Hof draait boete van € 213.500 om: raadslid moet GrondInkoop betalen na praatje met de pers — GHAMS:2026:2695
ontbinding koopovereenkomst grond, geheimhoudingsboete en opschorting
Eiser / verzoeker
GrondInkoop B.V. (appellante, incidenteel geïntimeerde)
Verweerder / gedaagde
verkoper van het perceel, ondernemer en gemeenteraadslid (geïntimeerde, incidenteel appellant)
Verkoper moet € 213.500 boete aan GrondInkoop betalen met wettelijke rente vanaf 15 augustus 2023, al ontvangen bedragen terugbetalen en € 2.714 plus € 20.793,99 aan proceskosten betalen; de boete van € 50.000 blijft staan
- Uitlatingen tegen een journalist over de marktconformiteit van de koopprijs schenden het geheimhoudingsbeding; boete van € 50.000 niet gematigd
- Anders dan de rechtbank: de koper mocht de afname opschorten zolang de direct opeisbare geheimhoudingsboete niet was betaald, ook als dat pas in rechte wordt ingeroepen
- Door die bevoegde opschorting verkeerde de verkoper in schuldeisersverzuim en kon hij niet ontbinden (artikel 6:266 BW)
- Contractueel van toepassing verklaarde Algemene termijnenwet verlengt een termijn die op zaterdag eindigt tot maandag, zodat de ontbinding van 14 augustus 2023 te vroeg was
- Ongerechtvaardigde ontbindingsverklaring geldt als mededeling van niet-nakoming; koper mocht ontbinden en krijgt de boete van € 213.500
Samenvatting
Een ondernemer met tientallen onroerende zaken, die ook fractievoorzitter en gemeenteraadslid is, verkocht in februari 2023 een stuk landbouwgrond aan grondhandelaar GrondInkoop voor € 2.135.000. In het koopcontract stond een strenge geheimhoudingsplicht: de verkoper mocht met niemand, ook niet met de pers, over de overeenkomst praten, op straffe van een boete van € 50.000 per overtreding. Op 1 mei 2023 werd een eerste deel geleverd. GrondInkoop splitste dat in veertien kavels, die via grondspeculant Royaal Vastgoed binnen enkele weken voor vijf keer de prijs per vierkante meter bij particulieren terechtkwamen.
Op 14 juli 2023 verscheen daarover een artikel in onder meer het Brabants Dagblad en het AD. Daarin zei de verkoper dat hij 'niets raars' had gedaan, dat hij had gekregen wat bouwbedrijven doorgaans betalen, en dat de doorverkoopprijzen hem ook hadden verbaasd. Het restant van de grond had op 1 augustus 2023 geleverd moeten worden, maar dat gebeurde niet. De verkoper stelde GrondInkoop in gebreke en verlengde de termijn tot 12 augustus. Kort voor de nieuwe leverdatum mailde hij de notaris dat er de komende vijftien tot twintig jaar niets op de grond gebouwd zou worden, waarop de notaris de overdracht stillegde. Op 14 augustus 2023 ontbond de verkoper het contract en eiste hij de contractuele boete van tien procent, € 213.500. Een dag later deed GrondInkoop precies hetzelfde.
De rechtbank Amsterdam gaf in haar eindvonnis van 23 oktober 2024 de verkoper gelijk. GrondInkoop had de grond niet op tijd afgenomen, mocht de levering niet opschorten en moest dus € 213.500 betalen. Wel had de verkoper volgens de rechtbank zijn geheimhoudingsplicht geschonden met het interview, zodat hij GrondInkoop € 50.000 moest betalen. GrondInkoop ging in hoger beroep, de verkoper stelde incidenteel hoger beroep in tegen de boete van € 50.000.
Het gerechtshof Amsterdam bevestigt eerst dat de verkoper de geheimhoudingsplicht schond. Zijn uitspraken gingen wel degelijk over de koopovereenkomst: door zijn prijs marktconform te noemen en af te zetten tegen de doorverkoopprijzen, wakkerde hij precies de media-aandacht aan die het beding moest voorkomen. Hij heeft ook niet uitgelegd welke citaten onjuist zouden zijn. Matiging van de boete van € 50.000 wijst het hof af, omdat hij een ervaren grondhandelaar is die wist dat hij niet met de pers mocht praten.
Op het belangrijkste punt denkt het hof anders dan de rechtbank. Omdat de boete van € 50.000 direct opeisbaar was en nog niet betaald, mocht GrondInkoop de afname van de grond opschorten: beide verplichtingen kwamen uit hetzelfde contract, de verkoper weigerde te beloven dat hij voortaan zou zwijgen, en hij had zelf geen bijzonder belang bij levering op 1 augustus. GrondInkoop mocht zich daar ook achteraf in de procedure nog op beroepen. Daardoor kon de verkoper het contract niet ontbinden. Bovendien was zijn ontbinding te vroeg: 12 augustus 2023 viel op een zaterdag, en volgens het contract schoof de termijn dan door naar maandag 14 augustus, zodat GrondInkoop pas op 15 augustus in verzuim kon raken. Zijn voorbarige ontbindingsverklaring geldt juist als een mededeling dat hij zelf niet zou nakomen. Daarmee was GrondInkoop wel bevoegd om te ontbinden en heeft zij recht op de boete van tien procent. Ook die boete matigt het hof niet.
Het hof vernietigt het eindvonnis op dit punt en veroordeelt de verkoper om € 213.500 aan GrondInkoop te betalen, met wettelijke rente vanaf 15 augustus 2023, en alles terug te betalen wat GrondInkoop al op grond van het vonnis had voldaan. De boete van € 50.000 blijft staan. Hij moet ook de proceskosten betalen: € 2.714 voor de eerste aanleg en € 20.793,99 voor het hoger beroep.
Betrokken advocaten
Betrokken rechters
Gerelateerde uitspraken
ECLI:NL:RBOBR:2024:498, Rechtbank Oost-Brabant, 07-02-2024, 399039 / KG ZA 23-602
Rechtbank Oost-Brabant · Civiel Recht
ECLI:NL:GHAMS:2022:2086, Gerechtshof Amsterdam, 19-07-2022, 200.262.355/01
Gerechtshof Amsterdam · Civiel Recht
ECLI:NL:RBNNE:2022:2041, Rechtbank Noord-Nederland, 13-04-2022, C/18/206613 / HA ZA 21-115
Rechtbank Noord-Nederland · Civiel Recht
ECLI:NL:GHDHA:2022:616, Gerechtshof Den Haag, 12-04-2022, 200.270.108/01
Gerechtshof Den Haag · Civiel Recht; Verbintenissenrecht
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Gerechtshof AmsterdamRechtsgebied
Civiel RechtZaaknummer
200.348.361/01
Procedure
Hoger beroep
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
Nieuwe uitspraken van deze rechters
- dhr. mr. M.J.R. Brons
- mw. mr. M.E. van Neck
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.