CBb matigt slachthuisboete naar € 2.375 wegens trage rechterlijke fase — CBB:2026:382
bestuurlijke boete wegens verontreinigd varkenskarkas bij slachthuis
Eiser / verzoeker
exploitant van een slachthuis
Verweerder / gedaagde
staatssecretaris (voorheen minister) van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur
Het College bevestigt dat de overtreding is begaan, maar matigt de opgelegde boete wegens overschrijding van de redelijke termijn van € 2.500 naar € 2.375.
- De Europese hygiëneregels voor slachthuizen vereisen dat een karkas op het moment van keuring niet meer zichtbaar verontreinigd is
- Het College acht het niet aannemelijk dat mest op de elleboog en in de snijrand van een karkas pas na het slachtproces zou zijn ontstaan door een toevallige aanraking
- Zonder aannemelijke alternatieve verklaring gaat het College ervan uit dat de bezoedeling tijdens het slachtproces zelf is ontstaan
- De redelijke termijn van vier jaar voor de volledige procedure is met ongeveer vier maanden overschreden, geheel toe te rekenen aan de rechterlijke fase
- De boete wordt daarom met 5 procent gematigd van € 2.500 naar € 2.375
Samenvatting
Bij een inspectie in een slachthuis zag een toezichthouder van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA) in oktober 2021 hoe een varkenskarkas met een goedkeuringsstempel op weg was naar de snijzaal, met een plak mest op de elleboog en mestsporen in de snijrand daarboven. De toezichthouder liet de bezoedeling meteen wegsnijden, maar constateerde na afloop van het slachtproces dat het karkas op dat moment zichtbaar verontreinigd was geweest. Volgens de Europese hygiëneregels voor slachthuizen moet zichtbare verontreiniging met uitwerpselen onmiddellijk worden weggesneden, en mag een karkas op het moment van goedkeuring niet meer besmet zijn. Omdat dat hier niet het geval was, legde de minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur het slachthuis een boete op van € 2.500.
Het slachthuis ging in beroep bij de rechtbank Rotterdam, die dat beroep op 15 februari 2024 ongegrond verklaarde. De rechtbank overwoog dat de Europese regels op dit punt gelden voor de zogeheten uitslachtfase, die eindigt bij de keuring van het karkas door de dierenarts, en dat op dat moment geen verontreiniging meer aanwezig mag zijn. Uit het rapport van de toezichthouder bleek dat de bezoedeling na afloop van het slachtproces goed zichtbaar was, onder meer omdat er behalve mest in de snijrand ook een duidelijke plak mest op de elleboog zat, die de toezichthouder op een foto had omcirkeld.
In hoger beroep bij het College van Beroep voor het bedrijfsleven betwistte het slachthuis de feitelijke waarnemingen van de toezichthouder niet, maar voerde het aan dat de bezoedeling vóór de keuring niet zichtbaar was geweest, of pas na de keuring op het karkas terecht zou zijn gekomen. Niemand in het slachthuis had de vervuiling immers opgemerkt.
Het College onderschrijft het oordeel van de rechtbank en vindt het bovendien niet aannemelijk dat de bezoedeling pas na het slachtproces zou zijn ontstaan. Dat mest toevallig op de elleboog én in een snijrand van het karkas terecht zou zijn gekomen door een langslopende medewerker of toezichthouder, acht het College moeilijk voorstelbaar. Tegenover de overtuigende uitleg van de minister dat de bezoedeling alleen kan zijn ontstaan vóór of tijdens het verwijderen van het maagdarmpakket, heeft het slachthuis geen aannemelijke andere verklaring gegeven voor hoe de vervuiling er anders op terecht had kunnen komen. Het College gaat er daarom van uit dat de bezoedeling tijdens het slachtproces zelf is ontstaan, ruim vóór de keuring.
Wel had het slachthuis succes met een beroep op overschrijding van de redelijke termijn, het recht op een procedure die niet onredelijk lang mag duren. Volgens vaste rechtspraak van het College mag een procedure over een bestuurlijke boete in de fasen bezwaar, beroep en hoger beroep in totaal niet langer duren dan vier jaar. Die termijn begon hier te lopen op 19 mei 2022, met het voornemen om een boete op te leggen, en was op het moment van deze uitspraak met ongeveer vier maanden overschreden. Bij een overschrijding van minder dan zes maanden geldt als uitgangspunt een vermindering van 5 procent, en omdat de vertraging volledig aan de rechterlijke fase te wijten was, matigt het College de boete met € 125, van € 2.500 naar € 2.375.
Het College van Beroep voor het bedrijfsleven vernietigt de uitspraak van de rechtbank alleen voor wat betreft de hoogte van de boete, bevestigt die uitspraak voor het overige, herroept het boetebesluit in zoverre en stelt de boete vast op € 2.375. Daarnaast moet de minister het griffierecht van het slachthuis in beide procedures vergoeden en een proceskostenvergoeding van € 467 betalen voor het verzoek om matiging wegens de te lange procedure.
