ECLI:NL:RBMNE:2023:782, Rechtbank Midden-Nederland, 21-02-2023, C/16/540322 / HA ZA 22-333 — RBMNE:2023:782
Samenvatting
Mondelinge uitspraak. De erfdienstbaarheid die rust op het erf van eisers (dienend erf) ten gunste van perceel [perceel 3] (heersend erf) mag niet als verbinding worden gebruikt ten gunste van naastgelegen perceel [perceel 5]. HR 12 juni 2020, ECLI:NL:HR:2020:1039.
Betrokken advocaten
mr. S.H. Gaertman
eiser
Betrokken rechters
Gerelateerde uitspraken
ECLI:NL:CBB:2026:41, College van Beroep voor het bedrijfsleven, 03-02-2026, 23/1316 en 23/1317
College van Beroep voor het bedrijfsleven · Bestuursrecht
ECLI:NL:RBROT:2025:11496, Rechtbank Rotterdam, 24-09-2025, C/10/701061 / HA ZA 25-468
Rechtbank Rotterdam · Civiel Recht
ECLI:NL:RBROT:2025:10811, Rechtbank Rotterdam, 19-08-2025, FT RK 25/1392
Rechtbank Rotterdam · Civiel Recht; Insolventierecht
ECLI:NL:RBGEL:2025:6654, Rechtbank Gelderland, 11-08-2025, 25/1427
Rechtbank Gelderland · Bestuursrecht; Omgevingsrecht
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Rechtbank Midden-NederlandRechtsgebied
Civiel Recht; GoederenrechtZaaknummer
C/16/540322 / HA ZA 22-333
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
Nieuwe uitspraken van deze rechter
- mw. mr. S.H. Gaertman
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.
Recente uitspraken
Een bedrijf uit de Verenigde Arabische Emiraten, Apparel FZCO (AG), raakte in 2023 bijna € 1,6 miljoen kwijt door fraude. Drie personen deden zich voor als vertegenwoordigers van het Amerikaanse warenhuis TJ Maxx en kochten bij AG een partij van ruim 23.000 Tommy Hilfiger-kledingstukken. AG leverde de kleding zonder vooruitbetaling, omdat zij vertrouwde op de goede naam van TJ Maxx. De koopprijs van ruim € 1,6 miljoen bleef echter onbetaald. De oplichters verkochten de kleding door aan een Nederlandse handelaar in restpartijen, aangeduid als gedaagde sub 1 B.V., voor € 353.475. De Nederlandse koper had via een vertrouwd zakelijk contact in Londen al jaren zaken gedaan in de handel van merkkleding-restpartijen. De bestuurder van het bedrijf vloog naar Dubai om de kleding persoonlijk te inspecteren, betaalde een marktconforme prijs van € 15 per kledingstuk en had geen reden om aan de herkomst te twijfelen. De vervalste documenten met TJX-logo's en stempels waren overtuigend genoeg om ook AG zelf te misleiden. AG stelde vervolgens dat de Nederlandse koper onrechtmatig had gehandeld door de kleding door te verkopen, en dat sprake was van diefstal waardoor zij haar eigendom kon opeisen. De rechtbank verwierp dit. Wat er was gebeurd, was oplichting, geen diefstal: AG had de kleding zelf geleverd aan de oplichters, zij het onder valse voorwendselen. De wettelijke regeling die de oorspronkelijke eigenaar toestaat zijn gestolen goed drie jaar lang bij een derde koper terug te eisen, geldt alleen bij diefstal. Nu van diefstal geen sprake was, kon AG de kleding niet van de Nederlandse koper terugvorderen. Daarnaast oordeelde de rechtbank dat de Nederlandse koper te goeder trouw had gehandeld bij de aankoop. Het bedrijf kende de tussenpersoon al jaren, had de kleding geïnspecteerd, betaalde een gebruikelijke marktprijs en had geen signalen die tot nader onderzoek hadden moeten leiden. Ook de vrachtbrief van vervoerder Maersk vermeldde TK Maxx als afzender, hetzelfde gegeven dat AG zelf ook had vertrouwd. Op grond van de wettelijke bescherming van de te goeder trouw handelende koper werd de Nederlandse handelaar daarmee rechtmatig eigenaar van de kleding. In een tegenvordering eiste de Nederlandse koper dat AG de gelegde beslagen ophief. AG had conservatoire beslagen gelegd op onroerend goed, waaronder bedrijfspanden en een woning. Omdat de hoofdvordering volledig werd afgewezen, had AG geen geldig belang meer bij handhaving van de beslagen. De rechtbank gelastte opheffing. De rechtbank wees alle vorderingen van AG af en veroordeelde haar tot betaling van € 17.411 aan proceskosten. Tevens moet AG binnen twee dagen na betekening van het vonnis de drie resterende beslagen op de bedrijfspanden en woning opheffen, op straffe van een dwangsom van € 10.000 per dag tot een maximum van € 200.000.
Een Utrechtse man en de gemeente Utrecht botsten over de eigendom van de grond voor zijn woning: de strook naast en onder de stoeptrap (de stoep) en het trottoir tot aan de weg. In het Kadaster stond die grond op naam van de gemeente Utrecht, maar de man was ervan overtuigd dat hij er zelf eigenaar van was. De rechtbank moest op basis van historische documenten en archiefonderzoek uitzoeken wie gelijk had. De rechtbank dook terug in de jaren dertig van de vorige eeuw. In 1930 besloot de gemeente Utrecht om trottoirs aan te leggen langs de straat waar de woning staat. Om dat mogelijk te maken, voerde zij onderhandelingen met de eigenaren van particuliere stoepen. Uit een notitie uit 1931 bleek dat de gemeente destijds zelf erkende dat de stoep voor de woning bij het pand hoorde en dus particulier eigendom was. In een intern overzicht stond de woning op een lijst van adressen waarvan de eigenaar geen afstand wilde doen van de particuliere stoep. Daarop sloot de gemeente Utrecht op 6 juni 1931 een overeenkomst met de toenmalige eigenaar van de woning. Daarin erkende de gemeente uitdrukkelijk dat de stoep eigendom was van die eigenaar. De eigenaar verleende de gemeente een zakelijk recht om op die grond straattegels te leggen en kabels en leidingen te plaatsen, zodat het trottoir kon worden aangelegd. Dit beperkte gebruiksrecht gold voor de gemeente, maar de eigendom van de stoep bleef bij de toenmalige eigenaar. De gemeente voerde aan dat de eigenaar later alsnog de eigendom van de stoep had overgedragen. Als bewijs wees zij op een handgeschreven aantekening op een rapport uit 1931 waaruit zou blijken dat de stoep was afgestaan. De rechtbank vond dit onvoldoende overtuigend. Uitgebreid archiefonderzoek had geen bewijs opgeleverd van een eigendomsoverdracht. Bovendien sloot de aantekening inhoudelijk beter aan bij de overeenkomst van juni 1931: de eigenaar stond het gebruik van de stoep af aan de gemeente, niet het eigendomsrecht zelf. Dat een eigenaar eerst alleen een gebruiksrecht verleent en daarna alsnog het eigendomsrecht weggeeft, was volgens de rechtbank niet aannemelijk. Ook het argument dat de stoep nooit formeel aan de opvolgende eigenaren was overgedragen, wees de rechtbank van de hand. Notarissen hadden bij iedere overdracht van de woning dezelfde omschrijving gebruikt, zonder de stoep te noemen. Dat was echter een administratief gebruik uit die tijd: het Kadaster tekende destijds alleen gebouwen in op percelen, niet de bijbehorende grond zoals de stoeptrap. Voor het trottoir, de grond van de stoep tot aan de rijweg, pakte de uitkomst anders uit. Uit de historische tekeningen en documenten bleek dat dit stuk grond nooit als particulier eigendom was aangemerkt. De overeenkomst uit 1931 zag ook uitsluitend op de stoep, niet op het trottoir. De man had dus geen recht op dit deel. De vorderingen van de man om de gemeente te veroordelen zijn verbouwingswerkzaamheden te dulden, waaronder het graven van een toegang naar zijn kelder, wees de rechtbank af. De gemeente heeft een zakelijk recht op de stoep voor kabels en leidingen. Of en hoe die verlegd kunnen worden, moeten partijen onderling regelen. Dat de gemeente onrechtmatig zou hebben gehandeld door haar eigendomsaanspraken pas laat te claimen, zag de rechtbank ook niet. De man wist al in 2015 dat de grond kadastraal op naam van de gemeente stond. Wel moet de gemeente Utrecht € 3.200 aan de man vergoeden: de kosten die hij maakte voor archiefonderzoek. Dat onderzoek was noodzakelijk om het eigendomsrecht te kunnen bewijzen. De proceskosten worden niet toegewezen aan een van beiden, omdat beide partijen deels gelijk en deels ongelijk kregen. De rechtbank verklaarde voor recht dat de man eigenaar is van de stoeptrap en de stoep, veroordeelde de gemeente mee te werken aan inschrijving in het Kadaster en kende hem € 3.200 toe aan onderzoekskosten.
