Hoge Raad: dak van woning verhuurd voor zonnepanelen geeft geen BTW-aftrek op de bouwkosten Een echtpaar kocht in april 2019 een bouwkavel en liet er een woning op bouwen. Al op de dag van de aankoop wilden de twee het dak gaan verhuren voor zonnepanelen. Daarvoor richtten ze een maatschap op. Die maatschap verhuurt sinds 17 juli 2020, voor in beginsel 25 jaar, het dak aan een van de echtgenoten. De huur bedraagt € 112 per jaar, exclusief omzetbelasting. De maatschap koos voor belaste verhuur en vroeg de btw terug die was gerekend voor de bouw van het dak. Het ging om € 17.675 over 2019 en € 11.914 over 2020.
De Belastingdienst verleende de teruggaaf eerst, maar vorderde die daarna terug met twee naheffingsaanslagen. Het gerechtshof Amsterdam vond dat de maatschap met de dakverhuur wel een economische activiteit uitoefent. Volgens het hof is er een markt voor de verhuur van daken voor zonnepanelen en krijgt de maatschap er 25 jaar lang een vergoeding voor. Toch kreeg de maatschap geen teruggaaf. De bouwkosten van het dak zijn volgens het hof voor privédoeleinden gemaakt, omdat een woning zonder dak niet bewoonbaar is en de kosten dus hoe dan ook zouden zijn gemaakt. Bovendien kan voor het dak niet voor belaste verhuur worden gekozen, omdat het dak als onderdeel van een woning dienstdoet.
De zaak kwam bij de Hoge Raad in cassatie tegen die uitspraak van het gerechtshof Amsterdam van 23 mei 2024. Beide partijen gingen in cassatie. De Staatssecretaris van Financiën vond dat de maatschap geen economische activiteit verricht, omdat de lage huur en de afwezigheid van klanten niet passen bij een gewone verhuurder van daken. Dat betoog slaagde niet. Het hof had het juiste toetsingskader gebruikt en zijn oordeel berust op een waardering van de feiten, die in cassatie niet op juistheid wordt getoetst. Omdat er een markt voor dakverhuur is, hoeven de hoogte van de vergoeding en de omvang van de klantenkring er niet aan in de weg te staan dat de maatschap als ondernemer geldt.
De maatschap klaagde vooral over het 'hoe dan ook'-argument van het hof. Op dat punt kreeg zij gelijk. De Hoge Raad oordeelt dat het hof geen rekening had hoeven houden met de vraag of de kosten ook zonder verhuur zouden zijn gemaakt. Dat criterium komt uit een eerder arrest over een woonhuis dat deels was gekocht voor eigen bewoning. Hier gaat het om een woning waarvan het dak voor bedrijfsdoeleinden wordt gebruikt. De Hoge Raad rekent het dak en de woning tot één investeringsgoed dat tot het bedrijfsvermogen van de maatschap is gaan behoren.
De klacht leidt toch niet tot vernietiging, omdat de tweede grond van het hof overeind blijft. Voor belaste verhuur is doorslaggevend dat het verhuurde niet als woning wordt gebruikt. Elke mate van gebruik voor wonen staat aan die keuze in de weg, ook als iemand anders dan de huurder er woont. Het dak van een woonhuis doet naar zijn aard dienst als woning. Daarom kan voor het dak niet worden gekozen voor belaste verhuur, en bestaat er geen recht op aftrek van de btw op de bouwkosten.
De Hoge Raad verklaart beide beroepen ongegrond, dus de naheffingsaanslagen blijven staan. Wel is de redelijke termijn voor de cassatieprocedure met niet meer dan zes maanden overschreden. De Staat (de minister van Justitie en Veiligheid) moet de maatschap daarvoor € 500 immateriële schadevergoeding betalen. Voor het incidentele beroep van de Staatssecretaris moet de maatschap € 1.868 aan proceskosten krijgen. Voor het principale beroep volgt geen proceskostenveroordeling.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Raad van State: vrouw moet € 3.502 huurtoeslag terugbetalen na uitbetaling achterstallig loon Een vrouw uit Den Haag kreeg voor 2022 een voorschot van € 4.027 aan huurtoeslag. In dat jaar betaalde haar voormalige werkgever haar achterstallig loon, een transitievergoeding, vakantietoeslag en een vergoeding voor ongebruikte vakantiedagen uit. De Belastingdienst stelde daarop haar jaarinkomen over 2022 hoger vast. De Dienst Toeslagen zette de huurtoeslag voor dat jaar daarna lager vast op € 552 en vorderde € 3.502 van haar terug.
