ECLI:NL:GHDHA:2023:860, Gerechtshof Den Haag, 26-04-2023, BK-22/00309 — GHDHA:2023:860
Samenvatting
Overdrachtsbelasting. Splitsingsvrijstelling artikel 15, lid 1, letter h, Wet BvR. Belanghebbende heeft aannemelijk gemaakt dat de splitsing heeft plaatsgevonden op grond van zakelijke overwegingen.
Betrokken advocaten
Betrokken rechters
Gerelateerde uitspraken
ECLI:NL:RVS:2022:3516, Raad van State, 30-11-2022, 202100685/1/R4
Raad van State · Bestuursrecht
ECLI:NL:RBNHO:2022:9509, Rechtbank Noord-Holland, 06-10-2022, HAA 20/408
Rechtbank Noord-Holland · Bestuursrecht; Belastingrecht
ECLI:NL:RBDHA:2022:1917, Rechtbank Den Haag, 10-02-2022, AWB - 20 _ 6395
Rechtbank Den Haag · Bestuursrecht; Belastingrecht
ECLI:NL:GHDHA:2017:3730, Gerechtshof Den Haag, 21-12-2017, 200.225.543/01
Gerechtshof Den Haag · Civiel Recht; Insolventierecht
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Gerechtshof Den HaagRechtsgebied
Bestuursrecht; BelastingrechtZaaknummer
BK-22/00309
Procedure
Hoger beroep
Formele relaties
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
Nieuwe uitspraken van deze rechters
- mw. mr. A. van Dongen
- dhr. mr.dr. W.M.G. Visser
- dhr. mr.dr. B.G. van Zadelhoff
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.
Recente uitspraken
Een man uit [Z] registreerde in juli 2022 een Porsche Cayenne 4.8 Turbo uit 2016 en deed daarvoor aangifte van de belasting van personenauto's en motorrijwielen (bpm). Hij betaalde € 4.377. Zijn aangifte rustte op een taxatierapport waarin de auto zwaar beschadigd werd genoemd. Daardoor kwam de handelsinkoopwaarde uit op slechts € 15.800, terwijl de onbeschadigde auto ruim € 41.000 waard was. De belastingdienst liet de auto door de dienst Domeinen Roerende Zaken (DRZ) bekijken. Die kwam tot een handelsinkoopwaarde van € 38.948, waarna de inspecteur een naheffingsaanslag van € 5.728 oplegde. Het gerechtshof Den Haag behandelde de zaak in hoger beroep tegen de uitspraak van de rechtbank Den Haag van 30 september 2025. De rechtbank had de naheffingsaanslag in stand gelaten. Over de overschrijding van de redelijke termijn had zij de man en de Staat elk € 500 aan immateriële schade laten betalen, met een proceskostenvergoeding van € 226,75 in totaal. Het hoger beroep ging over twee punten: of er een extra waardevermindering moest komen wegens het schadeverleden van de auto, en of de man ook proceskosten en griffierecht kreeg voor zijn beroep wegens het niet tijdig beslissen op zijn bezwaar. Over het schadeverleden was het hof duidelijk. Wie zo'n waardevermindering wil, moet die zelf bewijzen. Het taxatierapport hielp de man niet. De taxateur had zelf vermeld dat hij geen onderzoek naar de oorzaak van de schade had gedaan en alleen foto's had gemaakt. Hij had niet uitgelegd waarom de waarde met 50 procent zou dalen, en hij had die post ten onrechte in de schadecalculatie gezet. Het fotomateriaal toonde bovendien op sommige foto's een zwarte en op andere een blauwe auto, en de gemachtigde van de man kon dat ter zitting niet weerleggen. Reparatienota's, een inkoopfactuur of aanvullende foto's van het deelherstel had de man niet overgelegd. Ook in het DRZ-rapport stond niets over blijvende schade. De inspecteur wees er bovendien op dat de auto in december 2022 voor € 59.950 was verkocht en er op de foto's keurig uitzag. De naheffingsaanslag is volgens het hof dus terecht en tot het juiste bedrag opgelegd. De tweede kwestie draaide om de gemachtigde van de man, die in het najaar van 2023 in 800 bpm-zaken tegelijk een ingebrekestelling stuurde. Hij wilde voor 1 januari 2024 een uitspraak op bezwaar, om te ontkomen aan de lagere proceskostenvergoedingen die vanaf dat jaar zouden gelden. Op 8 november 2023 was een hoorgesprek gepland over 125 zaken. Na 85 zaken verliet de gemachtigde het gesprek, omdat hij zijn zoon van de opvang moest halen, en de andere medewerkers van zijn kantoor waren niet meer beschikbaar. Een voortzetting op 13 november wilde hij alleen toestaan zonder uitstel van de beslissing in de overige zaken. De 40 resterende zaken, ook die van deze man, werden daardoor niet meer besproken. Het hof oordeelde dat de gemachtigde de inspecteur zelf in tijdnood had gebracht en de regeling voor niet tijdig beslissen oneigenlijk had gebruikt, in zijn eigen belang en niet in dat van zijn cliënt. Dat calculerende gedrag mocht volgens het hof niet worden beloond. Het hof ziet daarom geen reden voor een hogere proceskostenvergoeding dan de € 226,75 die de rechtbank al had toegekend, en ook niet voor vergoeding van het griffierecht in beroep. Het hoger beroep is ongegrond, de uitspraak van de rechtbank is bevestigd en de naheffingsaanslag van € 5.728 blijft staan. Een proceskostenveroordeling in hoger beroep volgt niet.
