Rechter wijst vordering van Bandidos-lid tot zelfmeldstatus voor celstraf af — RBDHA:2026:27626
tenuitvoerlegging gevangenisstraf en zelfmeldstatus
Eiser / verzoeker
gedetineerde man, voormalig lid van motorclub Bandidos
Verweerder / gedaagde
de Staat der Nederlanden (Ministerie van Justitie en Veiligheid)
Voorzieningenrechter wijst de vordering tot toekenning van een zelfmeldstatus en onmiddellijke vrijlating af en veroordeelt de man in de proceskosten van € 2.101.
- Man kreeg in hoger beroep 18 maanden cel voor Bandidos-lidmaatschap, hennepteelt en geweldpleging tegen Hells Angels-leden
- CJIB weigert zelfmeldstatus wegens ernst van de feiten en de bestuursfunctie van de man binnen het Bandidos-chapter
- Rechter toetst de beleidsbeslissing over de zelfmeldstatus marginaal: niet of de rechter hetzelfde zou beslissen, maar of de beslissing redelijk is
- Man had jarenlang kunnen anticiperen op de zorgoverdracht voor zijn zieke vrouw maar ondernam daartoe geen stappen
- Vorderingen tot zelfmeldstatus en vrijlating afgewezen; man veroordeeld in proceskosten van € 2.101
Samenvatting
Een man die betrokken was bij het Sittardse chapter van de motorclub Bandidos werd door het gerechtshof s-Hertogenbosch veroordeeld tot 18 maanden gevangenisstraf, wegens deelname aan een criminele organisatie, medeplegen van hennepteelt in de uitoefening van een bedrijf en openlijke geweldpleging met letsel tegen leden van de Hells Angels. De feiten speelden zich af in 2014 en 2015. Het hof achtte in beginsel een straf van 23 maanden passend, maar matigde deze met 5 maanden wegens overschrijding van de redelijke termijn in eerste aanleg en in hoger beroep, en hield daarnaast rekening met de omstandigheid dat de man mantelzorger is voor zijn zieke vrouw.
Nadat de Hoge Raad op 14 juli 2026 het cassatieberoep van de man had verworpen, liet zijn advocaat het openbaar ministerie weten dat vanwege de medische situatie van zijn echtgenote een gratieverzoek zou worden gedaan, met het verzoek de executie van de straf op te schorten. Op 27 juli 2026 gaf het CJIB echter opdracht tot aanhouding van de man, en op 29 juli 2026 werd hij aangehouden en in de penitentiaire inrichting geplaatst. Zijn advocaten vroegen vervolgens alsnog om de zelfmeldprocedure te mogen volgen, maar de uitvoeringsinstantie AICE liet weten dat de executie niet werd opgeschort en dat er op dat moment geen gratieverzoek was ingediend. De AICE wees erop dat de man als secretary/treasurer een bestuursfunctie binnen het Sittardse chapter had vervuld, dat het chapter voor een explosieve sfeer in Sittard zorgde en zich buiten de democratische rechtsorde had geplaatst, en dat de aard en ernst van de opgelegde straf meebrachten dat hij niet voor een zelfmeldstatus in aanmerking kwam.
De man spande daarop een kort geding aan tegen de Staat der Nederlanden bij de rechtbank Den Haag. Hij vorderde dat de Staat hem alsnog de status van zelfmelder zou toekennen en hem binnen 24 uur in vrijheid zou stellen, op straffe van een dwangsom van € 10.000 per dag met een maximum van € 200.000. Volgens hem hanteerde de Staat het wettelijke uitgangspunt van zelfmelden, tenzij niet, terwijl de feiten al jaren geleden waren gepleegd, hij inmiddels een baan had en voor zijn zieke vrouw zorgde. Ook zouden medeveroordeelden met zwaardere straffen wel als zelfmelder zijn aangemerkt, en betwistte hij dat er wel een geldige last tot aanhouding bestond.
De voorzieningenrechter volgde de man niet. Over de last tot aanhouding oordeelde de rechter dat de Staat op de zitting had laten zien dat het CJIB deze last digitaal had verstrekt, wat de man niet had betwist. Over de zelfmeldstatus overwoog de rechter dat de minister een ruime beleidsvrijheid heeft en dat de rechter zo'n beslissing daarom slechts terughoudend kan toetsen: het gaat er niet om of de rechter tot dezelfde uitkomst zou zijn gekomen, maar of het CJIB in redelijkheid tot zijn beslissing kon komen. De rechter vond dat niet onbegrijpelijk. De man wist al jaren dat hij bij een gevangenisstraf de zorg voor zijn vrouw zou moeten overdragen, dat had het hof ook al meegewogen bij de strafmaat, en toch had hij in de twee weken tussen de uitspraak van de Hoge Raad en zijn aanhouding geen contact gezocht met een instantie of arts om die zorg te regelen. Het tijdsverloop sinds de feiten legde volgens de rechter weinig gewicht in de schaal, omdat een strafzaak met hoger beroep en cassatie nu eenmaal lang duurt en de rechter al rekening had gehouden met de overschrijding van de redelijke termijn. Ook kon de rechter niet vaststellen dat medeveroordeelden met zwaardere straffen wel een zelfmeldstatus hadden gekregen: een van hen zat inmiddels zelf ook in het arrestantenregime.
De voorzieningenrechter wees de vorderingen van de man tot toekenning van een zelfmeldstatus en onmiddellijke vrijlating af, en veroordeelde hem in de proceskosten van de Staat van € 2.101.
Betrokken advocaten
Gerelateerde uitspraken
ECLI:NL:RBLIM:2026:1072, Rechtbank Limburg, 03-02-2026, 03.034326.25
Rechtbank Limburg · Strafrecht
ECLI:NL:RBLIM:2026:1076, Rechtbank Limburg, 03-02-2026, 03.307491.24
Rechtbank Limburg · Strafrecht
ECLI:NL:RBLIM:2026:1071, Rechtbank Limburg, 03-02-2026, 03.307481.24
Rechtbank Limburg · Strafrecht
ECLI:NL:RBOBR:2025:8219, Rechtbank Oost-Brabant, 17-12-2025, 25/2738
Rechtbank Oost-Brabant · Bestuursrecht; Bestuursprocesrecht
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Rechtbank Den HaagRechtsgebied
Civiel RechtZaaknummer
C/09/710824 / KG ZA 26-890
Procedure
Kort geding
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.
Recente uitspraken
Wie in Nederland orthopedagoog-generalist wil worden, moet de opleiding grotendeels zelf of via de werkgever betalen. De opleiding tot GZ-psycholoog wordt daarentegen wel centraal door de overheid bekostigd. De Nederlandse Vereniging van Pedagogen en Onderwijskundigen (NVO) vindt dat oneerlijk en stapte naar de rechter om te eisen dat de Staat de opleiding ook centraal gaat betalen. Het beroep van orthopedagoog-generalist (OG) staat sinds 1 januari 2020 in de Wet BIG, de wet die zorgberoepen beschermt en registreert. De NVO vroeg de Staat dat jaar al om centrale bekostiging van de opleiding. Daarna volgden jaren van brieven, vragen en onderzoeken. Zo liet de NVO onderzoeksbureau Nivel onderzoeken wat werkgevers van OG's vinden, en liet de Staat het Capaciteitsorgaan, dat de behoefte aan zorgprofessionals raamt, eenmalig een raming maken. Dat orgaan adviseerde 184 OG's per jaar op te leiden, terwijl er in 2024 al 160 aan de opleiding begonnen. Op 6 februari 2026 besloot de Staat dat centrale bekostiging niet aan de orde is. Volgens de Staat is er geen aantoonbare noodzaak: het verschil tussen de huidige en de geraamde instroom is klein, de opleiding wordt in de praktijk al door het veld betaald en er zijn geen signalen dat de kwaliteit of patiëntveiligheid onder druk staat. Bovendien