Twee Belgische broers zijn gezamenlijk eigenaar van een vakantiewoning in Loosdrecht en een vakantievilla in Spanje. Over de verdeling van deze woningen is al een bodemprocedure gevoerd bij de rechtbank, die op 23 april 2025 eindvonnis wees. Daarin gelastte de rechtbank dat de percelen in Loosdrecht worden toebedeeld aan de gedaagde broer tegen een waarde van € 1.025.000, waarbij hij de helft van de overwaarde aan zijn broer moet betalen. Dit vonnis werd uitvoerbaar bij voorraad verklaard. De gedaagde broer weigerde vrijwillig mee te werken aan de uitvoering van dit vonnis. Hij stelde dat het eindvonnis een kennelijke misslag bevatte: de rechtbank zou geen beslissing hebben genomen over kosten die hij had gemaakt voor de Spaanse villa en die hij wilde verrekenen met het bedrag dat hij bij de toedeling van de Loosdrechtse woning aan zijn broer moest betalen. Hij had de rechtbank al verzocht het vonnis te verbeteren of aan te vullen en wilde de uitkomst van dat verzoek afwachten. Hierop stapte de eisende broer naar de voorzieningenrechter. De voorzieningenrechter stelde voorop dat vonnissen in beginsel moeten worden nagekomen en dat een uitvoerbaar bij voorraad verklaard vonnis zijn kracht behoudt, ook als hoger beroep is ingesteld. Alleen in bijzondere gevallen kan van die regel worden afgeweken, namelijk als het vonnis op een kennelijke misslag berust: een evidente, direct duidelijke fout waarover geen discussie mogelijk is. Die situatie deed zich hier niet voor. Uit de eerdere tussenvonnissen en het eindvonnis bleek dat de rechtbank de totale vordering van de gedaagde broer, inclusief de kosten voor de Spaanse villa, wél had betrokken bij haar oordeel. Dat de rechtbank misschien meer inzicht had kunnen geven in haar redenering, maakt dat nog geen kennelijke misslag. De gedaagde broer kan zijn bezwaren in hoger beroep aanvoeren, wat hij ook al heeft gedaan. Bovendien had hij in dit kort geding geen vordering ingesteld om de tenuitvoerlegging te schorsen, waardoor de uitvoerbaar bij voorraadverklaring van het eindvonnis om die reden al niet kon worden aangetast. De stelling dat geen notaris zou willen meewerken aan de uitvoering zolang de rechtbank niet op het verbeteringsverzoek had beslist, achtte de voorzieningenrechter onvoldoende onderbouwd. Daarbij woog ook mee dat de gedaagde broer tijdens de zitting had verklaard dat hij, ook als de rechtbank zijn verbeteringsverzoek zou afwijzen, toch niet vrijwillig zou kunnen nakomen omdat hij het bedrag niet kan betalen. De eisende broer had ook gevorderd dat het kortgedingvonnis zelf in de plaats zou treden van de handtekening van de gedaagde broer onder de notariële akte van levering, als die weigerde mee te werken. Die vordering werd eveneens toegewezen. De vordering tot veroordeling in de werkelijke proceskosten wees de voorzieningenrechter af: daarvoor is misbruik van procesrecht of onrechtmatig handelen vereist, en het verweer van de gedaagde broer was niet bij voorbaat kansloos. De gedaagde broer werd wel veroordeeld tot betaling van de geliquideerde proceskosten van € 1.761,45.
