Hof verlaagt box 3-heffing fors omdat inspecteur eigendom van pand niet bewees — GHDHA:2025:2789
Box 3-heffing en bewijslast voor toerekening van vermogen op basis van een strafvonnis
Eiser / verzoeker
Belastingplichtige man, appellant
Verweerder / gedaagde
Inspecteur van de Belastingdienst
Hof verklaart het hoger beroep gegrond en verlaagt het belastbaar inkomen uit sparen en beleggen over 2018 van € 30.298 naar € 16.801, omdat de inspecteur onvoldoende bewees dat een pand nog aan belanghebbende toebehoorde.
- Hof verwerpt klachten over ontbrekende stukken, fishing expedition, una via-beginsel en onbehoorlijk bestuur
- Inspecteur maakte onvoldoende aannemelijk dat een in 2008 doorverkocht pand nog aan belanghebbende toebehoorde, ondanks een strafvonnis dat sprak van schijnoverdracht
- Hypothecaire vorderingen op derden bleven wel tot het box 3-vermogen behoren wegens gebrek aan bewijs van aflossing
- Conservatoir beslag van het Openbaar Ministerie telt niet als waardeverminderende factor of schuld
- Belastbaar inkomen uit sparen en beleggen verlaagd van € 30.298 naar € 16.801, aanslag en rentebeschikking dienovereenkomstig verminderd
Samenvatting
Deze zaak is het hoger beroep tegen het vonnis van de rechtbank Den Haag van 6 juni 2024 over een aanslag inkomstenbelasting 2018 waarin een man werd belast voor een belastbaar inkomen uit sparen en beleggen van € 30.298. De rechtbank had toen geoordeeld dat de Belastingdienst de hoorplicht had geschonden en verklaarde het beroep om die reden gegrond, maar liet de hoogte van de aanslag zelf in stand: de rechtbank vond dat de Belastingdienst voldoende aannemelijk had gemaakt dat vastgoed en hypothecaire vorderingen, deels gebaseerd op een strafvonnis wegens witwassen, terecht als vermogen aan de man waren toegerekend. Wel kreeg hij toen een schadevergoeding van € 1.000 voor de te lange procedure en een vergoeding van proceskosten en griffierecht.
In hoger beroep, waarin de man zichzelf vertegenwoordigde, bestreed hij opnieuw de hoogte van de aanslag en voerde hij aan dat de Belastingdienst niet alle relevante stukken had overgelegd, dat sprake was van een ongeoorloofde zoektocht naar bewijs (een 'fishing expedition'), dat het una via-beginsel was geschonden en dat de behandeling in strijd was met beginselen van behoorlijk bestuur. Het gerechtshof Den Haag verwierp deze procedurele klachten stuk voor stuk: de Belastingdienst had voldoende aannemelijk gemaakt geen extra stukken achter te houden, informatievorderingen van de politie waren niet tegen de man zelf gericht en konden dus geen fishing expedition opleveren, en van een boete waarop het una via-beginsel zou kunnen zien was geen sprake.
Het belangrijkste verschil met de rechtbank zat in de beoordeling van het pand dat de man in 2008 had gekocht en kort daarna had doorverkocht aan een buitenlandse vennootschap waarvan hij destijds directeur was. In het strafvonnis was geoordeeld dat deze verkoop slechts op papier had plaatsgevonden en dat de man in werkelijkheid eigenaar was gebleven, wat de Belastingdienst gebruikte om het pand alsnog tot zijn vermogen in box 3 te rekenen. Het hof stelde vast dat er wel een notariële akte van levering was, ingeschreven bij het Kadaster, en oordeelde dat de inspecteur onvoldoende had aangetoond dat deze overdracht slechts schijn was of dat het volledige economische belang bij de man was blijven berusten. Ook was niet gebleken dat het pand vóór 1 januari 2018 aan hem was teruggeleverd. Daarmee kon het pand niet tot zijn vermogen in box 3 worden gerekend.
De andere vermogensbestanddelen bleven wel overeind: de hypothecaire vordering op een derde van € 637.389 en de vorderingen op een andere vennootschap van in totaal € 255.542 rekende het hof, net als de rechtbank, wel tot het vermogen van de man, omdat er geen aanwijzingen waren dat deze leningen voor 2018 waren afgelost. Het argument dat conservatoir beslag van het Openbaar Ministerie zijn vermogen zou verminderen, verwierp het hof opnieuw: een beslag is geen waardeverminderende factor en telt niet als schuld. Ook zijn beroep op het werkelijk rendement volgens de bekende box 3-arresten van de Hoge Raad haalde niets uit, omdat hij niet had onderbouwd wat zijn werkelijke rendement in 2018 was geweest.
Met het wegvallen van het pand daalde de rendementsgrondslag echter fors: van € 912.509 zonder het pand tegenover de eerdere berekening mét het pand. Na aftrek van het heffingvrije vermogen en toepassing van het forfaitaire rendement kwam het hof uit op een belastbaar inkomen uit sparen en beleggen van € 16.801, ruim de helft lager dan de € 30.298 waarvan de rechtbank was uitgegaan. Het hof verklaarde het hoger beroep gegrond, vernietigde de uitspraak op bezwaar en verminderde de aanslag 2018 en de bijbehorende rentebeschikking dienovereenkomstig, met behoud van de eerder toegekende schadevergoeding, proceskosten en griffierecht uit de rechtbankprocedure. Omdat de man zichzelf had vertegenwoordigd in hoger beroep, kende het hof geen aanvullende proceskostenvergoeding toe, maar moest de inspecteur wel het griffierecht van € 138 aan hem terugbetalen.
Betrokken rechters
Gerelateerde uitspraken
ECLI:NL:GHDHA:2025:861, Gerechtshof Den Haag, 13-05-2025, BK-24/657 en BK-24/658
Gerechtshof Den Haag · Bestuursrecht; Belastingrecht
ECLI:NL:RVS:2025:195, Raad van State, 22-01-2025, 202305398/1/R1
Raad van State · Bestuursrecht
ECLI:NL:RBNHO:2023:12635, Rechtbank Noord-Holland, 15-12-2023, AWB - 20_4350
Rechtbank Noord-Holland · Bestuursrecht; Belastingrecht
ECLI:NL:GHSHE:2022:3398, Gerechtshof 's-Hertogenbosch, 10-10-2022, 20-001690-20
Gerechtshof 's-Hertogenbosch · Strafrecht
Gegevens
Datum uitspraak
Instantie
Gerechtshof Den HaagRechtsgebied
Bestuursrecht; BelastingrechtZaaknummer
BK-24/683
Procedure
Hoger beroep
Op de hoogte blijven
Laat het weten als er hoger beroep of een vervolg komt in deze zaak.
Nieuwe uitspraken van deze rechters
- dhr. dr.mr. C. Maas
- dhr. mr. M.J.M. van der Weijden
vast rendement
- Vastgoed als zekerheid
- Kwartaalbetalingen
- Vanaf €30.000
Let op! Geen vergunning- en geen prospectusplicht voor deze activiteit.