Ommen mag sloop niet stilleggen via bouwvergunning: dwangsom van € 15.000 geschorst — RBOVE:2026:5661
schorsing last onder dwangsom wegens ontbreken sloopveiligheidsplan (Omgevingswet)
Eiser / verzoeker
projectontwikkelaar (B.V.)
Verweerder / gedaagde
college van burgemeester en wethouders van Ommen
Voorzieningenrechter schorst de last onder dwangsom tot de beslissing op bezwaar; het college vergoedt € 397 griffierecht en € 1.868 proceskosten.
- Bouwen en slopen zijn onder de Omgevingswet verschillende activiteiten; voor slopen geldt het aparte regime van de sloopmelding in het Besluit bouwwerken leefomgeving.
- Aan een omgevingsvergunning voor bouwen kan voorlopig geen voorschrift voor de activiteit slopen worden verbonden.
- Een evident onrechtmatig voorschrift in een onherroepelijke vergunning kan geen grondslag zijn voor handhaving.
- Gezien planning, financiële gevolgen en het ontbreken van concrete risico's weegt het belang van de vergunninghouder zwaarder.
Samenvatting
Een bv wil in de gemeente Ommen een bouwproject uitvoeren. Op 27 maart 2026 kreeg zij daarvoor een omgevingsvergunning voor de activiteiten bouwen. Op 4 september 2026 stelde een toezichthouder vast dat het bedrijf met de sloop wilde beginnen zonder een sloopveiligheidsplan in te dienen, zoals een voorschrift in de omgevingsvergunning eiste. Hij legde de sloop stil. Het college van burgemeester en wethouders bevestigde dat op 9 september 2026 met een last onder dwangsom: bij voortzetting van de sloop zou het bedrijf € 15.000 verbeuren. Het bedrijf maakte bezwaar en vroeg de voorzieningenrechter om een voorlopige voorziening.
De voorzieningenrechter van de rechtbank Overijssel vindt het voorschrift door de dwingende formulering wel een afdwingbaar voorschrift. In beginsel moet ook worden uitgegaan van de rechtmatigheid van een onherroepelijke vergunning, behalve als een voorschrift evident in strijd is met hogere regelgeving. Volgens de voorzieningenrechter heeft het bezwaar daarover een redelijke kans van slagen. Onder de Omgevingswet zijn bouwen en slopen verschillende activiteiten. Voor slopen geldt een apart regime in het Besluit bouwwerken leefomgeving: een sloopmelding met een risicomatrix, waaraan maatwerkvoorschriften kunnen worden verbonden. Het bedrijf deed die sloopmelding op 27 augustus 2024. Het college accepteerde die zonder maatwerkvoorschriften, en het bedrijf had de dakbedekking al verwijderd en asbest gesaneerd. Uit vaste rechtspraak onder de oude Wabo volgt dat aan een vergunning geen voorschriften mogen worden verbonden over een andere activiteit dan waarvoor de vergunning geldt, en de wetgever heeft dat onder de Omgevingswet niet willen veranderen. Als maatwerkvoorschrift kan het voorschrift ook niet gelden, omdat de vergunning niet over slopen gaat en het college niet uitlegde waarom het alsnog een sloopvoorschrift nodig vond.
Gezien de planning, de financiële gevolgen van vertraging, het ontbreken van een motivering over concrete risico's en het feit dat de regels voor veilig slopen gewoon blijven gelden, weegt het belang van het bedrijf zwaarder. De voorzieningenrechter deed op 21 september 2026 direct na de zitting mondeling uitspraak. Het besluit wordt geschorst tot de beslissing op bezwaar, zodat het bedrijf de sloop mag voortzetten. Het college moet het griffierecht van € 397 vergoeden en € 1.868 aan proceskosten betalen.
