CBB verlaagt boete voor schoppen van varken in hoger beroep naar € 2.125 — CBB:2026:409
hoger beroep tegen bestuurlijke boete wegens onjuiste behandeling van dieren bij een slachthuis
Eiser / verzoeker
Slachterij (naam niet openbaar gemaakt)
Verweerder / gedaagde
Minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur
Boete voor het schoppen van een varken bij het slachthuis blijft in stand qua overtreding, maar wordt in hoger beroep wegens een nieuwe matigingsregel verder verlaagd van € 2.375 naar € 2.125.
- Slachterij had de overtreding al binnen een week na constatering erkend, na bestudering van camerabeelden en op non-actiefstelling van de betrokken medewerker, zodat van een geschaad verdedigingsbelang geen sprake was
- Beroep op het vertrouwensbeginsel verworpen, omdat lang wachten op een rapport geen toezegging inhoudt dat geen boete zou volgen
- Nieuwe vaste gedragslijn van de minister leidt alsnog tot 10 procent matiging omdat het rapport van bevindingen pas na meer dan 37 weken na de constatering is toegezonden
- Boete verlaagd van het oorspronkelijke bedrag van € 2.500 met 10 procent tot € 2.125 op grond van deze nieuwe gedragslijn
- Geen aanvullende matiging wegens overschrijding van de redelijke termijn voor de hele procedure, omdat de rechtbank daarvoor al 5 procent had toegepast
Samenvatting
Een slachterij ging in hoger beroep tegen een uitspraak van de rechtbank Rotterdam van 29 oktober 2024. Die rechtbank oordeelde toen dat de slachterij terecht een boete had gekregen voor het schoppen van een varken tijdens het lossen, maar verlaagde het bedrag al van € 2.500 naar € 2.375 omdat de rechtbank zelf te lang had gedaan over de zaak. Het College van Beroep voor het bedrijfsleven (CBB) beoordeelde nu of die uitspraak in stand kon blijven.
De zaak gaat terug op een inspectie van de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit in oktober 2021. Een toezichthouder zag vanaf ongeveer twee meter afstand hoe een varken bij het lossen niet meteen de juiste richting naar zijn stal koos. Toen het dier na pogingen met geluidsrammelaars en een scheidingsschot alsnog de verkeerde kant op ging, gaf een geïrriteerde medewerker het dier een harde schop in de flank, waarop het varken het uitschreeuwde van pijn. Op basis daarvan legde de minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur de standaardboete van € 2.500 op wegens overtreding van de regels over het behandelen van dieren in een slachthuis.
In hoger beroep hield de slachterij vol dat zij nooit had erkend dat het voorval had plaatsgevonden en dat zij door het lange tijdsverloop tussen de inspectie en de ontvangst van het rapport in haar verdediging was geschaad. Het College onderschreef het oordeel van de rechtbank dat de overtreding vaststond en dat de minister bevoegd was een boete op te leggen, en voegde daar nog aan toe dat de slachterij het voorval juist wel had erkend. Al een week na de inspectie was zij per e-mail geïnformeerd, en de reactie daarop vanuit de slachterij bevestigde dat er camerabeelden waren bekeken, dat het voorval had plaatsgevonden en dat de betrokken medewerker op non-actief was gesteld. Van een geschonden verdedigingsbelang was dus geen sprake. Ook een beroep op het vertrouwensbeginsel, de gedachte dat de slachterij door het tijdsverloop niet meer op een boete hoefde te rekenen, hield geen stand: lang moeten wachten op een rapport is geen toezegging dat er geen boete zou volgen.
Op een ander punt kreeg de slachterij wel gelijk. De minister hanteert inmiddels een nieuwe vaste gedragslijn: als een overtreding weliswaar meteen is aangezegd, maar het rapport van bevindingen pas na meer dan 37 weken aan de overtreder wordt toegezonden, wordt de boete met 10 procent gematigd. In deze zaak zat er meer dan 37 weken tussen de constatering van de overtreding op 14 oktober 2021 en de toezending van het rapport op 2 augustus 2022. Omdat de minister dit beleid ook toepast in nog lopende zaken, matigde het College de oorspronkelijke boete van € 2.500 met 10 procent tot € 2.125.
Het College keek ook ambtshalve naar de redelijke termijn voor de hele procedure van bezwaar tot en met hoger beroep, die in beginsel niet langer dan vier jaar mag duren. Die termijn was met ongeveer een maand overschreden, wat op zichzelf al aanleiding kan geven tot 5 procent matiging. Omdat de rechtbank die matiging van 5 procent al had toegepast vanwege de overschrijding in de beroepsfase, zag het College geen aanleiding voor een aanvullende verlaging bovenop de matiging wegens de nieuwe gedragslijn.
Het College vernietigde de uitspraak van de rechtbank voor zover die de hoogte van de boete betrof en bevestigde de uitspraak voor het overige. De boete werd definitief vastgesteld op € 2.125. De minister moet het griffierecht van € 559 terugbetalen en € 3.736 aan proceskosten voor beroep en hoger beroep vergoeden.
Betrokken rechters
Gerelateerde uitspraken
Pluimveehouder krijgt geen hogere vergoeding na preventieve vogelgriepruiming
College van Beroep voor het bedrijfsleven · Bestuursrecht
Pluimveehouder krijgt geen hogere vogelgriepvergoeding
College van Beroep voor het bedrijfsleven · Bestuursrecht
ECLI:NL:CBB:2026:37, College van Beroep voor het bedrijfsleven, 03-02-2026, 24/638, 25/136 en 25/137
College van Beroep voor het bedrijfsleven · Bestuursrecht
ECLI:NL:CBB:2026:38, College van Beroep voor het bedrijfsleven, 03-02-2026, 24/876
College van Beroep voor het bedrijfsleven · Bestuursrecht
Gegevens
Bron: officiële uitspraak op rechtspraak.nlFormele relaties
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
Nieuwe uitspraken van deze rechter
- dhr. mr. J.L. Verbeek
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.
Recente uitspraken
Een melkveehouderij in Friesland stapte in 2023 over op voer van eigen land en op koeien die in het voorjaar kalven. Het jongvee liet het bedrijf eerst overlopen en dekte het pas in mei 2023. De eerste kalveren kwamen daardoor van februari tot en met mei 2024. Voor een subsidieregeling rond veenweiden telde dat jongvee nog niet mee, en dat bleek een duur gevolg te hebben. De Stichting Veenweide Landgoed It Akkrumer Deel uit Akkrum is een samenwerkingsverband van landbouwbedrijven en ondernemers. Zij vroeg subsidie aan voor het project 'Veenvernatting Akkrumer Goedland' voor de jaren 2025 tot en met 2028. De regeling stimuleert samenwerking om stikstof- en broeikasgasuitstoot terug te brengen in veenweiden en Natura 2000-overgangsgebieden. Melkveehouderijen kunnen er geld krijgen voor extensivering, dus voor minder vee per hectare. Alleen bedrijven waarbij meer dan 70 procent van de uitscheiding van stikstof en fosfaat uit dierlijke mest afkomstig is van melk- en kalfkoeien, tellen als melkveehouderij. Dat is de dierexcretienorm. De minister van Landbouw, Visserij, Voedselzekerheid en Natuur verleende in februari 2025 bijna € 1,96 miljoen aan de stichting. Voor één deelnemer, die de norm over 2023 niet haalde, wees hij de vergoeding voor extensivering van 207,26 hectare per jaar af. In het bestreden besluit van 13 juni 2025 hield hij die afwijzing in stand. De stichting stapte naar het College van Beroep voor het bedrijfsleven. Het college beantwoordde eerst de vraag over welke periode de norm moet worden berekend. Dat is een periode van twaalf aaneengesloten maanden die uiterlijk eindigt op de dag van de subsidieaanvraag, hier 28 juni 2024. Heel 2024 als peiljaar kan niet. Dan zou het bedrijf pas na de aanvraag aan de eisen voldoen en toch meedingen naar subsidie. Dat past niet bij een regeling met een subsidieplafond, waarin aanvragen via een tender worden vergeleken en gerangschikt. De voorwaarden moeten bij het aanvragen vervuld zijn. Dat de minister pas in februari 2025 besliste, verandert daar niets aan. Volgens de stichting zou het bedrijf over heel 2024 met 70,4 procent aan de norm voldoen. Over 2023 en over de twaalf maanden tot 1 mei 2024 of tot 28 juni 2024 haalde het de norm niet. Het beroep op het vertrouwensbeginsel slaagde niet. Medewerkers van de Rijksdienst voor Ondernemend Nederland hadden per mail bevestigd dat een andere berekeningsperiode dan 2023 was toegestaan en hadden een herberekening over 1 mei 2023 tot 1 mei 2024 aangeboden. Een concrete en ondubbelzinnige toezegging dat 2024 of een kortere periode mocht, bleek daar niet uit. Gezien de tendersystematiek had zo'n toezegging ook niet gekund. De communicatie van de uitvoeringsorganisatie schond volgens het college ook het zorgvuldigheids- en motiveringsbeginsel niet. De stichting pleitte verder voor een kortere berekeningsperiode vanwege de bijzondere overstap naar voorjaarskalvend melkvee. Volgens het college is de dierexcretie per dier per jaar een gebonden bevoegdheid en biedt de regeling geen ruimte voor een kortere periode. Bijzondere omstandigheden die tot onevenredig nadeel leiden, zag het niet. De bedrijfskeuze in 2023 pakte nadelig uit, maar dat maakt het besluit niet onevenwichtig. Ook het verzoek om de subsidie naar rato te verlenen, werd afgewezen. De regeling kent geen gedeeltelijke verlening: de aanvraag gaat over de hele periode 2025 tot en met 2028. Voor 2026 tot en met 2028 kan in een andere openstellingsperiode apart subsidie worden aangevraagd, en het bedrijf heeft dat ook gedaan. Het college verklaarde het beroep ongegrond. De afwijzing van de extensiveringsvergoeding voor het bedrijf dat de dierexcretienorm niet haalde blijft staan. De minister hoeft geen proceskosten te vergoeden.