Naar inhoud
Juristi.nl
ECLI:NL:RBAMS:2017:9630Bestuursrecht

Fastned verliest beroep tegen twee Shell-laadpalen bij A12-benzinestation: geen belang bij verkeersveiligheid — RBAMS:2017:9630

Wbr-vergunning laadpalen, relativiteitsvereiste

Eiser / verzoeker

Fastned B.V.

VS

Verweerder / gedaagde

de minister van Infrastructuur en Milieu

Beroep van Fastned ongegrond; de vergunningwijziging voor twee Shell-laadpalen op De Andel blijft in stand.

  • Een laadpunt als aanvullende voorziening kan naast een basisvoorziening worden vergund; het beleid van maart 2017 blokkeert alleen een tweede basisvoorziening.
  • Het relativiteitsvereiste: de norm voor veilig en doelmatig gebruik beschermt niet het concurrentiebelang van Fastned.
  • Het beroep op het gelijkheidsbeginsel faalt omdat laadpalen op bestaande parkeerplaatsen niet vergelijkbaar zijn met een laadstation of koffieshop.
  • De rechtbank beoordeelt de verkeersveiligheid niet inhoudelijk en verklaart het beroep ongegrond.

Samenvatting

Op verzorgingsplaats De Andel langs de A12 bij Gouda exploiteert Shell al sinds 1977 een benzinestation. Sinds 2014 heeft ook Fastned daar een laadstation voor elektrische auto's. Toen Shell in 2017 twee laadpalen bij het benzinestation wilde plaatsen, kwam Fastned in verzet: het bedrijf wilde niet dat een concurrent op dezelfde verzorgingsplaats stroom ging verkopen.

Shell vroeg op 27 juni 2017 om wijziging van haar vergunning op grond van de Wet beheer rijkswaterstaatswerken (Wbr). De minister van Infrastructuur en Milieu gaf die wijziging op 25 oktober 2017. Fastned maakte bezwaar en vroeg de minister in te stemmen met rechtstreeks beroep op de rechtbank. De minister stemde daarmee in. De rechtbank behandelde de zaak op 13 december 2017, tegelijk met een verzoek om een spoedmaatregel, een voorlopige voorziening, waar dezelfde dag apart over is beslist.

AI-zoekassistent

Beschrijf uw zaak. Wij vinden de juiste advocaat.

In één of twee zinnen matcht onze AI uw situatie direct met gespecialiseerde advocaten, desgewenst in uw regio.

Match uit 19.638 advocatenGratis en vrijblijvendResultaat in seconden

Fastned voerde drie argumenten aan. Ten eerste zou de vergunning in strijd zijn met het beleid van de minister: sinds december 2011 zou een laadpunt alleen als basisvoorziening vergund kunnen worden en sinds maart 2017 zou er maar één energiestation per verzorgingsplaats mogen zijn. Ten tweede zou de vergunning het veilige en doelmatige gebruik van de verzorgingsplaats aantasten, met keuzestress bij automobilisten en zoekverkeer tegen de rijrichting in. Fastned onderbouwde dat met rapporten van adviesbureaus. Ten derde zou het gelijkheidsbeginsel zijn geschonden, omdat de aanvraag van Fastned voor een shop bij haar laadstation was geweigerd.

De rechtbank verwees voor het beleid naar haar uitspraak van 8 december 2017 over een andere verzorgingsplaats: een laadpunt als aanvullende voorziening en als basisvoorziening kunnen naast elkaar worden vergund. De beleidswijziging van maart 2017 staat alleen in de weg aan een tweede laadpunt als basisvoorziening, en daar gaat het hier niet om.

Het tweede argument stuitte op het relativiteitsvereiste uit de Algemene wet bestuursrecht: de rechter vernietigt een besluit niet wegens schending van een regel die kennelijk niet beoogt het belang van de klager te beschermen. De norm over veilig en doelmatig gebruik beschermt de verkeersdeelnemers op de verzorgingsplaats, niet het belang van Fastned om concurrentie te weren. Dat Fastned stelde dat haar klanten door verkeersonveiligheid wegblijven, veranderde dat niet: dat verband is te ver weg.

Blijft nog het gelijkheidsbeginsel, dat een uitzondering op het relativiteitsvereiste kan vormen. Dat slaagde niet, want de gevallen zijn niet vergelijkbaar. Een laadstation als basisvoorziening vraagt een nieuwe inrichting van de verzorgingsplaats; twee laadpalen op bestaande parkeerplaatsen naast een benzinestation niet. Een koffieshop neemt bovendien schaarse ruimte in beslag, laadpalen op bestaande parkeerplaatsen niet. Omdat het gelijkheidsbeginsel niet slaagde, beoordeelde de rechtbank de verkeersveiligheid niet inhoudelijk.

De rechtbank verklaarde het beroep ongegrond. De wijziging van de vergunning voor Shell blijft in stand en er is geen proceskostenveroordeling of vergoeding van griffierecht.

