Hof bekrachtigt afwijzing schadeclaim tegen Staat over coronatoegangsbewijs Van 25 september 2021 tot 25 februari 2022 konden Nederlanders bij horeca, culturele locaties en evenementen alleen naar binnen met een coronatoegangsbewijs. Zo'n bewijs kreeg je met een vaccinatiebewijs, een herstelbewijs of een negatieve testuitslag. Drie mensen vonden dat de Staat daarmee hun grondrechten schond en vorderden schadevergoeding. Een van hen had danslessen gevolgd, een tweede exploiteerde twee horecazaken in Amersfoort en Soest en een derde ging naar de tennisvereniging en ondernam sociale activiteiten.
De eerste eiseres had zich ingeschreven voor een dansopleiding, maar kreeg geen toegang tot de dansschool en stelt betaald te hebben voor lessen die zij niet kon volgen. De horecaondernemer stelt omzet te zijn misgelopen en sloot zijn zaken vanaf 6 november 2021 helemaal, omdat hij zijn gasten niet wilde controleren. Daarna beperkte hij zich tot het bezorgen van maaltijden. De derde eiseres liet zich meerdere keren testen en wil reiskosten en reistijd vergoed krijgen. Zij stelt ook dat zij de tenniskantine niet in mocht, terwijl haar tennisvrienden dat wel mochten. Alle drie noemen zij daarnaast immateriële schade, zoals stress, ruzie met hun omgeving en verlies van levensvreugde. Geen van hen heeft zich laten vaccineren.
De rechtbank Den Haag wees hun vorderingen af. Het gerechtshof Den Haag kijkt in hoger beroep naar veertien grieven en wijst ze allemaal af. Een deel van het betoog gaat over de vaccins zelf: zouden die niet werken tegen besmetting en schadelijk zijn? Het hof zegt dat de appellanten zich niet hebben laten vaccineren, dat vaccinatie nooit verplicht was en dat zij een bewijs ook met een negatieve test konden krijgen. Zij hebben daarom geen belang bij hun klachten over de vaccins. Daarnaast bepaalde het Europese geneesmiddelenagentschap dat de vaccins onder voorwaarden op de markt mochten, en dat oordeel is voor het hof het uitgangspunt.
Ook het beroep op de Grondwet slaagt niet. De appellanten vinden dat de wet te veel aan de ministers heeft overgelaten, maar het hof mag een wet in formele zin niet aan de Grondwet toetsen (artikel 120 Grondwet). Het hof volgt verder de rechtbank dat de Staat mocht afgaan op de adviezen van het Outbreak Management Team. Dat orgaan wees op het risico van een opleving van het virus en op druk op de zorg als de afstandsregel van anderhalve meter zou vervallen. Het coronatoegangsbewijs was het alternatief. De Nederlandse Zorgautoriteit rekende per september 2021 met 180.000 tot 200.000 uitgestelde operaties. Dat de appellanten achteraf grafieken tonen waaruit zou blijken dat het bewijs weinig effect had, maakt de invoering niet onrechtmatig, want het gaat om de kennis van toen.
Over de grondrechten oordeelt het hof dat de rechtbank kon volstaan met een toets aan artikel 8 EVRM, omdat de andere genoemde bepalingen op dezelfde gronden tot hetzelfde resultaat leiden. Het Handvest van de Europese Unie is niet van toepassing, want de Staat voerde met het bewijs geen Europees recht uit. Het verwijt van discriminatie tussen gevaccineerden en niet-gevaccineerden gaat niet op, omdat er een test of herstelbewijs als alternatief was en er een uitzondering gold voor mensen die geen test konden ondergaan. Ook gold het bewijs maar kort en alleen voor niet-essentiële activiteiten. Dat de horecaondernemer zijn zaken sloot om geen gasten te hoeven controleren, komt volgens het hof voor zijn eigen rekening.
Het hof bekrachtigt daarom het vonnis van de rechtbank. De drie appellanten moeten hoofdelijk de proceskosten in hoger beroep betalen: € 987 aan griffierecht en nakosten en € 3.870 aan salaris van de advocaat van de Staat, vermeerderd met wettelijke rente als zij niet binnen veertien dagen betalen.
