Hoge Raad vernietigt arresten in pensioenstrijd brandbeveiliger met Bpf Bouw over verplichte aansluiting Een bedrijf voor brandbeveiliging en brandpreventie moet mogelijk toch geen premies afdragen aan de pensioen- en andere fondsen van de bouwsector. Die strijd loopt al sinds 2017. Het bedrijf geeft advies over brandpreventie, verkoopt en onderhoudt blusapparatuur en noodverlichting, en laat bouwkundige brandpreventie uitvoeren door een zustervennootschap die geen eigen personeel heeft. Voor dat werk worden medewerkers van het bedrijf zelf, uitzendkrachten en zzp'ers ingezet.
Bpf Bouw, het Opleidingsfonds en het Aanvullingsfonds vinden dat het bedrijf onder de verplichtstelling voor de bouwnijverheid valt. Zij ontvingen daarover een onderzoeksrapport dat per jaar het aandeel van bouwactiviteiten in de omzet berekende. Volgens dat rapport was dat in 2012 ruim 48 procent, in 2013 bijna 78 procent en in 2014 ruim 75 procent. Het bedrijf trok die conclusie in twijfel en vorderde een verklaring dat het niet onder de bouwregelingen valt, plus terugbetaling van geïnde premies. De fondsen vorderden juist betaling van premies en bijdragen vanaf 1 januari 2013. De kantonrechter gaf het bedrijf gelijk. Het gerechtshof Amsterdam draaide dat om en wees de vorderingen van de fondsen toe, mede op basis van een deskundigenbericht. Volgens de deskundige was in 2014 ruim 54 procent van de loonsom gerelateerd aan 'fase 5', het aanbrengen van brandwerende voorzieningen.
De Hoge Raad oordeelt dat het hof op meerdere punten de fout is ingegaan. Het hof nam aan dat tussen partijen niet in geschil was dat de werkzaamheden in fase 5 bouwactiviteiten zijn. Uit de gedingstukken blijkt echter dat het bedrijf juist primair heeft betoogd dat het aanbrengen van brandwerende voorzieningen helemaal geen bouwactiviteit is, en dat standpunt nooit heeft losgelaten. Het hof ging er verder van uit dat het bedrijf zich alleen beriep op de uitzonderingen voor isolatie en 'overige werken', terwijl het zich ook beriep op de uitzonderingen voor schilderen en afwerken en voor stukadoors- en afbouwbedrijven. Ook was onbegrijpelijk dat partijen het eens zouden zijn dat uitbesteding van fase 5 aan de zustervennootschap er niet toe doet, en dat partijen het eens zouden zijn over het meetellen van de loonsom van ondersteunend personeel. Uit het proces-verbaal en het tweede tussenarrest blijkt dat zij het daarover juist niet eens werden.
Belangrijker is de rechtsregel. De Hoge Raad legt de werkingssfeerbepaling uit volgens de cao-norm, een uitleg naar objectieve maatstaven op basis van de tekst. Daaruit volgt dat per onderneming moet worden beoordeeld of die valt onder de bouwregelingen, en niet voor een hele groep van ondernemingen. Het hof heeft de werkzaamheden van de zustervennootschap meegeteld bij de vraag of het bedrijf zelf overwegend bouwactiviteiten verricht. Dat berust op een onjuiste rechtsopvatting, of is in elk geval onbegrijpelijk. Ook sprak het hof het bedrijf in het eindarrest ten onrechte aan als dochteronderneming, terwijl het eerder had vastgesteld dat het om een zusteronderneming gaat.
Eén klacht van het bedrijf faalt. Het bedrijf betoogde dat de loonsommen van de uitzonderingsgebieden in de werkingssfeerbepaling, zoals isolatie en schilderwerk, bij elkaar moeten worden opgeteld om te beoordelen of het bedrijf overwegend op die gebieden werkt. De Hoge Raad wijst dat af. De vergelijking van de verloonde bedragen moet voor elk gebied afzonderlijk worden gemaakt. Anders zouden werknemers onder geen enkele bedrijfstakregeling kunnen vallen, de zogeheten witte vlekken, wat het verplichtstellingsbesluit juist wil voorkomen.
