Naar inhoud
Juristi.nl
ECLI:NL:RBNNE:2026:2800Strafrecht; Materieel Strafrecht

Rechter: beïnvloeden medeverdachten voor politieverhoor niet strafbaar — RBNNE:2026:2800

beïnvloeding verklaringsvrijheid / ontslag van rechtsvervolging artikel 285a Sr

Eiser / verzoeker

Openbaar Ministerie

VS

Verweerder / gedaagde

Verdachte

Verdachte ontslagen van alle rechtsvervolging omdat het bewezen beïnvloeden van medeverdachten voor hun politieverhoor niet onder artikel 285a Sr valt.

  • Rechtbank acht bewezen dat verdachte opzettelijk medeverdachten heeft geïnstrueerd een onware verklaring bij de politie af te leggen en daarbij de regie voerde over het oefenen van dat verhaal.
  • Artikel 285a Sr beschermt de vrijheid om naar waarheid te verklaren, maar niet de vrijheid van verdachten om te zwijgen of te liegen — die vrijheid vloeit voort uit het nemo tenetur-beginsel.
  • Omdat de beïnvloede personen als verdachte (niet als getuige) zouden worden gehoord, valt de beïnvloeding buiten de reikwijdte van artikel 285a Sr.
  • Het feit is bewezen maar niet strafbaar; verdachte wordt ontslagen van alle rechtsvervolging.

Samenvatting

Een man uit Drachten organiseerde op 17 november 2024 een bijeenkomst waarbij hij twee andere verdachten instructies gaf over wat zij wel en niet mochten zeggen bij de politie. Hij wilde voorkomen dat zijn zoon [naam] in verband zou worden gebracht met een incident op 11 november 2024, waarbij sprake zou zijn geweest van een ontvoering, een zak over het hoofd van het slachtoffer, en een wapen. Tijdens de bijeenkomst oefende hij stap voor stap het verhaal dat de aanwezigen de volgende dag bij de politie zouden vertellen.

De rechtbank stelde vast dat de man inderdaad opzettelijk de verklaringen van de twee anderen heeft beïnvloed. Hij voerde de regie bij het afstemmen en repeteren van de verhaalslijn, wees de aanwezigen op de mogelijke gevolgen als zij zich daar niet aan hielden — zoals langer in voorarrest verblijven of een hogere straf — en deed daarbij een beroep op zijn eigen ervaring als verdachte en veroordeelde in het strafrecht. Het verhaal dat werd geoefend, was bovendien aantoonbaar niet de waarheid.

AI-zoekassistent

Beschrijf uw zaak. Wij vinden de juiste advocaat.

In één of twee zinnen matcht onze AI uw situatie direct met gespecialiseerde advocaten, desgewenst in uw regio.

Match uit 19.638 advocatenGratis en vrijblijvendResultaat in seconden

Toch leidde deze vaststelling niet tot een veroordeling. De rechtbank stuitte op een fundamentele juridische vraag: beschermt artikel 285a van het Wetboek van Strafrecht — de bepaling die beïnvloeding van getuigenverklaringen verbiedt — ook de vrijheid van verdachten om te verklaren?

Die vraag beantwoordde de rechtbank ontkennend. Artikel 285a is bedoeld om mensen te beschermen in hun vrijheid om eerlijk en naar geweten te verklaren tegenover de politie of de rechter. Maar verdachten hebben in Nederland het recht om te zwijgen en zelfs het recht om te liegen — het zogenoemde nemo tenetur-beginsel, vastgelegd in het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens. Zij kunnen nooit worden verplicht om onder ede te verklaren en kunnen zich niet schuldig maken aan meineed. Hun positie verschilt daarmee fundamenteel van die van getuigen of andere personen.

De beïnvloeding door de verdachte was gericht op personen die als verdachte zouden worden gehoord, niet als getuige. Omdat de vrijheid om te zwijgen of te liegen als verdachte wettelijk is gegarandeerd, valt het beïnvloeden van die 'vrijheid' buiten de beschermingsomvang van artikel 285a Sr. De rechtbank concludeerde daarom dat het bewezen feit weliswaar heeft plaatsgevonden, maar geen strafbaar feit oplevert.

De rechtbank verklaarde het feit bewezen, maar ontslaat de verdachte van alle rechtsvervolging: er is geen strafbaar feit, en dus ook geen straf.