Betrokken advocaten
F.Th.M. Peters
eiseres
mr. D.J. van der Bij
staatssecretaris
Betrokken rechters
Gerelateerde uitspraken
ECLI:NL:RBROT:2026:76, Rechtbank Rotterdam, 12-01-2026, 24/9181
Rechtbank Rotterdam · Bestuursrecht; Bestuursstrafrecht
ECLI:NL:RBROT:2026:75, Rechtbank Rotterdam, 12-01-2026, 24/9807
Rechtbank Rotterdam · Bestuursrecht; Bestuursstrafrecht
ECLI:NL:RBROT:2025:14667, Rechtbank Rotterdam, 18-12-2025, ROT 24/8272
Rechtbank Rotterdam · Bestuursrecht; Bestuursstrafrecht
ECLI:NL:RBROT:2025:14655, Rechtbank Rotterdam, 17-12-2025, ROT 24/9666
Rechtbank Rotterdam · Bestuursrecht; Bestuursstrafrecht
Gegevens
Bron: officiële uitspraak op rechtspraak.nlFormele relaties
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
Nieuwe uitspraken van deze rechter
- dhr. mr. J.L. Verbeek
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.
Recente uitspraken
Een melkveehouderij in Friesland stapte in 2023 over op voer van eigen land en op koeien die in het voorjaar kalven. Het jongvee liet het bedrijf eerst overlopen en dekte het pas in mei 2023. De eerste kalveren kwamen daardoor van februari tot en met mei 2024. Voor een subsidieregeling rond veenweiden telde dat jongvee nog niet mee, en dat bleek een duur gevolg te hebben. De Stichting Veenweide Landgoed It Akkrumer Deel uit Akkrum is een samenwerkingsverband van landbouwbedrijven en ondernemers. Zij vroeg subsidie aan voor het project 'Veenvernatting Akkrumer Goedland' voor de jaren 2025 tot en met 2028. De regeling stimuleert samenwerking om stikstof- en broeikasgasuitstoot terug te brengen in veenweiden en Natura 2000-overgangsgebieden. Melkveehouderijen kunnen er geld krijgen voor extensivering, dus voor minder vee per hectare. Alleen bedrijven waarbij meer dan 70 procent van de uitscheiding van stikstof en fosfaat uit dierlijke mest afkomstig is van melk- en kalfkoeien, tellen als melkveehouderij. Dat is de dierexcretienorm. De minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur verleende in februari 2025 bijna € 1,96 miljoen aan de stichting. Voor één deelnemer, die de norm over 2023 niet haalde, wees hij de vergoeding voor extensivering van 207,26 hectare per jaar af. In het bestreden besluit van 13 juni 2025 hield hij die afwijzing in stand. De stichting stapte naar het College van Beroep voor het bedrijfsleven. Het college beantwoordde eerst de vraag over welke periode de norm moet worden berekend. Dat is een periode van twaalf aaneengesloten maanden die uiterlijk eindigt op de dag van de subsidieaanvraag, hier 28 juni 2024. Heel 2024 als peiljaar kan niet. Dan zou het bedrijf pas na de aanvraag aan de eisen voldoen en toch meedingen naar subsidie. Dat past niet bij een regeling met een subsidieplafond, waarin aanvragen via een tender worden vergeleken en gerangschikt. De voorwaarden moeten bij het aanvragen vervuld zijn. Dat de minister pas in februari 2025 besliste, verandert daar niets aan. Volgens de stichting zou het bedrijf over heel 2024 met 70,4 procent aan de norm voldoen. Over 2023 en over de twaalf maanden tot 1 mei 2024 of tot 28 juni 2024 haalde het de norm niet. Het beroep op het vertrouwensbeginsel slaagde niet. Medewerkers van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland hadden per mail bevestigd dat een andere berekeningsperiode dan 2023 was toegestaan en hadden een herberekening over 1 mei 2023 tot 1 mei 2024 aangeboden. Een concrete en ondubbelzinnige toezegging dat 2024 of een kortere periode mocht, bleek daar niet uit. Gezien de tendersystematiek had zo'n toezegging ook niet gekund. De communicatie van de uitvoeringsorganisatie schond volgens het college ook het zorgvuldigheids- en motiveringsbeginsel niet. De stichting pleitte verder voor een kortere berekeningsperiode vanwege de bijzondere overstap naar voorjaarskalvend melkvee. Volgens het college is de dierexcretie per dier per jaar een gebonden bevoegdheid en biedt de regeling geen ruimte voor een kortere periode. Bijzondere omstandigheden die tot onevenredig nadeel leiden, zag het niet. De bedrijfskeuze in 2023 pakte nadelig uit, maar dat maakt het besluit niet onevenwichtig. Ook het verzoek om de subsidie naar rato te verlenen, werd afgewezen. De regeling kent geen gedeeltelijke verlening: de aanvraag gaat over de hele periode 2025 tot en met 2028. Voor 2026 tot en met 2028 kan in een andere openstellingsperiode apart subsidie worden aangevraagd, en het bedrijf heeft dat ook gedaan. Het college verklaarde het beroep ongegrond. De afwijzing van de extensiveringsvergoeding voor het bedrijf dat de dierexcretienorm niet haalde blijft staan. De minister hoeft geen proceskosten te vergoeden.