Naar inhoud
Juristi.nl

ECLI:NL:PHR:2026:1047, Parket bij de Hoge Raad, 30-10-2026, 26/01854 — PHR:2026:1047

Samenvatting

Incidentele vordering in cassatie. Verhouding kort geding en bodemprocedure. Niet-ontvankelijkheid wegens gebrek aan belang na uitvoerbaar bij voorraad verklaarde afwijzende beschikking in bodemprocedure? Art. 257 Rv. Afstemmingsregel.

AI-zoekassistent

Beschrijf uw zaak. Wij vinden de juiste advocaat.

In één of twee zinnen matcht onze AI uw situatie direct met gespecialiseerde advocaten, desgewenst in uw regio.

Match uit 19.638 advocatenGratis en vrijblijvendResultaat in seconden

Op de hoogte blijven

Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.

Adv.Ynvest Fund
6%

vast rendement

  • Vastgoed als zekerheid
  • Kwartaalbetalingen
  • Vanaf €30.000
Meer informatie

Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.

Recente uitspraken

PHR:2026:1048
Parket bij de Hoge Raad·
Civiel Recht; Burgerlijk Procesrecht
PHR:2026:1046
Parket bij de Hoge Raad·
Civiel Recht; Burgerlijk Procesrecht
A-G: levensgezel heeft geen verschoningsrecht als getuige onder oud recht, Hoge Raad moet beroep verwerpen

Een vrouw wil niet getuigen in een zaak waarin haar levenspartner procespartij is. Zij is de levensgezel van de man en woont met hem samen met drie kinderen, van wie twee gezamenlijk. De man en zijn persoonlijke holding Sandscape zijn partij in een bodemprocedure die Kievhorst Real Estate wil voorbereiden. Kievhorst vroeg de rechtbank daarvoor om een voorlopig getuigenverhoor, een verhoor van getuigen vooraf, om opheldering te krijgen over onregelmatigheden in de boekhouding. De vrouw was tot eind 2022 enig bestuurder van het bedrijf en staat op de lijst van getuigen. Het verzoek werd op 5 juni 2024 ingediend en op 24 februari 2025 toegewezen. Bij het verhoor door de rechter-commissaris op 14 mei 2025 deed de vrouw een beroep op het familiale verschoningsrecht. Dat recht maakt het mogelijk te weigeren te getuigen tegen een naaste, om gewetensnood te voorkomen. De rechter-commissaris wees het beroep af. Het hof Arnhem-Leeuwarden bekrachtigde die beslissing op 10 februari 2026. Daartegen stelde de vrouw cassatieberoep in bij de Hoge Raad. Het draait om een wetswijziging. Sinds 1 januari 2025 geldt het familiale verschoningsrecht ook voor een levensgezel van een partij. Daarvoor kwam het alleen toe aan echtgenoten, geregistreerde partners en bloed- of aanverwanten tot de tweede graad. Het verzoek om het getuigenverhoor dateert van vóór die datum, dus het hof paste het oude recht toe. Een levensgezel hoorde daar niet bij. Het hof vond het ook niet passend om het oude artikel anticiperend te lezen, dus alvast uit te leggen zoals het nieuwe recht luidt. Volgens het hof koos de wetgever bewust voor een overgangsregeling, en dat er daardoor situaties zijn waarin het oude recht nog geldt, is geen reden om daarvan af te wijken. In cassatie betoogt de vrouw dat het hof het oude artikel wel anticiperend had moeten lezen. De omstandigheden dat levensgezellen vroeger geen bescherming hadden en dat er overgangsrecht bestaat, zouden volgens haar niet redengevend zijn. Ook vindt zij de redenering van het hof innerlijk tegenstrijdig. Advocaat-generaal Coenraad van het parket bij de Hoge Raad adviseert het beroep te verwerpen. Hij wijst erop dat de wet niet regelt wanneer een rechter vooruit mag lopen op komend recht. Uit eerdere conclusies leidt hij af dat anticipatie mogelijk is als het nieuwe recht aansluit bij ontwikkelingen onder het oude recht of een leemte opvult. Bij een breuk met het geldende recht moet de rechter daarentegen grote terughoudendheid betrachten. Het oude artikel kende volgens de A-G een duidelijk afgebakende groep verschoningsgerechtigden, waar levensgezellen zonder twijfel niet bij hoorden. Er was dus geen leemte, en het nieuwe recht is een breuk met het oude. Vanuit het oogpunt van rechtszekerheid is dan een door de wet bepaald omslagmoment het meest gediend. Het oordeel van het hof getuigt volgens hem niet van een onjuiste rechtsopvatting. De overige klachten falen volgens de A-G ook. Het hof heeft niet alleen beoordeeld of het nieuwe recht van toepassing was, maar ook de subsidiaire stelling over anticipatie besproken. Het woord 'daarnaast' in de overweging van het hof verwijst alleen naar die subsidiaire stelling. De klacht daarover berust dus op een verkeerde lezing van de beschikking. Tot slot wijst de A-G erop dat de vrouw niet zonder bescherming staat. De rechter kan tijdens het verhoor beletten dat een bepaalde vraag wordt beantwoord (artikel 179 lid 2 Rv). Hij moet dan het zwaarwegende belang van waarheidsvinding afwegen tegen het belang van de bescherming van de relatie tussen partners. De conclusie strekt tot verwerping van het cassatieberoep.

Parket bij de Hoge Raad·
Civiel Recht; Burgerlijk Procesrecht
PHR:2026:987
Parket bij de Hoge Raad·
Civiel Recht; Burgerlijk Procesrecht
PHR:2026:937
Parket bij de Hoge Raad·
Civiel Recht; Burgerlijk Procesrecht