Gerechtshof Den Haag · 10 november 2026
Civiel Recht; Verbintenissenrecht Kantonrechter vernietigt ontslag op staande voet na schreeuwpartij, maar ontbindt contract wel Een hoofdmonteur van een autoruitenbedrijf in Breda werd op 3 maart 2026 op non-actief gesteld en zes dagen later op staande voet ontslagen. Volgens zijn werkgever had hij die dag luid schreeuwend en zichtbaar geagiteerd op de werkvloer gestaan, nadat hij opnieuw een conflict met een collega zou hebben aangejaagd. De man vertelt een heel ander verhaal: hij kreeg tijdens zijn pauze voicemails met dreigende taal van een collega, schrok daarvan en zei tegen zijn werkgever dat hij zich onveilig voelde. Toen hij zich wilde ziekmelden, kreeg hij te horen dat dat een vertrouwensbreuk zou zijn.
De kantonrechter van de rechtbank Zeeland-West-Brabant (zittingsplaats Breda) behandelde beide verzoekschriften tegelijk, zowel dat van de werknemer als dat van de werkgever. De werknemer was sinds juli 2021 in dienst en verdiende laatstelijk € 3.960,35 bruto per maand. Eerder werkte hij al twee keer bij hetzelfde bedrijf, van 2010 tot 2014 en van 2017 tot 2021. Het bedrijf telt vijf werknemers.
De rechter oordeelt dat het ontslag op staande voet niet standhoudt, om twee redenen. Ten eerste was het te zwaar. Zelfs als de lezing van de werkgever klopt, had zij de man naar huis kunnen sturen om af te koelen, of hem ziek naar huis kunnen laten gaan. Dat hij eerder schriftelijke waarschuwingen kreeg, verandert daar niet genoeg aan, zeker gelet op de lange arbeidsrelatie en de promotie in 2023, die liet zien dat de werkgever tevreden was. Ten tweede was het ontslag niet onverwijld gegeven. De directeur-eigenaar was zelf bij het incident aanwezig en wachtte toch nog zes dagen. De rechter ziet niet in waarom daar onderzoek voor nodig was.
Dat betekent dat de arbeidsovereenkomst in stand is gebleven en de werkgever het loon over de tussenliggende periode moet doorbetalen, inclusief 8 procent vakantiebijslag en wettelijke rente. Een wettelijke verhoging wijst de rechter af, omdat de arbeidsovereenkomst toch eindigt en de werkgever dus niet meer hoeft te worden geprikkeld om op tijd te betalen. De werknemer had ook gevraagd om weer aan het werk te mogen, maar tijdens de zitting liet hij weten te berusten in een ontbinding. Daarom hoefde de rechter daarover niet meer te beslissen.
Vervolgens kijkt de rechter naar het verzoek van de werkgever om het contract te ontbinden, dat zij voor dit geval had gedaan. Daarvoor is een redelijke grond nodig, en die ziet de rechter in het verwijtbare handelen van de werknemer. Hij kreeg in mei 2022, maart 2025 en september 2025 al meermaals een waarschuwing, onder meer nadat hij een collega met een hamer met de dood zou hebben bedreigd, wat hij zelf betwist, en nadat hij een conflict tussen twee collega's had verergerd. Als hoofdmonteur en werkplaatschef had hij bovendien een voorbeeldfunctie. Zijn eigen beschrijving van 3 maart gaat volgens de rechter voorbij aan zijn eigen gedrag, en tegenover zijn ontkenning dat hij heeft geschreeuwd staan meerdere andersluidende verklaringen. Terugkeer naar het bedrijf ligt niet in de rede, want de man erkende dat dat niet meer kan.
De werknemer krijgt wel een transitievergoeding. De werkgever vond dat die was vervallen wegens ernstig verwijtbaar handelen, maar die uitzondering geldt volgens de rechter alleen in uitzonderlijke gevallen. De man heeft alleen verbaal zijn onvrede geuit en er is niet gesteld dat hij beledigingen uitte of fysiek agressief was. Omdat voor het eerdere dienstverband al een vergoeding was afgesproken, telt alleen het laatste dienstverband van vijf jaar en vijf maanden. Een billijke vergoeding, bedoeld voor ernstig verwijtbaar handelen van de werkgever, wijst de rechter af. Het ten onrechte gegeven ontslag is daarvoor niet ernstig genoeg, en de werknemer onderbouwde het te weinig. Het verzoek van de werkgever om een gefixeerde schadevergoeding van de werknemer wijst de rechter ook af, omdat er geen dringende reden was.
