Hoge Raad: belastingrechter onbevoegd bij uitblijven beslissing op uitstel van betaling Een belastingschuldige kreeg een naheffingsaanslag in de motorrijtuigenbelasting opgelegd en vroeg uitstel van betaling. Dat verzoek werd afgewezen. Hij stelde daarop administratief beroep in bij de directeur van de Belastingdienst, maar ook daarop kwam geen tijdige beslissing. Ook de ontvanger liet na tijdig te beslissen op zijn verzoek om uitstel van betaling van de aanslag, de invorderingsrente en de betekeningskosten. De man stapte naar de belastingrechter en eiste daarnaast dwangsommen wegens het uitblijven van die beslissingen.
De rechtbank Zeeland-West-Brabant verklaarde zich bij uitspraak van 17 juli 2023 onbevoegd. Het verzet van de man daartegen verklaarde de rechtbank ongegrond. Volgens de rechtbank moet een belastingschuldige zich in dit soort gevallen tot de burgerlijke rechter wenden. De man ging in cassatie, rechtstreeks bij de Hoge Raad. Het arrest is gewezen in sprongcassatie tegen de uitspraak van de rechtbank Zeeland-West-Brabant van 4 juni 2024.
De Hoge Raad legt uit hoe het stelsel van rechtsbescherming in elkaar zit. Beslissingen over uitstel van betaling worden genomen op grond van de Invorderingswet 1990. De Algemene wet bestuursrecht sluit beroep bij de bestuursrechter tegen zulke besluiten uit, behalve voor enkele uitzonderingen die hier niet gelden. Dat het Belastingdienst-beleid administratief beroep toestaat, verandert daar niets aan. Een beslissing van de ontvanger over uitstel van betaling is ook geen voor bezwaar vatbare beschikking op grond van een belastingwet, omdat de Invorderingswet 1990 niet de heffing van een rijksbelasting regelt. Daarom kan de belastingrechter er geen beroep over behandelen. Dat geldt ook voor beroep tegen het niet tijdig nemen van zo'n beslissing.
Ook de gevraagde dwangsommen leveren niets op. De regeling over dwangsommen bij niet tijdig beslissen is bij de invordering van belastingen niet van toepassing en een andere wettelijke grondslag ontbreekt.
De man betoogde dat dit stelsel in strijd is met het recht op toegang tot een onafhankelijke rechter, zoals beschermd door artikel 6 van het Europees Verdrag voor de Rechten van de Mens en artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie. De Hoge Raad wijst dat af. De belastingschuldige kan zich tot de burgerlijke rechter wenden, ook om een tijdige beslissing af te dwingen. Er ontbreekt dus geen voorziening in rechte. De Hoge Raad ziet ook geen reden om vragen aan het Hof van Justitie van de Europese Unie te stellen. De inrichting van de rechtsbescherming valt onder de procedurele autonomie van de lidstaten, mits de beginselen van gelijkwaardigheid en doeltreffendheid zijn gewaarborgd. Dat is hier het geval, omdat de burgerlijke rechter niet minder bevoegd is bij vorderingen op basis van het Unierecht dan bij vorderingen op basis van nationaal recht.
Belanghebbende vroeg ook om een vergoeding van immateriële schade wegens overschrijding van de redelijke termijn in cassatie. Het cassatieberoep is ingesteld op 22 juli 2024. De redelijke termijn is met niet meer dan zes maanden overschreden. Omdat het financiële belang minder dan € 1.000 bedraagt en de overschrijding minder dan twaalf maanden is, volstaat de Hoge Raad met de constatering dat de termijn is overschreden. Een schadevergoeding krijgt de man niet.
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie ongegrond en veroordeelt niemand in de proceskosten.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Hoge Raad: 72% schadeaftrek bij import tweedehands auto in bpm niet in strijd met EU-recht Wie een gebruikte auto uit een andere EU-lidstaat naar Nederland haalt en laat registreren, betaalt belasting van personenauto's en motorrijwielen (bpm). Die belasting mag niet hoger zijn dan het restant bpm dat al zit in een vergelijkbare auto die in Nederland is geregistreerd. Dat volgt uit het Unierechtelijke discriminatieverbod. Een man die voor zo'n geïmporteerde auto een naheffingsaanslag kreeg, procedeerde tot in cassatie over de vraag hoe schade aan de auto daarbij moet meetellen.
De auto had meer dan normale gebruiksschade. Dienst Domeinen Roerende Zaken raamde de herstelkosten op € 4.953. Op grond van de Uitvoeringsregeling mag 72 procent van zulke gecalculeerde herstelkosten worden afgetrokken van de handelsinkoopwaarde van een gelijksoortige, onbeschadigde auto. In dit geval was dat € 3.566. Het Gerechtshof Den Haag vond die regeling niet in strijd met het Unierecht. Het percentage is volgens het hof een gemiddelde, gebaseerd op onderzoek naar het effect van schade op de handelswaarde. Wie meent dat 100 procent van de herstelkosten moet worden afgetrokken, moet dat zelf onderbouwen, en dat had de man niet gedaan.
