College wijst beroep tegen lagere landbouwsubsidie na aanvraagfout af — CBB:2026:366
GLB-subsidie eco-regeling
Eiser / verzoeker
landbouwbedrijf (vennootschap onder firma)
Verweerder / gedaagde
minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur
College verklaart het beroep tegen de lagere uitbetaling van de eco-regeling (zilver in plaats van goud) ongegrond
- College verklaart het beroep tegen de lagere GLB-subsidie (zilver in plaats van goud) ongegrond
- Geen sprake van een herstelbare kennelijke fout, omdat de minister de aanvraag niet hoeft te vergelijken met de eerdere aanmelding
- Beroep op de hardheidsclausule slaagt niet: de fout bij het intekenen van bufferstroken blijft voor rekening van de aanvrager
- Toezegging dat 2023 een 'leerjaar' was geldt alleen voor sancties, niet voor de hoogte van de subsidie zelf
- Uiterste aanvraagdatum dient legitieme doelen zoals tijdige controle en vaststelling van de steuntarieven
Samenvatting
Een landbouwbedrijf heeft bij het College van Beroep voor het bedrijfsleven tevergeefs geprobeerd om een hogere subsidie uit het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid (GLB) te krijgen, nadat het bij de definitieve aanvraag per ongeluk een verkeerde eco-activiteit had opgegeven voor twee percelen.
De zogenoemde eco-regeling binnen het GLB beloont landbouwers die duurzame activiteiten uitvoeren op het gebied van klimaat, bodem, water, landschap en biodiversiteit. Afhankelijk van het aantal behaalde punten geldt een tarief van brons, zilver of goud per hectare. Sinds 2023 moeten landbouwers eerst een aanmelding indienen en pas daarna een definitieve aanvraag. Het bedrijf had zich in juni 2023 aangemeld voor het goudtarief en daarbij voor twee percelen de eco-activiteit 'grasklaver' opgegeven. In de definitieve aanvraag van november 2023 stond echter voor diezelfde percelen de eco-activiteit 'grasland met kruiden', met andere voorwaarden.
Omdat het bedrijf die eco-activiteit pas na de uiterste datum van 29 juni 2024 had aangemeld, kende de minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur voor die twee percelen geen waarde toe, waardoor het bedrijf uiteindelijk uitkwam op het lagere zilvertarief in plaats van het goudtarief. Het bedrijf ging hiertegen in beroep en stelde dat het in de aanvraag per vergissing de eco-activiteit had veranderd: bij het opnieuw intekenen van bufferstroken had het abusievelijk de verkeerde gewascode geselecteerd.
Het College boog zich eerst over de vraag of hier sprake was van een zogeheten kennelijke fout, die onder voorwaarden hersteld mag worden. Daarvoor moet onder meer een tegenstrijdigheid in de aanvraag zelf zitten die bij een gewone controle opvalt. Het College oordeelde dat de minister niet verplicht is om de aanvraag te vergelijken met de eerdere aanmelding, en dat er op zichzelf niets vreemds is aan het wijzigen van een eerder opgegeven eco-activiteit: daar kunnen legitieme redenen voor zijn. Van een kennelijke fout was dus geen sprake.
Ook het beroep op de hardheidsclausule, bedoeld voor gevallen van onbillijkheid van overwegende aard, haalde niets uit. Volgens het College is het de eigen verantwoordelijkheid van een professionele marktdeelnemer om de aanvraag juist in te vullen, en had de minister het bedrijf niet op het verkeerde been gezet. Dat de aanvraagprocedure vanaf 2025 is veranderd en de aparte aanmeldstap is verdwenen, doet niets af aan de regels die voor 2023 golden.
Tot slot beriep het bedrijf zich op eerdere uitlatingen van de minister dat 2023 als een 'leerjaar' moest worden gezien waarin voor administratieve fouten geen sancties zouden worden opgelegd. Het College wees erop dat deze toezegging alleen geldt voor situaties waarin anders een sanctie zou zijn opgelegd, en dat daarvan hier geen sprake is: het gaat om de hoogte van de subsidie, niet om een boete of korting wegens een overtreding.