De kantonrechter vernietigt het ontslag op staande voet en veroordeelt de werkgever tot betaling van het loon van € 3.960,35 per maand vanaf 9 maart 2026, plus vakantiebijslag en wettelijke rente, en tot het verstrekken van loonspecificaties. De arbeidsovereenkomst wordt ontbonden per 1 december 2026. De werkgever moet een transitievergoeding van € 7.722,68 bruto betalen, met wettelijke rente vanaf 1 januari 2027. Alle andere verzoeken worden afgewezen en iedere partij draagt de eigen proceskosten.
Rechtbank Zeeland-West-Brabant · 23 oktober 2026
Civiel Recht; Arbeidsrecht A-G: hotelexploitant moest ontslag melden bij overdracht aan asielopvang Een hotel in 's-Hertogenbosch dat jarenlang onder de naam Mövenpick draaide, werd per 1 januari 2024 een opvanglocatie voor asielzoekers en statushouders. De exploitant, Hotel Park Meerendonk B.V. (HPM), droeg het hotel over aan een andere exploitant, Hotel Pettelaar, die het pand voor drie jaar zou onderverhuren aan het Centraal Orgaan opvang Asielzoekers (COA). Over de gevolgen voor het personeel van HPM, 25 mensen, ontstond een langslepend conflict. In deze zaak geeft de advocaat-generaal bij de Hoge Raad advies.
HPM ging ervan uit dat het personeel van rechtswege zou meeverhuizen naar de nieuwe exploitant, omdat zij dacht aan een overgang van onderneming. Drie werknemers, een front office manager, een sales en marketing manager en de general manager, waren het daar niet mee eens. In een kort geding oordeelde de kantonrechter voorlopig dat geen sprake was van een overgang van onderneming, omdat het hotel in de nieuwe situatie geen gewone hotelgasten meer ontving maar asielzoekers die het COA plaatst. HPM vroeg daarna bij het UWV toestemming om de arbeidsovereenkomsten op te zeggen wegens volledige bedrijfssluiting. Die toestemming kwam op 20 juni 2024, en de contracten werden opgezegd tegen 31 augustus 2024.
De werknemers stelden dat HPM bij zo'n voorgenomen collectief ontslag eerst had moeten melden en vakbonden had moeten raadplegen, zoals de Wet melding collectief ontslag voorschrijft. Daarom vroegen zij om een billijke vergoeding. De kantonrechter wees dat af, maar het gerechtshof 's-Hertogenbosch kende de vergoeding wel toe. Volgens het hof dwong al de beslissing om met Hotel Pettelaar te onderhandelen over de overdracht van de exploitatie HPM om een collectief ontslag te overwegen. De melding had dus uiterlijk bij de ondertekening van de overeenkomst op 15 december 2023 moeten plaatsvinden. Ook had HPM volgens het hof de Wet op de ondernemingsraden geschonden, omdat de bijeenkomst van 30 oktober 2023 geen personeelsvergadering was waarin het personeel om advies werd gevraagd. De vergoeding bepaalde het hof op twee maandsalarissen, verhoogd met een factor 2. Daarnaast wees het de bonus over 2023 toe. HPM ging in cassatie, de werknemers zagen af van verweer.
De advocaat-generaal vindt alle klachten ongegrond. Hij wijst op de strenge lijn van het Hof van Justitie van de EU, onder meer in het arrest Resorts Mallorca over een vergelijkbare hotelzaak. Daaruit volgt dat de raadplegingsplicht ontstaat bij een strategische of commerciële beslissing waardoor een collectief ontslag moet worden overwogen. Zekerheid over het ontslag is niet nodig. Dat HPM meende dat het personeel van rechtswege zou overgaan, maakt dat niet anders.