De vrouw maakte bezwaar. De Dienst Toeslagen verklaarde dat deels gegrond, omdat de nabetaling van achterstallig loon over 2021 buiten beschouwing had moeten blijven bij de herberekening van de huurtoeslag over 2022. Voor het overige bleef de terugvordering staan. De rechtbank Den Haag verklaarde het beroep van de vrouw op 24 juli 2025 ongegrond. Volgens de rechtbank telden de vergoeding voor ongebruikte vakantiedagen en de vakantietoeslag over de jaren 2016 tot en met 2021 niet mee in het toetsingsinkomen, zodat dat deel van de uitkering de huurtoeslag niet had beïnvloed. Alleen de transitievergoeding en de overige betalingen over 2022 waren meegenomen. De rechtbank vond ook dat de Dienst niet had hoeven afzien van (gedeeltelijke) terugvordering. De voormalige werkgever had haar weliswaar onrechtvaardig behandeld, maar dat had haar draagkracht en de hoogte van haar huurtoeslag niet beïnvloed.
In hoger beroep herhaalde de vrouw grotendeels wat zij al bij de rechtbank had aangevoerd. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vond dat de rechtbank die gronden gemotiveerd had behandeld en dat de vrouw niet had uitgelegd waarom die beoordeling onjuist of onvolledig zou zijn. De Afdeling kon zich in het oordeel van de rechtbank vinden.
Op één punt gaf de Afdeling de vrouw alsnog de kans om haar standpunt te onderbouwen. Het ging om een uitbetaald bedrag van € 822. Zij mocht binnen vier weken een specificatie van de uitbetalingen van haar ex-werkgever over 2022 overleggen, zodat duidelijk zou worden waarop dat bedrag betrekking had. Bij brief van 21 september 2026 liet zij weten dat zij die specificatie niet kon aanleveren. Daarmee had zij niet aannemelijk gemaakt dat het bedrag een nabetaling van inkomsten was in de zin van het Besluit op de huurtoeslag. De Dienst Toeslagen had het bedrag daarom terecht meegeteld in haar toetsingsinkomen over 2022. De Dienst berekende haar recht op huurtoeslag over dat jaar op 26 maart 2026 definitief op € 2.189.
De Afdeling verklaarde het hoger beroep ongegrond en bevestigde de uitspraak van de rechtbank. De Dienst Toeslagen hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Hoge Raad verklaart cassatieberoep belastingzaak niet-ontvankelijk door onbetaald griffierecht Een bedrijf dat in cassatie wilde gaan tegen een uitspraak van de belastingrechter, heeft het griffierecht niet betaald. Daardoor kwam de Hoge Raad niet toe aan de inhoud van de zaak. Het bedrijf, in de uitspraak 'belanghebbende' genoemd en vertegenwoordigd door A.F.M.J. Verhoeven, had beroep in cassatie ingesteld tegen een uitspraak van het gerechtshof Amsterdam van 7 april 2026 (nrs. 25/1306 tot en met 25/1313).
De griffier van de Hoge Raad wees het bedrijf op 1 juli 2026 per aangetekende brief op het griffierecht en gaf het vier weken om te betalen. Volgens de gegevens van Track&Trace van PostNL is die brief afgeleverd op het adres dat het bedrijf zelf had opgegeven. Het griffierecht bleef onbetaald. Op 30 juli 2026 kreeg het bedrijf via het digitale dossier alsnog de kans uit te leggen waarom het niet had betaald.
Van die kans maakte het bedrijf gebruik met een brief van 28 augustus 2026. Daarin stelde het dat het niet past bij het recht op een doeltreffende rechterlijke bescherming (artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, gelezen met artikel 52) om een cassatieberoep alleen in behandeling te nemen als vooraf griffierecht is betaald. Volgens het bedrijf zou het Hof van Justitie van de Europese Unie, als het daarover wordt gevraagd, oordelen dat griffierecht pas achteraf mag worden geheven, en alleen bij een ongegrond beroep. Die werkwijze zou veel evenrediger zijn dan de heffing vooraf die artikel 8:41 van de Algemene wet bestuursrecht voorschrijft. De Hoge Raad zou daarom prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie moeten stellen.
De Hoge Raad ging daar niet in mee. Wat het bedrijf aanvoerde, was geen reden om aan te nemen dat het niet in verzuim was geweest. Voor het stellen van prejudiciële vragen zag de Hoge Raad geen aanleiding. Daarvoor verwijst hij naar de overwegingen 3.1.3 tot en met 3.4 van zijn arrest van 12 juni 2026. Op grond van artikel 8:41, lid 6, van de Algemene wet bestuursrecht moet het beroep dan niet-ontvankelijk worden verklaard.
