ECLI:NL:RBARN:2007:BB6163, Rechtbank Arnhem, 13-09-2007, 06/3736 — RBARN:2007:BB6163
Samenvatting
Weigering handhavend optreden tegen gebruik in strijd met bestemming “Plantaardig praktijkonderzoek”. Zijn activiteiten aan deze bestemming gelieerd?
Betrokken advocaten
mr. F.W. van Dijk
verweerder
Betrokken rechters
Gerelateerde uitspraken
ECLI:NL:RBZWB:2023:9244, Rechtbank Zeeland-West-Brabant, 29-12-2023, 10462395 / HA ZA CV EXPL 23-930 (T)
Rechtbank Zeeland-West-Brabant · Civiel Recht; Verbintenissenrecht
ECLI:NL:RBZWB:2023:9657, Rechtbank Zeeland-West-Brabant, 25-08-2023, 10040555 / HA ZA CV EXPL 22-2038 (T)
Rechtbank Zeeland-West-Brabant · Civiel Recht; Goederenrecht
ECLI:NL:RBGEL:2023:3007, Rechtbank Gelderland, 24-05-2023, 401601
Rechtbank Gelderland · Civiel Recht
ECLI:NL:RBGEL:2022:6640, Rechtbank Gelderland, 30-11-2022, C/05/380733 / HZ ZA 20-455
Rechtbank Gelderland · Civiel Recht; Verbintenissenrecht
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Rechtbank GelderlandRechtsgebied
Bestuursrecht; OmgevingsrechtZaaknummer
06/3736
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
Nieuwe uitspraken van deze rechter
- mw. mr. J.Th.H. Zimmerman
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.
Recente uitspraken
Een restaurant voor McDonald's met drive-through en parkeerterrein aan de rand van Rheden komt er voorlopig niet. De rechtbank Gelderland oordeelde dat zo'n restaurant niet past binnen het bestemmingsplan en dat de gemeente de omgevingsvergunning daarom mocht weigeren. Een bedrijf had op 22 december 2023 een omgevingsvergunning aangevraagd voor de nieuwbouw van een restaurant met drive-through en parkeerterrein. Op het perceel zit nu nog een Chinees restaurant. Het college van burgemeester en wethouders van Rheden weigerde de vergunning op 16 mei 2024 voor alle activiteiten, omdat het plan in strijd zou zijn met het bestemmingsplan en met de redelijke eisen van welstand. Na bezwaar bleef het college op 5 november 2024 bij die weigering. Het bedrijf stapte naar de rechter. Omwonenden namen als derde-partijen deel aan de zaak, omdat zij een McDonald's in hun omgeving niet zien zitten. Een actiecomité van omwonenden telde de rechtbank niet mee als partij, omdat het geen eigen organisatie of ledenbestand heeft. Het draaide om de vraag wat het bestemmingsplan hier toestaat. Voor het perceel zijn 'restaurants, cafetaria's, snackbars, ijssalons met eigen ijsbereiding, e.d.' toegestaan. Partijen waren het erover eens dat een McDonald's zonder drive-through daarbinnen past, en ook dat bij een snackbar of cafetaria eten mag worden afgehaald. Het bedrijf vond dat een drive-through daar gewoon bij hoort, mede omdat de verwijzing naar de bedrijfscode voor deze categorie ook fastfoodrestaurants omvat en een drive-through niet zonder restaurant kan functioneren. De rechtbank zag dat anders. Omdat het plan de begrippen niet uitlegt en ook de toelichting geen houvast biedt, keek zij naar het normale spraakgebruik en naar het woordenboek Van Dale. Een restaurant is daar een plek waar personeel aan tafel bedient. Een cafetaria of snackbar is een plek met een snelbuffet waar je staand iets gebruikt. Een drive-through is niets van dat al. De toevoeging 'e.d.' (en dergelijke) helpt niet, want daarmee zijn alleen functies bedoeld die naar hun aard gelijk zijn aan een restaurant, cafetaria of snackbar. Een drive-through richt zich op langsrijdende automobilisten en heeft volgens de rechtbank aannemelijk een andere ruimtelijke uitstraling, vooral door de grotere verkeersaantrekkende werking. De andere argumenten van het bedrijf haalden niets uit. Dat er nu feitelijk een afhaalrestaurant op het perceel zit, is niet van belang voor de uitleg van het plan. De bedrijfscode waarnaar het bedrijf verwees, staat niet in de planregel zelf. En een McDonald's met drive-through die volgens het bedrijf in Arnhem onder een gelijkluidende bestemming is gebouwd, zegt niets over dit bestemmingsplan. Dat de drive-through niet los te zien is van het restaurant, maakt juist dat het hele plan niet past. Het college had daarnaast onderbouwd waarom het niet wilde meewerken aan een afwijking van het bestemmingsplan, omdat een goede ruimtelijke ordening dan ontbreekt. Daar had het bedrijf geen gronden tegen aangevoerd. De aangevraagde activiteiten (bouwen, aanleggen en het strijdige gebruik) zijn bovendien onlosmakelijk met elkaar verbonden, dus de vergunning kon niet voor een deel worden verleend. Daardoor kwam de rechtbank niet meer toe aan de klachten over de welstand. De rechtbank verklaarde het beroep ongegrond. De weigering van de omgevingsvergunning blijft in stand en het bedrijf krijgt geen proceskostenvergoeding.
