Naar inhoud
Juristi.nl
ECLI:NL:HR:2005:AU0889Bestuursrecht; Belastingrecht

Hoge Raad vernietigt uitspraak over waarde bedrijfspand bij staking: beleid gaat voor vaststellingsovereenkomst — HR:2005:AU0889

Verliesvaststellingsbeschikking / waarde bedrijfspand bij staking onderneming / verhouding vaststellingsovereenkomst en later beleidsbesluit

Eiser / verzoeker

X te Z (belastingplichtige/ondernemer)

VS

Verweerder / gedaagde

Staatssecretaris van Financiën

Hoge Raad verklaart beroep gegrond, vernietigt uitspraak Gerechtshof Leeuwarden en verwijst zaak naar Gerechtshof Arnhem; Staatssecretaris veroordeeld in proceskosten van € 644

  • Een na de vaststellingsovereenkomst gepubliceerde gunstigere beleidsregel werkt als een aanbod van de inspecteur: de belastingplichtige kan daarop een beroep doen zonder gebonden te zijn aan de eerdere afspraak
  • Het beleidsbesluit CPP2001/1381 gold voor alle aanslagen die op het moment van publicatie nog niet onherroepelijk vaststonden, ook als er al een vaststellingsovereenkomst was gesloten
  • Afwijking van het beleid was alleen mogelijk als de belastingplichtige het percentage te laag vond; nu de belastingplichtige het juist wilde toepassen, kon de inspecteur hem de vaststellingsovereenkomst niet tegenwerpen
  • De zaak werd na vernietiging verwezen naar Gerechtshof Arnhem voor behandeling van de subsidiaire standpunten van de inspecteur

Samenvatting

Een ondernemer in Friesland staakte zijn bedrijf op 31 december 1999. Bij die staking werd het bedrijfspand, een horecapand met aangebouwde woning, overgebracht naar zijn privévermogen. De waarde van dat pand bepaalde mede zijn belastbaar resultaat. Een gezamenlijke taxatie stelde de vrije verkoopwaarde vast op ƒ 350.000, maar voor de belasting gaat het om de waarde in bewoonde staat, omdat de ondernemer er zelf in woonde.

De ondernemer hanteerde in zijn aangifte 80 procent van die taxatiewaarde. De belastingdienst wilde dat niet accepteren en voerde overleg met zijn belastingadviseur. In september 2000 bevestigde de adviseur schriftelijk dat zijn cliënt akkoord ging met 90 procent van ƒ 350.000. Dit gold als een vaststellingsovereenkomst, een bindende afspraak tussen belastingplichtige en inspecteur om een geschilpunt te regelen.

AI-zoekassistent

Beschrijf uw zaak. Wij vinden de juiste advocaat.

In één of twee zinnen matcht onze AI uw situatie direct met gespecialiseerde advocaten, desgewenst in uw regio.

Match uit 19.638 advocatenGratis en vrijblijvendResultaat in seconden

De aanslag volgde op 7 december 2001 overeenkomstig die afspraak, en leidde tot een verliesbeschikking van ƒ 13.483. De ondernemer tekende bezwaar aan en beriep zich daarna op een beleidsbesluit van de staatssecretaris van Financiën uit mei 2001, gepubliceerd nádat de afspraak was gemaakt maar vóórdat de aanslag onherroepelijk vaststond. Op grond van dat besluit zou de waarde op slechts 65 procent van de taxatiewaarde mogen worden gesteld, wat voor hem gunstiger zou uitpakken.

Zowel de inspecteur als het Gerechtshof Leeuwarden wees dit beroep af. Het hof oordeelde dat de vaststellingsovereenkomst bindend was en dat de ondernemer zich daar niet op kon terugtrekken.

De Hoge Raad dacht daar anders over. Het beleidsbesluit bepaalde zelf uitdrukkelijk dat het van toepassing was op alle aanslagen die op het moment van publicatie nog niet onherroepelijk vaststonden. Bovendien mocht van het beleid slechts worden afgeweken als de belastingplichtige het percentage te laag vond, wat hier juist niet het geval was: de ondernemer wilde zich conformeren aan het gunstigere percentage uit het besluit.

De Hoge Raad formuleerde daarbij een algemeen principe: ook al is een vaststellingsovereenkomst op zichzelf bindend, zij belet de inspecteur niet om daarna een voor de belastingplichtige gunstigere regeling aan te bieden. Wanneer na het sluiten van de overeenkomst, maar vóór het onherroepelijk worden van de aanslag, een gunstiger beleidsregel wordt vastgesteld, heeft die beleidsregel een vergelijkbare werking als zo'n aanbod. De belastingplichtige kan dan niet worden tegengeworpen dat hij zich eerder heeft verbonden aan de afspraak.

De Hoge Raad verklaarde het cassatieberoep gegrond, vernietigde de uitspraak van het Gerechtshof Leeuwarden en verwees de zaak naar het Gerechtshof Arnhem voor verdere behandeling. De Staatssecretaris van Financiën werd veroordeeld tot betaling van € 644 aan proceskosten voor de cassatieprocedure, en de staat moet het betaalde griffierecht van € 102 vergoeden.

Gerelateerde uitspraken

Gegevens

Datum uitspraak

Instantie

Hoge Raad

Zaaknummer

40805

Procedure

Cassatie

Bron: officiële uitspraak op rechtspraak.nl

Op de hoogte blijven

Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.

Adv.Ynvest Fund
6%

vast rendement

  • Vastgoed als zekerheid
  • Kwartaalbetalingen
  • Vanaf €30.000
Meer informatie

Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.

Recente uitspraken

HR:2026:1914
Hoge Raad·
Bestuursrecht; Belastingrecht
HR:2026:1918
Hoge Raad·
Bestuursrecht; Belastingrecht
HR:2026:1915
Hoge Raad·
Bestuursrecht; Belastingrecht
HR:2026:1922
Hoge Raad·
Bestuursrecht; Belastingrecht
HR:2026:1923
Hoge Raad·
Bestuursrecht; Belastingrecht