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk. Een veroordeling in de proceskosten volgt niet.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Hoge Raad: geen cassatie zonder griffierecht, ook niet na beroep op Europees Handvest Een bv die in cassatie ging tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam, betaalde het griffierecht niet en zag haar beroep daarom niet in behandeling worden genomen. Daarmee kwam een principiële vraag op tafel: mag een rechter het betalen van griffierecht als harde voorwaarde stellen voor de behandeling van een zaak?
De griffier van de Hoge Raad wees de bv op 26 juni 2026 bij aangetekende brief op het verschuldigde griffierecht en gaf haar vier weken om te betalen. Volgens de gegevens van Track&Trace van PostNL is die brief afgeleverd op het adres dat de bv zelf had opgegeven. Het geld kwam niet binnen. Op 28 juli 2026 kreeg de bv via haar digitale dossier alsnog de kans uit te leggen waarom ze niet had betaald. Daarvan maakte ze gebruik met een brief van 25 augustus 2026.
In die brief stelde de bv dat het ontbreken van een mogelijkheid om griffierecht pas achteraf te betalen niet past bij het recht op een doeltreffende voorziening in rechte, zoals dat is vastgelegd in artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. Volgens de bv zou het Hof van Justitie van de Europese Unie oordelen dat griffierecht pas achteraf mag worden geheven als een beroep ongegrond blijkt. Die manier van heffen zou veel evenrediger zijn dan de regeling in artikel 8:41 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb), die betaling vooraf voorschrijft. De Hoge Raad zou daarom prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie moeten stellen.
De Hoge Raad volgt die redenering niet. Wat de bv aanvoert, geeft volgens de Hoge Raad geen reden om te oordelen dat zij niet in verzuim was. Voor het stellen van prejudiciële vragen verwijst de Hoge Raad naar zijn eerdere arrest van 12 juni 2026, waarin hij dezelfde vraag al besprak en geen aanleiding zag het Hof van Justitie te raadplegen. Dat geldt ook nu. Omdat het griffierecht niet is betaald, moet het beroep op grond van artikel 8:41, zesde lid, Awb niet-ontvankelijk worden verklaard.
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk en veroordeelt niemand in de proceskosten.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Hoge Raad wijst belastingberoep af: griffierecht niet betaald Een belastingplichtige uit Brabant wilde bij de Hoge Raad opkomen tegen een uitspraak van de rechtbank over meerdere belastingzaken, maar kwam niet verder dan de poort. Het griffierecht, de vergoeding die je betaalt om een zaak bij de rechter aan te brengen, werd niet voldaan. Daardoor heeft de Hoge Raad de inhoud van de zaak niet eens bekeken.
Het beroep in cassatie richtte zich tegen de uitspraak van de Rechtbank Zeeland-West-Brabant van 10 april 2026. De zaak werd in één keer van de rechtbank naar de Hoge Raad gebracht, een route die sprongcassatie heet: het gerechtshof wordt dan overgeslagen. De uitspraak van de rechtbank ging over zes samengevoegde zaken met de nummers BRE 25/5105, BRE 25/5106 en BRE 25/5109 tot en met BRE 25/5111.
De griffier van de Hoge Raad stuurde de indiener van het beroepschrift op 3 juli 2026 een aangetekende brief. Daarin stond dat er griffierecht verschuldigd was en dat hij vier weken had om dat te betalen. Volgens de gegevens van PostNL is die brief afgehaald op de afhaallocatie. Het griffierecht kwam er niet.
Daarna kreeg de indiener een tweede kans. Bij aangetekende brief van 4 augustus 2026 vroeg de griffier hem uit te leggen waarom hij niet had betaald. Ook die brief is volgens PostNL afgehaald, maar de indiener reageerde niet. Hij maakte geen gebruik van de gelegenheid om te verklaren waarom het griffierecht uitbleef.
Op grond van artikel 8:41, lid 6, van de Algemene wet bestuursrecht moet een beroep dan niet-ontvankelijk worden verklaard. Dat betekent dat de Hoge Raad niet toekomt aan de vraag of de rechtbank het bij het rechte eind had. De uitspraak van de rechtbank blijft daardoor in stand.
De Hoge Raad (belastingkamer, onder voorzitterschap van vice-president M.E. van Hilten) verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk. Voor een veroordeling in de proceskosten ziet de Hoge Raad geen aanleiding.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht