Naar inhoud
Juristi.nl
ECLI:NL:RBOBR:2026:6920Bestuursrecht; Bestuursprocesrecht

Rechtbank: gemeente Heusden onbevoegd tot dwangsom voor asbestinspecties buiten eigen grondgebied — RBOBR:2026:6920

preventieve last onder dwangsom voor asbestinspecties

Eiser / verzoeker

verzoekster

VS

Verweerder / gedaagde

college van burgemeester en wethouders van Heusden

Rechtbank verklaart het beroep gegrond, vernietigt het besluit op bezwaar en herroept de dwangsom voor zover deze het grondgebied van Heusden betreft.

  • College van Heusden legde een preventieve last onder dwangsom op wegens onjuist uitgevoerde asbestinspecties in ANDERE gemeenten
  • Rechtbank oordeelt dat de bevoegdheid van het college niet verder reikt dan het grondgebied van de eigen gemeente
  • Beroep gegrond, besluit op bezwaar vernietigd en het primaire besluit herroepen voor zover het ziet op overtredingen buiten Heusden
  • Voorzieningenrechter doet direct uitspraak op het beroep zelf, waardoor het verzoek om een voorlopige voorziening wordt afgewezen
  • College moet proceskosten bezwaar (€1.332) en griffierecht (€397) aan verzoekster vergoeden

Samenvatting

Een bedrijf dat asbestinventarisaties uitvoert, kreeg op 15 december 2025 van het college van burgemeester en wethouders van Heusden een preventieve last onder dwangsom opgelegd. Het college verplichtte het bedrijf om herhaalde overtreding van de artikelen 1.6 en 1.7 van de Omgevingswet en van de asbestnorm NEN 2990+C1:2020 te voorkomen, op straffe van een dwangsom van € 5.000 per overtreding tot een maximum van € 15.000. Aan die last lag ten grondslag dat het bedrijf volgens het college in het verleden asbestinspecties onjuist had uitgevoerd, maar die gesignaleerde gebreken speelden zich niet af in de gemeente Heusden, maar in andere gemeenten.

Het bedrijf maakte bezwaar tegen de last. In het besluit op bezwaar van 9 juni 2026 erkende het college weliswaar dat niet was voldaan aan de voorwaarden van artikel 5:7 van de Algemene wet bestuursrecht, dat vereist dat een klaarblijkelijk dreigende overtreding wordt voorkomen, maar stelde het zich op het standpunt dat de last toch in stand kon blijven op grond van artikel 5:2, eerste lid, onder b, van die wet. Het bedrijf ging tegen dit besluit in beroep bij de rechtbank Oost-Brabant en vroeg tegelijk, in afwachting van dat beroep, om een voorlopige voorziening om de dwangsom te schorsen.

AI-zoekassistent

Beschrijf uw zaak. Wij vinden de juiste advocaat.

In één of twee zinnen matcht onze AI uw situatie direct met gespecialiseerde advocaten, desgewenst in uw regio.

Match uit 19.638 advocatenGratis en vrijblijvendResultaat in seconden

Op de zitting van 21 juli 2026 kwam de voorzieningenrechter tot de conclusie dat verder onderzoek niet nodig was om de zaak te beoordelen, en deed hij daarom met toepassing van artikel 8:86 van de Awb direct uitspraak op het beroep zelf, in plaats van alleen op het verzoek om een voorlopige voorziening.

De rechtbank stelde vast dat het college aan het bedrijf onjuist uitgevoerde asbestinspecties in andere gemeenten tegenwerpt, en niet in Heusden zelf. Volgens de rechtbank reikt de bevoegdheid van een gemeentelijk college niet verder dan het eigen grondgebied. Een college kan dus alleen een last onder dwangsom opleggen voor een overtreding die in de eigen gemeente plaatsvindt, of voor een klaarblijkelijk dreigende overtreding binnen die gemeente. Deze bevoegdheidsgrens volgt uit artikel 124 van de Grondwet en is verder uitgewerkt in de Gemeentewet, en kan niet via een beroep op de wetsgeschiedenis van de Omgevingswet opzij worden gezet. Omdat de aan het bedrijf verweten gedragingen zich buiten Heusden hadden voorgedaan, was het college niet bevoegd om deze preventieve last op te leggen.

De rechtbank verklaarde het beroep daarom gegrond, vernietigde het besluit op bezwaar en herroept het oorspronkelijke besluit van 15 december 2025 voor zover dit ziet op het grondgebied van de gemeente Heusden. De overige argumenten die het bedrijf had aangevoerd, hoefden daardoor niet meer te worden besproken. Omdat het beroep slaagde, moest het college de proceskosten die het bedrijf in de bezwaarfase had gemaakt en het betaalde griffierecht vergoeden. Voor de beroepsfase kwam geen proceskostenvergoeding, omdat het bedrijf zich daar niet had laten bijstaan door een professionele gemachtigde.

Omdat direct uitspraak werd gedaan op het beroep zelf, wees de voorzieningenrechter het afzonderlijke verzoek om een voorlopige voorziening af; dat verzoek had met de einduitspraak zijn belang verloren. Het college moest € 1.332 aan proceskosten en € 397 aan griffierecht aan het bedrijf vergoeden.

Gegevens

Datum uitspraak

Zaaknummer

26/1837 rectificatie en 26/1838 rectificatie

Procedure

Eerste aanleg - enkelvoudig

Bron: officiële uitspraak op rechtspraak.nl

Op de hoogte blijven

Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.

