Naar inhoud
Juristi.nl
ECLI:NL:CBB:2026:419Bestuursrecht

College verklaart beroep Wakker Dier tegen LNV niet-ontvankelijk — CBB:2026:419

handhaving van dierenwelzijnsregels bij hittestress

Eiser / verzoeker

Stichting Wakker Dier

VS

Verweerder / gedaagde

de staatssecretaris van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur

Het College verklaart het beroep van Stichting Wakker Dier niet-ontvankelijk wegens het ontbreken van procesbelang, omdat de staatssecretaris geen bevoegdheid meer heeft om nog te handhaven.

  • Handhavingsverzoek over hittestress bij dieren op drie weides na langdurige procedure opnieuw afgewezen, met schriftelijke waarschuwingen als enige maatregel
  • Bevoegdheid tot het opleggen van een herstelsanctie vervallen omdat de overtredingen niet voortdurend waren en eindigden met de hittegolf
  • Geen bewijs van herhaling van overtredingen na augustus 2020, ondanks het ontbreken van schaduwvoorzieningen
  • Bevoegdheid tot het opleggen van een bestuurlijke boete vervallen door het verstrijken van de wettelijke termijn van vijf jaar
  • Beroep niet-ontvankelijk verklaard wegens het ontbreken van procesbelang, omdat het nagestreefde doel niet meer te bereiken is

Samenvatting

Stichting Wakker Dier vroeg in augustus 2020 aan de toenmalige minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur om handhavend op te treden tegen de houders van koeien en schapen op drie weides, omdat de dieren daar tijdens een hittegolf niet beschermd waren tegen de hitte. Een toezichthouder van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit bezocht de locaties kort daarna, maar de minister wees de handhavingsverzoeken af. Na bezwaar van de Stichting kwam er alsnog een schriftelijke waarschuwing voor twee van de drie locaties, maar de afwijzing van de handhavingsverzoeken bleef in stand. Het College van Beroep voor het bedrijfsleven vernietigde dat besluit in 2024 en droeg de staatssecretaris op om opnieuw op het bezwaar te beslissen.

Met het nieuwe besluit op bezwaar van 18 juli 2024 verklaarde de staatssecretaris het bezwaar van de Stichting opnieuw deels gegrond: ook voor de derde locatie kwam er alsnog een schriftelijke waarschuwing, omdat op alle drie de locaties sprake was van een overtreding van de regels over bescherming tegen slecht weer. Van dierenmishandeling was volgens de staatssecretaris geen sprake, en voor verdergaand ingrijpen dan een waarschuwing was volgens het handhavingsbeleid geen plaats omdat de overtredingen niet structureel waren. De afwijzing van de handhavingsverzoeken zelf bleef gehandhaafd, met een verbeterde motivering. De Stichting ging hiertegen opnieuw in beroep bij het College.

AI-zoekassistent

Beschrijf uw zaak. Wij vinden de juiste advocaat.

In één of twee zinnen matcht onze AI uw situatie direct met gespecialiseerde advocaten, desgewenst in uw regio.

Match uit 19.638 advocatenGratis en vrijblijvendResultaat in seconden

Het College moest eerst beoordelen of de Stichting nog wel belang had bij een inhoudelijke behandeling van haar beroep. De staatssecretaris vond van niet, omdat er inmiddels helemaal geen bevoegdheid meer bestond om nog op te treden tegen de houders van de dieren. Het College was dat met de staatssecretaris eens. De bevoegdheid om een herstelmaatregel op te leggen, zoals een last onder dwangsom, bestaat alleen zolang er een overtreding is die nog beëindigd of voorkomen kan worden. De geconstateerde overtredingen hielden echter alleen verband met de hittegolf van augustus 2020 en waren daarmee al beëindigd toen die hittegolf voorbij was. Het argument van de Stichting dat de overtreding voortduurt zolang er geen schaduwvoorzieningen zijn aangebracht, ging volgens het College niet op: daarvoor is ook vereist dat er daadwerkelijk dieren aanwezig zijn en dat het slecht weer is, en van herhaling van overtredingen na augustus 2020 was niets gebleken.

Ook een bestuurlijke boete kon niet meer worden opgelegd. Voor mogelijke dierenmishandeling geldt sowieso dat dit als misdrijf alleen strafrechtelijk kan worden bestraft, niet met een bestuurlijke boete. En voor de overtredingen van de regels over bescherming tegen weersomstandigheden was de wettelijke termijn van vijf jaar voor het opleggen van een boete inmiddels verstreken. De Stichting betoogde nog dat deze termijn was opgeschort omdat zij zelf bezwaar en beroep had ingesteld, maar het College volgde dat niet: die opschorting is alleen bedoeld voor de situatie waarin een boete al is opgelegd en de hoogte daarvan ter discussie staat, niet voor een geschil over een afgewezen handhavingsverzoek.

Omdat de staatssecretaris dus geen enkele bevoegdheid meer had om nog tegen de betrokken dierhouders op te treden, kon de Stichting het doel van haar beroep, alsnog handhavend optreden, niet meer bereiken. Daarmee ontbrak het procesbelang.

Het College van Beroep voor het bedrijfsleven verklaarde het beroep van Stichting Wakker Dier niet-ontvankelijk.

Betrokken advocaten

mr. J. Sinnige

Stichting Wakker Dier

Wieringa Advocaten, AMSTERDAM

43 uitspraken

Betrokken rechters

Gerelateerde uitspraken

Gegevens

Datum uitspraak

Rechtsgebied

Bestuursrecht

Zaaknummer

24/784

Procedure

Eerste aanleg - meervoudig

Bron: officiële uitspraak op rechtspraak.nl

Op de hoogte blijven

Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.

Nieuwe uitspraken van deze rechter

  • dhr. mr. P. Glazener
Adv.Ynvest Fund
6%

vast rendement

  • Vastgoed als zekerheid
  • Kwartaalbetalingen
  • Vanaf €30.000
Meer informatie

Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.

Recente uitspraken

CBB:2026:532
College van Beroep voor het bedrijfsleven·
Bestuursrecht
CBB:2026:529
College van Beroep voor het bedrijfsleven·
Bestuursrecht
CBB:2026:531
College van Beroep voor het bedrijfsleven·
Bestuursrecht
CBb wijst subsidie voor veenvernatting af: boerderij haalt melkveenorm niet

Een melkveehouderij in Friesland stapte in 2023 over op voer van eigen land en op koeien die in het voorjaar kalven. Het jongvee liet het bedrijf eerst overlopen en dekte het pas in mei 2023. De eerste kalveren kwamen daardoor van februari tot en met mei 2024. Voor een subsidieregeling rond veenweiden telde dat jongvee nog niet mee, en dat bleek een duur gevolg te hebben. De Stichting Veenweide Landgoed It Akkrumer Deel uit Akkrum is een samenwerkingsverband van landbouwbedrijven en ondernemers. Zij vroeg subsidie aan voor het project 'Veenvernatting Akkrumer Goedland' voor de jaren 2025 tot en met 2028. De regeling stimuleert samenwerking om stikstof- en broeikasgasuitstoot terug te brengen in veenweiden en Natura 2000-overgangsgebieden. Melkveehouderijen kunnen er geld krijgen voor extensivering, dus voor minder vee per hectare. Alleen bedrijven waarbij meer dan 70 procent van de uitscheiding van stikstof en fosfaat uit dierlijke mest afkomstig is van melk- en kalfkoeien, tellen als melkveehouderij. Dat is de dierexcretienorm. De minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur verleende in februari 2025 bijna € 1,96 miljoen aan de stichting. Voor één deelnemer, die de norm over 2023 niet haalde, wees hij de vergoeding voor extensivering van 207,26 hectare per jaar af. In het bestreden besluit van 13 juni 2025 hield hij die afwijzing in stand. De stichting stapte naar het College van Beroep voor het bedrijfsleven. Het college beantwoordde eerst de vraag over welke periode de norm moet worden berekend. Dat is een periode van twaalf aaneengesloten maanden die uiterlijk eindigt op de dag van de subsidieaanvraag, hier 28 juni 2024. Heel 2024 als peiljaar kan niet. Dan zou het bedrijf pas na de aanvraag aan de eisen voldoen en toch meedingen naar subsidie. Dat past niet bij een regeling met een subsidieplafond, waarin aanvragen via een tender worden vergeleken en gerangschikt. De voorwaarden moeten bij het aanvragen vervuld zijn. Dat de minister pas in februari 2025 besliste, verandert daar niets aan. Volgens de stichting zou het bedrijf over heel 2024 met 70,4 procent aan de norm voldoen. Over 2023 en over de twaalf maanden tot 1 mei 2024 of tot 28 juni 2024 haalde het de norm niet. Het beroep op het vertrouwensbeginsel slaagde niet. Medewerkers van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland hadden per mail bevestigd dat een andere berekeningsperiode dan 2023 was toegestaan en hadden een herberekening over 1 mei 2023 tot 1 mei 2024 aangeboden. Een concrete en ondubbelzinnige toezegging dat 2024 of een kortere periode mocht, bleek daar niet uit. Gezien de tendersystematiek had zo'n toezegging ook niet gekund. De communicatie van de uitvoeringsorganisatie schond volgens het college ook het zorgvuldigheids- en motiveringsbeginsel niet. De stichting pleitte verder voor een kortere berekeningsperiode vanwege de bijzondere overstap naar voorjaarskalvend melkvee. Volgens het college is de dierexcretie per dier per jaar een gebonden bevoegdheid en biedt de regeling geen ruimte voor een kortere periode. Bijzondere omstandigheden die tot onevenredig nadeel leiden, zag het niet. De bedrijfskeuze in 2023 pakte nadelig uit, maar dat maakt het besluit niet onevenwichtig. Ook het verzoek om de subsidie naar rato te verlenen, werd afgewezen. De regeling kent geen gedeeltelijke verlening: de aanvraag gaat over de hele periode 2025 tot en met 2028. Voor 2026 tot en met 2028 kan in een andere openstellingsperiode apart subsidie worden aangevraagd, en het bedrijf heeft dat ook gedaan. Het college verklaarde het beroep ongegrond. De afwijzing van de extensiveringsvergoeding voor het bedrijf dat de dierexcretienorm niet haalde blijft staan. De minister hoeft geen proceskosten te vergoeden.

College van Beroep voor het bedrijfsleven·
Bestuursrecht
CBB:2026:530
College van Beroep voor het bedrijfsleven·
Bestuursrecht