Het College verklaart het beroep ongegrond. De uitbetaling van de eco-regeling volgens het zilvertarief in plaats van het goudtarief blijft in stand en de minister hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Betrokken advocaten
mr. drs. C.C. van Harten
eiser
Betrokken rechters
Gerelateerde uitspraken
ECLI:NL:CBB:2023:88, College van Beroep voor het bedrijfsleven, 28-02-2023, 21/221
College van Beroep voor het bedrijfsleven · Bestuursrecht
ECLI:NL:CBB:2022:258, College van Beroep voor het bedrijfsleven, 24-05-2022, 21/1029
College van Beroep voor het bedrijfsleven · Bestuursrecht
ECLI:NL:CBB:2022:251, College van Beroep voor het bedrijfsleven, 24-05-2022, 21/906
College van Beroep voor het bedrijfsleven · Bestuursrecht
ECLI:NL:CBB:2022:31, College van Beroep voor het bedrijfsleven, 18-01-2022, 20/1204
College van Beroep voor het bedrijfsleven · Bestuursrecht
Gegevens
Bron: officiële uitspraak op rechtspraak.nlOp de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
Nieuwe uitspraken van deze rechter
- dhr. mr.drs. M.P. Glerum
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.
Recente uitspraken
Een melkveehouderij in Friesland stapte in 2023 over op voer van eigen land en op koeien die in het voorjaar kalven. Het jongvee liet het bedrijf eerst overlopen en dekte het pas in mei 2023. De eerste kalveren kwamen daardoor van februari tot en met mei 2024. Voor een subsidieregeling rond veenweiden telde dat jongvee nog niet mee, en dat bleek een duur gevolg te hebben. De Stichting Veenweide Landgoed It Akkrumer Deel uit Akkrum is een samenwerkingsverband van landbouwbedrijven en ondernemers. Zij vroeg subsidie aan voor het project 'Veenvernatting Akkrumer Goedland' voor de jaren 2025 tot en met 2028. De regeling stimuleert samenwerking om stikstof- en broeikasgasuitstoot terug te brengen in veenweiden en Natura 2000-overgangsgebieden. Melkveehouderijen kunnen er geld krijgen voor extensivering, dus voor minder vee per hectare. Alleen bedrijven waarbij meer dan 70 procent van de uitscheiding van stikstof en fosfaat uit dierlijke mest afkomstig is van melk- en kalfkoeien, tellen als melkveehouderij. Dat is de dierexcretienorm. De minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur verleende in februari 2025 bijna € 1,96 miljoen aan de stichting. Voor één deelnemer, die de norm over 2023 niet haalde, wees hij de vergoeding voor extensivering van 207,26 hectare per jaar af. In het bestreden besluit van 13 juni 2025 hield hij die afwijzing in stand. De stichting stapte naar het College van Beroep voor het bedrijfsleven. Het college beantwoordde eerst de vraag over welke periode de norm moet worden berekend. Dat is een periode van twaalf aaneengesloten maanden die uiterlijk eindigt op de dag van de subsidieaanvraag, hier 28 juni 2024. Heel 2024 als peiljaar kan niet. Dan zou het bedrijf pas na de aanvraag aan de eisen voldoen en toch meedingen naar subsidie. Dat past niet bij een regeling met een subsidieplafond, waarin aanvragen via een tender worden vergeleken en gerangschikt. De voorwaarden moeten bij het aanvragen vervuld zijn. Dat de minister pas in februari 2025 besliste, verandert daar niets aan. Volgens de stichting zou het bedrijf over heel 2024 met 70,4 procent aan de norm voldoen. Over 2023 en over de twaalf maanden tot 1 mei 2024 of tot 28 juni 2024 haalde het de norm niet. Het beroep op het vertrouwensbeginsel slaagde niet. Medewerkers van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland hadden per mail bevestigd dat een andere berekeningsperiode dan 2023 was toegestaan en hadden een herberekening over 1 mei 2023 tot 1 mei 2024 aangeboden. Een concrete en ondubbelzinnige toezegging dat 2024 of een kortere periode mocht, bleek daar niet uit. Gezien de tendersystematiek had zo'n toezegging ook niet gekund. De communicatie van de uitvoeringsorganisatie schond volgens het college ook het zorgvuldigheids- en motiveringsbeginsel niet. De stichting pleitte verder voor een kortere berekeningsperiode vanwege de bijzondere overstap naar voorjaarskalvend melkvee. Volgens het college is de dierexcretie per dier per jaar een gebonden bevoegdheid en biedt de regeling geen ruimte voor een kortere periode. Bijzondere omstandigheden die tot onevenredig nadeel leiden, zag het niet. De bedrijfskeuze in 2023 pakte nadelig uit, maar dat maakt het besluit niet onevenwichtig. Ook het verzoek om de subsidie naar rato te verlenen, werd afgewezen. De regeling kent geen gedeeltelijke verlening: de aanvraag gaat over de hele periode 2025 tot en met 2028. Voor 2026 tot en met 2028 kan in een andere openstellingsperiode apart subsidie worden aangevraagd, en het bedrijf heeft dat ook gedaan. Het college verklaarde het beroep ongegrond. De afwijzing van de extensiveringsvergoeding voor het bedrijf dat de dierexcretienorm niet haalde blijft staan. De minister hoeft geen proceskosten te vergoeden.