela kreeg pas op 9 november 2022 door dat naast zijn woning een loods werd uitgebreid. Toen er werkzaamheden begonnen op het hoekperceel tussen de Aa-stroom en de Industrieweg-Oost, hoorde hij voor het eerst dat het gemeentebestuur de benodigde omgevingsvergunning al op 12 juli 2022 had verleend. Een bezwaarschrift diende hij in op 18 november 2022, ruim na het verstrijken van de bezwaartermijn van zes weken. De gemeente verklaarde het bezwaar daarom niet-ontvankelijk. De man vond dat hij te goeder trouw te laat was.
Zijn verweer draaide om het adres. Het college van burgemeester en wethouders van Pekela had de vergunning gepubliceerd onder het adres Aa-stroom 8, het officiële adres van de bestaande loods. In de buurt stond het perceel echter al jarenlang bekend als Industrieweg-Oost 12. Dat adres kwam volgens de man voor in correspondentie en notariële akten voorafgaand aan de bouw en was ook vindbaar op Google Maps. Werklieden vertelden hem bovendien dat zij stroom aanlegden voor Industrieweg-Oost 12. Hij volgde de publicaties op dat adres en zag dus niets voorbijkomen. Van een burger zonder juridische kennis en zonder advocaat kon volgens hem niet worden verwacht dat hij de Basisregistratie Adressen en Gebouwen raadpleegde.
De rechtbank Noord-Nederland verklaarde het beroep tegen de niet-ontvankelijkverklaring op 28 juni 2024 ongegrond. Zij overwoog dat de gemeente mocht uitgaan van het officiële adres. Ook speelde mee dat een of meer van de mede-indieners van het beroep hadden verklaard dat zij de publicatie in het Gemeenteblad wel hadden zien langskomen maar er niets mee hadden gedaan. De man ging in hoger beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, waar hij werd bijgestaan door een advocaat uit Groningen.
De Afdeling oordeelt dat de termijnoverschrijding aan de man kan worden toegerekend. Zij benadrukt dat hij direct aanwonende is en dus de plaatselijke situatie kende. De bestaande loods werd destijds ontsloten via de toegangsweg aan de Aa-stroom 8. Aan de kant van de Industrieweg-Oost was alleen een overheaddeur en een loopdeur met een onverhard stuk gras en puin ervoor. Van een gebruikelijke ontsluiting naar die weg was geen sprake. Dat de man het perceel onder een ander adres kende, komt daarom voor zijn eigen risico, net als de mededelingen van de werklieden. Een advertentie op Funda met het adres Industrieweg-Oost 12 dateert bovendien van na de vergunningverlening en kon dus geen reden zijn om bij de bekendmaking van dat adres uit te gaan. Ook had hij navraag kunnen doen bij de gemeente naar de inhoud van de vergunning. Dat hij geen juridische kennis had en geen rechtsbijstand, verandert dat niet.
De Afdeling verklaart het hoger beroep ongegrond en bevestigt de uitspraak van de rechtbank. Het bezwaar tegen de omgevingsvergunning blijft daarmee niet-ontvankelijk. De gemeente hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht; Omgevingsrecht Raad van State: bedrijfswoning naast Tilburgs bedrijf mag blijven, buren verliezen handhavingszaak Twee bedrijven uit Tilburg wilden dat de gemeente optreedt tegen de bewoning van de woning naast hun bedrijf in Berkel-Enschot. Volgens hen woont daar een stel dat daar niet mag wonen. Op het perceel is volgens het bestemmingsplan Enschot 2008 ruimte voor één bedrijfswoning, en die hoort volgens de bedrijven bij hun eigen bedrijf. Bovendien zou het stel helemaal geen bedrijf hebben, waardoor de woning geen bedrijfswoning kan zijn.
De Raad van State oordeelt in hoger beroep tegen de uitspraak van de rechtbank Zeeland-West-Brabant van 18 juli 2025 dat de rechtbank het beroep terecht ongegrond verklaarde. Het college van burgemeester en wethouders van Tilburg had het verzoek om handhaving eerst afgewezen bij besluit van 12 maart 2024 en het bezwaar daartegen ongegrond verklaard bij besluit van 15 november 2024. Omdat het handhavingsverzoek al op 16 november 2023 was ingediend, bleef de Wabo, zoals die gold voor de komst van de Omgevingswet op 1 januari 2024, van toepassing.
Het college is volgens de Raad van State niet bevoegd om handhavend op te treden, omdat er geen overtreding is. Het college heeft op 8 maart 2024 een inmiddels onherroepelijke vergunning verleend voor het huidige gebruik als bedrijfswoning, in afwijking van het bestemmingsplan. Daarmee is de planregeling over bouwpercelen en bedrijfswoningen niet meer van belang. De Raad van State merkt daarnaast op dat bij de omvang van een bouwperceel in beginsel wordt gekeken naar de bestaande, actuele situatie en de kadastrale percelen. Dat de situatie bij de vaststelling van het plan in 2008 anders was, doet daarom niet ter zake.
Ook het tweede punt slaagt niet. De appellanten stelden dat er geen bedrijfsmatige activiteiten plaatsvinden en dat het college dit onvoldoende zorgvuldig onderzocht. Volgens de Raad van State heeft de rechtbank terecht geoordeeld dat het onderzoek zorgvuldig was. Bij onaangekondigde controles werden onder meer stellingkasten, werkbanken, machines, materialen en rolstoelonderdelen in verschillende stadia van stoffering aangetroffen. Ook zijn pakbonnen overgelegd waaruit blijkt dat op het adres materialen zijn geleverd. De controlerapporten bevatten gedetailleerde informatie en fotomateriaal. De eigen waarneming van de appellanten dat er niets gebeurt, is onvoldoende om daar anders over te oordelen.
De Raad van State verklaart het hoger beroep ongegrond en bevestigt de uitspraak van de rechtbank. Het college hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Rechter schorst last om afgebrand pand in Sleen te slopen: gevaar niet onmiskenbaar aangetoond In de nacht van 5 op 6 mei 2025 brandde de groepsaccommodatie van twee ondernemers in Sleen (gemeente Coevorden) af. Ruim een jaar later stonden de restanten er nog. Op 15 september 2026 legde het college van burgemeester en wethouders hun een last onder bestuursdwang op: binnen drie weken moesten ze de restanten slopen en verwijderen, inclusief asbest, puin en verbrandingsresten. Alleen de vloer en de fundering mochten blijven staan. Als de ondernemers dat niet doen, kan de gemeente het werk zelf uitvoeren op hun kosten.
De ondernemers maakten bezwaar en vroegen de voorzieningenrechter van de rechtbank Noord-Nederland om de last te schorsen tot de gemeente op hun bezwaar heeft beslist. De rechter oordeelde eerst dat er spoed was. De termijn van drie weken was verlopen, maar de gemeente wilde de uitspraak afwachten voordat ze zelf zou ingrijpen. Daarom hadden de ondernemers toch belang bij een snelle beslissing.
Volgens de rechter was de gemeente wel bevoegd om te handhaven. De ondernemers hadden drie overtredingen niet bestreden: een welstandsexces (het afgebrande pand ontsiert de omgeving ernstig), verboden opslag van afbraakmateriaal, puin en bouwafval, en een overtreding van de zorgplicht bij sloopwerkzaamheden. Voor andere overtredingen was dat minder duidelijk. De gemeente baseerde zich vooral op zorgplichten, regels die iedereen verplichten gevaar voor gezondheid en veiligheid te voorkomen. Handhaven op zo'n zorgplicht kan volgens de rechter alleen als duidelijk is dat iemand onmiskenbaar niet doet wat hij had moeten doen. De gemeente moet dan heel concreet uitleggen wat de zorgplicht inhoudt en waarom die is geschonden.
Dat is hier volgens de rechter vooralsnog niet gelukt. In het deel van het pand waar de last over gaat zit maar één asbestbron: een dakhoedje op een schoorsteen. Het asbestrapport zegt dat saneren op korte termijn niet nodig is. Het instortingsgevaar baseerde de gemeente op een rapport van een constructeur die het pand zelf niet had bezocht en alleen foto's en tekeningen had bekeken. De ondernemers hadden het puin inmiddels afgedekt met veiligheidsnetten en verklaarden dat tijdens de najaarsstorm van 24 en 25 oktober 2026 niets was ingestort. Dat ontkende de gemeente niet. Ook de klachten over overlast waren niet overtuigend: de ondernemers zeiden dat de meeste buren geen hinder ondervinden, en de gemeente had in de last niet duidelijk gemaakt welke zorgplicht precies was overtreden. Voor de bouwtechnische normen ontbrak een beoordeling van de constructie, zodat overtreding niet vaststond.
Tegelijk wees de rechter de bezwaren van de ondernemers tegen de last zelf grotendeels af. De situatie duurt bijna anderhalf jaar, de ondernemers wilden pas slopen als er een aanvaardbaar nieuwbouwplan lag, en dat kan door een lopende procedure nog jaren duren. De kosten van de sloop waren volgens de rechter geen reden om af te zien van handhaving, mede omdat het pand verzekerd was en de gemeente een lening had aangeboden. De last was ook duidelijk genoeg, omdat de ondernemers zelf een sloopplan met tekening hadden ingediend. Wel vond de rechter drie weken te kort: sloopbedrijven noemden uiteenlopende inschattingen, tot acht weken, en er was geen sprake van een acute noodsituatie.
