Hof spreekt mestbedrijf vrij van lozen van drijfmest: zorgplicht nageleefd, voorwaardelijke boete vervalt — GHDHA:2026:2974
lozen van drijfmest in oppervlaktewater, zorgplicht Besluit activiteiten leefomgeving
Eiser / verzoeker
verdachte (besloten vennootschap die mest opslaat)
Verweerder / gedaagde
Openbaar Ministerie
Het hof vernietigt het vonnis en de strafbeschikking en spreekt het bedrijf vrij; de voorwaardelijke geldboete van € 2.000 vervalt.
- Ook de advocaat-generaal vorderde vrijspraak van het lozen van drijfmest.
- Het bedrijf had een gekeurde mestzak, veiligheidsprotocollen, verplichte visuele controles door chauffeurs en een eigen buitendienst.
- Door het vervuilde water direct weg te zuigen beperkte het bedrijf de gevolgen zoveel mogelijk.
- Het bedrijf voldeed aan de zorgplicht van artikel 2.11 lid 1 Bal, zodat vrijspraak volgt ongeacht de vraag of sprake was van een lozingsactiviteit.
Samenvatting
Op 26 januari 2024 lekte in Nieuw-Beijerland, in de gemeente Hoeksche Waard, drijfmest uit een mestopslag in het oppervlaktewater. De opslag was in gebruik bij een besloten vennootschap die mest vervoert en opslaat. Kort nadat de lekkage was ontdekt, zoog het bedrijf het vervuilde water weg en voerde het af, om de schade aan het milieu zoveel mogelijk te beperken.
Het Openbaar Ministerie legde het bedrijf op 21 mei 2024 een strafbeschikking op. Het bedrijf verzette zich daartegen, waarna de zaak bij de economische politierechter in de rechtbank Rotterdam kwam. Het verwijt was dat het bedrijf drijfmest in het oppervlaktewater had geloosd, terwijl het wist of kon vermoeden dat dit schadelijk was, en niet alle redelijke maatregelen had genomen om dat te voorkomen of de gevolgen te beperken. De politierechter veroordeelde het bedrijf op 7 juli 2025 tot een voorwaardelijke geldboete van € 2.000 met een proeftijd van twee jaar.
Het bedrijf ging in hoger beroep bij de economische kamer van het gerechtshof Den Haag. Daar vroeg ook de advocaat-generaal, de aanklager in hoger beroep, om vrijspraak.
Het hof gaat daarin mee en komt dus tot een ander oordeel dan de politierechter. Op de zitting bleek dat de mestzak waarin de drijfmest lag, was gekeurd en dat het bedrijf veiligheidsprotocollen hanteert. Iedere chauffeur die een mestopslag aandoet, moet een visuele controle uitvoeren en zo mogelijk een rondje om het bassin lopen om te kijken of er lekkages zijn. Die instructie staat in het handboek en komt terug in functioneringsgesprekken. Daarnaast heeft het bedrijf een eigen buitendienst die de verschillende mestopslagen controleert.
Of het weglekken van de mest wel een lozingsactiviteit is zoals de aanklacht stelt, laat het hof in het midden. Volgens het hof heeft het bedrijf in elk geval alle maatregelen genomen die redelijkerwijs van het bedrijf konden worden gevraagd om nadelige gevolgen te voorkomen. Ook heeft het de gevolgen van de lekkage zoveel mogelijk beperkt en ongedaan gemaakt. Daarmee heeft het bedrijf voldaan aan de zorgplicht uit het Besluit activiteiten leefomgeving, de regeling die bedrijven verplicht schade aan het milieu te voorkomen en te beperken. Alleen al daarom kan het niet worden veroordeeld.
Het hof vernietigt het vonnis van de politierechter en de strafbeschikking van 21 mei 2024, en spreekt het bedrijf vrij van het lozen van drijfmest. De voorwaardelijke geldboete van € 2.000 vervalt daarmee.
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Gerechtshof Den HaagRechtsgebied
StrafrechtZaaknummer
22-002138-25
Procedure
Hoger beroep
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.