In cassatie betoogde de man dat het Unierecht voor elke geïmporteerde schadeauto een aftrek van 100 procent van de herstelkosten vereist, omdat dat bedrag de reële waardevermindering zou zijn. De Hoge Raad wijst dat af. Hij overweegt dat herstelkosten niet zonder meer gelijk zijn aan de waardedaling. Kosten voor het herstellen van onderdelen met alleen normale slijtage tellen niet mee, want die slijtage zit al in de koerslijstwaarde. En bij onderdelen met echte schade verdwijnt door het herstel ook de normale slijtage, zodat de waardedaling lager is dan de kosten.
Ook de bewijslast ligt volgens de Hoge Raad bij de belastingplichtige. Wie een hogere aftrek wil, moet aantonen dat bepaalde onderdelen schade vertonen die een waardedaling rechtvaardigt en hoe groot die is. De 72 procent is een praktische regel: iedere belastingplichtige mag dat percentage zonder nadere bewijsvoering aftrekken. Wil iemand meer aftrekken, dan moet hij dat staven met een deugdelijke schadecalculatie en beeldmateriaal. Het Unierecht regelt de verdeling van de bewijslast niet, dus dat is aan de lidstaten, mits de doeltreffendheid van het Unierecht niet wordt aangetast. Volgens de Hoge Raad bestaat er geen redelijke twijfel dat artikel 110 VWEU ruimte laat voor zo'n regeling. Prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie van de Europese Unie stelt hij daarom niet.
De overige middelen strandden eveneens. Het ging onder meer om de hoogte van de proceskostenvergoeding in het bestuursrecht, de vergoeding van € 500 voor overschrijding van de redelijke termijn van twee jaar met zes maanden, het recht om gehoord te worden, de vooraf te betalen griffierechten en de bevoegdheid van de nationale rechter om Unierecht toe te passen. Bij elk van die punten verwees de Hoge Raad naar eerdere arresten of oordeelde hij zonder motivering dat de klachten geen vragen opwerpen die van belang zijn voor de eenheid of ontwikkeling van het recht.
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie ongegrond. Het arrest van het Gerechtshof Den Haag blijft daarmee in stand. Een proceskostenveroordeling volgt niet.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Hoge Raad verklaart cassatieberoep belastingzaak niet-ontvankelijk door onbetaald griffierecht Een bedrijf dat in cassatie wilde gaan tegen een uitspraak van de belastingrechter, heeft het griffierecht niet betaald. Daardoor kwam de Hoge Raad niet toe aan de inhoud van de zaak. Het bedrijf, in de uitspraak 'belanghebbende' genoemd en vertegenwoordigd door A.F.M.J. Verhoeven, had beroep in cassatie ingesteld tegen een uitspraak van het gerechtshof Amsterdam van 7 april 2026 (nrs. 25/1306 tot en met 25/1313).
De griffier van de Hoge Raad wees het bedrijf op 1 juli 2026 per aangetekende brief op het griffierecht en gaf het vier weken om te betalen. Volgens de gegevens van Track&Trace van PostNL is die brief afgeleverd op het adres dat het bedrijf zelf had opgegeven. Het griffierecht bleef onbetaald. Op 30 juli 2026 kreeg het bedrijf via het digitale dossier alsnog de kans uit te leggen waarom het niet had betaald.
Van die kans maakte het bedrijf gebruik met een brief van 28 augustus 2026. Daarin stelde het dat het niet past bij het recht op een doeltreffende rechterlijke bescherming (artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, gelezen met artikel 52) om een cassatieberoep alleen in behandeling te nemen als vooraf griffierecht is betaald. Volgens het bedrijf zou het Hof van Justitie van de Europese Unie, als het daarover wordt gevraagd, oordelen dat griffierecht pas achteraf mag worden geheven, en alleen bij een ongegrond beroep. Die werkwijze zou veel evenrediger zijn dan de heffing vooraf die artikel 8:41 van de Algemene wet bestuursrecht voorschrijft. De Hoge Raad zou daarom prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie moeten stellen.
De Hoge Raad ging daar niet in mee. Wat het bedrijf aanvoerde, was geen reden om aan te nemen dat het niet in verzuim was geweest. Voor het stellen van prejudiciële vragen zag de Hoge Raad geen aanleiding. Daarvoor verwijst hij naar de overwegingen 3.1.3 tot en met 3.4 van zijn arrest van 12 juni 2026. Op grond van artikel 8:41, lid 6, van de Algemene wet bestuursrecht moet het beroep dan niet-ontvankelijk worden verklaard.
De Hoge Raad verklaart het beroep in cassatie niet-ontvankelijk. Een veroordeling in de proceskosten volgt niet.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Hoge Raad verklaart beroep van B.V. niet-ontvankelijk: griffierecht niet betaald, geen prejudiciële vragen Een besloten vennootschap stelde cassatieberoep in tegen een uitspraak van het Gerechtshof Amsterdam over een reeks belastingzaken. Het beroep strandde op een formaliteit: het griffierecht werd niet betaald. De Hoge Raad kwam daardoor niet toe aan de inhoud van het geschil.