Een autohandelaar uit de regio Den Haag kocht in maart 2022 een Opel Corsa uit 2020 voor € 12.700 en registreerde die in Nederland. Bij de registratie moet belasting van personenauto's en motorrijwielen (bpm) worden betaald. Het bedrijf rekende die belasting zelf uit op basis van een taxatierapport en voldeed € 629. Daarna stelde de RDW bij de keuring een hogere CO2-uitstoot vast dan het bedrijf had gebruikt, waarna de Belastingdienst een naheffingsaanslag van € 347 oplegde. Het bedrijf maakte bezwaar en ging na afwijzing in beroep bij de rechtbank Den Haag. In zijn verweerschrift erkende de inspecteur dat de historische nieuwprijs van de auto te laag was vastgesteld. Hij schreef dat het beroep gegrond was, dat de naheffingsaanslag tot € 286 moest worden verminderd en dat het bedrijf recht had op een proceskostenvergoeding. Vier maanden later kwam hij in een nader stuk met een beroep op interne compensatie, een regeling waarmee de fiscus een te lage heffing op een ander onderdeel mag goedmaken. Hij voerde aan dat het taxatierapport zoveel gebreken had dat de bpm volgens de forfaitaire tabel moest worden berekend, wat tot een hogere aanslag zou leiden. De rechtbank ging daarin mee. Zij vond dat het taxatierapport niet bruikbaar was, dat ook de koerslijstmethode niet kon worden toegepast en dat de naheffingsaanslag daarom niet te hoog was. Het beroep op het vertrouwensbeginsel wees zij af: de inspecteur had zijn standpunt in het verweerschrift volgens de rechtbank beperkt tot de historische nieuwprijs en niets gezegd over de andere onderdelen van de aanslag. Het verzoek om vergoeding van immateriële schade wegens overschrijding van de redelijke termijn met tien maanden leidde alleen tot de constatering van die overschrijding. In hoger beroep was nog maar één vraag over: is het vertrouwensbeginsel geschonden? Het gerechtshof Den Haag zegt ja. Het hof oordeelt dat het bedrijf aannemelijk heeft gemaakt dat de inspecteur toezeggingen heeft gedaan waaruit het mocht afleiden dat hij onvoorwaardelijk akkoord ging met vermindering tot € 286. Het verweerschrift bevatte geen enkel voorbehoud, en de aanvulling met het beroep op interne compensatie kwam pas vier maanden later. Dat de inspecteur alleen over de historische nieuwprijs zou hebben gesproken, noemt het hof onjuist gezien de duidelijke conclusie over de hoogte van de naheffingsaanslag. De inspecteur had in het verweerschrift ook onvoorwaardelijk erkend dat er recht was op een proceskostenvergoeding. Het argument van de inspecteur dat de handelaar als ervaren professional wist of moest weten dat hij te weinig bpm had betaald, wijst het hof af. De inspecteur had bij het schrijven van het verweerschrift alle informatie en zag toen kennelijk geen reden voor interne compensatie. Het bedrijf had geen informatie achtergehouden of onjuiste gegevens verstrekt. Volgens het hof liet de inspecteur het bedrijf lang in de waan dat de aanslag zou worden verminderd en moet hij daarvan de gevolgen dragen. Het hof vernietigt de uitspraak van de rechtbank en de uitspraak op bezwaar en vermindert de naheffingsaanslag tot € 286. De inspecteur moet de proceskosten van het bedrijf vergoeden, vastgesteld op € 5.068 voor bezwaar, beroep en hoger beroep samen. Daarnaast moet hij het betaalde griffierecht van € 944 terugbetalen.