De voorzieningenrechter wees het verzoek toe en schorst de last tot vier weken na de beslissing op bezwaar. De gemeente kan in bezwaar de gestelde overtredingen beter onderbouwen of heroverwegen. De ondernemers krijgen de tijd om een sloopbedrijf te vinden. De gemeente moet het griffierecht van € 200 vergoeden en € 934 aan proceskosten betalen. Tegen deze uitspraak staat geen rechtsmiddel open.
Rechtbank Noord-Nederland · 11 november 2026
Bestuursrecht Raad van State: bioscoop LAB111 moet om middernacht sluiten wegens overlast voor omwonenden Wie na een filmavond in Amsterdam-West het pand van LAB111 verlaat, loopt zo de woonwijk in. Bezoekers praten hard, maken fietskettingen los en gaan in groepjes naar huis, vertellen omwonenden van de Arie Biemondstraat en de Nicolaas Beetsstraat. De slaapkamers van een aantal van hen liggen aan de kant van de ingang. Door de bebouwing weerkaatst het geluid tussen de woongebouwen en het pand van de bioscoop, waardoor het extra hard klinkt.
LAB111 is sinds 2024 een culturele bioscoop. In het pand verhuurt het bedrijf ook zalen aan creatieve ondernemers en kunstenaars, en het exploiteert er een horecagelegenheid. Bij besluit van 12 december 2022 verlengde de burgemeester van Amsterdam de exploitatievergunning voor die horeca met vijf jaar, met openingstijden tot 01.00 uur op doordeweekse dagen en tot 03.00 uur op vrijdag en zaterdag. Acht omwonenden maakten bezwaar. Zij zeiden al veel overlast te ervaren en verwachtten meer bij ruimere openingstijden. Bij besluit van 11 mei 2023 verklaarde de burgemeester de bezwaren deels gegrond. De horeca moest ondergeschikt blijven aan de filmactiviteiten en mocht niet langer open dan een uur voor en een uur na de activiteiten, met een sluitingstijd van uiterlijk 00.00 uur.
LAB111 ging daartegen in beroep. De rechtbank Amsterdam oordeelde in een tussenuitspraak van 28 november 2024 dat de burgemeester het besluit onvoldoende had gemotiveerd. Zij had het moeten toetsen aan artikel 3.15 van de Algemene Plaatselijke Verordening, de bepaling over het beperken van openingstijden van horecabedrijven, en moest ingaan op de voorbeelden die LAB111 aanvoerde voor haar beroep op het gelijkheidsbeginsel. De burgemeester vulde haar motivering aan. In de einduitspraak van 6 juni 2025 liet de rechtbank de rechtsgevolgen van het vernietigde besluit in stand.
In hoger beroep voerde LAB111 aan dat de overlast onvoldoende was onderbouwd en dat het bedrijf zich niet als zelfstandige horeca gedraagt. Ook zou het park op 120 meter afstand geen rol mogen spelen. Verder zou de rechtbank haar belang bij langere openingstijden hebben onderschat: zij kan dan meer films na 21.30 uur programmeren en meer omzet draaien. Ten slotte vond LAB111 dat drie andere horecagelegenheden in de buurt, die wel ruimere openingstijden hebben, gelijk te stellen zijn aan haar.
De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State volgt de rechtbank. De burgemeester mocht de feitelijke situatie meewegen: een dichtbevolkte woonwijk, geen uitgaansgebied. Geluidsmetingen zijn bij dit soort besluiten niet vereist. Het Peutz-rapport van 2 september 2020 meette weliswaar het geluid van een nabijgelegen parkje en niet dat van LAB111, maar toont wel dat de akoestiek ter plaatse het geluidsniveau beïnvloedt. De overlast van het parkje mocht de burgemeester meenemen, omdat ook die het woon- en leefklimaat raakt. De omwonenden verklaarden op de zitting dat er nu al veel overlast is rond middernacht. Volgens de Afdeling is aannemelijk dat die samenhangt met de horeca in het pand, omdat de meeste films eerder afgelopen zijn en bezoekers daarna blijven napraten. Bij een langere openingstijd zal die overlast dus toenemen.
De rechtbank was er ten onrechte van uitgegaan dat LAB111 al aan een sluitingstijd van 00.00 uur gebonden was. Onder de vorige vergunning waren de tijden tot 01.00 en 03.00 uur. De nieuwe tijden beperken de juridische mogelijkheden van LAB111 dus wel. Toch worden haar belangen niet onevenredig geschaad, omdat zij van de ruimere tijden nauwelijks gebruikmaakte en feitelijk al tot 00.00 uur open was. Het belang om juridisch flexibel te blijven weegt minder zwaar dan het belang van de omwonenden dat de overlast niet toeneemt. Het beroep op het gelijkheidsbeginsel faalt ook: de burgemeester heeft uitgebreid uitgelegd waarin de drie horecagelegenheden verschillen, en LAB111 maakte niet aannemelijk dat die verschillen er niet zijn.