De griffier van de Hoge Raad wees de vennootschap, die in de uitspraak 'belanghebbende' heet, bij aangetekende brief van 1 juli 2026 op de verschuldigdheid van het griffierecht. Daarbij stelde hij een betalingstermijn van vier weken. Volgens de gegevens van PostNL is de brief afgeleverd op het adres dat belanghebbende zelf had opgegeven. Toch werd er niet betaald.
Op 3 augustus 2026 zette de griffier een bericht in het digitale dossier. Belanghebbende kreeg daarmee de kans uit te leggen waarom het griffierecht niet was voldaan. Zij maakte daar gebruik van met een brief van 28 augustus 2026.
In die brief voerde belanghebbende in de kern aan dat het vooraf moeten betalen van griffierecht, op straffe van niet-ontvankelijkheid, niet past bij het recht op een doeltreffende voorziening in rechte. Dat recht staat in artikel 47 van het Handvest van de grondrechten van de Europese Unie, gelezen met artikel 52. Volgens belanghebbende zou het Hof van Justitie van de Europese Unie oordelen dat griffierecht pas achteraf mag worden geheven, bij een ongegrond beroep. Die werkwijze zou evenrediger zijn dan de regeling in artikel 8:41 van de Algemene wet bestuursrecht. Belanghebbende vond dat de Hoge Raad daarom prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie moest stellen.
De Hoge Raad ging daar niet in mee. Wat belanghebbende aanvoerde, was geen reden om aan te nemen dat zij niet in verzuim was geweest. Voor het stellen van prejudiciële vragen zag de Hoge Raad geen aanleiding. Daarbij verwees hij naar de overwegingen in zijn eerdere arrest van 12 juni 2026, over hetzelfde onderwerp. Omdat het griffierecht niet was betaald, moest het beroep volgens artikel 8:41, lid 6, van de Awb niet-ontvankelijk worden verklaard.
De Hoge Raad verklaarde het beroep in cassatie niet-ontvankelijk. Een proceskostenveroordeling volgde niet.
Hoge Raad · 13 november 2026
Bestuursrecht; Belastingrecht Raad van State: vrouw moet € 3.502 huurtoeslag terugbetalen na uitbetaling achterstallig loon Een vrouw uit Den Haag kreeg voor 2022 een voorschot van € 4.027 aan huurtoeslag. In dat jaar betaalde haar voormalige werkgever haar achterstallig loon, een transitievergoeding, vakantietoeslag en een vergoeding voor ongebruikte vakantiedagen uit. De Belastingdienst stelde daarop haar jaarinkomen over 2022 hoger vast. De Dienst Toeslagen zette de huurtoeslag voor dat jaar daarna lager vast op € 552 en vorderde € 3.502 van haar terug.
De vrouw maakte bezwaar. De Dienst Toeslagen verklaarde dat deels gegrond, omdat de nabetaling van achterstallig loon over 2021 buiten beschouwing had moeten blijven bij de herberekening van de huurtoeslag over 2022. Voor het overige bleef de terugvordering staan. De rechtbank Den Haag verklaarde het beroep van de vrouw op 24 juli 2025 ongegrond. Volgens de rechtbank telden de vergoeding voor ongebruikte vakantiedagen en de vakantietoeslag over de jaren 2016 tot en met 2021 niet mee in het toetsingsinkomen, zodat dat deel van de uitkering de huurtoeslag niet had beïnvloed. Alleen de transitievergoeding en de overige betalingen over 2022 waren meegenomen. De rechtbank vond ook dat de Dienst niet had hoeven afzien van (gedeeltelijke) terugvordering. De voormalige werkgever had haar weliswaar onrechtvaardig behandeld, maar dat had haar draagkracht en de hoogte van haar huurtoeslag niet beïnvloed.
In hoger beroep herhaalde de vrouw grotendeels wat zij al bij de rechtbank had aangevoerd. De Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State vond dat de rechtbank die gronden gemotiveerd had behandeld en dat de vrouw niet had uitgelegd waarom die beoordeling onjuist of onvolledig zou zijn. De Afdeling kon zich in het oordeel van de rechtbank vinden.
Op één punt gaf de Afdeling de vrouw alsnog de kans om haar standpunt te onderbouwen. Het ging om een uitbetaald bedrag van € 822. Zij mocht binnen vier weken een specificatie van de uitbetalingen van haar ex-werkgever over 2022 overleggen, zodat duidelijk zou worden waarop dat bedrag betrekking had. Bij brief van 21 september 2026 liet zij weten dat zij die specificatie niet kon aanleveren. Daarmee had zij niet aannemelijk gemaakt dat het bedrag een nabetaling van inkomsten was in de zin van het Besluit op de huurtoeslag. De Dienst Toeslagen had het bedrag daarom terecht meegeteld in haar toetsingsinkomen over 2022. De Dienst berekende haar recht op huurtoeslag over dat jaar op 26 maart 2026 definitief op € 2.189.
De Afdeling verklaarde het hoger beroep ongegrond en bevestigde de uitspraak van de rechtbank. De Dienst Toeslagen hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht