Hoge Raad verleent gedeeltelijke teruggaaf loonbelasting over fictief loon van Belgische bestuurder — HR:2003:AE8398
fictief loon directeur-grootaandeelhouder / belastingverdrag Nederland-België / premieplicht volksverzekeringen
Eiser / verzoeker
Staatssecretaris van Financiën
Verweerder / gedaagde
X B.V.
De Hoge Raad verleent een teruggaaf van ƒ 58.121,20 (€ 26.374,25) in plaats van de door het hof vastgestelde volledige teruggaaf van ƒ 62.947, omdat premies volksverzekeringen over het fictieve loon wel verschuldigd zijn.
- De fictief-loonbepaling van artikel 12a Wet LB 1964 mag niet worden toegepast in verdragssituaties als dit een eenzijdige verschuiving van heffingsbevoegdheid ten opzichte van België veroorzaakt.
- Nederland mag via nationale wetgeving wel de wijze van heffing en berekening regelen, maar mag het verdrag niet gedeeltelijk buiten werking stellen door inkomsten die naar hun aard onder een niet-toedelend verdragsartikel vallen te herdefiniëren.
- Een bestuurder die zonder dienstbetrekking beroepswerkzaamheden in Nederland verricht valt wel degelijk binnen de personele werkingssfeer van EG-Verordening 1408/71 en is daarmee premieplichtig voor de volksverzekeringen.
- Over het fictieve loon zijn premies volksverzekeringen verschuldigd, ook al kan Nederland over datzelfde bedrag geen loonbelasting heffen op grond van het belastingverdrag met België.
- De teruggaaf werd beperkt van ƒ 62.947 tot ƒ 58.121,20 (€ 26.374,25) omdat de premies volksverzekeringen (exclusief AOW en AAW) wel verschuldigd blijven.
Samenvatting
Een in België wonende directeur-grootaandeelhouder van een Nederlandse besloten vennootschap ontving in 1997 geen salaris voor zijn werkzaamheden als bestuurder. Op grond van een Nederlandse wettelijke fictiebepaling werd hij toch belast alsof hij een gebruikelijk loon had genoten van ƒ 150.000. Over dat bedrag droeg de vennootschap loonbelasting en premies volksverzekeringen af. De directeur maakte bezwaar, waarna het geschil uiteindelijk bij de Hoge Raad terechtkwam.
Het gerechtshof had eerder geoordeeld dat het belastingverdrag tussen Nederland en België in de weg staat aan Nederlandse loonbelastingheffing op basis van dit fictieve loon. De Hoge Raad bevestigde die conclusie, maar om een iets andere reden. De wettelijke fictie houdt in dat inkomsten worden belast die de bestuurder nooit daadwerkelijk heeft ontvangen. Als hij in de toekomst iets zou ontvangen, zou dat de vorm van dividend of vermogenswinst kunnen aannemen. Juist daar wringt het: het belastingverdrag kent voor arbeidsinkomen andere heffingsregels dan voor dividend en vermogenswinst. Door de fictie toe te passen zou Nederland eenzijdig de verdeling van heffingsbevoegdheid verschuiven ten nadele van België, wat in strijd is met het verdrag. Nederland mag weliswaar eigen regels hanteren over de wijze van heffen en de berekening van belastbaar inkomen, maar mag het verdrag niet via nationale wetgeving gedeeltelijk buiten werking stellen.
Over de premies volksverzekeringen oordeelde de Hoge Raad anders dan het hof. Het hof had geoordeeld dat de Belgische bestuurder buiten de personele werkingssfeer van de Europese sociale zekerheidsverordening viel, omdat hij geen arbeidsovereenkomst had. De Hoge Raad verwierp dat oordeel: ook een bestuurder die in Nederland werkzaamheden verricht zonder formele dienstbetrekking valt wél onder die verordening. Hij is daarmee in beginsel verplicht verzekerd in Nederland voor de volksverzekeringen, met uitzondering van de AOW en de AAW. Over het fictieve loon is dus premieheffing volksverzekeringen verschuldigd, ook al kan Nederland over datzelfde bedrag geen loonbelasting heffen.
De Hoge Raad verklaarde het cassatieberoep van de Staatssecretaris van Financiën gegrond voor het deel over de premies volksverzekeringen, en vernietigde de uitspraak van het hof op dat punt. De aan de vennootschap te verlenen teruggaaf werd verlaagd van ƒ 62.947 naar ƒ 58.121,20 (€ 26.374,25), omdat over een deel van het afgedragen bedrag wel degelijk premies verschuldigd waren.
Parallelle uitspraken in dezelfde zaak
Hoge Raad heeft op dezelfde dag uitspraak gedaan in deze gerelateerde zaken:
- ECLI:NL:HR:2003:AE840437670 / Bestuursrecht; Belastingrecht
Gerelateerde uitspraken
ECLI:NL:HR:2018:593, Hoge Raad, 13-04-2018, 17/02504
Hoge Raad · Bestuursrecht; Belastingrecht
ECLI:NL:HR:2018:429, Hoge Raad, 13-04-2018, 17/02574
Hoge Raad · Bestuursrecht; Belastingrecht
ECLI:NL:RBDHA:2018:5287, Rechtbank Den Haag, 08-02-2018, AWB - 17 _ 1003
Rechtbank Den Haag · Bestuursrecht; Belastingrecht
ECLI:NL:RBDHA:2018:2577, Rechtbank Den Haag, 05-02-2018, AWB - 17 _ 2608
Rechtbank Den Haag · Bestuursrecht; Belastingrecht
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Hoge RaadRechtsgebied
Bestuursrecht; BelastingrechtZaaknummer
37651
Procedure
Cassatie
Formele relaties
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.