Ook het beroep op de vervaltermijn van twee maanden uit de wet strandt volgens hem. Die termijn kan niet beginnen te lopen voordat de werkgever heeft opgezegd, anders zou het recht om vernietiging te vragen verlopen zijn voordat er iets is om te vernietigen. Over de ondernemingsraadswet stelt hij dat advies alleen in een personeelsvergadering kan worden gegeven, en dat werknemers daarvoor duidelijk moeten weten dat hun advies wordt gevraagd. Een informatiebijeenkomst en een brief volstaan dus niet.
Bij de hoogte van de billijke vergoeding heeft het hof volgens de advocaat-generaal ruimte om, naast de schending van de meldplicht, ook de schending van de ondernemingsraadswet en het onterecht delen van personeelsgegevens mee te wegen. Het hof sloot daarbij aan op de gezichtspunten uit de New Hairstyle-beschikking, onder meer dat schending van de regels niet voordeliger mag zijn dan een rechtmatige opzegging. Ook de bonus over 2023 was terecht toegewezen, omdat de cijfers in het domein van HPM lagen en zij haar jaarrekening niet had gedeponeerd. Prejudiciële vragen aan het Hof van Justitie acht hij niet nodig.
De conclusie van de advocaat-generaal strekt tot verwerping van het cassatieberoep. De Hoge Raad moet nog beslissen.
Parket bij de Hoge Raad · 23 oktober 2026
Civiel Recht; Arbeidsrecht Kantonrechter bevestigt ontslag op staande voet na vijf snelheidsovertredingen in vijf dagen Een chauffeur van een bedrijf in het personenvervoer werd op 9 juli 2026 op staande voet ontslagen. Zijn werkgever, een besloten vennootschap, verweet hem dat hij binnen vijf dagen vijf keer fors te hard had gereden met de bedrijfsbus en dat hij de bus op 30 juni 2026 zonder toestemming privé had gebruikt. De man was sinds 1 mei 2025 in dienst en had al twee officiële waarschuwingen gekregen, op 4 februari 2026 en op 26 juni 2026. Bij de tweede waarschuwing kreeg hij te horen dat dit de laatste was en dat nieuwe incidenten tot ontslag konden leiden.
De werknemer vond het ontslag ongeldig en vroeg de kantonrechter in Almere het te vernietigen. Hij wilde doorbetaling van zijn salaris, een billijke vergoeding en een transitievergoeding. Ook vroeg hij zijn werkgever te veroordelen tot terugbetaling van ingehouden boetes en eigen risico, en te bepalen dat het concurrentie- en relatiebeding nietig is. Hij zei dat hij afhankelijk is van zijn salaris en dat hij uit zijn huis dreigt te worden gezet. De werkgever vroeg op zijn beurt een gefixeerde schadevergoeding en terugbetaling van de rest van een lening. Omdat de werkgever vreesde voor de vervaltermijn, diende hij die schadevergoeding ook in een tweede, aparte procedure in.
De kantonrechter vindt het ontslag rechtsgeldig. Volgens de rechter is het onverwijld gegeven. De melding van de teamleider kwam op 1 juli 2026 binnen, terwijl de enige HR-medewerkster op vakantie was. Zij pakte de zaak op 6 juli 2026 op, de werkgever deed onderzoek en vroeg juridisch advies. Een gesprek op 8 juli 2026 ging niet door omdat de werknemer niet kwam opdagen. Drie dagen nadat de werkgever op de hoogte raakte, volgde het ontslag. Dat de HR-medewerkster tijdens haar vakantie wel op de ziekmelding van de man reageerde, veranderde dat niet: zij moest die doorzetten naar de arbodienst.
De dringende reden stond volgens de rechter vast. De gegevens uit het gps- en ritregistratiesysteem van de bus zijn niet aan te passen, en de man had niet aangetoond dat ze onbetrouwbaar zijn. Eén overtreding volgde nog dezelfde dag als de laatste waarschuwing. Zijn psychische problemen en financiële nood wogen niet zwaar genoeg om het ontslag te kunnen afdoen. Of hij ook privé met de bus had gereden liet de rechter in het midden, omdat de snelheidsovertredingen al genoeg waren.