Een man importeerde in februari en maart 2022 twee personenauto's uit het buitenland: een Audi A6 Avant RS 6 en een Mini Clubman JCW. Bij de aangifte van de belasting van personenauto's en motorrijwielen (bpm) liet hij de waardevermindering van beide auto's vaststellen door een taxateur. Volgens die rapporten waren de auto's flink beschadigd en dus veel minder waard. De Belastingdienst vond dat niet geloofwaardig en legde een naheffingsaanslag op van € 9.861. In hoger beroep ging het erom of de man de taxatiemethode of een koerslijst kon gebruiken om de bpm te verlagen. Het Hof Den Haag behandelt de zaak in hoger beroep tegen de uitspraak van de rechtbank Den Haag van 30 september 2025. De rechtbank had het beroep ongegrond verklaard en de taxatierapporten terzijde geschoven, omdat de taxateurs de auto's pas na de keuring bij de RDW hadden opgenomen. Volgens de regels mag die opname hoogstens een maand voor het afschrijvingsmoment plaatsvinden, en dat gold hier niet: de auto's werden drie en vijf dagen te laat bekeken. Op dat punt geeft het Hof de man gelijk. Het vindt het met het Unierecht te ver gaan een taxatierapport alleen af te wijzen omdat de auto enkele dagen na de afronding van de inschrijving is getaxeerd. Toch helpt dat de man niet. Hij moet aannemelijk maken dat de auto's door schade echt minder waard zijn, en dat is hem niet gelukt. Op de foto's ziet het Hof alleen normale gebruikssporen, zoals kleine krasjes en putjes. De lijst met herstelwerkzaamheden wordt niet onderbouwd met reparatienota's of duidelijke foto's, en er staan posten tussen die geen schade zijn, zoals het controleren van de uitlijning en het reinigen van het interieur. Bovendien staan de gestelde waarden ver onder de aankoopprijzen: € 76.500 voor de Audi en € 32.800 voor de Mini. De man deed daarna een beroep op koerslijsten, lijsten uit de autohandel met de gangbare handelswaarde van een model. Het Hof legt uit wanneer zo'n lijst bruikbaar is. Het volgt daarvoor de Hoge Raad: het referentievoertuig moet overeenkomen in merk, model, type, uitvoering en leeftijd. Voor de begrippen type en uitvoering kijkt het Hof naar een Europese verordening over goedkeuring van motorvoertuigen. Een verschil in accessoirepakket staat gebruik van een koerslijst niet in de weg, tenzij het samenhangt met een ander type of een andere uitvoering. Voor de Audi is de nieuwe koerslijst bruikbaar, ook al ontbraken enkele opties. Partijen waren het erover eens dat de naheffing voor die auto dan € 4.923 bedraagt. Voor de Mini ligt dat anders. Die heeft een andere CO2-uitstoot dan het voertuig op de koerslijst, en dat is een verschil in uitvoering. De lijst is daarom niet bruikbaar. Terugvallen op de taxatiemethode lukt niet, omdat de man niet aannemelijk maakt dat de handelsinkoopwaarde lager is. Zijn beroep op de nieuwe forfaitaire afschrijvingstabel, die pas in juli 2023 inging, wijst het Hof af. Het verschil met de oude tabel is 4,112 procentpunt, niet genoeg om de oude tabel buiten beschouwing te laten. Omdat die tabel voor alle vergelijkbare voertuigen gold, is er geen strijd met het Unierecht of het gelijkheidsbeginsel. Tegen de belastingrente zijn geen aparte gronden aangevoerd. Het Hof vernietigt de uitspraak van de rechtbank op het onderdeel over de Audi en vermindert de naheffingsaanslag tot € 9.097. De Belastingdienst moet de proceskosten van € 3.736 vergoeden, en ook het betaalde griffierecht van € 473. Voor de bezwaarfase krijgt de man geen vergoeding, omdat de Inspecteur hem toen al de kans gaf een juiste koerslijst in te dienen en hij die kans liet liggen.
