Naar inhoud
Juristi.nl
ECLI:NL:RBNHO:2026:8529Bestuursrecht

Rechter vernietigt nalevingseis minister over bagagebelasting Viggo Schiphol — RBNHO:2026:8529

Handhaving arbeidsomstandighedenwetgeving / eis tot naleving fysieke belasting bagageafhandeling

Eiser / verzoeker

Viggo Schiphol B.V.

VS

Verweerder / gedaagde

Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid

Het beroep van Viggo Schiphol B.V. is gegrond verklaard; het besluit van 8 mei 2024 is vernietigd en de minister moet binnen zes weken een nieuw besluit nemen.

  • Viggo kan actie 1 (volledige automatisering) niet zelfstandig uitvoeren omdat afhandelingsbedrijven contractueel verplicht zijn Schiphols infrastructuur te gebruiken en geen wijzigingen mogen aanbrengen.
  • De minister heeft ook actie 2 (plan van aanpak) onvoldoende gemotiveerd, omdat Viggo als individueel afhandelaar geen zeggenschap heeft over het automatiseringsproces dat bij Schiphol ligt.
  • Bij actie 3 (gebruik hulpmiddelen) heeft de minister nagelaten om in de heroverweging in bezwaar feiten en omstandigheden mee te nemen die zich na het opleggen van de eis voordeden, waaronder een rapport waaruit bleek dat de vacuümheffers onveilig in gebruik zijn.
  • De rechtbank vernietigt het besluit wegens onzorgvuldige voorbereiding en onvoldoende motivering, en draagt de minister op een nieuw besluit te nemen.
  • De rechtbank wijst erop dat de minister ook Schiphol zelf als eigenaar/beheerder van de arbeidsplaatsen kan aanwijzen als normadressaat op grond van artikel 16 lid 8 Arbowet.

Samenvatting

Bagageafhandelaar Viggo Schiphol B.V. hoeft vooralsnog niet te voldoen aan de eis van de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid om de bagageafhandeling op luchthaven Schiphol volledig te automatiseren. De rechtbank Noord-Holland heeft het besluit van de minister vernietigd, omdat het onvoldoende was gemotiveerd en niet alle relevante feiten en omstandigheden waren meegewogen.

De zaak begon na een uitzending van Nieuwsuur in 2022, waarop de Nederlandse Arbeidsinspectie (NLA) een inspectie uitvoerde bij de bagageafhandeling op Schiphol. Inspecteurs constateerden dat medewerkers dagelijks honderden koffers handmatig tillen en verplaatsen, met een gemiddeld gewicht van 17 kilogram per stuk. Dit leidt regelmatig tot lichamelijke klachten. Viggo is één van de zes afhandelingsbedrijven op Schiphol en verwerkt het merendeel van zijn bagage vanuit bagagegebied Zuid.

AI-zoekassistent

Beschrijf uw zaak. Wij vinden de juiste advocaat.

In één of twee zinnen matcht onze AI uw situatie direct met gespecialiseerde advocaten, desgewenst in uw regio.

Match uit 19.638 advocatenGratis en vrijblijvendResultaat in seconden

In maart 2023 legde de minister aan Viggo een zogenoemde eis tot naleving op, met drie concrete acties. De eerste actie verplicht Viggo tot volledige automatisering of mechanisering van de bagageafhandeling in de bagagehallen binnen twee jaar. De tweede actie vereist dat Viggo hiervoor een plan van aanpak opstelt. De derde actie verplicht Viggo om haar medewerkers direct gebruik te laten maken van aanwezige hulpmiddelen zoals vacuümheffers en mechanische tilhulpen.

Viggo maakte bezwaar en voerde aan dat zij de eisen simpelweg niet zelfstandig kan uitvoeren. De reden: de infrastructuur van de luchthaven is eigendom van Royal Schiphol Group, en de afhandelingsbedrijven zijn contractueel verplicht uitsluitend gebruik te maken van de door Schiphol beheerde voorzieningen. Ze mogen geen eigen apparatuur installeren of wijzigingen aanbrengen in gebouwen en installaties. Volledige automatisering vereist juist zulke infrastructurele aanpassingen.

De rechtbank stelt Viggo op alle drie de punten in het gelijk. Ten aanzien van de eerste twee acties oordeelt de rechtbank dat de minister onvoldoende heeft gemotiveerd waarom Viggo als individueel afhandelingsbedrijf bij machte zou zijn om zelfstandig volledige automatisering door te voeren. De rechtbank wijst er bovendien op dat de wet de minister de mogelijkheid biedt om de nalevingsverplichting ook op te leggen aan andere partijen, zoals de eigenaar of beheerder van de arbeidsplaats — in dit geval Schiphol zelf.

Over de derde actie, het gebruik van hulpmiddelen, oordeelt de rechtbank dat de minister heeft nagelaten om bij de heroverweging in bezwaar rekening te houden met ontwikkelingen die zich ná het opleggen van de eis hadden voorgedaan. Zo was er inmiddels een rapport beschikbaar van de KLM Safety & Compliance Organisation waaruit bleek dat de vacuümheffers (de zogeheten Bal-Trols) in de Zuidhal te vaak en te onvoorspelbaar losschoten, waardoor ze onveilig te gebruiken zijn. De minister had dit rapport ten tijde van de beslissing op bezwaar al moeten betrekken in zijn beoordeling, maar deed dat niet.

De rechtbank benadrukt dat zij het maatschappelijk probleem onderkent: langdurig zwaar tilwerk schaadt de gezondheid van bagagemedewerkers, en een eis tot naleving kan een geschikt en noodzakelijk instrument zijn om dit aan te pakken. Maar dat instrument moet wel worden ingezet op een partij die daadwerkelijk in staat is de gevraagde maatregelen te nemen.

De rechtbank vernietigt het besluit van 8 mei 2024 en draagt de minister op binnen zes weken een nieuw besluit te nemen op het bezwaar van Viggo, met inachtneming van de uitspraak. Daarnaast moet de minister het griffierecht van €371,- terugbetalen en een proceskostenvergoeding van €1.868,- aan Viggo voldoen.

Betrokken advocaten

mr. T.I.P. Jeltema

eiser

TRC advocaten, VELDHOVEN

224 uitspraken

mr. E.P. Geerings

eiser

mr. I.E. van Heijningen

verweerder

Gerelateerde uitspraken

Gegevens

Datum uitspraak

Rechtsgebied

Bestuursrecht

Zaaknummer

HAA 24/8331

Procedure

Eerste aanleg - meervoudig

Bron: officiële uitspraak op rechtspraak.nl

Op de hoogte blijven

Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.

Adv.Ynvest Fund
6%

vast rendement

  • Vastgoed als zekerheid
  • Kwartaalbetalingen
  • Vanaf €30.000
Meer informatie

Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.

Recente uitspraken

RBNHO:2026:15593
Rechtbank Noord-Holland·
Bestuursrecht
Voorzieningenrechter wijst spoedverzoek tegen woningbouw De Bolstoren in Nieuw-Vennep af: beroep al ongegrond

Een bewoner uit Nieuw-Vennep wilde voorkomen dat het voormalige kantoorgebouw De Bolstoren wordt omgebouwd tot 104 woningen met 580 m² horeca in de plint. Het college van burgemeester en wethouders van Haarlemmermeer had daarvoor twee omgevingsvergunningen verleend aan De Raad Development uit Katwijk. De man maakte bezwaar tegen die vergunningen en vroeg de voorzieningenrechter om een spoedmaatregel, een zogeheten voorlopige voorziening, zodat de bouwplannen intussen niet doorgaan. Het college verklaarde het bezwaar op 20 oktober 2026 kennelijk niet-ontvankelijk. Volgens het college was de man te laat met zijn bezwaar, en niet om een reden die zijn termijnoverschrijding verschoonbaar maakte. De man ging daartegen in beroep bij de rechtbank. Daardoor gold zijn verzoek om een spoedmaatregel als een verzoek dat hangende dat beroep werd gedaan. De voorzieningenrechter besliste zonder zitting. Dat mag als een verzoek kennelijk niet-ontvankelijk is, zoals artikel 8:83, derde lid, van de Algemene wet bestuursrecht bepaalt. Een spoedmaatregel kan alleen worden getroffen zolang er een bezwaar- of beroepsprocedure loopt. Die procedure was er niet meer. De rechtbank had op dezelfde dag, 10 november 2026, het beroep van de man tegen het besluit van het college ongegrond verklaard. Daarmee was er niets meer waarop een voorlopige voorziening kon aansluiten. Over de inhoud van de vergunningen of over de vraag of de man te laat was met zijn bezwaar, oordeelde de voorzieningenrechter in deze uitspraak niet. Het oordeel in een spoedprocedure heeft bovendien een voorlopig karakter en bindt de rechtbank niet in een eventuele bodemprocedure. De voorzieningenrechter zag geen reden voor een proceskostenveroordeling. Tegen de uitspraak staat geen hoger beroep of verzet open. De voorzieningenrechter van de rechtbank Noord-Holland verklaarde het verzoek om voorlopige voorziening niet-ontvankelijk. De omgevingsvergunningen voor de transformatie van De Bolstoren blijven daardoor ongemoeid.

Rechtbank Noord-Holland·
Bestuursrecht
Rechter stopt deels openbaarmaking van dossier over bestrijdingsmiddel Calypso na verzoek fabrikant

Een fabrikant van het gewasbeschermingsmiddel Calypso wil niet dat concurrentiegevoelige informatie over het middel op de website van het Ctgb komt te staan. Het Ctgb, het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden, besloot in augustus 2026 een groot deel van het dossier openbaar te maken. Twee stichtingen hadden daar al in 2020 om gevraagd. Een deel van de gevraagde informatie is nu voorlopig geblokkeerd. De voorzieningenrechter van de rechtbank Noord-Holland beslist op het verzoek om een voorlopige voorziening, een spoedmaatregel die geldt totdat de rechter over het beroep zelf heeft beslist. De zaak heeft een lange voorgeschiedenis. Het Ctgb besliste op 4 maart 2020 over het verzoek van de stichtingen om openbaarmaking van het dossier over Calypso en de werkzame stof thiacloprid. De stichtingen gingen daartegen in beroep bij het College van Beroep voor het bedrijfsleven, dat zich op 18 augustus 2020 onbevoegd verklaarde en de zaak doorstuurde naar de rechtbank Gelderland. Die verwees het beroep in 2023 terug naar het Ctgb, dat het als bezwaar moest behandelen. Het bestreden besluit van 26 augustus 2026 verklaarde het bezwaar deels gegrond en deels ongegrond. Het Ctgb kondigde aan de openbaar te maken documenten twee weken na bekendmaking op zijn website te publiceren. Bij het besluit hoort een inventarislijst van 637 documenten. Op verzoek van de voorzieningenrechter beperkte de fabrikant haar verzet tot vier documenten. Drie daarvan (nummers 377, 475 en 476) bevatten volgens haar informatie over de ingrediënten van het middel, waardoor het bij openbaarmaking eenvoudig na te maken is. Het vierde (nummer 428) bevat informatie over onzuiverheden en de volledige specificatie van de werkzame stof, volgens de fabrikant commercieel cruciaal. Voor de eerste drie documenten stelde zij voor de concentraties van de co-formulanten, de hulpstoffen in het middel, aanvullend te zwarten. De chemische namen en CAS-nummers (internationale identificatienummers van stoffen) zouden zichtbaar blijven. Document 428 wilde zij vertrouwelijk laten behandelen. Het Ctgb verzette zich niet tegen toewijzing. De stichtingen wel. Zij vinden dat er geen toereikende grond is om de informatie te weigeren. Het middel is volgens hen niet langer toegelaten, zodat namaken niet mag. Document 476 gaat volgens hen over emissies in het milieu. Ze willen snel kunnen controleren of de productie van het middel het milieu heeft belast. De voorzieningenrechter wijst erop dat openbaarheid het uitgangspunt is en dat dit algemene belang zwaar weegt. Maar als het besluit nu al wordt uitgevoerd, wordt de informatie bij de stichtingen bekend en is dat feitelijk niet meer terug te draaien. Een inhoudelijke beoordeling van de bezwaren van de fabrikant in het beroep zou dan nagenoeg illusoir worden. Daarom wijst de rechter het verzoek alleen af als de aangevoerde weigeringsgrond evident onzinnig is en de belangen bij directe openbaarmaking zeer zwaarwegend zijn. Dat is hier niet gebleken. Deze procedure leent zich niet voor voldoende onderzoek naar de weigeringsgronden. De stichtingen hebben bovendien geen zwaarwegend spoedeisend belang gesteld. Het middel mag in Europa inmiddels niet meer worden gebruikt, waardoor een snelle controle op emissies onvoldoende urgent is. Niet valt in te zien dat zij de behandeling van het beroep niet kunnen afwachten. De rechter zag af van een zitting omdat het verzoek kennelijk gegrond is. De voorzieningenrechter schorst het besluit van 26 augustus 2026 tot op het beroep is beslist, maar alleen voor document 428 (geheel) en voor de concentraties van de co-formulanten in de documenten 377, 475 en 476. Voor de rest blijft het besluit gelden, dus het Ctgb moet de overige documenten wel openbaar maken, met inachtneming van de beperkingen uit het besluit. Het Ctgb moet de fabrikant het griffierecht van € 397 vergoeden en € 934 aan proceskosten betalen. Hoger beroep tegen deze uitspraak is niet mogelijk.