Adv.Ynvest Fund
6%

vast rendement

  • Vastgoed als zekerheid
  • Kwartaalbetalingen
  • Vanaf €30.000
Meer informatie

Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.

Recente uitspraken

Rechtbank wijst klacht af over Maastricht UMC+: AP hoeft niet te handhaven bij vermeende privacyschending

Een vrouw uit Limburg is ontevreden over de behandeling die zij krijgt in het Maastricht UMC+ (MUMC). Volgens haar staan er fouten in haar medisch dossier, en die zouden een goede behandeling en een verwijzing in de weg staan. Op 26 februari 2026 diende zij daarom een klacht in bij de Autoriteit Persoonsgegevens (AP). Haar verwijt: het MUMC verwerkt haar persoonsgegevens onrechtmatig en schendt de privacywet AVG. De AP moest dus beslissen of zij tegen het ziekenhuis zou optreden. De klacht bleef niet bij het begin. De vrouw deed in de maanden daarna 25 aanvullingen. Daarin schreef zij onder meer dat uit de opgevraagde logboeken van het dossier zou blijken dat derden, waaronder het UMCG in Groningen, ongeoorloofd toegang hadden. Het MUMC had al op 25 maart 2026 laten weten dat er geen UMCG-medewerkers in haar dossier waren geweest. Het ziekenhuis had wel het elektronisch patiëntendossier van het UMCG overgenomen, inclusief modellen van rapporten. In latere aanvullingen noemde de vrouw ook een onveilige configuratie van het dossiersysteem, profilering zonder toestemming voor onderzoek en een klacht tegen TNO. Samen vulden klacht en aanvullingen twee ordners. De AP stuurde op 27 mei 2026 een voortgangsbericht met de mededeling dat afhandeling langer dan drie maanden zou duren. Op 2 juni 2026 stelde de vrouw de AP in gebreke, een formele aanmaning om binnen twee weken te beslissen. Op 26 juni 2026 stelde zij beroep in bij de rechtbank Limburg omdat de AP niet op tijd beslist zou hebben. Die zaak werd doorgestuurd naar de rechtbank Oost-Brabant. De AP nam op 2 oktober 2026 alsnog een besluit: geen handhaving. Daardoor kreeg de vrouw van rechtswege ook beroep tegen dat besluit. Ook de procesgang zelf speelt een rol in de uitspraak. De vrouw wraakte de rechter op 10 september 2026, wat de wrakingskamer op 14 oktober 2026 afwees. Op de zitting van 15 oktober 2026 legde zij een usb-stick en stukken over, die de rechtbank buiten beschouwing liet wegens strijd met de goede procesorde. De rechtbank constateert dat het procesgedrag van de vrouw is ontspoord en dat zij procedures door elkaar laat lopen, onder meer door veel andere instanties in de cc van haar e-mails mee te nemen. Vragen van de rechter over wat zij wil bereiken en of zij AI heeft gebruikt voor haar processtukken, beantwoordde zij niet. Daarom gaat de rechtbank alleen in op wat bestuursrechtelijk relevant is. Over het beroep tegen het niet tijdig beslissen is de rechtbank kort. De AP moet een klager binnen drie maanden informeren over de voortgang en daarna binnen een redelijke termijn beslissen. Dat voortgangsbericht kwam er op tijd. Op 2 juni 2026 was de redelijke termijn nog niet verstreken, mede door het grote aantal aanvullingen. De ingebrekestelling was dus te vroeg, en dan is het beroep tegen het uitblijven van een besluit niet-ontvankelijk. Het besluit van 2 oktober 2026 houdt wel stand. De AP kon op basis van bureauonderzoek niet vaststellen dat er een overtreding was, en nader onderzoek, zoals informatie opvragen en medewerkers interviewen, zou veel capaciteit kosten. De AP zag daarvoor geen aanleiding, omdat de bredere maatschappelijke impact beperkt is en het onderwerp niet past binnen de aandachtspunten voor 2026: massasurveillance, betrouwbare digitale diensten en AI. De vrouw betoogde dat een handhavingsverzoek nooit mag worden afgewezen wegens capaciteitsgebrek. De rechtbank wijst dat af: de AP heeft nog niet vastgesteld dat er een concrete inbreuk is en heeft binnen zijn beleidsruimte gehandeld. E-mails van subsidieverstrekker ZonMw bewijzen volgens de rechtbank geen onrechtmatige gegevensverwerking, en die zien bovendien niet op het MUMC. Ook het argument dat het hele datasysteem niet deugt, brengt de rechtbank niet tot een ander oordeel. De rechtbank verklaart het beroep tegen het niet tijdig beslissen niet-ontvankelijk en het beroep tegen het besluit van 2 oktober 2026 ongegrond. De AP hoeft dus niet tegen het MUMC op te treden. Er is geen proceskostenvergoeding en het griffierecht wordt niet vergoed.

Rechtbank Oost-Brabant·
Bestuursrecht; Bestuursprocesrecht
RBOBR:2026:8063
Rechtbank Oost-Brabant·
Bestuursrecht; Bestuursprocesrecht
RBOBR:2026:7863
Rechtbank Oost-Brabant·
Bestuursrecht; Bestuursprocesrecht
RBOBR:2026:7844
Rechtbank Oost-Brabant·
Bestuursrecht; Bestuursprocesrecht
RBOBR:2026:7670
Rechtbank Oost-Brabant·
Bestuursrecht; Bestuursprocesrecht