Een bedrijf wil in Warnsveld, bij Zutphen, een McDonald's bouwen met een drive-through en een parkeerterrein. Op 22 december 2023 vroeg het daarvoor een omgevingsvergunning aan voor de activiteiten bouwen en uitweg. De gemeente Zutphen vond dat de aanvraag onvolledig was en liet haar uiteindelijk buiten behandeling. De rechtbank Gelderland bevestigt dat nu: de gemeente deed dat terecht. Het college van burgemeester en wethouders vroeg het bedrijf in 2024 meermaals om aanvullende gegevens, waaronder een ruimtelijke onderbouwing, tekeningen en berekeningen voor de verkeersontsluiting. Het bedrijf leverde een deel aan, maar vond dat een ruimtelijke onderbouwing niet nodig was en dat voor de uitweg geen vergunning hoefde te worden aangevraagd. Op 11 oktober 2024 liet het college de aanvraag daarom buiten behandeling. Het bedrijf ging in beroep, maar had toen nog geen bezwaarprocedure doorlopen. Dat is later alsnog gebeurd: op 21 juli 2026 hield het college bij de beslissing op bezwaar vast aan zijn standpunt. Het eerste beroep, tegen het besluit van 11 oktober 2024, had volgens de rechtbank niet ingeschreven mogen worden. Tegen dat primaire besluit stond alleen bezwaar open. Het bedrijf krijgt het griffierecht van € 371 voor die zaak terug. In het tweede beroep, tegen de beslissing op bezwaar, draaide het om de vraag of het plan in strijd is met het bestemmingsplan. Ter plaatse is horeca toegestaan, gedefinieerd als een bedrijf waar dranken en etenswaren 'voor gebruik ter plaatse' worden verstrekt. Het bedrijf betoogde dat een restaurant met een drive-through daaronder valt, omdat bezoekers hun eten ook in de auto op het parkeerterrein kunnen opeten. De rechtbank volgt dat niet. De drive-through is gericht op afhalen en niet op gebruik ter plaatse. Het is bovendien een wezenlijk onderdeel van het restaurant en dus niet ondergeschikt. Omdat de planregels duidelijk zijn, is er geen ruimte voor de uitleg dat alleen zuivere afhaalrestaurants zijn uitgesloten. Ook het beroep op de meldingsregeling in het bestemmingsplan slaagt niet. Een andere vorm van horeca is toegestaan na voorafgaande melding, maar uit de planregels en de bijbehorende bijlage blijkt dat een akkoordverklaring van de gemeente nodig is. Het bedrijf diende op 7 maart 2024 een melding in en kreeg daar geen reactie op, zodat het gebruik niet is toegestaan. Het overgangsrecht helpt het bedrijf evenmin: het gebruik zou worden geïntensiveerd en daarmee veranderen in een ander gebruik dat met het plan in strijd is. Tot slot ging het om de uitweg. Het bedrijf stelde dat die onder de nieuwe provinciale omgevingsverordening vergunningvrij is. De rechtbank toetst echter aan het recht van vóór 1 januari 2024, omdat de aanvraag eerder is ingediend. Onder de toen geldende verordening was voor een uitweg wel een vergunning nodig, en de daarvoor gevraagde gegevens heeft het bedrijf niet aangeleverd. De rechtbank verklaart het beroep tegen de beslissing op bezwaar ongegrond. Het besluit om de aanvraag buiten behandeling te laten blijft in stand. Een proceskostenvergoeding krijgt het bedrijf niet. De gemeente moet het griffierecht van € 371 voor de ten onrechte ingeschreven zaak terugbetalen.
Een man die op zo'n 390 meter van een agrarisch bedrijf in Tricht woont, wilde niet dat daar teeltondersteunende overkappingen en kavelpaden werden aangelegd. De overkappingen staan jaarlijks van maart tot en met mei op de percelen. Hij vreesde aantasting van zijn woongenot en gevaren voor zijn gezondheid, onder meer door het gebruik van pesticiden. Zijn bezwaar tegen de omgevingsvergunning werd door de gemeente West Betuwe niet-ontvankelijk verklaard. Daar ging de rechtbank niet in mee. De vergunning is op 17 november 2023 aangevraagd door een agrarisch bedrijf. Het college van burgemeester en wethouders verleende de vergunning bij besluit van 14 oktober 2025, voor het bouwen, het afwijken van het bestemmingsplan en het aanleggen van een werk. Het bezwaar van de man volgde daarna, en bij besluit van 19 december 2025 verklaarde het college dat niet-ontvankelijk. Daartegen stelde hij beroep in bij de rechtbank Gelderland. De rechtbank vond een zitting niet nodig en partijen vroegen daar ook niet om, zodat de zaak schriftelijk is afgedaan. Het draait om de vraag of de man belanghebbende is. Alleen wie rechtstreeks belang heeft bij een besluit kan bezwaar maken en beroep instellen. Wie feitelijke gevolgen ondervindt van wat een besluit toestaat, is in beginsel belanghebbende, maar die gevolgen moeten van enige betekenis zijn voor de woon-, leef- of bedrijfssituatie. De rechtbank kijkt daarvoor naar afstand, zicht, planologische uitstraling en milieugevolgen zoals geur, geluid, licht, trilling en emissie. Op al die punten kwam de man tekort. Tussen zijn woning en de percelen ligt 390 meter, hij heeft geen zicht op de percelen en zijn eigen perceel grenst er niet aan. Dat hij regelmatig door het landschap rijdt en wandelt, onderscheidt hem volgens de rechtbank niet van anderen. Zijn lidmaatschap van de Vereniging Behoud Lingelandschap maakt dat evenmin anders. Over de pesticiden oordeelde de rechtbank dat het gebruik daarvan geen onderdeel is van de vergunning. Omdat de vergunning dat gebruik niet toestaat, kan zij ook niet leiden tot gezondheidsgevaren daardoor. Het college is door het niet-ontvankelijke bezwaar niet toegekomen aan een inhoudelijke beoordeling, en dat was terecht. De rechtbank verklaart het beroep ongegrond. De man krijgt zijn griffierecht niet terug en ontvangt ook geen vergoeding van zijn proceskosten.
De eigenaar van een pand in Vaassen met drie huisnummers laat daar arbeidsmigranten wonen. De gemeente Epe vindt dat niet toegestaan en greep in. De burgemeester legde op 1 juli 2024 een last onder bestuursdwang op, omdat de eigenaar zonder exploitatievergunning een openbare inrichting zou exploiteren. Op 14 april 2025 volgde een tweede besluit van het college van burgemeester en wethouders: een last onder dwangsom om het gebruik van het pand voor huisvesting van arbeidsmigranten te beëindigen en beëindigd te houden. Die last rust op het bestemmingsplan Oosterhof Heggerenk, dat van rechtswege onderdeel is van het omgevingsplan van de gemeente. De eigenaar kwam in verzet, maar zonder succes. Zijn bezwaren tegen beide besluiten werden niet-ontvankelijk verklaard, en de rechtbank Gelderland oordeelt nu dat dit terecht gebeurde. De rechtbank benadrukt dat de zaak niet gaat over de vraag of het huisvesten van arbeidsmigranten past binnen de functie pension. Zij beoordeelt alleen of de bezwaren terecht niet in behandeling zijn genomen. Bij de last onder dwangsom draaide het om de bezwaartermijn van zes weken. Het besluit is op 14 april 2025 verzonden, zodat de termijn op 26 mei 2025 eindigde. Het bezwaarschrift is gedateerd op 27 mei 2025 en op 2 juni 2025 per post ontvangen. De eigenaar voerde aan dat zijn gemachtigde al op 22 april 2025 per e-mail had geschreven dat hij 'ter sauvering van zijn rechten' tijdig bezwaar zou instellen. De rechtbank vindt dat onvoldoende: daarmee werd alleen aangekondigd dat bezwaar zou volgen, niet dat het al was gemaakt. Dat de eigenaar nog overleg wilde met de gemeente, bevestigt volgens de rechtbank slechts dat hij nog niet had besloten bezwaar te maken. Het college hoefde hem ook niet te wijzen op de juiste manier van bezwaar maken, via de website of per post, want dat stond al in de bezwaarclausule. De termijnoverschrijding was dus niet verschoonbaar. De eigenaar betoogde bovendien dat de last onder dwangsom een vervangend besluit was voor de ingetrokken last onder bestuursdwang, zodat het lopende beroep zich van rechtswege ook tegen het nieuwe besluit zou richten. De rechtbank wijst dat af. De besluiten zijn genomen door verschillende bestuursorganen op verschillende wettelijke grondslagen: de burgemeester op een bepaling in de Algemene plaatselijke verordening 2024, het college op het bestemmingsplan. Dat beide besluiten aan dezelfde eigenaar zijn gericht, schept onvoldoende samenhang. In de zaak over de last onder bestuursdwang had de eigenaar geen procesbelang meer. De burgemeester had die last op 11 april 2025 al ingetrokken, waarmee de eigenaar bereikt had wat voor hem feitelijk van betekenis was. Een inhoudelijke beoordeling van zijn bezwaar had daarom geen nut meer. Tijdens de zitting zei de eigenaar behoefte te hebben aan overleg en het college verklaarde bereid daarover in gesprek te gaan. De rechtbank verklaart beide beroepen ongegrond. De eigenaar krijgt zijn griffierecht niet terug en ook geen vergoeding van zijn proceskosten.