Een groep verkopers, bestaande uit een besloten vennootschap en drie particulieren, wil dat de koper van een voormalige discotheek met bijbehorende panden in Flevoland de koopovereenkomst nakomt. De zaak draait om de vraag wie nu precies de koper is en wie dus verplicht kan worden tot afname van het onroerend goed, waarvoor een totale koopsom van ruim € 3 miljoen was overeengekomen. In september 2022 bezichtigde een man het complex, dat bestaat uit een voormalig discotheekpand, een bovenwoning en een voormalige boerderijwoning. Via de makelaar bevestigde hij de afspraken per e-mail, maar hij voegde toe dat in de koopovereenkomst een 'nader te noemen meester' moest worden opgenomen. Dat betekent dat hij de overeenkomst aanging voor zichzelf of voor een nog te noemen derde, in dit geval een besloten vennootschap. De vennootschap betaalde vervolgens op 13 oktober 2022 een waarborgsom van € 261.900 aan de notaris. De bestuurder van die vennootschap had ook contact met de makelaar en met de verkopers over de voorgenomen plannen voor het pand, waaronder een supermarkt en later een alternatief ontwikkelingsplan. Uiteindelijk werkten noch de man noch de vennootschap mee aan de levering van het onroerend goed, die uiterlijk op 9 december 2022 had moeten plaatsvinden. De verkopers dagvaardden beiden en stelden dat er zowel met de man als met de vennootschap een koopovereenkomst tot stand was gekomen. De rechtbank verwerpt die redenering. Bij een overeenkomst onder nader te noemen meester is er geen sprake van hoofdelijke aansprakelijkheid: hetzij de man, hetzij de vennootschap is koper, niet beiden tegelijk. Vervolgens buigt de rechtbank zich over de vraag of de vennootschap daadwerkelijk als koper geldt. Vast staat dat de man de naam van de vennootschap aan de notaris heeft doorgegeven. Maar de vennootschap bestrijdt gebonden te zijn, omdat haar bestuurder de man nooit een volmacht had gegeven om namens de vennootschap te kopen. Dit verweer slaagt vooralsnog: de rechtbank constateert dat niet is gebleken van een volmacht en dat louter bekendheid met de koop daarvoor onvoldoende is. Dat laat de mogelijkheid open dat de vennootschap toch gebonden is, namelijk als zij zelf de schijn heeft gewekt dat de man bevoegd was. De verkopers wijzen daarvoor op uitlatingen van de bestuurder tegenover de makelaar en de notaris, en op de betaling van de waarborgsom. De rechtbank acht dit echter niet voldoende bewezen. De bestuurder heeft ontkend op 10 oktober 2022 een gesprek met de makelaar te hebben gevoerd, de betaling van de waarborgsom kan ook als voldoening van een schuld van de man worden gezien, en de documentatie die de vennootschap aan de notaris leverde had betrekking op de herkomst van de betaalde waarborgsom. Er zijn echter ook whatsappberichten tussen de man en de verkopers uit de periode 16 september tot 10 oktober 2022 die mogelijk duidelijkheid kunnen verschaffen over de vraag of de man de naam van de vennootschap onvoorwaardelijk heeft doorgegeven. De verkopers hebben die berichten niet in het geding gebracht. De rechtbank verwijst de zaak naar de rol van 20 augustus 2025. De verkopers moeten dan die whatsappberichten overleggen en aangeven op welke wijze zij bewijs willen leveren, bijvoorbeeld door het horen van getuigen. Alle verdere beslissingen, ook in de vrijwaringszaak die de man heeft aangespannen tegen de vennootschap, worden aangehouden.
Een appartementseigenaar in Almere vecht een besluit aan van de Vereniging van Eigenaars waartoe hij behoort. Die VvE nam in februari 2024 met een grote meerderheid een besluit om de splitsingsakte te wijzigen: onderhoud en beheer van allerlei onderdelen van de woningen, zoals gevels, ramen, daken en erfafscheidingen, zouden voortaan niet meer de verantwoordelijkheid van de VvE zijn, maar van de individuele eigenaren zelf. Het doel was de VvE te ontlasten en de woningen feitelijk meer als volledige privéeigendom te laten functioneren. De eisers, een stel dat één van de 71 appartementsrechten bezit, stemden niet voor het besluit. Zij stelden dat het besluit de splitsingsakte op een manier wijzigt die de eigendomsverhoudingen raakt, zodat instemming van álle appartementseigenaars vereist was. Daarnaast vreesden zij financiële schade: het onderhoud van de andere woningen was al vóór het besluit uitgevoerd en ten laste van alle leden gebracht, terwijl zij na de wijziging de kosten voor hun eigen woning volledig zelf zouden moeten dragen. De rechtbank beoordeelde eerst of voor dit besluit een gewone viervijfdemeerderheid volstond of dat unanimiteit vereist was. De Hoge Raad bepaalde in 2023 dat een wijziging waarbij een gemeenschappelijk gedeelte aan een individuele eigenaar wordt toebedeeld, de instemming van iedereen vereist omdat het om een beschikkingshandeling gaat. De rechtbank stelde vast dat daarvan hier geen sprake is: de splitsingstekening verandert niet, de grenzen van de appartementsrechten blijven ongewijzigd en het vermogen van individuele eigenaars groeit niet. Alleen de verdeling van onderhouds- en beheertaken verschuift. De rechtbank oordeelde daarom dat het besluit rechtsgeldig met een viervijfdemeerderheid genomen mocht worden, en die meerderheid was er: 64 van de 71 stemmen. Daarmee verschoof de vraag naar de schade die de eisers door de wijziging lijden. Op grond van de wet kan een appartementseigenaar die niet voor een wijzigingsbesluit stemde, vernietiging vragen bij de rechter. Die vernietiging kan echter achterwege blijven als de eigenaar geen schade lijdt of als hem een redelijke schadeloosstelling is aangeboden. De bewijslast dat er geen schade is, rust op de VvE. De eisers onderbouwden hun schade met een lijst van gebreken aan hun woning, foto's en een rapport van een schade-expert. De VvE voerde aan dat de eisers er juist op vooruitgaan omdat zij met een groot breukdeel relatief veel meebetaalden aan het onderhoud van andere woningen. De rechtbank vond die onderbouwing te algemeen en onvoldoende in het licht van de concrete stellingen van de eisers. Daarmee staat vast dat niet is aangetoond dat de eisers geen schade lijden. Tijdens de zitting bleek dat beide partijen in principe openstaan voor een financiële oplossing. De eisers zeiden geen principieel bezwaar te hebben tegen de wijziging zelf, maar wilden dat de gebreken aan hun woning financieel goed worden afgehandeld. De VvE liet weten bereid te zijn een vergoeding te overwegen, maar had het schaderapport nog niet gezien. De rechtbank houdt de beslissing aan. De VvE krijgt tot 20 augustus 2025 de gelegenheid zich uit te laten over haar bereidheid een redelijke schadeloosstelling aan te bieden. Als zij dat weigert, wordt het besluit vernietigd. Als zij daartoe wel bereid is, volgt een vervolgprocedure waarin het schaderapport wordt ingebracht en partijen nader van gedachten wisselen over een passende vergoeding.