Rechter vernietigt afwijzing asiel Somalische man zonder netwerk — RBDHA:2026:2169
Afwijzing asielaanvraag / subsidiaire bescherming bij terugkeer naar Somalië
Eiser / verzoeker
Asielzoeker met Somalische en Jemenitische nationaliteit
Verweerder / gedaagde
Minister van Asiel en Migratie
De rechtbank verklaart het beroep gegrond, vernietigt het afwijzingsbesluit van 11 juni 2024 en draagt de minister op binnen zes weken een nieuw besluit te nemen; de minister betaalt €1.868 aan proceskosten.
- Dubbele nationaliteit (Somalisch en Jemenitisch) terecht aangenomen op basis van eigen verklaringen eiser
- Problemen met Al-Shabaab ongeloofwaardig: eiser verklaarde te summier over concrete bedreigingen aan zijn gezin
- Behoren tot minderheidsclan Ashraf levert zonder concrete persoonlijke problemen geen vluchtelingenstatus op
- Verweerder motiveerde onvoldoende waarom eiser geen reëel risico loopt bij terugkeer: geen sociaal netwerk meer na meer dan twintig jaar afwezigheid en verwestering
- Ambtsberichten tonen aan dat terugkeerders uit het westen in Somalië herkenbaar zijn en met discriminatie en uitsluiting te maken kunnen krijgen
Samenvatting
Een man met zowel de Somalische als de Jemenitische nationaliteit diende in 2022 een asielaanvraag in Nederland in. Hij had Somalië al in 2003 verlaten, op veertienjarige leeftijd, en sindsdien meer dan twintig jaar buiten het land gewoond — eerst in Jemen, daarna in Egypte, Turkije, Griekenland, Zweden en Duitsland. De minister van Asiel en Migratie wees zijn aanvraag af als ongegrond en stuurde hem terug naar Somalië.
De man vertelde dat zijn vader door Al-Shabaab was vermoord omdat hij reparateur was bij Radio Mogadishu, wat hem in de ogen van de terroristische organisatie verbond aan de overheid. Zijn oudste broer, die later terugkeerde naar Somalië om hetzelfde werk te doen, werd ook gedood. Zijn moeder kwam om bij een bomaanslag en zijn jongste broer raakte vermist. De man zelf behoort tot de Ashraf, een minderheidsclan in Somalië, en voerde aan dat hij bij terugkeer gevaar zou lopen.
De rechtbank ging op een aantal punten mee met de minister. Zo mocht de minister ervan uitgaan dat de man ook de Somalische nationaliteit heeft, omdat hij dat zelf had verklaard en gedetailleerd had verteld over het Somalische paspoort van zijn moeder. Ook vond de rechtbank het acceptabel dat de minister de gestelde bedreigingen door Al-Shabaab ongeloofwaardig achtte: de man had te summier verklaard over de concrete dreigingen aan zijn gezin, terwijl het om ingrijpende gebeurtenissen ging waarover meer detail verwacht mocht worden. Verder werd het argument dat hij als lid van een minderheidsclan vluchtelingenstatus verdient, verworpen: het enkele lidmaatschap van de Ashraf-clan is daarvoor niet voldoende, en de man had geen persoonlijke problemen op die grond aannemelijk gemaakt.
Toch ging de rechtbank op een cruciaal punt niet mee met de minister: de vraag of de man bij terugkeer een reëel risico loopt op ernstige schade. De minister had gesteld dat de man banden met Somalië had — hij spreekt de taal en zijn familie is er eerder naartoe teruggekeerd. Maar de rechtbank vindt die redenering onvoldoende. De familieleden die terugkeerden, zijn inmiddels allemaal omgekomen of vermist. Er is dus geen sociaal netwerk meer waarop de man kan terugvallen.
Daarnaast wees de rechtbank op informatie uit de algemene ambtsberichten over Somalië uit 2023 en 2025. Daaruit blijkt dat terugkeerders uit westerse landen, zeker als ze al op jonge leeftijd zijn vertrokken, doorgaans gemakkelijk herkenbaar zijn: door hun accent, manier van lopen, kleden of gesticuleren. Zij worden daardoor blootgesteld aan discriminatie en uitsluiting. Bovendien bestaat in de Somalische samenleving het wijdverbreide beeld dat wie gedwongen terugkeert, dit te danken heeft aan 'slecht gedrag' — iets wat de bereidheid van clangenoten om te helpen sterk vermindert en het vinden van werk bemoeilijkt.
De minister had al deze factoren — de lange afwezigheid, het ontbreken van een netwerk, de verwestering, het clanlidmaatschap en de slechte omstandigheden — in samenhang moeten beoordelen. Dat is niet gedaan, en daarmee ontbreekt een deugdelijke motivering. De rechtbank heeft het besluit van de minister vernietigd en hem opgedragen binnen zes weken een nieuw besluit te nemen, waarbij rekening wordt gehouden met deze uitspraak. De minister moet ook de proceskosten van de man vergoeden, ter hoogte van €1.868.
Betrokken advocaten
mr. S. Franca
verweerder
Betrokken rechters
Gerelateerde uitspraken
ECLI:NL:RBDHA:2026:773, Rechtbank Den Haag, 08-01-2026, NL24.38136
Rechtbank Den Haag · Bestuursrecht; Vreemdelingenrecht
ECLI:NL:RBDHA:2025:25579, Rechtbank Den Haag, 30-12-2025, NL25.58972
Rechtbank Den Haag · Bestuursrecht; Vreemdelingenrecht
ECLI:NL:RBNHO:2025:14816, Rechtbank Noord-Holland, 05-12-2025, HAA 24/1083, 24/1082 en 24/1086
Rechtbank Noord-Holland · Bestuursrecht; Omgevingsrecht
ECLI:NL:RBDHA:2025:22915, Rechtbank Den Haag, 20-11-2025, AWB 24/2532
Rechtbank Den Haag · Bestuursrecht; Vreemdelingenrecht
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Rechtbank Den HaagRechtsgebied
Bestuursrecht; VreemdelingenrechtZaaknummer
NL24.27562
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
Nieuwe uitspraken van deze rechter
- mw. mr. M.A.J. van Beek
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.