Betrokken advocaten

mr. B.P.M. Canoy

verdachte

Canoy Strafrechtadvocatuur, LEEUWARDEN

268 uitspraken

Gerelateerde uitspraken

Gegevens

Datum uitspraak

Zaaknummer

18-049722-25

Procedure

Eerste aanleg - meervoudig

Bron: officiële uitspraak op rechtspraak.nl

Op de hoogte blijven

Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.

Adv.Ynvest Fund
6%

vast rendement

  • Vastgoed als zekerheid
  • Kwartaalbetalingen
  • Vanaf €30.000
Meer informatie

Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.

Recente uitspraken

Rechtbank legt 12 maanden cel op voor gasdrukwapen-aanval op ex van vriendin in Drachten, de gevraagde straf

Op 7 augustus 2025 kwam een man naar de woning van een stel in Drachten om spullen op te halen die nog bij zijn ex lagen. Er ontstond ruzie over de eigendom van een stofzuigerstang. De bewoner van het huis, een 39-jarige man, pakte de stang af en sloeg de bezoeker ermee tegen het hoofd. Even later pakte hij een bijl en bedreigde hem daarmee van korte afstand. Diezelfde avond kwam de bezoeker terug. Volgens het dossier goot hij benzine over de voordeur van de woning. Daarna sprak hij af om het conflict uit te vechten en kwam hij naar de achterkant van het huis. De bewoner nam een gasdrukwapen mee naar buiten. Ondanks een hek tussen beide mannen schoot hij meerdere keren op zijn tegenstander. Die werd op zijn boven- en achterlichaam geraakt en tweemaal in het gezicht. Eén koperen kogel bleef in zijn lichaam achter. Ook de auto van een derde werd door kogels beschadigd. De rechtbank rekent het schieten aan als poging tot zware mishandeling en wijst erop dat het slachtoffer zwaarder letsel had kunnen oplopen, zoals het verlies van een oog. Op 1 maart 2026 sloeg de man dezelfde persoon in een café in Drachten tweemaal tegen het hoofd. Hij was toen onder invloed van alcohol en drugs. Verdachte zei dat hij maar één klap had gegeven, maar de rechtbank oordeelde dat de foto's van het letsel en de camerabeelden de verklaring van het slachtoffer ondersteunen. Anders dan op 7 augustus had het slachtoffer deze keer niets gedaan om geweld uit te lokken. Verdachte bekende de feiten van 7 augustus. De rechtbank bewees de mishandeling met de stofzuigerstang, de bedreiging met de bijl, de poging tot zware mishandeling met het gasdrukwapen, de vernieling van de auto, het dragen van het gasdrukwapen en de mishandeling in het café. Het reclasseringsrapport noemt bij verdachte een licht verstandelijke beperking en een stoornis in de impulsbeheersing. Daarnaast heeft hij een lange verslavingsgeschiedenis en forse schulden. Het recidiverisico is ingeschat als gemiddeld-hoog. De rechtbank vond alleen een vrijheidsstraf passend. Ze woog mee dat verdachte zich op 7 augustus twee keer bewapende en dat hij op 1 maart het geweld eenzijdig begon. Daartegenover staat dat het slachtoffer zelf een rol speelde in de escalatie op 7 augustus. De rechtbank legde de gevraagde straf van 12 maanden gevangenisstraf op, waarvan 6 maanden voorwaardelijk met een proeftijd van 3 jaar. De bijzondere voorwaarden zijn een meldplicht, ambulante behandeling, een contactverbod met het slachtoffer en beheersing van middelengebruik. Voor het dragen van het gasdrukwapen kreeg verdachte geen aparte straf. Het locatie- en contactverbod dat het slachtoffer wilde, wees de rechtbank af, omdat het contactverbod als voorwaarde zijn belangen al voldoende beschermt. Verdachte moet het slachtoffer € 5.000 immateriële schadevergoeding betalen voor de feiten van 7 augustus, een deel van de gevraagde € 10.000, omdat het slachtoffer het conflict mede zelf opzocht. Voor de mishandeling in het café krijgt het slachtoffer € 928,99 en de eigenaar van de beschadigde auto € 840,95, telkens met wettelijke rente. Daarnaast legt de rechtbank de schadevergoedingsmaatregel op. De vordering om een eerdere voorwaardelijke straf van 5 maanden uit augustus 2025 alsnog uit te voeren, wees de rechtbank af, omdat die straf voor verkeersfeiten was opgelegd en de nieuwe feiten daar geheel anders van zijn.