Betrokken advocaten
Betrokken rechters
Gerelateerde uitspraken
ECLI:NL:RBGEL:2025:11250, Rechtbank Gelderland, 17-11-2025, AWB 23-2422
Rechtbank Gelderland · Bestuursrecht; Omgevingsrecht
ECLI:NL:RBMNE:2025:3221, Rechtbank Midden-Nederland, 27-06-2025, UTR 24/4094 en UTR 24/4200
Rechtbank Midden-Nederland · Bestuursrecht; Omgevingsrecht
ECLI:NL:RVS:2025:2294, Raad van State, 21-05-2025, 202200600/1/A3
Raad van State · Bestuursrecht
ECLI:NL:RBOVE:2025:2595, Rechtbank Overijssel, 28-04-2025, ak_24_2228 en 24_2258
Rechtbank Overijssel · Bestuursrecht
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Rechtbank OverijsselRechtsgebied
Bestuursrecht; BestuursprocesrechtZaaknummer
ZWO 26/2510
Procedure
Eerste aanleg - enkelvoudig
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
Nieuwe uitspraken van deze rechter
- dhr. mr. A.P.W. Esmeijer
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.
Recente uitspraken
Op 3 juli 2026 hield de politie op de A1 een bestelauto aan met meerdere jerrycans aceton. De bestuurder verklaarde dat hij die kort daarvoor bij een bedrijfspand in Deventer had opgehaald. Vijf dagen later onderzocht de politie dat pand. In twee van de verhuurde ruimtes lagen grote hoeveelheden chemicaliën en grondstoffen voor de productie van synthetische drugs, en in een van die ruimtes stonden ook jerrycans met drugsafval. Verder werden gestolen voertuigen en gestolen kentekenplaten gevonden. De burgemeester van Deventer besloot daarop het pand voor drie maanden te sluiten, van 6 oktober 2026 tot 7 januari 2027. Hij baseerde zich op artikel 13b van de Opiumwet, dat een burgemeester de bevoegdheid geeft een pand te sluiten als daarin stoffen of voorwerpen aanwezig zijn die bedoeld zijn om drugs te maken. De eigenaar en verhuurder van het pand maakte bezwaar en vroeg de voorzieningenrechter van de rechtbank Overijssel om een voorlopige voorziening, een spoedmaatregel waarmee de sluiting zou worden geschorst totdat op het bezwaar is beslist. Dat de politie de stoffen in het pand aantrof en dat de burgemeester bevoegd was om te sluiten, werd niet betwist. Het geschil ging over de vraag of de sluiting evenredig was. De verhuurder voerde aan dat de burgemeester volgens zijn eigen beleidsregel had moeten volstaan met een last onder dwangsom, een dwangmiddel waarbij een geldbedrag verbeurt als de overtreding voortduurt. Dat is het uitgangspunt bij een eerste overtreding met voorbereidingshandelingen. De voorzieningenrechter wees erop dat de beleidsregel ruimte biedt om daarvan af te wijken. De burgemeester had gemotiveerd dat er aanwijzingen waren dat het pand een logistieke functie in de drugsketen had en werd gebruikt voor georganiseerde criminaliteit. Volgens de voorzieningenrechter kon hij daarom een last onder bestuursdwang opleggen, in dit geval de sluiting zelf. Ook het verweer dat de verhuurder geen verwijt treft, slaagde niet. Verhuurders moeten volgens het uitgangspunt van de rechter concreet toezicht houden op het gebruik van een pand dat zij verhuren. Wat de verhuurder over zijn controles aanvoerde, maakte niet duidelijk dat hem geen verwijt treft, zeker gezien de grote hoeveelheid stoffen en de gestolen auto's in het pand. Zijn stelling dat hij door de sluiting in financiële nood komt, had hij niet onderbouwd. De financiële stukken die hij overlegde, lieten volgens de voorzieningenrechter geen gevolgen zien die de sluiting op voorhand onevenredig maken. Hetzelfde gold voor de gestelde gevolgen voor zijn kinderen. De voorzieningenrechter oordeelde daarom voorlopig dat het besluit niet onrechtmatig is en dat het bezwaar geen redelijke kans van slagen heeft. De belangen van de verhuurder bij schorsing wogen niet zwaarder dan het belang van de burgemeester bij sluiting. De voorzieningenrechter wees het verzoek om een voorlopige voorziening af. De burgemeester had de sluiting al opgeschort tot een week na de uitspraak; vanaf dat moment gaat het bedrijfspand voor drie maanden dicht. Een vergoeding van het griffierecht of een proceskostenveroordeling kwam niet aan de orde, en tegen de uitspraak staat geen hoger beroep open.