Hoge Raad verwerpt cassatie over omzetbelasting op overdracht melkquotum door verpachter — HR:1997:AA2106
Omzetbelastingplicht bij overdracht melkquotum door particuliere verpachter
Eiser / verzoeker
Staatssecretaris van Financiën
Verweerder / gedaagde
X (particuliere verpachter)
Het cassatieberoep van de staatssecretaris is verworpen en de naheffingsaanslag omzetbelasting van ƒ 7.415 blijft vernietigd.
- De overdracht van een melkquotum door een verpachter die het quotum nooit zelf heeft geëxploiteerd en er nooit een vergoeding voor heeft ontvangen, valt buiten het bereik van de omzetbelasting.
- Het beroep op het gelijkheidsbeginsel ten opzichte van niet-opterende melkveehouders slaagt niet, omdat de landbouwregeling uitsluitend geldt voor degenen die daadwerkelijk als landbouwer of veehouder werkzaam zijn.
- De Hoge Raad kan de juiste uitkomst van een lagere rechter in stand laten ook als de motivering onjuist is, door de zaak op de juiste gronden ambtshalve te beoordelen.
- Doordat het quotum bij invoering aan de pachter was toegekend en de verpachter geen afzonderlijke vergoeding ontving, exploiteerde hij het recht niet duurzaam voor opbrengst, zodat geen sprake was van ondernemerschap voor dit onderdeel.
Samenvatting
Een ambtenaar erfde in 1982 ruim twee hectare verpachte landbouwgrond. Twee jaar later, bij de invoering van de zogeheten superheffing op melk in 1984, werd aan zijn pachter een melkquotum toegekend. De ambtenaar ontving daarvoor geen extra vergoeding en de pachtprijs bleef ongewijzigd. Nadat de pachter en diens zoon achtereenvolgens waren overleden, verkocht de ambtenaar in 1991 de grond samen met zijn aandeel in het melkquotum voor in totaal een bedrag waarvan ƒ 47.500 voor het quotum was bestemd.
De Belastingdienst legde een naheffingsaanslag omzetbelasting op van ƒ 7.415. De inspecteur was van mening dat de ambtenaar als ondernemer in de zin van de Wet op de omzetbelasting 1968 had gehandeld en met de overdracht van het melkquotum een belaste dienst had verricht. Na bezwaar handhaafde de inspecteur de aanslag. De ambtenaar stapte daarop naar het Gerechtshof Leeuwarden.
Het hof vernietigde de aanslag, maar deed dat op een andere grond dan de ambtenaar primair had aangevoerd. Het hof oordeelde dat de ambtenaar gelijk had op basis van het gelijkheidsbeginsel: hij bevond zich in een vergelijkbare positie als melkveehouders die hun quotum overdragen en daarvoor door de staatssecretaris zijn vrijgesteld van omzetbelasting. Tegen deze redenering stelde de staatssecretaris van Financiën beroep in cassatie in.
De Hoge Raad was het met de staatssecretaris eens dat het hof de gelijkheidsredenering onjuist had toegepast. De vrijstelling in de resolutie van de staatssecretaris was immers gebaseerd op de landbouwregeling, die uitsluitend geldt voor mensen die daadwerkelijk als landbouwer of veehouder werkzaam zijn. De ambtenaar viel daar niet onder, zodat hij zich niet op die gelijkheid kon beroepen.
Toch verwierp de Hoge Raad het cassatieberoep van de staatssecretaris. De Hoge Raad beoordeelde de zaak ambtshalve opnieuw en oordeelde dat de beslissing van het hof, namelijk de vernietiging van de naheffingsaanslag, gewoon juist was, zij het op andere gronden. Omdat het quotum bij invoering aan de pachter was toegekend, de ambtenaar nooit een afzonderlijke vergoeding voor het quotum had ontvangen, en hij het recht op het quotum dus nooit had geëxploiteerd om er duurzaam opbrengst uit te halen, viel de overdracht buiten het bereik van de omzetbelasting. Van een ondernemerschap in de zin van de wet was daardoor voor dit onderdeel geen sprake.
De Hoge Raad vernietigde de beslissing van het hof in zijn motivering, maar liet de uitkomst in stand: de naheffingsaanslag bleef vernietigd. De staatssecretaris van Financiën werd veroordeeld in de proceskosten van ƒ 1.420 voor de cassatieprocedure.
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Hoge RaadRechtsgebied
Bestuursrecht; BelastingrechtZaaknummer
32437
Procedure
Cassatie
Formele relaties
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.