Doordat het ontslag standhoudt, wijst de rechter de verzoeken om doorbetaling van salaris, een billijke vergoeding en een voorlopige voorziening af. Ook een transitievergoeding krijgt de man niet, omdat de overtredingen ernstig verwijtbaar waren. De ingehouden boetes van € 458,08 voor appen achter het stuur blijven voor zijn rekening. Het eigen risico van € 100,00 mocht de werkgever inhouden, omdat dat schriftelijk was afgesproken. Voor het eigen risico van € 200,00 gold dat niet: een mondelinge instemming volstaat volgens artikel 7:661 BW niet. Dat bedrag moet de werkgever terugbetalen. De rechter verklaart ook het concurrentie- en relatiebeding nietig, omdat bij een contract voor bepaalde tijd een schriftelijke motivering over zwaarwegende bedrijfsbelangen ontbrak.
De werkgever vroeg een gefixeerde schadevergoeding van € 14.496,39, gelijk aan het loon tot het einde van het contract op 30 november 2026. De rechter wijst het beroep op ontbrekende opzet of schuld af, maar matigt het bedrag wegens de persoonlijke omstandigheden van de man. De werkgever had zich daarbij vooraf neergelegd.
De kantonrechter veroordeelt de werknemer tot betaling van € 3.078,00 bruto aan schadevergoeding, ter hoogte van één maand loon, en van € 187,77 aan het restant van de geldlening, plus wettelijke rente. Hij draagt ook de proceskosten van € 1.009,00. De werkgever moet € 200,00 netto aan eigen risico terugbetalen. In de tweede procedure over dezelfde schadevergoeding verklaart de rechter de werkgever niet-ontvankelijk, omdat die al in de hoofdzaak is beslist.
Rechtbank Midden-Nederland · 26 oktober 2026
Civiel Recht; Arbeidsrecht Rechtbank veroordeelt minister tot € 1.868 proceskosten voor uitzendbureau na herstel besluit Timing Uitzendbureau uit Apeldoorn kreeg van de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid te horen dat de uitgezonden werknemers van het bedrijf niet meetelden als werkenden in de eigen arbeidsorganisatie. Daardoor liet de minister de projectkosten voor activiteiten ten behoeve van die uitgezonden werknemers buiten beschouwing. Het uitzendbureau stelde op 21 augustus 2025 beroep in tegen de beslissing op bezwaar, die dateert van 16 juli 2025.
De rechtbank Gelderland behandelde het beroep op 28 mei 2026 op zitting en deed op 17 juli 2026 een tussenuitspraak. Daarin oordeelde de rechtbank dat de minister ten onrechte van mening was dat de uitgezonden werknemers geen werkenden in de arbeidsorganisatie van het uitzendbureau zijn. De minister kreeg de kans dit gebrek te herstellen, en dat deed hij op 6 augustus 2026 met een nieuwe beslissing op bezwaar. Het uitzendbureau trok daarop het beroep in.
Bij die intrekking vroeg het uitzendbureau de rechtbank de minister te veroordelen in de proceskosten. Dat kan in het bestuursrecht als een beroep wordt ingetrokken omdat het bestuursorgaan geheel of gedeeltelijk is tegemoetgekomen aan degene die beroep instelde. De minister liet de rechtbank weten dat hij bereid was de proceskosten te vergoeden. De rechtbank oordeelde dat hij met de nieuwe beslissing inderdaad aan het beroep was tegemoetgekomen en deed zonder zitting uitspraak op het verzoek.
De rechtbank stelde de vergoeding vast op basis van het Besluit proceskosten bestuursrecht. Voor de rechtsbijstand van de gemachtigde telde de rechtbank twee punten: één voor het indienen van het beroepschrift en één voor het verschijnen ter zitting. Een punt is € 934 waard bij wegingsfactor 1, wat neerkomt op € 1.868. Andere kosten die voor vergoeding in aanmerking komen, waren er niet.
Het griffierecht van € 385 maakt geen deel uit van de veroordeling. De rechtbank wees erop dat de minister dit bedrag moet vergoeden en dat het uitzendbureau zich daarvoor rechtstreeks tot hem moet wenden. Partijen kunnen binnen zes weken na verzending van de uitspraak verzet instellen bij de rechtbank.
De rechtbank veroordeelt de minister van Sociale Zaken en Werkgelegenheid tot betaling van € 1.868 aan proceskosten aan Timing Uitzendbureau.
Rechtbank Gelderland · 13 november 2026
Bestuursrecht