Asielaanvraag Eritreeër afgewezen ondanks motiveringsgebrek over leeftijd — RBDHA:2026:6737

Een man die stelt afkomstig te zijn uit Eritrea vroeg in januari 2024 asiel aan in Nederland. Hij verklaarde als minderjarige illegaal te zijn gevlucht uit angst voor de militaire dienstplicht. De minister van Asiel en Migratie wees de aanvraag af als kennelijk ongegrond, omdat de identiteit, nationaliteit en herkomst van de man ongeloofwaardig werden geacht.

De rechtbank stelde vast dat er een probleem zat in de motivering van het besluit. De minister had zich bij de beoordeling van eisers leeftijd gebaseerd op verouderde rechtspraak uit 2017. Destijds gold het interstatelijk vertrouwensbeginsel: als een andere EU-lidstaat een leeftijdsregistratie had vastgelegd, mocht Nederland daarvan uitgaan en lag de bewijslast bij de vreemdeling om dat te weerleggen. In Italië stond de man geregistreerd als meerderjarige — geboren in 2002 — terwijl hij in Nederland opgaf geboren te zijn in 2008.

Uit een uitspraak van de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State van oktober 2024 blijkt echter dat dit interstatelijk vertrouwensbeginsel niet meer automatisch van toepassing is bij leeftijdsregistraties in andere lidstaten. De minister moet zo'n registratie eerst zorgvuldig onderzoeken en duidelijk motiveren waarom hij er gewicht aan toekent, met inachtneming van alle relevante feiten zoals leeftijdsschouwen, documenten en verklaringen. Omdat de minister dat niet had gedaan, bevatte het besluit een motiveringsgebrek. Het beroep werd daarom gegrond verklaard.

Toch betekende dit niet dat de asielaanvraag alsnog kans van slagen had. De minister had namelijk in het verweerschrift en tijdens de zitting wél voldoende uitgelegd waarom hij vasthoudt aan de Italiaanse leeftijdsregistratie. De man had in Italië onder een andere naam en geboortedatum gestaan geregistreerd, en kon dit verschil niet overtuigend verklaren. Zijn uitleg — dat hij ziek was en dat medereizigers zijn gegevens doorgaven, waarbij zijn naam fonetisch zou zijn opgeschreven — overtuigde de rechtbank niet.

Daarnaast waren de documenten die de man overlegde onvoldoende. De kopie van zijn doopakte vermeldde een andere achternaam bij zijn vader dan hijzelf had opgegeven, en op het document ontbrak een pasfoto. Ook de identiteitskaarten van zijn ouders konden niet worden herleid tot hem, onder meer omdat achternamen niet overeenkwamen. Zelfs op de zitting kon hij hiervoor geen overtuigende verklaring geven. Bovendien had de man onvoldoende kennis van Eritrea kunnen tonen, zodat herkomst uit een buurland niet was uit te sluiten. Ten slotte had de man onvoldoende kunnen verklaren over de militaire dienstplicht in Eritrea.

De rechtbank concludeerde dat de rechtsgevolgen van het besluit volledig in stand konden blijven, ondanks het formele motiveringsgebrek. De afwijzing van de asielaanvraag bleef daarmee overeind. Beroepsgronden over het terugkeerbesluit en het inreisverbod van twee jaar had de man tijdens de zitting ingetrokken, zodat die onderdelen buiten beschouwing bleven.