De Hoge Raad vernietigt de drie arresten van het hof Amsterdam, verwijst de zaak naar het gerechtshof Den Haag voor verdere behandeling en veroordeelt de drie bouwfondsen in de kosten van het cassatieberoep, begroot op € 8.627,40 aan verschotten en € 2.600 aan salaris.
Hoge Raad · 13 november 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Raad van State bevestigt boete van € 132.750 voor kinderarbeid bij pizzakoeriers Zes kinderen jonger dan zestien jaar bezorgden in oktober 2022 pizza's voor een franchisenemer, zonder toezicht, onder tijdsdruk en op een elektrische fiets. Bij het afrekenen aan de deur droegen ze contant geld bij zich, waardoor ze het risico liepen te worden overvallen. Sommigen werkten ook nog na 21:00 uur. De Arbeidsinspectie stelde in de periode van 29 september tot en met 26 oktober 2022 op 59 momenten kinderarbeid vast.
De minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid legde de ondernemer daarvoor bij besluit van 29 augustus 2023 een boete op. Per overtreding gold een basisbedrag van € 2.000. Dat werd vermenigvuldigd met 0,75 vanwege de bedrijfsgrootte en met 1,5 vanwege de ernst van de overtreding. Bij 59 overtredingen kwam het totaal uit op € 132.750. Het bezwaar van de ondernemer werd bij besluit van 7 maart 2024 ongegrond verklaard.
De zaak lag nu bij de Afdeling bestuursrechtspraak van de Raad van State, in hoger beroep tegen de uitspraak van de rechtbank Rotterdam van 23 april 2025. Die rechtbank had het beroep ongegrond verklaard. De ondernemer voerde aan dat de boete had moeten worden gematigd met 50 of 75 procent wegens verminderde verwijtbaarheid. Hij was een beginnend ondernemer en werd tijdelijk wegens ziekte vervangen door zijn broer. Volgens hem was het totaalbedrag door de optelling van 59 boetes te hoog, zeker nu hij een betalingsregeling had moeten treffen. Ook vond hij een waarschuwing passender en vond hij de verhoging met factor 1,5 onterecht.
De Afdeling wees die argumenten af. De gronden waren grotendeels een herhaling van wat de rechtbank al gemotiveerd had beoordeeld. Een situatie waarin een kind met contant geld over straat moet, is gevaarlijk, en dat maakt de overtreding ernstig. De minister mocht daarom direct een boete opleggen zonder eerst te waarschuwen, en de boete terecht met 1,5 verhogen. Over de vraag of het boetestelsel past bij de eisen die de rechtspraak stelt aan boetes op grond van de Wet arbeid vreemdelingen, hoefde de Afdeling niet te oordelen. Zij zou in deze zaak toch bij de hoogste verwijtbaarheidscategorie uitkomen.
Dat de ondernemer startend was en tijdelijk werd vervangen, maakte zijn verwijtbaarheid volgens de Afdeling niet minder. Hij had niet aannemelijk gemaakt dat dit zo was. De rechtbank zag ook terecht geen reden om het totaalbedrag onevenredig te vinden. De wet staat toe dat voor elke overtreding een boete wordt opgelegd en stelt geen maximum aan de optelling.
Ook de maatregelen die de ondernemer naar eigen zeggen nam, brachten geen verandering. Hij ontsloeg de koeriers onder de zestien de dag na de controle, maar het werknemersreglement dat hij overlegde bevatte alleen afspraken over beschikbaarheid in een app. Daaruit bleek niet dat hij uit eigen beweging en zo snel mogelijk een systeem invoerde dat voorkomt dat jongeren onder de zestien worden ingeroosterd voor koeriersdiensten.
De Afdeling verklaarde het hoger beroep ongegrond en bevestigde de uitspraak van de rechtbank. De boete van € 132.750 blijft daarmee in stand. De minister hoeft geen proceskosten te vergoeden.
Raad van State · 11 november 2026
Bestuursrecht Rechtbank: bezwaar tegen last voor huisvesting arbeidsmigranten in Vaassen terecht niet-ontvankelijk De eigenaar van een pand in Vaassen met drie huisnummers laat daar arbeidsmigranten wonen. De gemeente Epe vindt dat niet toegestaan en greep in. De burgemeester legde op 1 juli 2024 een last onder bestuursdwang op, omdat de eigenaar zonder exploitatievergunning een openbare inrichting zou exploiteren. Op 14 april 2025 volgde een tweede besluit van het college van burgemeester en wethouders: een last onder dwangsom om het gebruik van het pand voor huisvesting van arbeidsmigranten te beëindigen en beëindigd te houden. Die last rust op het bestemmingsplan Oosterhof Heggerenk, dat van rechtswege onderdeel is van het omgevingsplan van de gemeente.
De eigenaar kwam in verzet, maar zonder succes. Zijn bezwaren tegen beide besluiten werden niet-ontvankelijk verklaard, en de rechtbank Gelderland oordeelt nu dat dit terecht gebeurde. De rechtbank benadrukt dat de zaak niet gaat over de vraag of het huisvesten van arbeidsmigranten past binnen de functie pension. Zij beoordeelt alleen of de bezwaren terecht niet in behandeling zijn genomen.
Bij de last onder dwangsom draaide het om de bezwaartermijn van zes weken. Het besluit is op 14 april 2025 verzonden, zodat de termijn op 26 mei 2025 eindigde. Het bezwaarschrift is gedateerd op 27 mei 2025 en op 2 juni 2025 per post ontvangen. De eigenaar voerde aan dat zijn gemachtigde al op 22 april 2025 per e-mail had geschreven dat hij 'ter sauvering van zijn rechten' tijdig bezwaar zou instellen. De rechtbank vindt dat onvoldoende: daarmee werd alleen aangekondigd dat bezwaar zou volgen, niet dat het al was gemaakt. Dat de eigenaar nog overleg wilde met de gemeente, bevestigt volgens de rechtbank slechts dat hij nog niet had besloten bezwaar te maken. Het college hoefde hem ook niet te wijzen op de juiste manier van bezwaar maken, via de website of per post, want dat stond al in de bezwaarclausule. De termijnoverschrijding was dus niet verschoonbaar.
De eigenaar betoogde bovendien dat de last onder dwangsom een vervangend besluit was voor de ingetrokken last onder bestuursdwang, zodat het lopende beroep zich van rechtswege ook tegen het nieuwe besluit zou richten. De rechtbank wijst dat af. De besluiten zijn genomen door verschillende bestuursorganen op verschillende wettelijke grondslagen: de burgemeester op een bepaling in de Algemene plaatselijke verordening 2024, het college op het bestemmingsplan. Dat beide besluiten aan dezelfde eigenaar zijn gericht, schept onvoldoende samenhang.
In de zaak over de last onder bestuursdwang had de eigenaar geen procesbelang meer. De burgemeester had die last op 11 april 2025 al ingetrokken, waarmee de eigenaar bereikt had wat voor hem feitelijk van betekenis was. Een inhoudelijke beoordeling van zijn bezwaar had daarom geen nut meer.
Tijdens de zitting zei de eigenaar behoefte te hebben aan overleg en het college verklaarde bereid daarover in gesprek te gaan. De rechtbank verklaart beide beroepen ongegrond. De eigenaar krijgt zijn griffierecht niet terug en ook geen vergoeding van zijn proceskosten.
Rechtbank Gelderland · 11 november 2026
Bestuursrecht; Omgevingsrecht Rotterdamse voorzieningenrechter wijst verzoek om spoedmaatregel af: beroep is al ongegrond verklaard Een man uit Rotterdam vroeg de voorzieningenrechter van de rechtbank Rotterdam om een voorlopige voorziening, een spoedmaatregel in afwachting van de beslissing in zijn beroepszaak. Het verzoek hing samen met zijn beroep tegen een besluit op bezwaar dat het college van burgemeester en wethouders van Rotterdam op 20 oktober 2026 nam. Dat beroep is bij de rechtbank geregistreerd onder zaaknummer ROT 26/8412. De uitspraak maakt niet duidelijk waar het besluit zelf over ging.
De voorzieningenrechter besliste zonder zitting. Dat mag op grond van artikel 8:83, derde lid, van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) als het verzoek kennelijk ongegrond is. Volgens de voorzieningenrechter was dat hier het geval.
De reden is dat de rechtbank op dezelfde dag, 13 november 2026, ook uitspraak deed in het beroep zelf. Dat beroep verklaarde de rechtbank ongegrond. Daarmee loopt er bij de rechtbank geen beroepsprocedure meer waaraan een voorlopige voorziening vastgekoppeld kan worden. Een spoedmaatregel is bedoeld om de periode te overbruggen totdat de rechter over de hoofdzaak beslist, en die periode was door de uitspraak in het beroep afgelopen. Het treffen van een voorlopige voorziening was daarom niet meer mogelijk.
De voorzieningenrechter wijst het verzoek om een voorlopige voorziening dan ook af. Tegen deze uitspraak staat geen hoger beroep of verzet open.
Rechtbank Rotterdam · 13 november 2026
Bestuursrecht; Socialezekerheidsrecht Rechter: gespreksverslag bijstandsaanvraag is geen besluit, bezwaar Rotterdammer niet-ontvankelijk Een Rotterdamse man vroeg op 25 augustus 2026 bij de gemeente een bijstandsuitkering aan. Op 14 oktober 2026 werd hij uitgenodigd voor een gesprek met medewerkers van de gemeente. Daarin kwamen vragen aan bod over zijn inkomsten, een uitkering uit het verleden, een vakantie en een auto. De gemeente beëindigde het gesprek voortijdig, omdat de man op veel vragen geen antwoord had.
Na dat gesprek maakte de man bezwaar tegen het gespreksverslag van het college van burgemeester en wethouders van 14 oktober 2026. Hij stelde dat hem aan het einde van het gesprek mondeling was meegedeeld dat zijn aanvraag zou worden afgewezen. Die mededeling stond niet in het verslag. Het college verklaarde zijn bezwaar met een besluit van 20 oktober 2026 niet-ontvankelijk, omdat het gespreksverslag geen besluit is en er nog niet op de aanvraag was beslist. Daartegen stelde de man beroep in bij de rechtbank Rotterdam.
De rechtbank besliste zonder zitting, omdat het beroep kennelijk ongegrond was. Artikel 8:54 van de Algemene wet bestuursrecht (Awb) maakt dat mogelijk.
De rechtbank gaf het college gelijk. Volgens artikel 1:3 van de Awb is een besluit een schriftelijke beslissing van een bestuursorgaan die een publiekrechtelijke rechtshandeling inhoudt, dus een beslissing die iets verandert in iemands rechten of plichten. Een gespreksverslag legt alleen vast welke vragen zijn gesteld en waarom het gesprek eindigde. Ongeacht wat erin staat, brengt het geen verandering aan in het recht, want er is niet mee beslist op de aanvraag voor een bijstandsuitkering. Het college had bovendien op 20 oktober 2026 schriftelijk laten weten dat nog geen besluit op de aanvraag was genomen.
Omdat het gespreksverslag niet gericht was op rechtsgevolg, heeft het college het bezwaar terecht niet-ontvankelijk verklaard. De rechtbank verklaart het beroep ongegrond. De man krijgt geen vergoeding van zijn proceskosten.
Rechtbank Rotterdam · 13 november 2026
Bestuursrecht; Socialezekerheidsrecht