Hoge Raad: belastingrechter mocht niet oordelen over Curaçaose Facebook-kwijtschelding — HR:2026:1245
bevoegdheid belastingrechter versus burgerlijke rechter bij vertrouwensbeginsel in invorderingskwestie
Eiser / verzoeker
Procureur-Generaal bij de Hoge Raad (Advocaat-Generaal P.J. Wattel)
Verweerder / gedaagde
Naamloze vennootschap (belastingplichtige)
De Hoge Raad vernietigt in het belang der wet de uitspraak van het Gemeenschappelijk Hof, zonder nadeel toe te brengen aan de door partijen verkregen rechten.
- De belastingrechter is niet bevoegd te oordelen of het vertrouwensbeginsel aan invordering in de weg staat; dat is voorbehouden aan de burgerlijke rechter in een executiegeschil.
- Niet-ontvankelijkverklaring wegens gebrek aan belang vereist een uitdrukkelijke en ondubbelzinnige verklaring van de ontvanger dat invordering niet meer zal plaatsvinden.
- Het enkele feit dat de ontvanger een aanslag aanvankelijk had afgeboekt, geldt niet als zo'n verklaring, zeker niet nadat die afboeking werd teruggedraaid.
- Cassatie in het belang der wet vernietigt de uitspraak van het Gemeenschappelijk Hof zonder de rechten van partijen aan te tasten.
- Facebookberichten van de minister over 'cancelen' van belastingschulden creëren geen onherroepelijk rechtsgevolg dat de belastingrechter kan vaststellen.
Samenvatting
De minister van Financiën van Curaçao plaatste in januari 2023 berichten op zijn privé-Facebookpagina met de mededeling dat belastingschulden en aanslagen over 2017 en oudere jaren zouden worden 'gecanceld'. Een naamloze vennootschap die een naheffingsaanslag in de winstbelasting over 2013 had ontvangen, greep deze berichten aan om te betogen dat zij geen belang meer had bij de lopende belastingprocedure over die aanslag. De ontvanger had de aanslag immers afgeboekt en op debiteurenoverzichten stond het openstaande bedrag als nul vermeld.
Het Gemeenschappelijk Hof van Justitie — de belastingrechter in hoger beroep voor Curaçao — ging mee in dat betoog. Het Hof oordeelde dat de NV er redelijkerwijs op mocht vertrouwen dat de aanslag nooit meer ingevorderd zou worden, ook al had de minister later in een persbericht drie uitzonderingen geformuleerd — waaronder aanslagen van NAf 1 miljoen of meer waarvoor verhaalsmogelijkheden bestaan, wat bij de NV het geval was. Het Hof verklaarde het hoger beroep van de NV niet-ontvankelijk wegens gebrek aan belang, wat betekende dat de naheffingsaanslag formeel in stand bleef maar praktisch geen gevolgen meer zou hebben.
Advocaat-Generaal P.J. Wattel stelde vervolgens cassatie in het belang der wet in. Dit bijzondere rechtsmiddel wordt gebruikt als een rechterlijke uitspraak onherroepelijk is geworden maar een verkeerde rechtsopvatting bevat die in de toekomst schade kan aanrichten. De vernietiging tast de rechten van partijen in deze concrete zaak dan ook niet aan.
De Hoge Raad stelt de Advocaat-Generaal in het gelijk. De kern van het oordeel is dat de belastingrechter niet bevoegd is om te beoordelen of het vertrouwensbeginsel aan invordering in de weg staat. Dat is een vraag die thuishoort bij de burgerlijke rechter, in een zogenoemd executiegeschil waarbij de ontvanger als procespartij moet worden betrokken. De belastingrechter beoordeelt uitsluitend de rechtmatigheid van de belastingaanslag zelf — niet of de ontvanger die aanslag nog mag invorderen.
Daarnaast had het Hof alleen het hoger beroep niet-ontvankelijk mogen verklaren als in de procedure uitdrukkelijk en ondubbelzinnig was verklaard dat invordering niet meer zou plaatsvinden. Daarvan was geen sprake: de ontvanger had de aanslag weliswaar aanvankelijk afgeboekt, maar later weer in het debiteurenbestand teruggeboekt onder verwijzing naar de genoemde uitzonderingen. Van een definitieve, heldere verklaring dat de belastingschuld niet meer geïnd zou worden, was dan ook geen sprake.
De Hoge Raad vernietigt de uitspraak van het Gemeenschappelijk Hof in het belang der wet, met de uitdrukkelijke vermelding dat deze vernietiging geen nadeel toebrengt aan de rechten die partijen in de procedure al hadden verkregen.
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Hoge RaadRechtsgebied
Bestuursrecht; BelastingrechtZaaknummer
25/00155
Procedure
Cassatie in het belang der wet
Formele relaties
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.