De Afdeling verklaart het hoger beroep ongegrond en bevestigt de tussenuitspraak en de einduitspraak, voor zover aangevallen. LAB111 blijft daarmee gebonden aan een sluitingstijd van uiterlijk 00.00 uur. De burgemeester hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Raad van State laat Putter parkeerplan supermarkt in stand en kent € 1.500 toe voor trage procedure In het centrum van Putten komt op de plek van een woonwinkel aan de Gervenhof een nieuwe supermarkt, met daarboven 16 appartementen. Daarnaast komt er een gebouw met 12 appartementen en aan de Achterstraat 77 een kringloopwinkel. De gemeenteraad stelde daarvoor op 25 mei 2023 het bestemmingsplan 'Gervenhof & Dorpsstraat e.o.' vast. Een omwonende en twee bedrijven uit Putten en Hooglanderveen vreesden voor parkeeroverlast en gingen in beroep bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State.
De Afdeling vond in een tussenuitspraak van 11 februari 2026 dat de raad niet goed had onderbouwd dat er geen parkeeroverlast zou komen. De parkeerbalans ging nog uit van vijf parkeerplaatsen die moeten verdwijnen om vrachtwagens bij de supermarkt te kunnen laten laden en lossen. Ook was niet publiekrechtelijk vastgelegd dat 16 parkeerplaatsen onder de Plus, die eigendom zijn van de ontwikkelaar, voor de nieuwe functies gebruikt mogen worden. De raad kreeg 16 weken om dit gebrek te herstellen.
Bij besluit van 28 mei 2026 paste de raad het plan aan. De planregel over parkeren verwijst nu naar de gemeentelijke parkeernorm, de toelichting is herschreven en er is een nieuw parkeeronderzoek van Sweco en de nota parkeernormen Putten 2024 aan de planstukken toegevoegd. Bij de bestemmingen is bovendien vastgelegd dat het om parkeervoorzieningen 'met een openbaar karakter' gaat. De beroepen gelden van rechtswege ook tegen dit herstelbesluit.
De appellanten voerden aan dat de onderzoeksgegevens niet te controleren waren. De parkeertelling uit 2023 was volgens hen gedateerd en niet ingezien, en het was onduidelijk welke bouwvergunningen in de correctie voor de extra parkeerdruk waren verwerkt. De raad legde daarna het volledige onderzoek uit 2023 over, met een overzicht per parkeersectie en een toelichting op de verleende vergunningen. Volgens de Afdeling zijn de gegevens daarmee voldoende te controleren. Door de herinrichting vervallen 6 parkeerplaatsen en komen er 40 bij, per saldo 34 extra, met rekening voor laden en lossen. Ontwikkelingen die nog niet vergund en niet concreet waren, hoefde de raad niet mee te nemen.
Ook het betoog over de loopafstanden slaagde niet. De nota gaat ervan uit dat parkeerplaatsen in het centrum binnen acceptabele loopafstand liggen. Volgens het onderzoek blijft de parkeerbezetting in de secties dichtbij de Plus op alle onderzoeksmomenten onder 85 procent, ook na toevoeging van het plan, en die secties liggen veel dichterbij dan 600 meter. Een foutje in het aanwezigheidspercentage veranderde dat niet: de bezetting op zaterdagmiddag stijgt daardoor met één procentpunt. Het cijfer van 87 procent van een van de appellanten rekende ontwikkelingen mee die de raad niet hoefde mee te nemen.
De Afdeling oordeelt dat de raad het gebrek heeft hersteld. De beroepen tegen het oorspronkelijke besluit zijn gegrond en dat besluit wordt vernietigd, maar de rechtsgevolgen blijven in stand, behalve voor zover het door het herstelbesluit is gewijzigd. De beroepen tegen het herstelbesluit zijn ongegrond. De raad moet de proceskosten van beide appellanten vergoeden, elk € 1.868, en het griffierecht van € 365 en € 184 terugbetalen.
De procedure duurde sinds de ontvangst van het beroepschrift op 27 juli 2023 een jaar en vier maanden te lang. De Afdeling kent de twee bedrijven samen € 1.500 schadevergoeding toe: € 656,25 van de Staat en € 843,75 van de raad. Omdat zij samen procedeerden, kregen zij niet elk een bedrag. Daarnaast vergoeden de Staat en de raad elk € 233,50 aan proceskosten voor het schadeverzoek.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht