Naar inhoud
Juristi.nl
ECLI:NL:RBNHO:2026:8534Bestuursrecht

Rechter vernietigt dwangsom en invordering bij Swissport Schiphol — RBNHO:2026:8534

last onder dwangsom wegens overtreding arbeidsomstandighedenregelgeving (fysieke belasting bagagemedewerkers)

Eiser / verzoeker

Swissport Amsterdam B.V.

VS

Verweerder / gedaagde

Minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid

Rechtbank vernietigt zowel het bezwaarsbesluit van 8 mei 2024 als het invorderingsbesluit van 22 augustus 2024; minister moet nieuw besluit nemen en €1.868 proceskosten vergoeden.

  • Minister heeft bij heroverweging in bezwaar ten onrechte alleen de situatie vóór het primaire besluit betrokken en feiten en omstandigheden ná de last onder dwangsom genegeerd
  • Last onder dwangsom is onvoldoende duidelijk geformuleerd: de norm van 216 handmatig te verwerken bagagestukken per dag werd door de minister tegenstrijdig uitgelegd
  • Invorderingsbesluit van 22 augustus 2024 wordt vernietigd omdat onzeker is of de last onder dwangsom in stand blijft
  • Keuze voor dwangsom per tijdseenheid (per maand) en de hoogte van de dwangsom worden wel als rechtmatig beoordeeld
  • Minister moet binnen zes weken een nieuw besluit op bezwaar nemen en €1.868 proceskosten vergoeden

Samenvatting

Swissport Amsterdam B.V., een van de bagage-afhandelaren op luchthaven Schiphol, heeft met succes beroep aangetekend tegen een last onder dwangsom die de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid in september 2023 oplegde. De rechtbank Noord-Holland oordeelde dat de minister bij het heroverwegen van het besluit cruciale fouten heeft gemaakt en vernietigt zowel het bezwaarsbesluit als het invorderingsbesluit.

De aanleiding voor de last onder dwangsom was een inspectie door de Nederlandse Arbeidsinspectie (NLA) op Schiphol in september 2022. Inspecteurs constateerden dat bagagemedewerkers te zwaar fysiek werden belast tijdens het verwerken van koffers, wat in strijd was met de Arbeidsomstandighedenwet. Swissport, dat samen met vijf andere bedrijven dagelijks tussen de 120.000 en 180.000 bagagestukken verwerkt, moest volgens de opgelegde last beschikbare tilhulpmiddelen inzetten en organisatorische maatregelen treffen — zoals taakroulatie — om de fysieke belasting voor werknemers te beperken. Toen de NLA bij latere controles constateerde dat dit onvoldoende gebeurde, volgde in augustus 2024 invordering van de verbeurde dwangsommen.

AI-zoekassistent

Beschrijf uw zaak. Wij vinden de juiste advocaat.

In één of twee zinnen matcht onze AI uw situatie direct met gespecialiseerde advocaten, desgewenst in uw regio.

Match uit 19.638 advocatenGratis en vrijblijvendResultaat in seconden

Swissport bestreed de last op meerdere punten. Ten eerste stelde het bedrijf dat de last te vaag en onduidelijk geformuleerd was. Zo was niet helder wanneer een werknemer precies een tilhulpmiddel 'gebruikt' en wat de precieze norm van 216 handmatig te verwerken bagagestukken per dag betekent als er ook hulpmiddelen worden ingezet. De minister had tegenstrijdige standpunten ingenomen over die norm: enerzijds werd gezegd dat het geen zelfstandige algemene norm is, anderzijds werd diezelfde grens gehanteerd als ijkpunt voor overtreding.

Ten tweede, en doorslaggevend voor de rechtbank, had de minister bij de heroverweging in bezwaar ten onrechte alleen gekeken naar de situatie vóór het opleggen van de last. Swissport had in bezwaar uitgebreid onderbouwd welke maatregelen zij ná september 2023 had getroffen: nieuwe tilhulpmiddelen waren besteld, Powerstows zouden in 2024 worden geleverd en TNO had onderzoek gedaan naar de effecten van taakroulatie. De minister ging hieraan voorbij en volstond met de stelling dat Swissport niet had aangetoond hoe zij aan de last voldeed — een oordeel dat de rechtbank onbegrijpelijk achtte in het licht van de ingediende stukken.

De rechtbank stelt vast dat bij het heroverwegen van besluiten over herstelsancties zoals een last onder dwangsom altijd twee stappen gezet moeten worden: eerst een beoordeling of het oorspronkelijke besluit destijds terecht was, en vervolgens een beoordeling of nieuwe feiten en omstandigheden aanleiding geven de last te herzien. Die tweede stap heeft de minister overgeslagen, wat de besluitvorming in strijd brengt met de zorgvuldigheidseisen van de Algemene wet bestuursrecht.

Op één punt geeft de rechtbank de minister wél gelijk: de keuze voor een dwangsom per maand in plaats van per constatering is verdedigbaar, omdat sprake is van een structurele, voortdurende overtreding die al sinds 2022 speelt. Ook de hoogte van de dwangsom acht de rechtbank voldoende gemotiveerd — de minister heeft inzichtelijk gemaakt hoe de kosten zijn berekend en welke opslag is toegepast als prikkel.

De rechtbank verklaart het beroep gegrond, vernietigt het bezwaarsbesluit van 8 mei 2024 én het invorderingsbesluit van 22 augustus 2024, en draagt de minister op binnen zes weken een nieuw besluit te nemen. De minister moet bovendien het griffierecht van €371 vergoeden en €1.868 aan proceskosten betalen aan Swissport.

Betrokken advocaten

mr. T.I.P. Jeltema

eiser

TRC advocaten, VELDHOVEN

224 uitspraken

mr. E.P. Geerings

eiser

mr. I.E. van Heijningen

verweerder

Gerelateerde uitspraken

Gegevens

Datum uitspraak

Rechtsgebied

Bestuursrecht

Zaaknummer

HAA 24/7207

Procedure

Eerste aanleg - meervoudig

Bron: officiële uitspraak op rechtspraak.nl

Op de hoogte blijven

Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.

Adv.Ynvest Fund
6%

vast rendement

  • Vastgoed als zekerheid
  • Kwartaalbetalingen
  • Vanaf €30.000
Meer informatie

Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.

Recente uitspraken

RBNHO:2026:15593
Rechtbank Noord-Holland·
Bestuursrecht
Voorzieningenrechter wijst spoedverzoek tegen woningbouw De Bolstoren in Nieuw-Vennep af: beroep al ongegrond

Een bewoner uit Nieuw-Vennep wilde voorkomen dat het voormalige kantoorgebouw De Bolstoren wordt omgebouwd tot 104 woningen met 580 m² horeca in de plint. Het college van burgemeester en wethouders van Haarlemmermeer had daarvoor twee omgevingsvergunningen verleend aan De Raad Development uit Katwijk. De man maakte bezwaar tegen die vergunningen en vroeg de voorzieningenrechter om een spoedmaatregel, een zogeheten voorlopige voorziening, zodat de bouwplannen intussen niet doorgaan. Het college verklaarde het bezwaar op 20 oktober 2026 kennelijk niet-ontvankelijk. Volgens het college was de man te laat met zijn bezwaar, en niet om een reden die zijn termijnoverschrijding verschoonbaar maakte. De man ging daartegen in beroep bij de rechtbank. Daardoor gold zijn verzoek om een spoedmaatregel als een verzoek dat hangende dat beroep werd gedaan. De voorzieningenrechter besliste zonder zitting. Dat mag als een verzoek kennelijk niet-ontvankelijk is, zoals artikel 8:83, derde lid, van de Algemene wet bestuursrecht bepaalt. Een spoedmaatregel kan alleen worden getroffen zolang er een bezwaar- of beroepsprocedure loopt. Die procedure was er niet meer. De rechtbank had op dezelfde dag, 10 november 2026, het beroep van de man tegen het besluit van het college ongegrond verklaard. Daarmee was er niets meer waarop een voorlopige voorziening kon aansluiten. Over de inhoud van de vergunningen of over de vraag of de man te laat was met zijn bezwaar, oordeelde de voorzieningenrechter in deze uitspraak niet. Het oordeel in een spoedprocedure heeft bovendien een voorlopig karakter en bindt de rechtbank niet in een eventuele bodemprocedure. De voorzieningenrechter zag geen reden voor een proceskostenveroordeling. Tegen de uitspraak staat geen hoger beroep of verzet open. De voorzieningenrechter van de rechtbank Noord-Holland verklaarde het verzoek om voorlopige voorziening niet-ontvankelijk. De omgevingsvergunningen voor de transformatie van De Bolstoren blijven daardoor ongemoeid.

Rechtbank Noord-Holland·
Bestuursrecht
Rechter stopt deels openbaarmaking van dossier over bestrijdingsmiddel Calypso na verzoek fabrikant

Een fabrikant van het gewasbeschermingsmiddel Calypso wil niet dat concurrentiegevoelige informatie over het middel op de website van het Ctgb komt te staan. Het Ctgb, het College voor de toelating van gewasbeschermingsmiddelen en biociden, besloot in augustus 2026 een groot deel van het dossier openbaar te maken. Twee stichtingen hadden daar al in 2020 om gevraagd. Een deel van de gevraagde informatie is nu voorlopig geblokkeerd. De voorzieningenrechter van de rechtbank Noord-Holland beslist op het verzoek om een voorlopige voorziening, een spoedmaatregel die geldt totdat de rechter over het beroep zelf heeft beslist. De zaak heeft een lange voorgeschiedenis. Het Ctgb besliste op 4 maart 2020 over het verzoek van de stichtingen om openbaarmaking van het dossier over Calypso en de werkzame stof thiacloprid. De stichtingen gingen daartegen in beroep bij het College van Beroep voor het bedrijfsleven, dat zich op 18 augustus 2020 onbevoegd verklaarde en de zaak doorstuurde naar de rechtbank Gelderland. Die verwees het beroep in 2023 terug naar het Ctgb, dat het als bezwaar moest behandelen. Het bestreden besluit van 26 augustus 2026 verklaarde het bezwaar deels gegrond en deels ongegrond. Het Ctgb kondigde aan de openbaar te maken documenten twee weken na bekendmaking op zijn website te publiceren. Bij het besluit hoort een inventarislijst van 637 documenten. Op verzoek van de voorzieningenrechter beperkte de fabrikant haar verzet tot vier documenten. Drie daarvan (nummers 377, 475 en 476) bevatten volgens haar informatie over de ingrediënten van het middel, waardoor het bij openbaarmaking eenvoudig na te maken is. Het vierde (nummer 428) bevat informatie over onzuiverheden en de volledige specificatie van de werkzame stof, volgens de fabrikant commercieel cruciaal. Voor de eerste drie documenten stelde zij voor de concentraties van de co-formulanten, de hulpstoffen in het middel, aanvullend te zwarten. De chemische namen en CAS-nummers (internationale identificatienummers van stoffen) zouden zichtbaar blijven. Document 428 wilde zij vertrouwelijk laten behandelen. Het Ctgb verzette zich niet tegen toewijzing. De stichtingen wel. Zij vinden dat er geen toereikende grond is om de informatie te weigeren. Het middel is volgens hen niet langer toegelaten, zodat namaken niet mag. Document 476 gaat volgens hen over emissies in het milieu. Ze willen snel kunnen controleren of de productie van het middel het milieu heeft belast. De voorzieningenrechter wijst erop dat openbaarheid het uitgangspunt is en dat dit algemene belang zwaar weegt. Maar als het besluit nu al wordt uitgevoerd, wordt de informatie bij de stichtingen bekend en is dat feitelijk niet meer terug te draaien. Een inhoudelijke beoordeling van de bezwaren van de fabrikant in het beroep zou dan nagenoeg illusoir worden. Daarom wijst de rechter het verzoek alleen af als de aangevoerde weigeringsgrond evident onzinnig is en de belangen bij directe openbaarmaking zeer zwaarwegend zijn. Dat is hier niet gebleken. Deze procedure leent zich niet voor voldoende onderzoek naar de weigeringsgronden. De stichtingen hebben bovendien geen zwaarwegend spoedeisend belang gesteld. Het middel mag in Europa inmiddels niet meer worden gebruikt, waardoor een snelle controle op emissies onvoldoende urgent is. Niet valt in te zien dat zij de behandeling van het beroep niet kunnen afwachten. De rechter zag af van een zitting omdat het verzoek kennelijk gegrond is. De voorzieningenrechter schorst het besluit van 26 augustus 2026 tot op het beroep is beslist, maar alleen voor document 428 (geheel) en voor de concentraties van de co-formulanten in de documenten 377, 475 en 476. Voor de rest blijft het besluit gelden, dus het Ctgb moet de overige documenten wel openbaar maken, met inachtneming van de beperkingen uit het besluit. Het Ctgb moet de fabrikant het griffierecht van € 397 vergoeden en € 934 aan proceskosten betalen. Hoger beroep tegen deze uitspraak is niet mogelijk.