zou geld voor deze opleiding ten koste gaan van andere vervolgopleidingen. Tegen dat besluit stond geen bezwaar of beroep open. De NVO begon daarom een kort geding bij de civiele rechter. De NVO vroeg de rechter onder meer om de Staat te bevelen de opleiding op te nemen in de regelgeving over de beschikbaarheidsbijdrage (een vergoeding voor opleidingskosten), de instroomplekken te verdelen, het Capaciteitsorgaan standaard opdracht te geven de OG mee te nemen en aspirant-OG's die in september 2026 begonnen te compenseren. Volgens de NVO handelt de Staat onrechtmatig, onder meer in strijd met het zorgvuldigheidsbeginsel, het gelijkheidsbeginsel en het recht op vrije arbeidskeuze uit de Grondwet en het Europees Sociaal Handvest. De voorzieningenrechter vond de NVO ontvankelijk, omdat voor haar achterban geen bestuursrechtelijke weg openstaat. Inhoudelijk volgde hij haar niet. Een bevel om regelgeving met een bepaalde inhoud vast te stellen kan de rechter volgens vaste rechtspraak niet geven, gelet op de staatsrechtelijke verhoudingen. Een bevel om maatregelen te nemen kan alleen als het handelen van de Staat onmiskenbaar onrechtmatig is, en de rechter moet zich in kort geding daarbij zeer terughoudend opstellen. Daarvan was hier geen sprake: gelet op de wettelijke ruimte van de Staat en de onderzoeken is niet aannemelijk dat de Staat verplicht is te zorgen voor meer OG's. Het recht op vrije arbeidskeuze gaat volgens de rechter niet zo ver dat de Staat moet meebetalen aan bepaalde vervolgopleidingen. De Staat verhindert niemand de opleiding te volgen. De overige vorderingen volgden dit lot. De Staat hoeft het Capaciteitsorgaan niet standaard opdracht te geven, hoeft geen marktverstoringstoets te laten doen en hoeft niet nog meer onderzoek te laten uitvoeren. De rechter noemde het wel wrang dat de opleiding niet centraal wordt bekostigd, terwijl niet ter discussie staat dat de OG van professionele en maatschappelijke meerwaarde is. Hij vond het van meerwaarde dat de Staat en de NVO met elkaar in gesprek blijven. De voorzieningenrechter wees alle vorderingen af en veroordeelde de NVO in de proceskosten van de Staat, begroot op € 2.101, met wettelijke rente als zij niet binnen veertien dagen betaalt.
De Staat wil de voormalige Commandopost Clingendael verkopen, een bunkercomplex in Wassenaar, via een openbare procedure met voorselectie. Slechts twee partijen kwamen in de biedingsfase terecht: BOEi, een organisatie die cultureel erfgoed restaureert en herbestemt, en een commerciële vastgoedontwikkelaar. BOEi bracht uiteindelijk de meest aanvaardbare bieding uit, naar de Staat ter zitting zei ook de hoogste. Toch sloot de Staat haar in juni 2026 uit van de verdere procedure en weigerde de Commandopost aan haar te gunnen. BOEi vroeg de voorzieningenrechter in kort geding om die beslissing ongedaan te maken. De aanleiding was een melding van onregelmatigheden. Het Rijksvastgoedbedrijf liet die onderzoeken door bureau Integis. Dat constateerde twee dingen. Ten eerste had de directeur van BOEi enkele dagen voor de deadline voor de biedingen geprobeerd de ontwikkelaar te bereiken, onder meer via het architectenbureau van die partij. Ten tweede had hij op 7 oktober 2025 aan wijkbewoners een presentatie gegeven die voor een groot deel overeenkwam met de presentatie voor de selectiecommissie. Volgens het Biedboek, de spelregels van de verkoop, mag informatie uit de aanmelding en de ingediende plannen niet met derden worden gedeeld. De Staat