Betrokken advocaten

mr. L.P.W. Mensink

eiser

Kennedy Van der Laan, AMSTERDAM

224 uitspraken

mr. N. van den Biggelaar

Shell

mr. C. van der Hoeven

Shell

Loyens & Loeff N.V., AMSTERDAM

48 uitspraken

Betrokken rechters

Gerelateerde uitspraken

Gegevens

Datum uitspraak

Rechtsgebied

Bestuursrecht

Zaaknummer

AMS 17/6658

Procedure

Eerste aanleg - meervoudig

Bron: officiële uitspraak op rechtspraak.nl

Op de hoogte blijven

Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.

Nieuwe uitspraken van deze rechters

  • mw. mr. A.C. Loman
  • mw. mr.ir. H.B. van Gijn
Adv.Ynvest Fund
6%

vast rendement

  • Vastgoed als zekerheid
  • Kwartaalbetalingen
  • Vanaf €30.000
Meer informatie

Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.

Recente uitspraken

RBAMS:2026:11458
Rechtbank Amsterdam·
Bestuursrecht
RBAMS:2026:11457
Rechtbank Amsterdam·
Bestuursrecht
RBAMS:2026:11341
Rechtbank Amsterdam·
Bestuursrecht
Rechter: vergunning voor populaire Fabel Friet blijft, overlast niet ontoelaatbaar bewezen

Lange rijen klanten die buiten wachten op hun bestelling, op straat eten en hun afval achterlaten: bewoners in het centrum van Amsterdam klagen al jaren over de overlast van snackbar Fabel Friet. De zaak, populair geworden door filmpjes op TikTok en vooral bezocht door toeristen, ligt in een smal, drukbezocht deel van de stad aan de Keizersgracht. Omwonenden wilden voorkomen dat de snackbar haar exploitatievergunning kreeg en stapten naar de rechter. De burgemeester van Amsterdam had op 20 september 2023 een exploitatievergunning verleend voor een alcoholvrij horecabedrijf met terras, voor drie jaar. Na bezwaar van de omwonenden paste hij die vergunning op 4 april 2024 aan. Hij nam een extra voorschrift op: zodra tien klanten buiten wachten op hun bestelling, mag de tweede kassa tijdelijk geen nieuwe bestellingen meer aannemen. Daarnaast bevat de vergunning voorschriften over de inzet van crowdmanagers, het opruimen van afval en de plek waar de wachtrijen zich moeten opstellen. Het bezwaar van de omwonenden verklaarde de burgemeester voor het overige ongegrond. Daartegen kwamen zij in beroep bij de rechtbank Amsterdam. De rechtbank oordeelde eerst dat alle eisers belanghebbenden zijn, ook de bewoners die niet in de straat van de snackbar zelf wonen. De overlast waaiert volgens de rechtbank uit naar de omliggende straten. Ook hadden de eisers nog belang bij een beoordeling, hoewel de vergunning inmiddels was verlopen. De burgemeester heeft op 13 april 2026 opnieuw een vergunning voor drie jaar verleend, met grotendeels dezelfde voorschriften, en de uitkomst van deze zaak is van belang voor toekomstige besluiten. De eisers vonden dat de burgemeester de vergunning had moeten weigeren. Volgens de plaatselijke verordening mag hij dat doen als het woon- en leefklimaat, de openbare orde of de veiligheid nadelig wordt beïnvloed. De omwonenden spraken van ondraaglijke overlast, gevaarlijke verkeerssituaties door te smalle trottoirs en onvoldoende optreden van de gemeente. De rechtbank toetste alleen de situatie op 4 april 2024, de datum van het bestreden besluit. Meldingen en foto's van na die datum liet zij buiten beschouwing, evenals de nieuwe vergunning van 2026. De burgemeester heeft bij het verlenen van een vergunning ruimte om naar eigen inzicht te beslissen, en de rechtbank toetst zijn afweging daarom terughoudend. Zij kijkt wel indringend of hij alle relevante omstandigheden heeft meegewogen. De rechtbank nam aan dat het druk is in de buurt, dat veel afval op straat ligt en dat de toeloop gevaar kan opleveren voor de verkeersveiligheid. Maar zij woog mee dat de snackbar in een deel van de stad zit dat sowieso al veel bezoekers trekt. De foto's van de eisers waren volgens de rechtbank ongedateerd en zonder tijdstip, zodat niet duidelijk werd wanneer en hoe vaak welke overlast voorkomt. Ook bleef onduidelijk of er de hele dag of alleen op bepaalde dagen overlast is. De wijkagent verklaarde bovendien dat ook andere horecazaken in de buurt veel bezoekers en wachtrijen hebben. Stichting het Koffiehuis, die sinds april 2023 meermalen per dag de omgeving schoonmaakt, liet weten dat veel afval niet van klanten van Fabel Friet afkomstig is. Daardoor was niet aannemelijk dat de overlast alleen of vooral door deze snackbar wordt veroorzaakt. De eisers hadden niet genoeg onderbouwd dat de overlast zo ernstig is dat de burgemeester de vergunning had moeten weigeren. De rechtbank begrijpt het dilemma van de burgemeester, die een balans moet vinden tussen bewoners, ondernemers en de gevolgen van het toerisme in de binnenstad. Ten overvloede wees zij erop dat tegen de nieuwe vergunning nog een bezwaarprocedure loopt. Daarin moet de burgemeester beoordelen of de aangescherpte voorschriften voldoende tegemoetkomen aan de omwonenden, of dat de overlast inmiddels zo groot is dat weigering op zijn plaats is. De rechtbank verklaarde het beroep ongegrond en veroordeelde niemand in de proceskosten. Het beroep van de snackbar zelf was op de zitting ingetrokken.

Rechtbank Amsterdam·
Bestuursrecht
Rechtbank schrapt € 1 verhoging van rondvaartheffing Amsterdam: tarief blijft € 1,50 per passagier

Wie in Amsterdam een rondvaart aanbiedt, betaalt de gemeente een heffing per passagier, de vermakelijkhedenretributie te water. Sinds 2020 was dat € 1,50. Met ingang van 1 januari 2024 verhoogde de gemeenteraad het tarief met € 1 naar € 2,50. Rederij Stromma Nederland vond die verhoging onrechtmatig en stapte naar de rechter. Die gaf haar gelijk. De zaak gaat over twee voldoeningen op aangifte, dat zijn bedragen die de rederij zelf aangeeft en betaalt: over het derde kwartaal van 2024 en het eerste kwartaal van 2025. Stromma maakte bezwaar, maar de heffingsambtenaar van de gemeente Amsterdam verklaarde die bezwaren op 4 december 2025 ongegrond. Daartegen kwam Stromma in beroep. De rechtbank behandelde de zaken op 6 juli 2026, samen met zaken van drie andere rederijen. De verhoging van € 1 bestond uit twee delen. Het college van burgemeester en wethouders had voorgesteld het tarief met € 0,50 te verhogen, zodat de gemeente tekorten kon dekken op het beheer van de nautische keten en de havengelden voor de pleziervaart. Bij de begrotingsbehandeling voegde de gemeenteraad via amendementen nog eens € 0,50 toe. Dat geld was bedoeld voor gratis openbaar vervoer voor kinderen, een lerarenbeurs, vergroening van de openbare ruimte en initiatieven tegen kansenongelijkheid. Volgens de rechtbank is een retributie een vergoeding voor een voorziening waarvan de betalende partij zelf profijt heeft. De gemeente mag de kosten van zo'n voorziening niet in euro's uitrekenen, maar er moet wel een concrete tegenprestatie zijn: de vermakelijkheid moet profiteren van een voorziening die de gemeente geld kost. Bij de amendementen ontbreekt dat. Kinderopenbaarvervoer, lerarenbeurzen en groene straten staan los van de rondvaart. Daarmee gebruikte de gemeenteraad de heffing voor een ander doel dan waarvoor de wet haar toestaat, wat in het bestuursrecht 'détournement de pouvoir' heet. Dat deel van de verhoging is onverbindend verklaard. De heffingsambtenaar voerde aan dat rederijen profiteren van de groeiende stroom toeristen en van voorzieningen die uit de algemene middelen worden betaald. De rechtbank vond dat te algemeen om een individuele tegenprestatie aan te nemen. Ook het argument dat de gemeentelijke kosten een veelvoud van de opbrengst zijn, paste volgens haar niet in het systeem van retributie. Bij het andere deel, de € 0,50 voor het Programma Varen, lag het anders, maar het ging evengoed mis. De rechtbank vond de enkele verwijzing naar dat programma te mager. Onder 'varen' valt veel dat niets met de beroepsvaart te maken heeft. Het aanbod van de heffingsambtenaar om het programma alsnog in het geding te brengen wees ze af, omdat hij dat pas op de zitting deed terwijl hij de stukken veel eerder had kunnen indienen. Bovendien bleek niet dat de gemeenteraad de belangen van de rederijen had meegewogen. Stromma legde uit dat ze de hogere heffing niet in zes tot acht weken kon doorberekenen, omdat ze vastzit aan prijsafspraken die soms een jaar eerder zijn gemaakt, bijvoorbeeld met reisorganisaties. De rechtbank vond dat aannemelijk. Ze liet het tarief ten aanzien van Stromma buiten toepassing voor zover het was verhoogd tot € 2,00. Het verzoek om schadevergoeding wegens te lange duur wees de rechtbank af. De redelijke termijn voor een bezwaar- en beroepsprocedure is twee jaar, en die is niet verstreken sinds de bezwaarschriften van 19 november 2024 en 12 mei 2025. De rechtbank verklaarde de beroepen gegrond en vernietigde de uitspraken op bezwaar. Het tarief van € 1,50 blijft van toepassing en de voldoeningen op aangifte worden daarop verminderd. De heffingsambtenaar moet het griffierecht van € 794 vergoeden en betaalt € 1.920 aan proceskosten.

Rechtbank Amsterdam·
Bestuursrecht