Rechtbank Noord-Holland·
Bestuursrecht
Taxichauffeur die Schiphol niet in mag houdt maand verblijfsontzegging, rechter wijst spoedverzoek af

Een taxichauffeur uit de regio mag een maand lang niet in het gebied rond Schiphol komen. De burgemeester van Haarlemmermeer legde hem die verblijfsontzegging op op grond van een beleidsregel over ongewenst taxi's aanbieden. Voor de chauffeur is dat zwaar: hij zegt dat zijn werk voor 99,9 procent bestaat uit het ophalen van klanten op Schiphol. De verblijfsontzegging werd op 18 oktober 2026 op schrift gesteld en op 26 oktober 2026 naar de man verstuurd. Hij maakte bezwaar en vroeg de voorzieningenrechter van de rechtbank Noord-Holland om een voorlopige voorziening. Zo'n voorziening is een spoedmaatregel die moet voorkomen dat een besluit al wordt uitgevoerd voordat op het bezwaar is beslist. De ontzegging was op 29 oktober 2026 ingegaan en loopt tot 29 november 2026. De voorzieningenrechter vroeg de burgemeester de ontzegging op te schorten, maar die liet per e-mail van 4 november 2026 weten daartoe niet bereid te zijn. Omdat de maatregel kort duurt en al liep, deed de rechter uitspraak zonder zitting. De chauffeur voerde aan dat de ontzegging hem raakt in zijn beroepsuitoefening en in het inkomen dat hij met zijn gebruikelijke ritten verdient. Ook stelde hij dat zijn bewegingsvrijheid wordt beperkt omdat hem de toegang tot een groot gebied is ontzegd. De voorzieningenrechter vindt de verblijfsontzegging niet evident onrechtmatig en ziet geen spoedeisend belang dat een voorziening rechtvaardigt. De ontzegging duurt maar een maand en belet de man volgens zijn eigen verklaring niet om klanten naar Schiphol te brengen. Ook kan hij elders als taxichauffeur werken. Hij kan dus nog steeds inkomen verwerven, al is het niet via zijn gebruikelijke werk. Een financiële noodsituatie is daarom niet aannemelijk. Bovendien kan hij de schade op de burgemeester verhalen als in bezwaar of beroep blijkt dat de ontzegging ten onrechte is opgelegd, zodat die schade niet onomkeerbaar is. De beperking van zijn bewegingsvrijheid is volgens de rechter inherent aan een verblijfsontzegging, en niet gebleken is dat die hem onevenredig raakt. De voorzieningenrechter wijst het verzoek om een voorlopige voorziening af. De chauffeur moet zich dus aan de verblijfsontzegging blijven houden. Voor een proceskostenveroordeling zag de rechter geen aanleiding. Tegen de uitspraak staat geen hoger beroep of verzet open.

Rechtbank Noord-Holland·
Bestuursrecht
RBNHO:2026:15210
Rechtbank Noord-Holland·
Bestuursrecht