Een man met een aanmerkelijk belang in zijn eigen bv had in de loop der jaren verliezen uit dat belang opgebouwd. Die verliezen kon hij maar negen jaar verrekenen met winst uit datzelfde belang. Op 2 mei 2020 kreeg hij een aanslag inkomstenbelasting over 2016 waaruit bleek dat het verlies uit 2007 van € 334.644 inmiddels was verdampt. Daarna kwam er haast. Binnen enkele weken diende hij herziene aangiften in voor 2016 tot en met 2019, waarin hij zogenaamd dividend uit zijn bv aangaf ter grootte van het oudste verrekenbare verlies. Het totaal bedroeg € 1.751.092. Dat dividend verrekende hij telkens met een verlies uit aanmerkelijk belang, zodat er geen belasting verschuldigd zou zijn. De Belastingdienst volgde die aangiften zonder onderzoek. Pas bij een onderzoek naar de bv bleek dat de uitdeling in de jaren 2016 tot en met 2019 helemaal niet had plaatsgevonden. De bv hield de uitdeling in 2019 als memoriaalpost op de rekening-courantschuld van de man. De notulen van de aandeelhoudersvergadering van 24 juli 2020 lieten zien dat pas op die datum was besloten om € 1.751.092 uit te keren. De inspecteur belastte het bedrag daarom in 2020, en dat gaf een hoge aanslag voor dat jaar, met belastingrente van € 15.334. De man ging in hoger beroep tegen het vonnis van de rechtbank Den Haag van 26 augustus 2025. Hij voerde drie argumenten aan. Het dividend was volgens hem al in 2016 tot en met 2019 genoten. De aanslagen over die jaren waren definitief geworden en stonden daarom aan heffing in 2020 in de weg. En de inspecteur had met het volgen van de herziene aangiften vertrouwen gewekt. Zijn gemachtigde was niet op de zitting aanwezig. Het hof wees zijn verzoek om uitstel af, omdat hij op juiste wijze was uitgenodigd en dat hij de uitnodiging in zijn berichtenstroom niet had gezien, voor zijn eigen rekening komt. Het hof kwam tot hetzelfde oordeel als de rechtbank. Dat de uitdeling in 2020 is genoten, volgt uit de notulen van 24 juli 2020. Op die datum is besloten en pas toen werd het bedrag vorderbaar en inbaar. Van een eerdere uitdeling is geen enkel spoor. In de notulen van eerdere jaren en in de oorspronkelijke aangiften staat er niets over. Alles wat wijst op een uitdeling in 2016 tot en met 2019 dateert van na de aanslag van 2 mei 2020. Het hof ziet daarin het beeld van een man die te laat besefte dat zijn verliezen verdampten en dat met terugwerkende kracht wilde herstellen. De notulen die de man in juli 2025 liet aanpassen, wogen daar niet tegenop. De formele rechtskracht van de aanslagen over 2016 tot en met 2019 helpt hem ook niet, want elke aanslag staat op zichzelf. Dat daardoor mogelijk dubbel is geheven, komt doordat die oudere aanslagen onjuist waren, en die liggen in deze procedure niet voor. Het vertrouwensbeginsel faalt eveneens. Een belastingplichtige mag alleen vertrouwen op de inspecteur als hij redelijkerwijs mocht aannemen dat die alle bijzonderheden kende. De man had nergens vermeld dat er in 2016 tot en met 2019 feitelijk niets was uitgedeeld, terwijl het op zijn weg lag dat te melden. Voor de box 3-aanslagen over 2017 tot en met 2019 heeft de inspecteur toegezegd die zo nodig ambtshalve te verlagen. Over de aanslag voor 2016 oordeelde het hof anders dan de rechtbank. De inspecteur had het bezwaar van de man tegen die aanslag niet-ontvankelijk verklaard wegens gebrek aan belang. De rechtbank vond dat het bezwaar kennelijk ongegrond had moeten zijn, maar verklaarde het beroep toch ongegrond omdat de man bij die correctie geen belang had. Het hof stelt vast dat een ongegrondverklaring wel een inhoudelijke beoordeling inhoudt, dus dat de man daar wel belang bij had. Het beroep tegen de uitspraak op bezwaar had daarom gegrond verklaard moeten worden. Terugwijzing naar de inspecteur was niet nodig, omdat wat de man in zijn bezwaar bepleitte al in de beschikking over 2016 was verwerkt. Het hof verklaart het hoger beroep over de aanslag 2016 gegrond en het hoger beroep over de aanslag 2020 ongegrond. Het verklaart het bezwaar tegen de aanslag 2016 kennelijk ongegrond en laat de aanslag voor 2020 en de belastingrente in stand. De inspecteur moet de proceskosten in beroep en hoger beroep vergoeden, vastgesteld op € 2.802, en het betaalde griffierecht van € 194.
Een man met de Nederlandse nationaliteit werkt bij het Europees Octrooibureau in Rijswijk. Over zijn salaris van het bureau betaalt hij geen Nederlandse inkomstenbelasting, maar over zijn spaargeld en beleggingen wel. Voor de jaren 2019 en 2020 kreeg hij aanslagen inkomstenbelasting naar een belastbaar inkomen uit sparen en beleggen (box 3) van € 36.493 en € 40.090, plus belastingrente van € 193 en € 277. Hij vond dat oneerlijk en trok al jaren naar de rechter. Hij vergeleek zichzelf met collega's die niet de Nederlandse nationaliteit hebben en in het buitenland zijn aangeworven. Voor hen geldt in de praktijk een vrijstelling voor box 3. Volgens de man is dat in strijd met het gelijkheids- en het rechtszekerheidsbeginsel. Hij voerde onder meer aan dat het begrip 'duurzaam verblijf houdend' één betekenis moet hebben: wie tien jaar in Nederland werkt, zou als hier duurzaam verblijvend moeten gelden en dus ook voor die collega's belast moeten worden. Verder beriep hij zich op het zorgvuldigheidsbeginsel, omdat de toenmalige minister van Financiën zou hebben beloofd dat de Wet inkomstenbelasting 2001 over de hele linie positief zou uitpakken. De zaak ligt in hoger beroep bij het Gerechtshof Den Haag, tegen de uitspraak van de Rechtbank Den Haag van 10 november 2025. De rechtbank verklaarde zijn beroep ongegrond. Het hof wijst erop dat de man al eerder procedeerde over andere jaren, tot en met een niet-ontvankelijkverklaring door de Hoge Raad op 12 september 2025. Zijn argumenten zijn dezelfde gebleven, en het hof komt tot hetzelfde oordeel met dezelfde motivering. Het hof geeft de man nog wel uitleg. Uit de toelichting bij de zetelovereenkomst blijkt alleen dat het begrip 'duurzaam verblijf houdend' hetzelfde moet worden uitgelegd als in het Verdrag van Wenen. Het begrip is nergens gedefinieerd, dus het is aan Nederland om het in te vullen. Dat Nederland het begrip voor verschillende belastingen of groepen werknemers anders kan gebruiken, staat daaraan niet in de weg. Bovendien geldt de tienjaarsgrens niet voor de inkomstenbelasting: die geldt alleen voor onder meer omzetbelasting, motorrijtuigenbelasting en kansspelbelasting. Van ongelijke behandeling bij box 3 is dus geen sprake. De circulaire over gemeentelijke belastingen waar de man naar verwees, gaat niet over inkomstenbelasting. Ook het zorgvuldigheidsbeginsel helpt hem niet. De uitlating van de minister was gedaan als medewetgever en niet als uitvoerder van de belastingwet, en dat sluit een beroep op de beginselen van behoorlijk bestuur uit. Tot slot vond de man dat de rechtbank haar uitspraak onvoldoende had gemotiveerd. Het hof oordeelt dat de rechtbank op alle gronden is ingegaan, mede onder verwijzing naar de eerdere procedures, en dat het enkele feit dat de man het oordeel niet deelt de uitspraak niet ondeugdelijk maakt. Het hof verklaart het hoger beroep ongegrond en bevestigt de uitspraak van de rechtbank. De aanslagen over 2019 en 2020 en de beschikkingen belastingrente blijven dus in stand. Een proceskostenveroordeling volgt niet.