Rechter dwingt minister tot besluit over Syrische asielaanvraag — RBDHA:2026:6836

Een asielzoeker uit Syrië wacht al meer dan een jaar op een beslissing op zijn asielaanvraag, die hij op 25 januari 2024 indiende. De minister van Asiel en Migratie had in principe binnen zes maanden moeten beslissen, maar deed dat niet. In december 2024 stelde de minister een Besluit- en Vertrekmoratorium (BVM) in voor Syriërs, waarmee de besluitvorming tijdelijk werd stopgezet vanwege de onzekere situatie in Syrië.

De rechtbank Den Haag buigt zich over de vraag wat dat moratorium juridisch betekende voor de beslistermijn. Het moratorium liep van 14 december 2024 tot en met 13 juni 2025. De minister had het moratorium omschreven als een 'verlenging' van de beslistermijn, maar de rechtbank ziet dat anders. Zij stelt vast dat het moratorium de beslistermijn niet verlengde, maar opschortte — een wezenlijk verschil.

Die interpretatie is gebaseerd op de Europese Procedurerichtlijn, die lidstaten toestaat de procedure in individuele gevallen uit te stellen bij onzekerheid over de situatie in het land van herkomst. De Engelse tekst van die richtlijn spreekt van 'postpone', wat overeenkomt met opschorten. De rechtbank vindt ook steun in het doel van het moratorium: zolang de situatie te complex is om een weloverwogen besluit te nemen, kan de klok stilgezet worden. Zodra het moratorium afloopt, gaat de klok weer lopen.

Dat betekent dat de minister uiterlijk op 14 juni 2025 — de dag na het aflopen van het moratorium — had moeten beslissen. Dat is ook van toepassing op gevallen waarbij de oorspronkelijke beslistermijn al vóór het moratorium was verstreken, zoals bij deze asielzoeker. Toen de minister na die datum geen besluit nam, stelde de eiser hem in gebreke en vroeg om binnen twee weken te beslissen. De minister deed ook dat niet, waarna beroep werd ingesteld.

De rechtbank verklaart het beroep gegrond. Nu de maximale beslistermijn van 21 maanden al ruim is overschreden, vindt de rechtbank een kortere nieuwe termijn op zijn plaats. De minister krijgt acht weken om alsnog een beslissing te nemen. Doet hij dat niet, dan moet hij een dwangsom betalen van honderd euro per dag, met een maximum van vijftienduizend euro. Ook moet de minister de proceskosten van de asielzoeker vergoeden, vastgesteld op 467 euro.