Rechtbank Noord-Nederland·
Strafrecht; Materieel Strafrecht
RBNNE:2026:4874
Rechtbank Noord-Nederland·
Strafrecht; Materieel Strafrecht
RBNNE:2026:4873
Rechtbank Noord-Nederland·
Strafrecht; Materieel Strafrecht
RBNNE:2026:4875
Rechtbank Noord-Nederland·
Strafrecht; Materieel Strafrecht
Autobedrijf krijgt € 45.000 boete voor witwassen en valsheid in geschrift bij autoleasefraude

Een autobedrijf uit Groningen heeft jarenlang contant geld ontvangen voor de verkoop en lease van auto's, terwijl dat geld afkomstig was uit misdrijf. Dat oordeelt de rechtbank Noord-Nederland, die het bedrijf veroordeelt voor gewoontewitwassen en valsheid in geschrift. Het bedrijf moet een geldboete van € 45.000 betalen. De uitkomst is het resultaat van procesafspraken tussen het openbaar ministerie en de verdediging. Het witwassen speelde zich af tussen 15 mei 2020 en 16 september 2023. In die periode ontving het bedrijf, samen met twee medeverdachten en andere mededaders, in acht afzonderlijke dossiers contante en girale bedragen van klanten die een auto kochten of leasten. Het ging onder meer om een Volkswagen Golf, een BMW, een Audi Q8, twee Volkswagen Polo's en twee Mercedessen. De bedragen liepen uiteen van € 7.800 tot € 48.485 per klant. Bij één klant ging het om een aanbetaling van € 45.000, € 42.175 aan contant geld en € 3.000 aan Tikkie-betalingen. De rechtbank acht bewezen dat de verdachten wisten dat dit geld geheel of gedeeltelijk uit enig misdrijf afkomstig was, en dat zij van het witwassen een gewoonte hadden gemaakt. Daarnaast pleegde het bedrijf valsheid in geschrift. In een kasboek werden in de periode van 15 april 2022 tot en met 5 januari 2023 lagere contante ontvangsten genoteerd dan er in werkelijkheid binnenkwamen. Zo stond er € 9.000 in het kasboek terwijl op 15 april 2022 € 12.400 contant was ontvangen, en € 8.900 terwijl op 5 januari 2023 € 11.460 binnenkwam. Ook de leasecontracten, mantelovereenkomsten en documenten voor het eigendomsvoorbehoud waren vals. Daarin ontbrak dat klanten meerdere aanbetalingen moesten doen. Er stond in dat de maandelijkse betalingen giraal en per automatische incasso verliepen, terwijl ook contant werd betaald. En als verhuurder van de auto's stond een andere partij vermeld dan het bedrijf zelf, dat in werkelijkheid de contractpartij was. De rechtbank besteedt veel aandacht aan de procesafspraken. Het openbaar ministerie en de verdediging legden die op 14 september 2026 schriftelijk vast. Ze komen erop neer dat het bedrijf de feiten niet betwist, geen onderzoekswensen of verweren voert, afstand doet van twee in beslag genomen auto's en afziet van hoger beroep. Het openbaar ministerie eist daarvoor een geldboete van € 45.000, waarvan € 25.000 al voor 1 oktober 2026 als zekerheid is betaald. Het resterende bedrag van € 20.000 wordt in twaalf termijnen voldaan. De rechtbank toetste of deze afspraken een eerlijk proces niet in de weg staan, aan de hand van een arrest van de Hoge Raad van 27 september 2022. Op de zitting bevestigde de bestuurder, bijgestaan door zijn raadsman, dat hij de afspraken en de gevolgen begreep en er vrijwillig voor koos. De rechtbank toetste daarnaast zelf of het bewijs voldoende steun vond in het dossier en of de voorgestelde straf in redelijke verhouding stond tot de ernst van de zaak. Beide vragen beantwoordt zij bevestigend. De bewezenverklaring vindt volgens de rechtbank voldoende steun in de bewijsmiddelen, en de geldboete is passend, mede gelet op de voordelen die afdoening via procesafspraken oplevert. De rechtbank spreekt het bedrijf vrij van het meer of anders ten laste gelegde. De rechtbank verklaart de feiten 1, 2 en 3 bewezen en veroordeelt het bedrijf tot een geldboete van € 45.000.

Rechtbank Noord-Nederland·
Strafrecht; Materieel Strafrecht