zag in beide feiten reden om BOEi uit te sluiten. Het contact met de concurrent beschouwde hij als een poging tot prijsafstemming. BOEi voerde aan dat het onderzoek van Integis niet voldeed aan het Biedboek, omdat dat een onderzoek vraagt dat vergelijkbaar is met de procedure van de Wet Bibob, de wet die overheden helpt de betrouwbaarheid van zakenpartners te toetsen. Ook meende BOEi dat het rapport gebreken vertoonde, dat de onderzoeksopdracht en het toetsingskader onduidelijk waren en dat Integis niet onafhankelijk was. De voorzieningenrechter volgde dat niet. Het Biedboek schrijft geen Bibob-procedure voor, maar noemt een vergelijkbaar onderzoek, en de opzet daarvan hangt af van de aard van de meldingen. Die meldingen gingen over het gedrag van BOEi in de procedure en niet over strafbare feiten, dus een feitenonderzoek was begrijpelijk. Het rapport beschrijft volgens de rechter duidelijk de opdracht en het doel. Het Biedboek was het normenkader. Of een gedraging een normoverschrijding is en of daartegen moet worden opgetreden, heeft niet Integis maar de Staat zelf beoordeeld. Over het contact met de concurrent oordeelde de voorzieningenrechter dat de Staat dit redelijkerwijs als poging tot prijsafstemming mocht zien. Het staat vast dat de directeur van BOEi probeerde de ontwikkelaar te bereiken, dat hij wist dat alleen die twee partijen nog in de race waren en dat nog niemand een bieding had ingediend. Een formele combinatie was na de aanmelding niet meer toegestaan. De samenwerking die BOEi voor ogen had, de ontwikkelaar als financier en eigenaar en BOEi voor de inhoud, kon dus alleen als BOEi zich terugtrok. Dan zou de ontwikkelaar als enige bieder zijn overgebleven en haar bod kunnen aanpassen zonder concurrentie. BOEi zelf had bij Integis verklaard dat het gesprek over samenwerking zou gaan en dat zij zich daarbij had kunnen terugtrekken. De rechter hield zich aan die verklaring en liet de schriftelijke weergave van het gesprek door het architectenbureau buiten beschouwing. BOEi had niet aannemelijk gemaakt dat haar directeur tijdens het interview woorden in de mond waren gelegd, en haar twijfels over de onafhankelijkheid van Integis waren niet geconcretiseerd. Deze poging tot prijsafstemming kan de uitsluiting volgens de rechter zelfstandig dragen. Het Biedboek geeft de Staat de bevoegdheid de gunning afhankelijk te stellen van de uitkomst van het integriteitsonderzoek, en daarvan kon de Staat redelijkerwijs gebruikmaken. Daardoor liet de rechter in het midden of BOEi ook het verbod op het delen van informatie met derden had overtreden, en of de poging tot prijsafstemming ook de Mededingingswet schond. Ook de subsidiaire vorderingen sneuvelden. BOEi wilde dat de verkoopprocedure zou worden gestaakt en opnieuw zou worden gestart, omdat de Staat de regels voor de afstoot van erfgoed onvoldoende zou hebben toegepast en BOEi had afgerekend op participatie van de omgeving. De rechter vond dit onvoldoende onderbouwd, mede omdat de Staat het verwijt gemotiveerd had weersproken. Ook voor een andere passende maatregel zag hij geen aanleiding. De Stichting Wijkbelangen Uilennest had zich aan de zijde van BOEi gevoegd, en de rechter had die voeging toegelaten. De voorzieningenrechter wees alle vorderingen af. BOEi en de Stichting moeten hoofdelijk de proceskosten van de Staat betalen, begroot op € 2.101, plus wettelijke rente als zij niet binnen veertien dagen betalen. De Staat mag de verkoopprocedure dus zonder BOEi voortzetten.