Rechtbank Noord-Holland·
Bestuursrecht
Taxichauffeur die Schiphol niet in mag houdt maand verblijfsontzegging, rechter wijst spoedverzoek af

Een taxichauffeur uit de regio mag een maand lang niet in het gebied rond Schiphol komen. De burgemeester van Haarlemmermeer legde hem die verblijfsontzegging op op grond van een beleidsregel over ongewenst taxi's aanbieden. Voor de chauffeur is dat zwaar: hij zegt dat zijn werk voor 99,9 procent bestaat uit het ophalen van klanten op Schiphol. De verblijfsontzegging werd op 18 oktober 2026 op schrift gesteld en op 26 oktober 2026 naar de man verstuurd. Hij maakte bezwaar en vroeg de voorzieningenrechter van de rechtbank Noord-Holland om een voorlopige voorziening. Zo'n voorziening is een spoedmaatregel die moet voorkomen dat een besluit al wordt uitgevoerd voordat op het bezwaar is beslist. De ontzegging was op 29 oktober 2026 ingegaan en loopt tot 29 november 2026. De voorzieningenrechter vroeg de burgemeester de ontzegging op te schorten, maar die liet per e-mail van 4 november 2026 weten daartoe niet bereid te zijn. Omdat de maatregel kort duurt en al liep, deed de rechter uitspraak zonder zitting. De chauffeur voerde aan dat de ontzegging hem raakt in zijn beroepsuitoefening en in het inkomen dat hij met zijn gebruikelijke ritten verdient. Ook stelde hij dat zijn bewegingsvrijheid wordt beperkt omdat hem de toegang tot een groot gebied is ontzegd. De voorzieningenrechter vindt de verblijfsontzegging niet evident onrechtmatig en ziet geen spoedeisend belang dat een voorziening rechtvaardigt. De ontzegging duurt maar een maand en belet de man volgens zijn eigen verklaring niet om klanten naar Schiphol te brengen. Ook kan hij elders als taxichauffeur werken. Hij kan dus nog steeds inkomen verwerven, al is het niet via zijn gebruikelijke werk. Een financiële noodsituatie is daarom niet aannemelijk. Bovendien kan hij de schade op de burgemeester verhalen als in bezwaar of beroep blijkt dat de ontzegging ten onrechte is opgelegd, zodat die schade niet onomkeerbaar is. De beperking van zijn bewegingsvrijheid is volgens de rechter inherent aan een verblijfsontzegging, en niet gebleken is dat die hem onevenredig raakt. De voorzieningenrechter wijst het verzoek om een voorlopige voorziening af. De chauffeur moet zich dus aan de verblijfsontzegging blijven houden. Voor een proceskostenveroordeling zag de rechter geen aanleiding. Tegen de uitspraak staat geen hoger beroep of verzet open.

Rechtbank Noord-Holland·
Bestuursrecht
RBNHO:2026:15210
Rechtbank Noord-Holland·
Bestuursrecht